Yerden Yüksek

2022 yılı kent gündemi Galataport'un yankılarıyla başladı. Galataport tartışmaları, Beyoğlu'nda artan kira fiyatları, İBB'nin yeni projesi Casa Botter Tasarım ve Sanat Merkezi, Süleymaniye Camisi'nin silüetine müdahaleler... Kentin kent aşırı gündemine bakmaya devam ediyor, yılın gündem başlıklarını değerlendiriyoruz.

İstanbul Araştırmaları Enstitüsü'nün farklı dönemlerden İstanbul çalışmalarına odaklanan akademik yayını Yıllık, Annual of Istanbul Studies dergisinin üçüncü sayısı çıktı. Basılı yayımlanan dergiye aynı zamanda online platformlar üzerinden erişilebiliyor. Yıllık bu sene, Covid nedeniyle yaşamını kaybeden kütüphane mimarlığı araştırmacısı Yavuz Sezer ve mimarlık tarihçisi Doğan Kuban'ın entelektüel miraslarına adandı. Dergi Bizans'tan günümüze uzanan bir zaman aralığında İstanbul'un farklı dönemleri üzerine farklı perspektiflerle yazılmış makaleleri ve İstanbul araştırmaları bibliografyasını içeriyor. Yıllık'ı ve İstanbul araştırmalarının geleceğini dergi editörlerinden Mehmet Kentel'le değerlendiriyoruz.

Pera Müzesi 2022'ye Bizans çalışmalarına odaklanan iki sergiyle merhaba dedi. "İstanbul'da Bu Ne Bizantinizm!" ve "İstanbul'dan Bizans'a Yeniden Keşfin Yolları: 1800-1955" başlıklı sergiler Mart'a kadar ziyaretçilerini bekliyor. Yerden Yüksek'te bu hafta Bizans’ın popüler kültürdeki eklektik varlığını keşfe çıkan “İstanbul’da Bu Ne Bizantinizm!” sergisini küratörü Emir Alışık'la değerlendiriyoruz.

Diyarbakır Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Derneği tarafından yürütülen "Diyarbakır/Sur: Bir Bellek Yolculuğu" projesini Dilan Kaya Taşdelen ve Nevin Soyukaya anlatıyor.

Mekânda Adalet Derneği Kentsel Politikalar Program Koordinatörü Bahar Bayhan'la, 2021 boyunca kentlileri etkileyen konu başlıklarını değerlendiriyoruz.

Mino'nun Şarkısı projesiyle Efsun Sertoğlu, Melda Akbaş ve Nilüfer Atalay'ı ağırlıyoruz.

Mino'nun Şarkısı projesi çocukların bedensel haklarını anlatan animasyonlu müzik klibini, kapsayıcı eğitim materyallerini kapsıyor. Mino'nun yaratıcılarından projenin öyküsüyle birlikte kamusal mekânlarda çocukların bedensel söz hakkının kapsamını ve kapsayıcı kamusal bir eğitim materyali hazırlamanın inceliklerini konuşuyoruz.

SALT, ressam Eleonora Arhelaou'nun beş binden fazla fotoğrafı içeren arşivini araştırmacıların ve İstanbul meraklılarının ilgisine açtı.

İstanbul’un Fener semtinde doğan Ressam Eleonora Arhelaou (1937-2021) çocukluğunu Talimhane'de geçirir. Lise ve lisans eğitimini Atina’da, yüksek lisans eğitimini Münih’te tamamlar ve Londra’da fotoğrafçılık okuluna gider. Bu süreçte İstanbul ile bağını koparmayan Arhelaou, şehrin zamanla geçirdiği değişim ve dönüşümü belgeleyen fotoğraflar çeker. Arşiv, 1970'li yıllardan 1998'e kadar Beyoğlu, Tarlabaşı, Tepebaşı, Karaköy, Balat, Edirnekapı, Gedikpaşa, Heybeliada, Kurtuluş ve Talimhane semtlerindeki Rum mirasının izini sürüyor. Arhelaou'nun arşivini ve fotoğraflarıyla kayıt altına aldığı İstanbul'u SALT Araştırma ve Programlar Yardımcı Direktörü Lorans Tanatar Baruh, Arşiv Uzmanı Masum Yıldız ve Arşiv Asistanı Görkem İmrek'le değerlendiriyoruz.

Sakıp Sabancı Müzesindeki "Dün Bugün İstanbul" sergisi vesilesiyle konuğumuz Murat Germen. Megakentin dönüşümünü, dönüşümün farklı anlamlarını ve coğrafyalarını kayıt altına almayı konuşuyoruz.

Dijital mekânlar mekân mıdır? Pandemi deneyimi mekânla ilişkimizi kökten değiştirdi. Dijital ortamlar artık hayatımızın doğal bir parçası. Çocuklar için önerilen ekran süreleri uzadı. Her gün yeni dijital deneyimlerle karşılaşıyoruz. Oyun bu deneyimler için de anahtar kelime. Peki dijital mekânlarla gerçek mekânlar arasında nasıl yeni ilişkiler kuruluyor? Öğrenme bu hibrit mekânsallıklardan nasıl etkileniyor? Dijital entegrasyonlu öğrenme alanları üzerine çalışmalar yürüten tasarımcı Dr. İpek Kay, geliştirdiği Play Monnom projesiyle dijital ve gerçek mekânlar arasında bedenle kurduğu performatif oyun deneyimlerini anlatıyor.

İstanbul Açık Şehir: Kentsel Modernitenin Endişelerini Sergilemek, Metis'ten taze çıktı. Yazılı basına, fotoğraflara, filmlere, mimari miras sergilerine ve tema parklara odaklanan kitap ortak temsil pratikleri aracılığıyla bu tasvirler arasındaki bağı araştırıyor. Farklı geçmiş anlatıları üzerinden gelecek tahayyülünün nasıl oluşturulduğunu ortaya koyuyor. İstanbul Açık Şehir'in hikâyesini yazarı İpek Türeli'den dinliyoruz.