
Sign up to save your podcasts
Or


Taze peynirli ve sütlü tatlılar, Yahudilerin Şavuot bayramında mutlaka yenmesi gereken lezzetlerin başında geliyor. Özellikle pişmiş süt anlamına gelen “Leçekoça” denilen pirinç unuyla pişmiş bir tür muhallebi yapmak önemli bir gelenek. Tariflerin bazıları fırınlanıyor, bunları Bursa’nın süt helvasını buna çok benzetiyorum. Pek çok yerde ise, örneğin Selanik Yahudi mutfağında bildiğimiz sütlaç yapılıyor. İzmir Sefarad mutfağında pirinçli sübye veya dövülmüş kavun çekirdeğinden sübye ile yapılan “sütlaç de subya” yapılıyor. Tariflerimiz ise kayıtta.
This podcast is hosted by Podcastics, the easiest platform to create and publish your podcast.
Haziran ayı sütün bollaştığı zaman, pek çok yörede de peynir yapma zamanı. Kimi peynir taze taze yeniyor, kimisi de kış için tuzlanıp basılıyor. Taze peynirlerle yapılan tarifler, özellikle de tatlıların tadına doyum olmuyor. Bir keresinde Ayvalık’ta henüz ılık, tazecik bir lor peynirini üzerine karadut reçeli dökerek ikram etmişlerdi, onun tadı hala damağımdadır. Girit mutfağında da tatlılar çoğu kez taze peynirlerle yapılıyor, ya da tıpkı Ayvalık’taki gibi güzel bir bal veya reçel ile sunuluyor. Peynirli tatlılar bu haftaki konumuz.
This podcast is hosted by Podcastics, the easiest platform to create and publish your podcast.
#yemekkültürü
“Mediterranean Diet” adıyla 2013 yılında Akdeniz’e kıyısı olan pek çok ülkenin ortak kültürel mirası olarak UNESCO Somut Olmayan Kültürel Miras listesine alınan "Akdeniz Diyeti" nedir?
Hikaye ve tariflerle Aylin Öney Tan'ın notlarını dinleyin. Hafta boyunca yayınlanan tüm bölümler burada bir arada. #yemektarihi #AcıTatlıMayhoş
This podcast is hosted by Podcastics, the easiest platform to create and publish your podcast.
Akdeniz diyetine ideal örnek olabilecek, felsefesinin adeta hayat bulmuş bir yemeğini Girit’te tattım. Palikarya salatası. Her türlü baklagil, buğday tanesi ile yapılan taze soğan, turp yanı sıra maydanoz, dereotu gibi otların olduğu boy yeşillikli bir tahıl-bakliyat salatası. Sızma zeytinyağı ve sirkeyle yapılan sosuna çok az üzüm pekmezi de konuyor. Benim yediğimin içinde buğdayın yanı sıra kuru bakla, börülce, yeşil mercimek, maş fasulyesi, küçücük nohut ve minik fasulyeler vardı. Sağlıklı, lezzetli ve doyurucu. Ama önemli özelliği sembolik değeri. 6 Ocak’ta Ortodoks Noel’inde yapılır, herkesle paylaşılır, hayvanlara bile verilir, hatta kuşların yemesi için biraz da dama konurmuş. Hem anlamı hem tadı güzel
This podcast is hosted by Podcastics, the easiest platform to create and publish your podcast.
Akdeniz diyetinin sırrı gerçekten de Akdenizlilik. UNESCO Somut Olmayan Kültürel Miras Listesi'nde ilginç bir şekilde bu noktaya vurgu var. Hatta Akdeniz Diyeti tanımında beslenmeye dair neredeyse hiçbir öneri yok, hangi yemeklerin yenip yenmeyeceğini belirtmemişler bile. Aksine kadim kültürler, tarım, hayvancılık, balıkçılık kültürü ve bilgiler esas alınmış. Yemek kültürünün etrafında oluşan çanak çömlek yapımı, bakırcılık gibi zanaatları kapsıyor. Aynı zamanda ritüelleri, gelenek ve görenekleri de içeriyor. Bu mirasın nesiller boyu aktarımında kadının rolüne vurgu yapıyor. Pazar yerlerinin önemine bile yer veriyor. Ama en önemli vurgu misafirperverlik ve paylaşma boyutu üzerine, bir arada neşeyle yenen, paylaşılan yemekler işin temelinde. Yani ne yediğiniz değil nasıl yediğiniz önemli.
This podcast is hosted by Podcastics, the easiest platform to create and publish your podcast.
Akdeniz diyeti bir piramit veya üçgen ile tarif ediliyor. En çok her öğün yenmesi gerekenler en alttaki kalın bandı oluşturuyor. En az yenmesi gerekenler ise en üstteki dar tepe kısım. En alt bantta olması gereken deyince akla hep sebze meyve geliyor ama Akdeniz diyetinin temelinde her gün yenen yiyeceklerin başında ekmek ve diğer hamur işleri var. Elbette rafine olmamak şartıyla. Beyaz un değil kepekli lifli tahıllarla yapılan köy ekmekleri önemli. Ayrıca karbonhidrat ihtiyacının önemli bir miktarı baklagillerden karşılanıyor. Akdeniz diyeti piramit veya üçgenini biraz farklı tanımlayanlar var. Örneğin en temele egzersizi koyan tablolar var. Bence en güzeli en olmazsa olmaz sosyal boyutu işin temeline koyanlar. Asıl Akdenizlilik orada gizli.
This podcast is hosted by Podcastics, the easiest platform to create and publish your podcast.
Girit’te Akdeniz diyeti üzerine yapılan sempozyumda gastronomi sektörü dışında arkeologlar, tarihçiler ve özellikle sağlıkçılar ağırlıktaydı. Girit tipi ya da Yunan tipi beslenmenin savunucularından biri de Norveç’te yaşayan Yunanlı doktor Fedon Lindberg. İngilizcede “Greek Diet” adıyla yayınlanan kitabı Türkçeye de çevrilmiş. Hastalıkları önlemenin yolunun beslenmeden geçtiğini savunuyor, "kilo verme gurusu" olarak tanınıyor. Zaten kitap yazmasını hastaları telkin etmiş. Kendisi İstanbul ve Anadolu kökenli Rum bir aileden geliyor.
This podcast is hosted by Podcastics, the easiest platform to create and publish your podcast.
Geçtiğimiz haftalarda anlattığım Girit’te düzenlenen sempozyum aslında Akdeniz tipi beslenme üzerineydi. Akdeniz diyetinin temelinde aslında Girit diyeti olduğunu iddia ediyorlar. Haksız da değiller, Girit mutfağı çok sağlıklı ve Akdeniz diyetine tıpa tıp uyuyor. Sadece ot değil, sebze ve bakliyat ağırlıklı, yağ olarak zeytinyağı kullanılıyor, et az, karbonhidrat lifli türden. Akdeniz diyeti kavramı “Mediterranean Diet” adıyla 2013 yılında Akdeniz’e kıyısı olan pek çok ülkenin ortak kültürel mirası olarak UNESCO Somut Olmayan Kültürel Miras listesine alınmış. Ne yazık ki bu ülkeler arasında Fransa ve Türkiye yok. İspanya, İtalya, Hırvatistan, Yunanistan, Kıbrıs Rum Kesimi, Fas hatta Akdeniz’e kıyısı olmayan Portekiz bile var.
This podcast is hosted by Podcastics, the easiest platform to create and publish your podcast.
Aylin Öney Tan hikaye ve tariflerle enginarı anlattı.
This podcast is hosted by Podcastics, the easiest platform to create and publish your podcast.
Enginarın kalbini ve yapraklarını kızartmayı, bir de zeytinyağında pişirmeyi deneyin.
Aylin Öney Tan püf noktasıyla birlikte tarif veriyor.
#acıtatlımayhoş
Enginarlı tarifler bitmez. Enginar en çok zeytinyağı ile yakışıyor. Erken hasat zeytinyağında zeytinini cinsine göre zaten biraz enginar yaprağı, bezelye sapı, çağla badem gibi taze aromalar oluyor. Enginarın kızartması da özellikle İtalya’da çok yapılır. Gonca gibi küçücük enginarlar bütün kızartılıyor. Roma’da yapraklarını güneş gibi açıp derin yağda kızartıyorlar. Yaprakları cips gibi kıtır kıtır, çanak kısmı ise lokum gibi yumuşacık oluyor. Fransızların “confit” usulü bol yağ içinde ama kısık ateşte uzun uzun pişirince de ortaya çok yoğunlaşmış bir lezzet çıkıyor.
This podcast is hosted by Podcastics, the easiest platform to create and publish your podcast.