1. ใครรับผิดชอบค่าตั๋วเครื่องบินเดินทางกลับบ้าน

          แรงงานไทยในไต้หวัน เมื่อทำงานครบสัญญา ต้องเดินทางกลับบ้าน ค่าตั๋วเครื่องบินใครเป็นคนออก นายจ้างหรือลูกจ้างที่ต้องรับผิดชอบค่าเดินทางนี้ เป็นปัญหาที่มีมานาน นายจ้างส่วนหนึ่งเป็นผู้รับผิดชอบ แต่แรงงานไทยส่วนใหญ่ออกค่าตั๋วเดินทางกลับประเทศเอง ทั้งที่ในสัญญาจ้าง ซึ่งเป็นสัญญามาตรฐานจากกระทรวงแรงงานไทยในข้อที่ 9 กำหนดชัดเจนว่า นายจ้างรับผิดชอบค่าตั๋วเครื่องบินในการเดินทางจากประเทศไทยถึงไต้หวันและเมื่อการทำงานตามสัญญาจ้างสิ้นสุดลง หรือเมื่อมีการเลิกจ้างในระหว่างระยะเวลาตามสัญญาจ้าง โดยมิใช่สาเหตุจากตัวลูกจ้าง นายจ้างจะรับผิดชอบค่าตั๋วเครื่องบินในการเดินทางกลับประเทศไทย แถมบริษัทจัดหางานเรียกเก็บค่าบริการจัดหางานหรือค่าหัวคิวที่แพง โดยอ้างว่ารวมค่าตั๋วเครื่องบินไป-กลับไว้เรียบร้อยแล้ว แต่ส่วนใหญ่มีเฉพาะค่าตั๋วเครื่องบินขามา ส่วนขากลับ ขึ้นอยู่กับดวง เจอนายจ้างดี ออกค่าตั๋วเครื่องบินเที่ยวกลับให้เมื่อทำงานครบสัญญาและไม่สามารถต่อสัญญาได้ แต่มีจำนวนไม่น้อยที่ให้แรงงานเป็นคนรับผิดชอบเอง แม้จะทำงานครบสัญญาก็ตาม

ปัญหาที่หลายคนอยากรู้ ค่าตั๋วเครื่องบินเที่ยวกลับประเทศ ใครเป็นคนรับผิดชอบ?

          ประเด็นนี้ กระทรวงแรงงานไม่ได้บังคับว่า นายจ้างหรือแรงงานต้องเป็นคนรับผิดชอบ ให้เป็นไปตามความตกลงของทั้งสองฝ่าย ซึ่งระบุลงในหนังสือรับรองค่าใช้จ่ายและค่าจ้างของแรงงานต่างชาติ ที่ต้องลงชื่อก่อนการเดินทางมาทำงานในไต้หวัน และหนังสือรับรองฉบับนี้ ต้องผ่านการรับรองของกรมการจัดหางาน กระทรวงแรงงานไทยและใช้เป็นเอกสารแนบขณะยื่นขอวีซ่าทำงานในไต้หวันต่อสำนักงานเศรษฐกิจและวัฒนธรรมไทเป ประจำประเทศไทย เมื่อเดินทางถึงไต้หวันแล้ว บริษัทจัดหางานและนายจ้างยังต้องยื่นต่อกระทรวงแรงงาน เพื่อใช้เป็นส่วนประกอบในการออกหนังสืออนุญาตจ้างงานและใบอนุญาตทำงานแก่แรงงาน แต่ยังมีปัญหาตามมา เมื่อเดินทางเข้าไต้หวันแล้ว นายจ้างหรือบริษัทจัดหางานบางราย จะให้แรงงานไทยลงนามสัญญาซ้อนอีกฉบับหนึ่งว่า จะรับผิดชอบค่าเดินทางกลับประเทศด้วยตนเอง เพราะฉะนั้น ขณะครบสัญญาหรือไม่ต่อสัญญาเดินทางกลับประเทศ แรงงานไทยหลายรายจะจำใจให้หักค่าตั๋วเครื่องบินจากค่าจ้าง ขณะที่บางรายไม่ยอม ร้องไปยังสำนักงานแรงงานไทยหรือสายด่วนคุ้มครองแรงงาน 1955 หรือร้องไปที่กองแรงงาน จะยึดตามหนังสือรับรองค่าใช้จ่ายและค่าจ้างของแรงงานต่างชาติที่ลงนามก่อนการเดินทางและตามในสัญญา แม้นายจ้างจะนำสัญญาซ้อนออกมาโชว์ก็ไม่มีผล

นายจ้างหลายรายออกค่าตั๋วเครื่องบินเที่ยวกลับให้เมื่อทำงานครบสัญญาและไม่สามารถต่อสัญญาได้ แต่มีจำนวนหนึ่งที่ให้แรงงานรับผิดชอบเอง แม้จะทำงานครบสัญญาแล้วก็ตาม

          นอกจากนี้ ยังมีปัญหาสำหรับบางคนที่ต่อสัญญาใหม่หรือย้ายงานเปลี่ยนนายจ้างใหม่ อาจต้องออกค่าตั๋วเครื่องบินเที่ยวกลับประเทศด้วยตนเอง เนื่องจากนายจ้างและบริษัทจัดหางานอ้างว่า ตนไม่ได้เก็บค่าหัวคิวมาตั้งแต่ต้นทาง แรงงานไทยมาย้ายงานทีหลังต้องออกค่าใช้จ่ายในการเดินทางกลับประเทศด้วยตนเอง เพราะฉะนั้นการต่อสัญญาหรือย้ายนายจ้างใหม่ต้องสอบถามให้เรียบร้อย จะได้ไม่มีการพิพาทภายหลัง

          อย่างไรก็ตาม มีนายจ้างจำนวนไม่น้อยที่ออกค่าตั๋วเครื่องบินให้แรงงานไทย เมื่อทำงานครบสัญญาเดินทางกลับประเทศ บางรายสวัสดิการดีถึงขั้นออกค่าตั๋วเครื่องบินให้แรงงานที่ลาพักร้อนเดินทางกลับไปเยี่ยมครอบครัว หรือพาแรงงานไทยไปท่องเที่ยวในประเทศหรือต่างประเทศเป็นประจำทุกปี ขึ้นอยู่กับสวัสดิการของนายจ้างแต่ละราย

          แต่สำหรับแรงงานไทยที่ยกเลิกสัญญาขอกลับบ้าน หรือทำผิดระเบียบกฎหมาย จนถูกนายจ้างยุติสัญญา โดยในสัญญาจ้างมาตรฐาน ข้อที่ 11.1 ระบุว่า กรณีที่ลูกจ้างฝ่าฝืนข้อกำหนดในสัญญาข้อหนึ่งข้อใดต่อไปนี้ นายจ้างจะบอกเลิกสัญญานี้และส่งลูกจ้างกลับประเทศไทย ลูกจ้างจะจ่ายค่าตั๋วเครื่องบินไปและกลับ และค่าใช้จ่ายอื่น ๆ ที่เกี่ยวข้องทั้งหมดหรือชดใช้ค่าใช้จ่ายดังกล่าว ถ้ามีการทดรองจ่ายโดยนายจ้างหรือบุคคลอื่น ได้แก่ :

          (1)  ในระหว่างระยะเวลาการจ้างงานพบว่าลูกจ้างเป็นโรคที่ทางการไต้หวันไม่อนุญาตให้ทำงาน

          (2)  สูญเสียความสามารถในการทำงาน

          (3)  รับจ้างทำงานให้แก่ผู้อื่นนอกเหนือจากนายจ้าง หรือทำงานพิเศษให้กับบุคคลที่สาม

          (4)  กระทำการฝ่าฝืนคำสั่งของรัฐหรือศีลธรรมอันดี

          (5)  เจตนาฝ่าฝืนกฎหมายและระเบียบของไต้หวัน

          (6)  ไม่เชื่อฟังการบังคับบัญชา คำสั่ง หรือคำแนะนำของนายจ้าง หรือตัวแทนนายจ้างและได้รับการตักเตือนจำนวน ๓ ครั้ง

          (7)  ขาดงานเป็นจำนวนสามวันติดต่อกันขึ้นไป หรือรวมกันหกวันในหนึ่งเดือนโดยไม่มีเหตุผลอันสมควร

          (8) จงใจทำให้เสียหายหรือทำลายอุปกรณ์ เครื่องมือ ทรัพย์สินหรือเครื่องใช้ของนายจ้าง  ความเสียหายทั้งหมดหรือความสูญเสียลูกจ้างจะต้องชดใช้

           จะเห็นได้ว่า ปัญหาค่าตั๋วเครื่องบินกลับประเทศ สลับซับซ้อนและมีเงื่อนไขแตกต่างกันออกไปหลายกรณี บางคนถามว่า การลาพักร้อนเดินทางกลับประเทศ นายจ้างจะออกค่าตั๋วเครื่องบินให้หรือเราต้องออกเอง โดยหลักการแล้ว แรงงานเป็นผู้รับผิดชอบค่าเดินทาง เพราะไม่ใช้เดินทางกลับสัญญาจ้างสิ้นสุดลง หรือไม่ได้เป็นการเลิกจ้างในระหว่างระยะเวลาตามสัญญาจ้าง โดยมิใช่สาเหตุจากตัวลูกจ้าง ตัวแรงงานเองต้องเป็นฝ่ายรับผิดชอบค่าตั๋วเครื่องบินในการเดินทางกลับประเทศไทย ยกเว้นอย่างที่กล่าวไป มีนายจ้างหลายรายเหมือนกันที่มีสวัสดิการดี ออกค่าตั๋วเครื่องบินให้แรงงานไทยที่ลาพักร้อนกลับไปเยี่ยมครอบครัว ใครที่ทำงานในโรงงานแบบนี้ ถือว่าโชคดีไป แรงงานไทยท่านใด หากมีปัญหาข้องใจเรื่องค่าตั๋วเครื่องบินเที่ยวกลับเมื่อสิ้นสุดสัญญาจ้าง โทรไปสอบถามหรือขอคำปรึกษาจากสำนักงานแรงงานไทย ซึ่งในไต้หวันมีสองแห่ง ได้แก่ สำนักงานไทย ไทเปและเกาสง หรือจะโทรไปสอบถามจากสายด่วนคุ้มครองแรงงาน 1955 ก็ได้

2. คำถามยอดนิยมของคนไต้หวันเกี่ยวกับแรงงานต่างชาติ ทำไม่ชอบใส่น้ำหอมกลิ่นแรง? ชาวเน็ตบางรายยกย่องว่า นั่นเป็นมารยาทในที่สาธารณะ

          แรงงานต่างชาติที่มีจำนวนมากขึ้นเรื่อย ๆ คาดมีโอกาสทะลุล้านคนในอีกไม่กี่ปีข้างหน้า กลายเป็นส่วนหนึ่งของพหุสังคมของไต้หวันไปแล้ว โดยทั่วไป คนไต้หวันมีความเป็นมิตรมากกว่าประเทศอื่นที่นำเข้าแรงงานต่างชาติ ไม่ว่าจะเป็นเกาหลี ญี่ปุ่นหรืออิสราเอล ทั้งนี้เพราะอุปนิสัยของคนไต้หวันจะไม่ค่อยถือตัว และไม่มีอคติต่อแรงงานต่างชาติ จะสังเกตเห็นได้ว่า แรงงานต่างชาติเดินทางไปมาสะดวก โดยเฉพาะในวันหยุด ตามรถโดยสารประจำทางหรือรถไฟ จะมีแรงงานต่างชาติใช้บริการปะปนกับชาวไต้หวันจำนวนมาก คนไต้หวันส่วนใหญ่ไม่ได้มองแรงงานต่างชาติเป็นพลเมืองชั้นสองเหมือนบางประเทศ

          อย่างไรก็ตาม การที่มีแรงงานต่างชาติจำนวนมาก ก็ทำให้หนุ่มสาวชาวไต้หวันบางคนมีปัญหาเกี่ยวกับแรงงานต่างชาติไม่น้อย และ 1 ในปัญหายอดนิยมก็คือ ทำไมแรงงานต่างชาติถึงชอบฉีดน้ำหอม ซึ่งส่วนใหญ่บอกว่า เข้าใกล้แรงงานต่างชาติแล้วหอมดี แต่บางคนฉีดน้ำหอมมากเกินไป ทำให้มีกลิ่นแรงและฉุน เมื่อเร็ว ๆ นี้ มีหญิงสาวชาวไต้หวันคนหนึ่งโพสต์ข้อความถามในห้องสนทนา Dcard ซึ่งเป็นเว็บบอร์ดชื่อดังของไต้หวันว่า ทำไมแรงงานต่างชาติถึงฉีดน้ำหอมที่มีกลิ่นแรงมาก เธอบอกว่าวันก่อนขึ้นรถเมล์และเจอแรงงานต่างชาติหญิงกลุ่มหนึ่ง กลิ่นน้ำหอมแรงและฉุนจนทำเธอให้รู้สึกไม่สบาย ชาวเน็ตจำนวนมากมาคอมเมนต์แสดงความเห็น หลายคนบอกว่า สำหรับพวกเขาแล้ว การใช้น้ำหอมถือเป็นความสุภาพและเป็นมารยาทในที่สาธารณะอย่างหนึ่ง เมื่อออกไปนอกสถานที่ ส่วนใหญ่ โดยเฉพาะผู้หญิงจะฉีดน้ำหอมแบบให้คนข้าง ๆ รู้สึกได้ ชาวเน็ตหญิงไต้หวันรายนี้ กล่าวในข้อความที่โพสต์ว่า เนื่องจากเธอเป็นโรคภูมิแพ้ จึงรู้สึกลำบากใจว่าจะนั่งตรงไหนดีเพื่อหลีกเลี่ยงกลิ่นเหล่านี้ ทำให้รู้สึกอึดอัด แม้ว่าจะไม่ใช่เป็นกลิ่นเหม็น แต่ก็ยากที่จะทนรับได้ จึงอยากรู้ว่า ทำไมแรงงานต่างชาติถึงชอบใช้น้ำหอมกลิ่นแรง ๆ และเป็นกันทุกคนไหม? 

คนไต้หวันบางคนเป็นโรคภูมิแพ้ ขณะนั่งรถเมล์เจอกลุ่มแรงงานต่างชาติซึ่งมักจะใส่น้ำหอมกลิ่นแรง ทำให้อึดอัดใจ

          ชาวเน็ตจำนวนมากมาคอมเมนต์ว่า เคยถามเพื่อนชาวเวียดนามเหมือนกันว่า ทำไมถึงชอบใส่น้ำหอม เพื่อนชาวเวียดนามบอกว่า นั่นไม่ใช่น้ำหอม แต่เป็นกลิ่นครีมอาบน้ำที่คนเวียดนามนิยมใช้ เหมือนกับสเปรย์น้ำหอมสำหรับปรับผ้านุ่ม บางคนบอกว่า แรงงานต่างชาตินิยมใช้สบู่หรือครีมอาบน้ำที่มีกลิ่นหอมทำให้สดชื่น บ้างก็ว่า เนื่องจากประเทศในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้อยู่ในโซนร้อน มีเหงื่อออกง่ายอาจทำให้มีกลิ่นตัวแรง จึงต้องใช้ผลิตภัณฑ์ที่มีกลิ่นหอมเพื่อลดกลิ่นกาย มีรายหนึ่งคอมเมนต์ว่า เคยดูคลิปแนะนำคนในประเทศอาเซียน พวกเขาบอกว่า การมีกลิ่นหอมติดตัว เป็นเรื่องของวัฒนธรรมและเป็นมารยาทในที่สาธารณะอย่างหนึ่ง ขณะที่บางคนคอมเมนต์ว่า พวกเขาอาจคิดว่าคนไต้หวันก็มีกลิ่นตัวเหมือนกัน เพียงแต่ว่า เราเคยชินกับกลิ่นของตัวเองจนไม่รู้สึกอะไร จึงควรมองด้วยใจที่เปิดกว้าง มีรายหนึ่งบอกว่า บางทีพวกเขาอาจสงสัยว่า ทำไมเราถึงไม่มีกลิ่นอะไรเลย และคนไต้หวันบางคนก็ชอบฉีดน้ำหอมกลิ่นแรงเหมือนกัน คิดว่าตัวเองหอม แต่คนอื่นอาจไม่คิดแบบนั้น บางคอมเมนต์แซวว่า ถ้าให้ฉันเลือกระหว่างน้ำหอมกลิ่นฉุนกับกลิ่นเหงื่อแรง ๆ ของคนไต้หวันบางคนที่ไม่ชอบอาบน้ำ ฉันขอเลือกน้ำหอมกลิ่นแรงดีกว่า

แรงงานต่างชาติจำนวนมาก ใช้ระบบขนส่งสาธารณะ อย่างรถเมล์ รถไฟเป็นประจำ (Photo Credit : One-Forty)

          แล้วคุณล่ะ ฉีดน้ำหอม ใช้แชมพูหรือสบู่หอมหรือไม่? โดยเฉพาะตอนออกนอกสถานที่ ชอบน้ำหอมกลิ่นฉุนหรือกลิ่นเหงื่อแรง ๆ และมีความเห็นอย่างไรกับเพื่อนชาวไต้หวันรอบข้าง พวกเขาหอมหรือมีกลิ่นตัวไหม?...

1. วิธีคำนวณค่าโอทีในวันหยุดที่ถูกต้อง นายจ้างของคุณคิดถูกต้องไหม?

          เป็นอีก 1 ปัญหาที่แรงงานต่างชาติจำนวนไม่น้อย ข้องใจและขอคำปรึกษาและสอบถามกัน คือเรื่องการคิดคำนวณค่าทำงานล่วงเวลา หรือค่าโอทีที่เรียกย่อตามคำศัพท์ภาษาอังกฤษ เพราะการคิดค่าโอทีของไต้หวันค่อนข้างซับซ้อน ไม่ทราบว่า นายจ้างคิดให้ถูกต้องหรือไม่ ช่วงต้นรายการในวันนี้ จะนำเอาวิธีคิดคำนวณค่าโอทีตามกฎหมายมาตรฐานแรงงานมาเล่าให้ฟัง

แรงงานไทยในไซต์งานก่อสร้างสะพานตั้นเจียง เขตตั้นสุ่ย นครนิวไทเป (ภาพจาก udn.com)

          กฎหมายกำหนดประเด็นค่าทำงานล่วงเวลาหรือค่าโอทีอย่างไร?

          การทำงานล่วงเวลาหรือการทำโอที แบ่งออกตามวันหรือช่วงของนอกเวลาทำงานที่แตกต่างกัน ได้แก่ การทำงานล่วงเวลาในหยุดประจำสัปดาห์ วันหยุดนักขัตฤกษ์หรือช่วงเวลาในวันทำงานปกติ อันดับแรกเลยมาดูการทำงานล่วงเวลาหรือทำโอทีในวันหยุดประจำสัปดาห์ ตามกฎหมายมาตรฐานแรงงาน มาตรา 30 กำหนดให้ผู้ใช้แรงงานทำงานวันละ 8 ชม. สัปดาห์ละ 40 ชั่วโมง อย่างไรก็ตาม กรณีที่นายจ้างมีความจำเป็นต้องให้ลูกจ้างทำงานเกินเวลาปกติ มาตรา 32 ของกฎหมายฉบับเดียวกัน อนุญาตให้ขยายเวลาปฏิบัติงานและสั่งให้ลูกจ้างทำงานล่วงเวลาได้ ทั้งนี้ ต้องได้รับความยินยอมจากสหภาพแรงงาน  กรณีไม่มีสหภาพแรงงานในสถานประกอบการต้องได้รับมติเห็นชอบจากการประชุมร่วมกันระหว่างลูกจ้างและฝ่ายบริหาร แต่การขยายเวลาทำงานข้างต้น เมื่อรวมเข้ากับจำนวนชั่วโมงการทำงานปกติแล้ว จะต้องไม่เกิน  12  ชั่วโมงในแต่ละวัน หรือทำงานล่วงเวลาในวันปกติได้ไม่เกินวันละ 4 ชั่วโมง และจำนวนชั่วโมงการทำงานล่วงเวลาในแต่ละเดือน เดิมกำหนดตายตัวรวมแล้วต้องไม่เกินเดือนละ  46  ชั่วโมง และถือเป็นค่าโอทีปลอดภาษี แต่นายจ้างบางรายอาจมีออเดอร์เร่งด่วน ต้องการทำงานมากกว่านี้ ก็อนุญาตให้ปรับขึ้นลงเล็กน้อยได้ภายในเวลา 3 เดือน แต่ต้องไม่เกินเดือนละ 54 ชั่วโมง และยอดจำนวนรวมของชั่วโมงโอทีใน 3 เดือน ห้ามเกิน 138 ชั่วโมง หรือเฉลี่ยไม่เกินเดือนละ 46 ชั่วโมงนั่นเอง

แรงงานไทยในไซต์งานก่อสร้างสะพานตั้นเจียง เขตตั้นสุ่ย นครนิวไทเป (ภาพจาก บ. Kung Sing Engineering Corporation)

          ค่าโอทีแตกต่างไปตามวัน

          กฎหมายมาตรฐานแรงงาน มาตรา 36 กำหนดให้ทุก 7 วัน หรือทุกสัปดาห์ ผู้ใช้แรงงานต้องได้รับวันหยุดพักผ่อน 2 วัน ถ้าเป็นระบบราชการหรือสถานประกอบการที่หยุดตามหน่วยงานราชการ วันจันทร์-วันศุกร์เป็นวันทำงาน เสาร์-อาทิตย์ เป็นวันหยุดประจำสัปดาห์ ในจำนวนนี้มี 1 วัน เป็นวันหยุดประจำสัปดาห์ที่ทำงานล่วงเวลาไม่ได้ ยกเว้นกรณีเกิดภัยพิบัติธรรมชาติ หรือเหตุจำเป็นอันไม่อาจหลีกเลี่ยงได้ เมื่อได้รับความยินยอมจากลูกจ้าง นายจ้างต้องจ่ายค่าโอทีเพิ่มให้อีก 1 เท่าหรือเพิ่มให้อีก 1 แรง และนายจ้างต้องจัดให้ลูกจ้างได้มีเวลาพักตามความเหมาะสม หลังจากที่มีการทำงานล่วงเวลาดังกล่าวไปแล้ว อีก 1 วัน เป็นวันหยุดพักผ่อนที่ทำงานล่วงเวลาได้ แต่นายจ้างต้องจ่ายค่าทำงานล่วงเวลาหรือค่าโอทีเพิ่มขึ้น กล่าวคือ การทำงานในวันหยุดพักผ่อนประจำสัปดาห์ 2 ชั่วโมงแรก ต้องจ่ายให้ 1.33 เท่าของค่าจ้างปกติ หากคิดคำนวณจากฐานค่าจ้างขั้นต่ำปัจจุบันคือ 28,590 เหรียญ หรือวันละ 953 เหรียญ หรือชั่วโมงละ 119 เหรียญ จะได้ชั่วโมงละ 159 เหรียญไต้หวัน ชั่วโมงที่ 3 ขึ้นไป ต้องจ่ายให้ 1.67 เท่าของค่าจ้างปกติ หรือชั่วโมงละ 199 เหรียญไต้หวัน สรุปทำงานวันหยุดพักผ่อนประจำสัปดาห์ที่อนุญาตให้ทำโอทีได้ ค่าโอทีตลอดทั้งวันหรือ 8 ชั่วโมง จะได้รับ 1,512 เหรียญไต้หวัน

แรงงานไทยในโรงงานผลิตอะหลั่ยรถยนต์แห่งหนึ่งในเขตหยางเหมย นครเถาหยวน

          ทำงานล่วงเวลาในวันทำงานปกติเลย 8 ชั่วโมงไปแล้ว 2 ชั่วโมงแรก จ่ายค่าโอทีเพิ่ม 1 ใน 3 หรือจ่ายเพิ่ม 1.33 เท่าของค่าจ้างปกติ หรือชั่วโมงละ 159 เหรียญไต้หวัน ชั่วโมงที่ 3-4 ต้องจ่ายเพิ่ม 2 ใน 3 หรือจ่ายเพิ่ม 1.67 เท่าของค่าจ้างปกติ หรือชั่วโมงละ 199 เหรียญไต้หวัน

          แต่หากเป็นการทำงานล่วงเวลาในวันหยุดนักขัตฤกษ์ นายจ้างต้องจ่ายค่าโอทีเพิ่มให้อีก 1 เท่าหรืออีก 1 วันของค่าจ้างในวันปกติ คือจ่ายเพิ่ม 953 เหรียญไต้หวัน รวมกับที่ได้รับตามปกติอยู่แล้ว 1 วันเป็น 2 วัน

แรงงานไทยในโรงงานฟอกย้อมและตกแต่งสำร็จ

          ที่กล่าวมาข้างต้นเป็นการคิดคำนวณของแรงงานในภาคการผลิต ก่อสร้าง แรงงานภาคการเกษตรและผู้อนุบาลในองค์กร ซึ่งได้รับการคุ้มครองจากกฎหมายมาตรฐานแรงงาน สำหรับผู้อนุบาลในครัวเรือนและผู้ช่วยงานบ้าน เนื่องจากไม่ได้อยู่ในการคุ้มครองของกฎหมายมาตรฐานแรงงาน ให้คิดค่าโอทีตามสัญญาจ้าง ซึ่งสัญญาจ้างมาตรฐานของกระทรวงแรงงานกำหนดให้ผู้อนุบาลในครัวเรือนต้องมีวันหยุดพักผ่อนประจำสัปดาห์ละ 1 วัน หากนายจ้างมีความจำเป็นให้ผู้อนุบาลทำงานโดยไม่พักผ่อน และผู้อนุบาลก็ยินดีทำงาน นายจ้างต้องจ่ายค่าจ้างเพิ่มให้อีก 1 วัน หากไม่ได้หยุดเลยตลอดเดือน ก็ต้องเพิ่มให้เดือนละ 4 หรือ 5 วัน ตามแต่จำนวนวันในแต่ละเดือน

ค่าโอทีของผู้อนุบาลในครัวเรือนให้คิดคำนวณตามสัญญาจ้าง และมีวันหยุดพักผ่อนประจำสัปดาห์ละ 1 วัน (chinatimes.com)

          แรงงานไทยได้รับค่าโอทีตามที่กล่าวมาข้างต้นไหม? หากมีปัญหาข้องใจ สงสัยว่านายจ้างคำนวณผิดพลาดหรือนายจ้างคิดให้น้อยกว่าที่เรากล่าวมา สามารถโทรไปปรึกษาหรือสอบถามได้ที่ สายด่วน 1955 หรือสำนักงานแรงงานไทย สำหรับใครที่โทรสายด่วน 1955 ไม่ต้องเกรงว่าจะถูกนายจ้างเพ่งเล็งหรือกลั่นแกล้ง เพราะไม่ได้ใช้วิธีร้องเรียน เป็นเพียงขอคำปรึกษาหรือสอบถามเพื่อให้หายข้องใจเท่านั้น ทางสายด่วน 1955 จะไม่ส่งข้อมูลให้กองแรงงานเพื่อแก้ปัญหา

2. อย่าลืมใช้สิทธิ์! กระทรวงแรงงานเตือนนายจ้างต้องให้ลูกจ้างลาหยุดประจำปี ใช้สิทธิ์ไม่หมดต้องจ่ายค่าจ้างชดเชย ฝ่าฝืนปรับหนัก 1,000,000 เหรียญไต้หวัน

          นอกจากวันหยุดประจำสัปดาห์ละ 2 วันและวันหยุดนักขัตฤกษ์ ซึ่งแต่ละปีมี 12 วันแล้ว ผู้ใช้แรงงานในไต้หวัน ยังมีวันหยุดพักผ่อนพิเศษประจำปีตามอายุงานด้วย ซึ่งนายจ้างต้องจัดให้ลูกจ้างมีวันหยุดพักผ่อนประจำปีโดยมีค่าจ้างตามกฎหมาย กรณีลูกจ้างไม่ได้ใช้สิทธิ์หรือใช้ไม่หมด นายจ้างต้องจ่ายเป็นเงินค่าจ้างชดเชยตามจำนวนวันที่ยังไม่ได้ใช้สิทธิ์ ภายใน 30 วันหลังจากครบปี ยกเว้นทั้งสองฝ่ายจะมีการตกลงกันยกไปรวมกับปีถัดไป และหากยังใช้ไม่หมดก่อนสิ้นปีถัดไปหรือก่อนสัญญาจ้างสิ้นสุดลง นายจ้างต้องจ่ายเป็นค่าจ้างให้แก่ลูกจ้างตามจำนวนวันที่ไม่ได้ใช้สิทธิ์ นายจ้างที่ฝ่าฝืน นอกจากต้องจ่ายคืนจนครบตามจำนวนแล้ว ยังจะถูกลงโทษปรับเงินสูงสุด 1,000,000 เหรียญไต้หวัน และจากสถิติการลงโทษในประเด็นนี้ช่วง 3 ปีที่ผ่านมา มีนายจ้างถูกลงโทษปรับเงินเฉลี่ยปีละ 500 ราย รวมค่าปรับประมาณ 10 ล้านเหรียญไต้หวัน

          นายหวงเหวยเชิน อธิบดีกรมคุ้มครองสวัสดิการและความเสมอภาคในการทำงาน กระทรวงแรงงานไต้หวันกล่าวเตือนว่า การลาหยุดพิเศษหรือการลาหยุดพักผ่อนประจำปี เป็นสิทธิ์ที่พึงมีตามกฎหมายมาตรฐานแรงงานมาตรา 38 ของผู้ใช้แรงงาน รวมทั้งแรงงานต่างชาติที่ได้รับการคุ้มครองจากกฎหมายมาตรฐานแรงงานด้วย ลูกจ้างที่ทำงานกับนายจ้างหรือสถานประกอบการรายใดรายหนึ่ง ติดต่อกันมาครบระยะเวลาหนึ่ง จะได้รับสิทธิ์ให้ลาหยุดพักผ่อนประจำปีโดยมีค่าจ้างตามปกติ หากลูกจ้างไม่ได้ใช้สิทธิ์หรือใช้ไม่หมด นายจ้างต้องจ่ายเป็นเงินค่าจ้างชดเชยแก่แรงงานตามจำนวนวันที่ยังไม่ได้ใช้สิทธิ์ ภายใน 30 วันหลังจากครบปี ยกเว้นแต่จะมีการตกลงกันยกไปรวมกับปีถัดไป และหากยังใช้ไม่หมดก่อนสิ้นปีถัดไปหรือก่อนสัญญาจ้างสิ้นสุดลง นายจ้างต้องจ่ายเป็นค่าจ้างชดเชยให้แก่ลูกจ้าง ผู้ฝ่าฝืนนอกจากต้องจ่ายคืนจนครบตามจำนวนแล้ว ยังจะถูกลงโทษปรับเงินตั้งแต่ 20,000-1,000,000 เหรียญไต้หวัน

นายหวงเหวยเชิน อธิบดีกรมคุ้มครองสวัสดิการและความเสมอภาคในการทำงาน กระทรวงแรงงานไต้หวัน กล่าวเตือนนายจ้างอย่าลืมให้สิทธิ์ลูกจ้างลาหยุดพักผ่อนประจำปีตามกฎหมายกำหนด (ภาพจาก CNA)

           อธิบดีกรมคุ้มครองสวัสดิการและความเสมอภาคในการทำงานกล่าวว่า ข้อพิพาทระหว่างนายจ้างและลูกจ้างที่พบเห็นบ่อยคือ นายจ้างไม่ได้ให้แรงงานใช้สิทธิ์ลาพักพิเศษและไม่ได้จ่ายค่าจ้างชดเชยตามกฎหมาย หรือให้ลาหยุดพักพิเศษได้แต่ไม่ครบจำนวนวันตามที่กำหนด โดยเฉพาะในภาคการผลิต จะพบเห็นบ่อยที่สุด นอกจากเกิดกับแรงงานท้องถิ่นแล้ว แรงงานต่างชาติซึ่งอาจไม่รู้สิทธิ์ว่า ตนมีวันลาพักพิเศษประจำปีหรือไม่? กี่วัน? จากสถิติพบว่า ระหว่างปี 2564-2566 มีนายจ้างถูกลงโทษปรับเงินเนื่องจากไม่ได้ให้ลูกจ้างลาพักพิเศษหรือไม่ได้จ่ายเงินชดเชยตามกฎหมายเฉลี่ยปีละ 500 ราย ค่าปรับประมาณ 10 ล้านเหรียญ

          ทั้งนี้ วันหยุดพักผ่อนประจำปีดังกล่าว ให้ลูกจ้างเป็นผู้จัดวันหยุดพักเอง แต่ในกรณีที่นายจ้างมีความจำเป็นเร่งด่วนด้านการผลิต หรือลูกจ้างมีภารกิจส่วนตัว สามารถหารือเพื่อปรับเปลี่ยนหรือเลื่อนวันหยุดพักพิเศษได้ เมื่อลูกจ้างมีสิทธิ์ลาหยุดพักพิเศษตามที่กล่าวมา นายจ้างต้องบันทึกจำนวนวันลาพักผ่อนประจำปี และการจ่ายเงินค่าจ้างชดเชยวันลาที่ยังไม่ได้ใช้สิทธิ์ไว้ในบัญชีเงินเดือนของลูกจ้าง และต้องแจ้งให้ลูกจ้างทราบเป็นลายลักษณ์อักษรเป็นประจำทุกปี กรณีที่ลูกจ้างทวงว่ายังไม่ได้ใช้สิทธิ์ลาหยุดพักผ่อน หากนายจ้างเห็นว่าการเรียกร้องสิทธิ์ของลูกจ้างไม่มีมูล นายจ้างต้องเป็นฝ่ายรับผิดชอบพิสูจน์และแสดงหลักฐานดังกล่าว

          ตามในกฎหมายมาตรฐานแรงงาน มาตรา 38 กำหนดให้ลูกจ้างที่ทำงานกับนายจ้างหรือสถานประกอบกิจการรายใดรายหนึ่ง ติดต่อกันมาครบระยะเวลาหนึ่ง จะได้รับสิทธิ์ให้ลาหยุดพิเศษประจำปีได้ดังนี้ :

          1) ทำงานครบ 6 เดือนขึ้นไปแต่ไม่ครบ 1 ปี มีวันหยุดพักพิเศษ 3 วัน

          2) 1 ปีขึ้นไปไม่ครบ 2 ปี มีวันหยุดพักพิเศษ 7 วัน

          3) 2 ปีขึ้นไป ไม่ครบ 3 ปี มีวันหยุดพักพิเศษ 10 วัน

          4) 3 ปีขึ้นไป ไม่ครบ 5 ปี มีวันหยุดพักพิเศษปีละ 14 วัน

          5) 5 ปีขึ้นไป ไม่ครบ 10 ปี มีวันหยุดพักพิเศษปีละ 15 วัน

          6) 10 ปีขึ้นไป จะได้รับวันหยุดพักพิเศษเพิ่มขึ้นอีกปีละ 1 วัน รวมสะสมแล้วไม่เกิน 30 วัน  

ไต้หวันดันโครงการนำร่องการอนุบาลดูแลผู้ป่วยแบบรายชั่วโมง อนุญาต 6 องค์กรการกุศลนำเข้าผู้อนุบาลต่างชาติ เพื่อบริการนายจ้างที่มีความต้องการชั่วคราว เก็บค่าจ้าง 4 ชั่วโมง 1,000-1,250 เหรียญ

          โครงสร้างประชากรไต้หวันที่แปรเปลี่ยนไป เด็กเกิดใหม่น้อยลง คนสูงอายุเพิ่มขึ้น โดยในปี 2568 นี้ ไต้หวันเข้าสู่สังคมสูงวัยระดับสุดยอด กล่าวคือ ประชากรอายุ 65 ปีขึ้นไปมีอัตราส่วน 20% ของประชากรทั้งหมด หรือพูดง่าย ๆ คือประชากรในไต้หวันทุก 5 คน มี 1 คนเป็นผู้สูงวัยอายุ 65 ปีขึ้นไป จึงมีความจำเป็นต้องนำเข้าผู้อนุบาลเป็นจำนวนมาก อย่างไรก็ตาม ผู้สูงอายุหรือผู้ป่วยบางคน ไม่จำเป็นต้องว่าจ้างผู้อนุบาลแบบเป็นประจำ อาจต้องการใช้เพียงบางช่วงเวลา หรือบางครอบครัวมีการว่าจ้างผู้อนุบาลอยู่แล้ว แต่ต้องการให้ลาพักผ่อนได้ ระหว่างนี้ ต้องการใช้บริการผู้อนุบาลเป็นรายวันหรือรายชั่วโมง เมื่อวันที่ 14 กุมภาพันธ์ที่ผ่านมา กระทรวงแรงงานประกาศอย่างเป็นทางการ รายชื่อขององค์กรการกุศล 6 แห่งที่ได้รับอนุญาตให้นำเข้าผู้อนุบาลต่างชาติ เพื่อมาให้บริการดูแลผู้ป่วยหลังผ่าตัด ผู้ป่วยอาการหนัก ผู้พิการที่ต้องการว่าจ้างผู้อนุบาลดูแลชั่วคราวเป็นรายวันหรือเป็นรายชั่วโมง เพื่อให้ผู้อนุบาลที่เป็นผู้ดูแลหลักได้ลาพักผ่อน ตามโครงการนำร่องการอนุบาลดูแลผู้ป่วยแบบหลากหลาย หรือที่เรียกกันง่าย ๆ ว่าโครงการบริการผู้อนุบาลรายชั่วโมง โดยคิดค่าใช้จ่ายที่แตกต่างกัน ตามพื้นที่และระยะเวลาที่ใช้บริการ ตั้งแต่ใช้บริการครั้งเดียว 4 ชั่วโมง คิดค่าบริการ 1,000-1,250 เหรียญ ใช้บริการครั้งเดียว 8 ชั่วโมง ค่าบริการ 1,200-2,500 เหรียญ และจ้างเป็นรายวัน 24 ชั่วโมง รวมเวลาพักผ่อน 10 ชั่วโมง 2,600-3,500 เหรียญ

ผู้สูงอายุหรือผู้ป่วยบางราย ไม่จำเป็นต้องว่าจ้างผู้อนุบาลแบบเป็นประจำ ต้องการใช้เพียงบางช่วงเวลา หรือต้องการให้ผู้อนุบาลลาพักผ่อนได้ ต้องการใช้บริการผู้อนุบาลเป็นรายวันหรือรายชั่วโมง (ภาพจาก cw.com.tw)

องค์กรการกุศลที่ได้รับอนุญาตว่าจ้างหรือนำเข้าผู้อนุบาลต่างชาติแบบรายชั่วโมงทั้ง 6 ราย ได้แก่ :

1. สมาคมเรดฮาร์ต (Red Heart Association) ซึ่งให้บริการในกรุงไทเป นิวไทเปและพื้นที่ภาคเหนือ

2. มูลนิธิสวัสดิการสังคมหย่งซิ่น (YUNGSHIN Social Welfare Foundation) ให้บริการในพื้นที่ภาคกลาง

3. มูลนิธิการกุศลถงถิง (童庭社福基金會) ให้บริการในพื้นที่ภาคกลาง

4. สมาคมห่วงใยสะใภ้ใหม่หนานโถว (南投縣新媳婦關懷協會) ให้บริการพื้นที่หนานโถว จางฮั่วและไทจง

5. สมาคมสวัสดิการสังคมว่านเหริน (台灣萬人社福協會) ให้บริการในพื้นที่ภาคใต้ เช่น ไถหนาน เกาสงและผิงตง

6. สมาคมห่วงใยครอบครัวผู้ดูแลฮัวเหลียน (花蓮縣家庭照顧者關懷協會) ให้บริการพื้นที่อี๋หลาน ฮัวเหลียนและไถตง

ไต้หวันดันโครงการนำร่องการอนุบาลดูแลผู้ป่วยแบบรายชั่วโมง

          กระทรวงแรงงานกล่าวว่า ผู้ให้บริการทั้ง 6 ราย สามารถนำเข้าหรือว่าจ้างผู้อนุบาลต่างชาติที่โอนย้ายในไต้หวัน โดยผ่านการฝึกอบรมด้านภาษา ทักษะการดูแลผู้ป่วย เทคนิคการรับมือเหตุฉุกเฉินและการทำอาหารแก่ผู้ป่วย เป็นเวลารวม 20 ชั่วโมง เบื้องต้นทราบว่า ผู้ให้บริการทั้ง 6 ราย จะรับผู้อนุบาลที่โอนย้ายในไต้หวันเป็นหลัก รายละ 5-10 คน นายจ้างที่มีผู้ป่วยที่มีใบรับรองเป็นคนพิการ มีหลักฐานรับการรักษาหรือผ่าตัดภายใน 3 เดือน เหรือเป็นผู้มีคุณสมบัติว่าจ้างผู้อนุบาล หรือเป็นผู้ป่วยผ่านการประเมินมีความจำเป็นต้องว่าจ้างผู้อนุบาลดูแลสุขภาพระยะยาวระดับ 2-8 สามารถยื่นความจำนงขอใช้บริการต่อองค์กรทั้ง 6 รายได้ โดยรับผิดชอบค่าบริการเอง คาดจะสามารถให้บริการได้อย่างเร็วที่สุด ตั้งแต่มีนาคมนี้เป็นต้นไป

ไต้หวันอนุญาตให้องค์กรการกุศล 6 แห่ง เป็นนายจ้างจ้างผู้อนุบาลต่างชาติเพื่อบริการผู้มีความต้องจ้างผู้อนุบาลเป็นรายชั่วโมง

          จริง ๆ แล้ว ผู้อนุบาลแบบรายชั่วโมงดังกล่าว ไม่ใช้เป็นครั้งแรกที่กระทรวงแรงงานอนุมัติให้บริการ เมื่อประมาณ 10 ปีที่แล้วเคยอนุญาตให้องค์กรหรือมูลนิธิการกุศล 3 ราย นำเข้าผู้อนุบาลต่างชาติรายละ 10-15 คน แล้วให้ครอบครัวที่มีความต้องการยื่นขอใช้บริการต่อองค์กรเหล่านี้ จัดส่งผู้อนุบาลต่างชาติไปให้บริการถึงที่บ้านเป็นรายชั่วโมง โดยองค์กรการกุศลเป็นนายจ้างที่ได้รับอนุญาตนำเข้าผู้อนุบาลต่างชาติ รับผิดชอบค่าจ้างของผู้อนุบาลตามอัตราค่าจ้างขั้นต่ำ รับผิดชอบดูแลบริหารความเป็นอยู่ของผู้อนุบาลต่างชาติ รับผิดชอบเบี้ยประกันทั้งประกันสุขภาพและประกันภัยแรงงาน ผู้อนุบาลได้หยุดพักเดือนละ 4 วัน มีโอที มีวันหยุดพักพิเศษประจำปี มีหอพักให้นอน ไม่ต้องไปนอนบ้านนายจ้าง รับผิดชอบจ่ายเงินสมทบเข้ากองทุนเพื่อความมั่นคงในการทำงาน 1,600-2,000 เหรียญไต้หวันต่อเดือนต่อคน เวลาทำงานจะไปคู่กับผู้อนุบาลชาวไต้หวันที่เป็นพี่เลี้ยง ทำงานเป็นรายครั้ง อาจจะครั้งละ 2-3 ชั่วโมง ตามแต่ผู้ว่าจ้างต้องการ ซึ่งต้องลงทะเบียนและจ่ายค่าจ้างให้มูลนิธิฯ โดยเปิดให้ประชาชนที่มีความต้องการยื่นขอใช้บริการ ทางมูลนิธิจะจัดส่งผู้อนุบาลต่างชาติคู่กับผู้อนุบาลท้องถิ่นไปให้บริการที่บ้านของผู้ยื่นขอ โดยผู้อนุบาลต่างชาติไม่ต้องไปนอนหรือพักค้างคืนที่บ้านของผู้ถูกดูแล  ผู้ใช้บริการไม่ต้องรับผิดชอบชีวิตความเป็นอยู่ของแรงงานต่างชาติ ตลอดจนไม่ต้องรับผิดชอบเบี้ยประกันสุขภาพและการหลบหนีของคนงานต่างชาติ อีกทั้งไม่ต้องจ่ายค่าจ้างเป็นรายเดือน แต่คิดเป็นรายชั่วโมง ประหยัดค่าใช้จ่ายมากกว่า ขณะที่ผู้อนุบาลต่างชาติเอง เมื่อเดินทางเข้าสู่ไต้หวัน จะไปพักรวมกันที่หอพักของมูลนิธิฯ เพื่อรอคำสั่งไปทำงาน โดยทำงานเป็นเวลา ได้พักผ่อนเหมือนอย่างแรงงานต่างชาติในโรงงาน เป็นทางเลือกใหม่สำหรับนายจ้างที่ต้องการว่าจ้างผู้อนุบาล แต่ไม่จำเป็นต้องจ้างเป็นประจำ และเสียค่าใช้จ่ายไม่มาก ระบบนี้ ดูเป็นประโยชน์กับทุกฝ่าย ทั้งต่อผู้ว่าจ้างและลูกจ้าง น่าจะไปได้ดี แต่ประสบความล้มเหลว ไม่สามารถขยายการให้บริการในวงกว้าง สาเหตุมาจากระเบียบกฎหมายที่ล้าหลัง มีการจำกัดคุณสมบัติของผู้ใช้บริการว่า จะต้องเป็นผู้ที่ไม่สามารถช่วยเหลือตัวเองได้ และต้องมีใบรับรองจากคณะแพทย์เช่นเดียวกับการยื่นขอนำเข้าผู้อนุบาลเอง ทำให้นายจ้างจำนวนมาก หมดสิทธิ์ที่จะใช้บริการ คนที่มีสิทธิ์ซึ่งยื่นขอใบรับรองได้แล้ว จะใช้วิธีนำเข้าเอง ไม่ใช้บริการแบบรายครั้ง เพราะส่วนใหญ่เป็นผู้ป่วยอาการหนัก กลัวว่าการใช้บริการแต่ละครั้งต้องลงทะเบียนยื่นขอ ซึ่งจะไม่สะดวก ประกอบกับหน่วยงานรัฐไม่ได้ให้ความช่วยเหลือในการพัฒนาระบบการว่าจ้างผู้อนุบาลแบบใหม่ ปล่อยให้มูลนิธิฯ แก้ปัญหากันเอง ส่งผลให้โครงการดี ๆ ที่จะเป็นประโยชน์กับทุกฝ่าย ต้องประสบความล้มเหลว ในครั้งนั้น มีการอนุญาตให้องค์กรการกุศลนำเข้าแรงงานต่างชาติมาทำงานตำแหน่งผู้อนุบาลแล้ว 3 ราย แต่เนื่องจากปัญหาและอุปสรรคดังที่กล่าวมา ทำให้มีการยื่นขอใช้บริการน้อยมาก จนมูลนิธิที่ 3 รายต้องยุติการให้บริการดังกล่าวหลังเปิดให้บริการประมาณ 2 ปี

ไต้หวันเข้าสู่สังคมชราภาพระดับสุดยอด หรือประชากรอายุ 65 ปีขึ้นไป เกินกว่าร้อยละ 20 ของประชากรทั้งหมด ต้องพึ่งพาผู้อนุบาลต่างชาติมากขึ้นเรื่อง ๆ (ภาพจาก CNA)

          มาคราวนี้ กระทรวงแรงงานรื้อระบบดังกล่าวขึ้นมาใหม่ โดยแก้ปัญหาและอุปสรรคที่เคยประสบมาแล้ว หวังว่าจะดำเนินไปด้วยดี เพราะผู้สูงวัยหรือผู้ป่วยจำนวนมาก ต้องการคนช่วยอาบน้ำ ทำความสะอาดบ้าน ทำอาหารหรือช่วยเข็นไปโรงพยาบาลเพื่อทำกายภาพบำบัดหรือเป็นเพื่อนชั่วคราว ไม่จำเป็นต้องว่าจ้างผู้อนุบาลมาดูแลตลอด

มีเสียงวิจารณ์โครงการผู้อนุบาลรายชั่วโมงว่า อาจยิ่งส่งเสริมให้แรงงานผิดกฎหมายมีจำนวนเพิ่มมากขึ้น (ภาพจาก udn.com)

          อย่างไรก็ตาม ใช่ว่าจะไม่มีเสียงวิพากษ์วิจารณ์ อย่างนายหวงเก่าเจี๋ย ประธานกิตติมศักดิ์สหพันธ์การจัดหางานไต้หวันแสดงความกังวลว่า ค่าใช้จ่าย 4 ชั่วโมงเก็บ 1,000-1,250 เหรียญ ตลอดวันเก็บ 2,600-3,500 เหรียญ แพงเกินไป อาจส่งผลให้นายจ้างหันไปว่าจ้างผู้อนุบาลผิดกฎหมายที่เก็บค่าบริการถูกกว่า ซึ่งเก็บวันละ 1,800-2,500 เหรียญ อาจทำให้ความหวังดีของรัฐกล่าวเป็นยิ่งส่งเสริมให้แรงงานผิดกฎหมายมีจำนวนเพิ่มมากขึ้น ประธานกิตติมศักดิ์สหพันธ์การจัดหางานไต้หวันผู้นี้กล่าวว่า ความต้องการผู้อนุบาลดูแลผู้ป่วยนั้นสูงมาก โดยเฉพาะผู้ป่วยติดเตียงหรือหลังการผ่าตัดซึ่งนอนพักในโรงพยาบาล โรงพยาบาลเองไม่สามารถจัดหาผู้อนุบาลให้ได้ ญาติพี่น้องของผู้ป่วยต้องจัดหาเอง หากไม่มีระบบที่อำนวยความสะดวก ราคาสมเหตุสมผล นอกจากไม่สามารถแสดงออกถึงเจตนาในการแก้ปัญหาของรัฐบาลแล้ว ยังจะได้ผลตรงกันข้าม กลายเป็นการส่งเสริมให้ยอดจำนวนแรงงานต่างชาติผิดกฎหมายพุ่งสูงไม่หยุด

          ก็ต้องมาดูกันต่อไปว่า โครงการผู้อนุบาลแบบรายชั่วโมงที่มีการผลักดันครั้งใหม่ จะไปได้ดีอย่างที่กระทรวงแรงงานตั้งเป้าหมายไว้หรือไม่ หรือจะมีชะตากรรมเหมือนอย่างครั้งที่แล้ว ต้องรอดูกันต่อไป

1. ชวนตรวจสุขภาพ! กองแรงงานไทเปจัดตรวจสุขภาพแรงงานต่างชาติฟรีปีนี้อีก 3 ครั้งที่สถานีรถไฟไทเป ครั้งต่อไป 29 มิ.ย. 7 ก.ย. และ 9 พ.ย. 2568

          เพื่อส่งเสริมสุขภาพกายและใจของแรงงานต่างชาติ กองแรงงานกรุงไทเปได้ร่วมมือกับมูลนิธิพุทธฉือจี้ตรวจสุขภาพฟรีแก่แรงงานต่างชาติ ซึ่งไม่จำกัดเฉพาะที่ทำงานในกรุงไทเป หมายถึงแรงงานต่างชาติในไต้หวันทุกคน โดยไม่คิดค่าใช้จ่ายมาตั้งแต่ปี พ.ศ. 2547 โดยการจัดกิจกรรม "ห่วงใยสุขภาพแรงงานต่างชาติ" อย่างต่อเนื่องทุกปี ปีละ 4 ครั้ง โดยมีแรงงานต่างชาติที่เข้ารับการตรวจแล้วกว่า 17,000 คน สำหรับปีนี้ มีการกำหนดแผนตรวจสุขภาพทั้งหมด 4 ครั้งเหมือนเดิม ครั้งแรกเมื่อ 23 กุมภาพันธ์ ผ่านไปแล้ว ครั้งต่อไปคือวันอาทิตย์ที่ 29 มิถุนายน ครั้งที่ 3 วันอาทิตย์ที่ 7 กันยายน ครั้งสุดท้ายของปี ได้แก่วันอาทิตย์ที่ 9 พฤศจิกายน 2568 ทั้งหมดจัดขึ้นในเวลา 12:30 - 16:30 น. ณ ห้องโถง สถานีรถไฟไทเป (โซนนิทรรศการอเนกประสงค์) ซึ่งเป็นสถานที่ที่แรงงานต่างชาติคุ้นเคยที่สุด เชิญชวนแรงงานต่างชาติและนายจ้างร่วมกิจกรรมตรวจสุขภาพดังกล่าว

กองแรงงาน กรุงไทเป จัดกิจกรรมตรวจสุขภาพฟรีแก่แรงงานต่างชาติที่สถานีรถไฟไทเปเป็นประจำทุกปี ครั้งต่อไป 29 มิ.ย. 7 ก.ย. และ 9 พ.ย. 2568 (ภาพจากกองแรงงาน กรุงไทเป)

          แรงงานต่างชาติในไทเป ส่วนใหญ่ทำงานเป็นผู้อนุบาลดูแลผู้สูงอายุหรือผู้ป่วย แรงงานจากเมืองอื่นหากอยากจะตรวจสุขภาพก็ขอเชิญได้ ไม่มีการจำกัด เนื่องจากแรงงานต่างชาติส่วนใหญ่ นอกเหนือจากการตรวจสุขภาพตามกำหนดก่อนหรือหลัง 1 เดือนของการทำงานในเดือนที่ 6, 18 และ 30 แล้ว การดูแลสุขภาพร่างกาย ต้องขึ้นอยู่กับตัวแรงงานต่างชาติ ซึ่งส่วนใหญ่ไม่มีเวลาว่างหรือไม่สะดวกที่จะไปตรวจสุขภาพต่างหากที่โรงพยาบาล ทางกองแรงงานไทเปจึงได้จัดกิจกรรมตรวจสุขภาพฟรีปีละ 4 ครั้ง เพื่อช่วยให้แรงงานได้รับการดูแลสุขภาพที่ดีขึ้น ทำให้นายจ้างและครอบครัวมั่นใจมากขึ้น นอกจากนี้ ยังเชิญชวนให้แรงงานต่างชาติใช้เวลาว่างดูแลสุขภาพของตนเอง และหวังว่านายจ้างจะเปิดโอกาสให้แรงงานที่ทำงานหนักได้มีเวลาพักผ่อน โดยเข้าร่วมกิจกรรมตรวจสุขภาพที่จัดขึ้นเป็นพิเศษสำหรับพวกเขา

กองแรงงาน กรุงไทเป จัดกิจกรรมตรวจสุขภาพฟรีแก่แรงงานต่างชาติที่สถานีรถไฟไทเปเป็นประจำทุกปี ในภาพเป็นของเมื่อ 23 กุมภาพันธ์ที่ผ่านมา มีแรงงานไปใช้บริการค่อนข้างมาก (ภาพจากกองแรงงาน กรุงไทเป)

          ภายในงานจะมีล่าม 4 ชาติคอยให้ความช่วยเหลือ พร้อมให้บริการให้คำปรึกษาด้านสุขภาพและสุขอนามัยแก่แรงงานต่างชาติ ขอให้นายจ้างและบริษัทจัดหางานแจ้งข่าวสารและกระตุ้นให้แรงงานของตนใช้โอกาสนี้เข้ารับการตรวจสุขภาพฟรี ซึ่งประกอบด้วยการตรวจสุขภาพพื้นฐานและการให้คำปรึกษา รวมถึงการตรวจร่างกายทั่วไป มีแพทย์ทันตกรรม หู คอ จมูก อายุรกรรม นรีเวช จิตเวช แพทย์แผนจีน และเพิ่มบริการตรวจอัลตราซาวด์ช่องท้องและนรีเวช แรงงานต่างชาติเพียงพกบัตรสุขภาพหรือบัตร ARC ที่สามารถแสดงตนว่า เป็นแรงงานถูกกฎหมายก็สามารถเข้าร่วมได้ฟรี

กองแรงงาน กรุงไทเป จัดกิจกรรมตรวจสุขภาพฟรีแก่แรงงานต่างชาติที่สถานีรถไฟไทเปเป็นประจำทุกปี ในภาพเป็นของเมื่อ 23 กุมภาพันธ์ที่ผ่านมา มีแรงงานไปใช้บริการค่อนข้างมาก (ภาพจากกองแรงงาน กรุงไทเป)

2. ข่าวดี! ลาพักร้อนไม่ต้องขอหนังสือรับรองจากสำนักงานแรงงานไทยอีกต่อไป แต่ยังต้องไปรายงานตัวรับแบบ จง. 12 ที่จัดหางานจังหวัดหรือรายงานตัวออนไลน์ได้ เตือน! หากไม่รายงานตัว อาจไม่สามารถเดินทางออกจากสนามบินสุวรรณภูมิได้

          แรงงานต่างชาติที่เดินทางมาทำงานในไต้หวัน ปัจจุบัน สามารถอยู่ยาวติดต่อกัน 12 ปี ไม่ต้องเดินทางกลับบ้านไปทำเรื่องมาใหม่เมื่อครบสัญญา 3 ปี เหมือนสมัยก่อน สามารถต่อสัญญาหรือย้ายนายจ้างในไต้หวันได้เลย ส่งผลให้บางคนทำงานอยู่ในไต้หวันติดต่อกันหลายปีถึงมีโอกาสเดินทางกลับไปพักร้อนหรือไปเยี่ยมครอบครัว ปัญหาที่ตามมาคือ ฐานข้อมูลของสำนักงานแรงงานหรือกระทรวงแรงงานประเทศผู้ส่งออกแรงงานทั้ง 4 ชาติไม่มีข้อมูลการต่อสัญญาหรือนายจ้างใหม่ ประกอบกับในประเทศไทยมีขบวนการมิจฉาชีพหลอกลวงแรงงานไทยไปทำงานต่างประเทศเกิดขึ้นอย่างต่อเนื่อง ทำให้กระทรวงแรงงานของไทย มีการออกมาตรการตรวจเข้มแรงงานที่เดินทางไปทำงานต่างประเทศ จึงออกมาตรการให้แรงงานไทยที่กลับไปพัก จะต้องไปรายงานตัวต่อสำนักงานจัดหางานจังหวัด เพื่อแจ้งการเดินทางกลับไปทำงานต่างประเทศและรับรองว่ามีนายจ้างที่มีตัวตนจริง ไม่ถูกหลอก ซึ่งสำนักงานจัดหางานจังหวัด จะออกใบรับรองที่เรียกสั้น ๆ ว่า จง. 12 เพื่อนำไปแสดงต่อด่านตรวจคนหางาน อนุญาตให้เดินทางออกจากสนามบินสุวรรณภูมิกลับมาทำงานในไต้หวันได้อย่างราบรื่น

ประกาศยกเลิกการใช้ใบรับรองการลาพักร้อนจากสำนักงานแรงงานไทย (สื่อประชาสัมพันธ์ จัดทำโดยสำนักงานแรงงานไทย ไทเป)

          ที่ผ่านมา การเดินทางกลับไปพักร้อนของแรงงาน ต้องทำเรื่องในไต้หวัน 2 ขั้นตอน เรื่องแรกขออนุญาตกลับเข้าไต้หวันต่อสำนักงานตรวจคนเข้าเมืองที่เรียกกันว่ารีเอ็นทรี (Re-Entry Permit) แต่เรื่องนี้ สำนักงานตรวจคนเข้าเมืองอำนวยความสะดวก ออกบัตร ARC รุ่นใหม่ที่อนุญาตให้กลับเข้าไต้หวันได้หลายครั้งโดยไม่ต้องขออนุญาตอีก เรียกว่า Multiple Re-Entry Permit อาจมีแรงงานไทยบางคนที่ยังไม่ได้เปลี่ยน ยังถือบัตรรุ่นเก่าและเดินทางกลับไทยโดยไม่ได้ขอเปลี่ยนบัตรหรือขออนุญาตกลับเข้ามาใหม่ ทำให้ไม่สามารถเดินทางเข้าไต้หวันได้ จึงเตือนให้ระวัง อีกเรื่องคือ ต้องแจ้งขอใบรับรองการลาพักร้อนจากสำนักงานแรงงานไทยในไต้หวัน นำกลับไปประกอบการรายงานตัว เพื่อที่สำนักงานจัดหางานจังหวัดจะได้รู้ว่า ทำงานอยู่กับนายจ้างรายไหน แรงงานไทยหลายรายไปรายงานตัวโดยไม่มีใบรับรองดังกล่าว ทางสำนักงานจัดหางานจังหวัดไม่สามารถออกใบ จง. 12 ให้ได้ วุ่นวายกันไปใหญ่ และเนื่องจากการออกใบรับรองการลาพักจากสำนักงานแรงงานไทยดังกล่าว สร้างความยุ่งยากแก่แรงงานไทย แม้ว่าไม่ต้องเสียค่าใช้จ่าย แต่ต้องให้ล่ามยื่นขอล่วงหน้า สร้างปัญหาไม่น้อย

ตัวอย่างแบบ จง. 12 ที่ออกโดยจัดหางานจังหวัด นำไปยื่นต่อด่านตรวจคนหางานขณะเดินทางกลับมาทำงานไต้หวัน

          หลังจากสำนักงานแรงงานไทย มีการเจรจาหามาตรการแก้ปัญหาและลดขั้นตอน เนื่องจากไต้หวันออกบัตร ARC รุ่นใหม่ที่ยืนยันว่าแรงงานไทยเดินทางกลับเข้าไต้หวันได้ ซึ่งแสดงว่ามีนายจ้างที่มีตัวตนอยู่แล้ว กรมการจัดหางาน กระทรวงแรงงานไทย เห็นด้วยกับข้อเสนอของสำนักงานแรงงานไทยในไต้หวัน ประกาศยกเลิกหนังสือรับรองการลาพักร้อนที่จัดทำโดยสำนักงานแรงงานไทยตั้งแต่วันที่ 21 กุมภาพันธ์ 2568 เป็นต้นไป ยังต้องไปรายงานตัวที่จัดหางานจังหวัดตามเดิม และอำนวยความสะดวกด้วยการรายงานตัวทางออนไลน์ได้ ไม่ต้องเดินทางไปยังสำนักงานจัดหางานจังหวัด ทำให้ประหยัดเวลาและลดขั้นตอนลงได้มาก รายงานตัวหรืออ่านวิธีรายงานตัวทางออนไลน์ได้ที่เว็บไซต์กองบริหารงานแรงงานไทยไปต่างประเทศ https://toea.doe.go.th/LBANK-WEB/main.php ส่วนท่านที่ไปรายงานตัวที่จัดหางานจังหวัด ให้เตรียมเอกสารต่อไปนี้ไปด้วย ประกอบด้วย

1. สำเนาหนังสือเดินทาง

2. สำเนาการตรวจลงตราประเภท Re-entry VISA หรือบัตร ARC รุ่นใหม่

3. สำเนาสัญญาจ้าง หรือหนังสือรับรองจากนายจ้าง หรือใบอนุญาตทำงาน

4. สำเนาเอกสารหนังสือคนประจำเรือ (กรณีทำงานเป็นลูกเรือ)

5. สำเนาตั๋วเครื่องบิน (ถ้ามี)

ด่านตรวจคนหางาน กรมการจัดหางาน ประจำท่าอากาศยานสุวรรณภูมิ ซึ่งตั้งอยู่ชั้น 4 อาคารผู้โดยสารขาออก

          นอกจากนี้ ในวันเดินทางกลับเข้าไต้หวัน แนะนำแรงงานไทยควรไปถึงสนามบินก่อนการเดินทางประมาณ 3 ชั่วโมง เพื่อนำใบ จง. 12 ไปรายงานตัวที่ด่านตรวจคนหางานประจำท่าอากาศยานสุวรรณภูมิ ซึ่งตั้งอยู่ชั้น 4 อาคารผู้โดยสารขาออก หากไม่ผ่านการรายงานตัว ด่าน ตม. จะไม่อนุญาตให้เดินทางออกจากสนามบินสุวรรณภูมิได้ หรือไปรายงานตัวสาย ก็อาจทำเรื่องไม่ทัน ทำให้ตกเครื่องได้เช่นกัน...

3. แรงงานไทยที่ลาพักร้อนกลับประเทศไทย อย่าลืม! ต่ออายุหรือสมัครสมาชิกกองทุนช่วยเหลือคนหางานฯ ใหม่ ที่จัดหางานจังหวัดหรือสมัครออนไลน์ มิฉะนั้น จะเสียสิทธิ์รับการคุ้มครอง

        แรงงานไทยที่เดินทางไปทำงานต่างประเทศ ก่อนการเดินทางจะต้องสมัครเป็นสมาชิกกองทุนเพื่อช่วยเหลือคนหางานไปทำงานในต่างประเทศของกระทรวงแรงงานไทยทุกคน เสียค่าสมาชิกกองทุนฯ ตามแต่ประเทศที่เดินทางไปทำงาน สำหรับผู้ที่เดินทางมาทำงานที่ไต้หวัน เสียค่าสมาชิกกองทุนฯ คนละ 500 บาท โดยมีระยะคุ้มครอง 3+5 หรือ 8 ปี ในกรณีที่เป็นนายจ้างเดียวกัน แต่หากเปลี่ยนนายจ้างใหม่และไม่สมัครเป็นสมาชิกใหม่จะสูญเสียสมาชิกภาพ ไม่มีสิทธิ์รับการคุ้มครองอีกต่อไป

        สำนักงานแรงงานไทย ไทเปฝากประชาสัมพันธ์มาว่า ใครที่ทำงานกับนายจ้างรายเดียวกันใกล้ครบ 8 ปี หรือยังไม่ครบ 8 ปีก็ตาม โดยเฉพาะคนที่เปลี่ยนนายจ้างใหม่ หากมีโอกาสเดินทางกลับไปพักร้อนที่เมืองไทย ควรต่ออายุหรือสมัครใหม่เป็นสมาชิกกองทุนเพื่อช่วยเหลือคนหางานไปทำงานต่างประเทศ โดยต่อหรือสมัครใหม่กับแรงงานจังหวัดได้ เสียค่าสมาชิก 500 บาท แต่ได้รับการคุ้มครองมากมายหลายอย่างถือว่าคุ้มค่ามาก หากประสบปัญหาดังต่อไปนี้ :

ตัวอย่างบัตรสมาชิกกองทุนเพื่อช่วยเหลือคนหางานไปทำงานในต่างประเทศของกระทรวงแรงงานไทย โดยมากจะเย็บติดไว้กับหน้าในหนังสือเดินทาง

       🔶 เมื่อถูกทอดทิ้งในต่างประเทศ จัดให้สมาชิก ฯ ได้เดินทางกลับประเทศไทยจนถึงภูมิลำเนา เป็นค่าพาหนะ ค่าที่พัก ค่าอาหาร ค่ารักษาพยาบาล และค่าใช้จ่ายอื่น ๆ ตามที่จ่ายจริงไม่เกินคนละ 30,000 บาท

       🔶 เมื่อประสบปัญหาในต่างประเทศ ได้แก่ รอการเข้าทำงานใหม่ รอการส่งกลับประเทศไทย รอการดำเนินคดี หรือกรณีอื่น ๆ ในลักษณะเดียวกัน จ่ายให้เป็นค่าพาหนะ ค่าที่พัก ค่าอาหาร ค่ารักษาพยาบาล และค่าใช้จ่ายอื่นที่จำเป็นในระหว่างที่อยู่ต่างประเทศตามที่จ่ายจริงไม่เกินคนละ 30,000 บาท

       🔶 เมื่อถูกเลิกจ้าง เนื่องจากประสบอันตรายและเข้ารับการรักษาตัวในโรงพยาบาลในต่างประเทศตามที่จ่ายจริง ไม่เกินคนละ 15,000 บาท

       🔶 เมื่อประสบอุบัติเหตุ หรือประสบปัญหา ก่อนเดินทางไปทำงานต่างประเทศหรือในต่างประเทศตามที่จ่ายจริงไม่เกินคนละ 30,000 บาท

       🔶 เมื่อถูกส่งกลับ เนื่องจากแพทย์ตรวจพบว่าเป็นโรคต้องห้าม ถูกส่งกลับภายใน 6 เดือนแรกของการเป็นสมาชิกฯ ได้รับเงินสงเคราะห์ 25,000 บาท ถูกส่งกลับหลังจากทำงานไปแล้ว 6 เดือนขึ้นไปได้รับเงินสงเคราะห์ 15,000 บาท

       🔶 เมื่อประสบอันตรายจนทุพพลภาพได้รับเงินสงเคราะห์ 30,000 บาท พิการได้รับเงินสงเคราะห์ 15,000 บาท

       🔶 ช่วยเหลือค่าทนาย เมื่อถูกดำเนินคดีอาญาในความผิดซึ่งมิใช่เกิดจากการกระทำโดยเจตนาในต่างประเทศ จ่ายเป็นค่าจ้างทนายความเท่าที่จ่ายจริงแต่ไม่เกินคนละ 100,000 บาท

       🔶 ประสบปัญหาต้องเดินทางกลับประเทศไทยก่อนสิ้นสุดการเป็นสมาชิกกองทุน ฯ เนื่องจากเหตุความไม่สงบ ภัยสงคราม หรือโรคระบาด ได้รับเงินสงเคราะห์ 15,000 บาท

       🔶 สมาชิกกองทุน ฯ เสียชีวิต เนื่องจากประสบอันตรายก่อนไปทำงานต่างประเทศ เหมาจ่ายไม่เกิน 30,000 บาท เสียชีวิตในต่างประเทศ เหมาจ่ายไม่เกิน 40,000 บาท เสียชีวิตขณะกลับประเทศไทย เหมาจ่ายไม่เกิน 30,000 บาท

        สามารถยื่นคำร้องขอรับสิทธิประโยชน์ ณ สำนักงานแรงงานไทยในไต้หวัน แต่หากเดินทางกลับประเทศแล้ว สามารถยื่นคำร้องในประเทศไทยได้ ณ กลุ่มงานกองทุนเพื่อช่วยเหลือคนหางานไปทำงานในต่างประเทศ กองบริหารแรงงานไทยไปต่างประเทศ กรมการจัดหางาน หรือสำนักงานจัดหางานจังหวัดทุกจังหวัด

        หากมีปัญหา สอบถามรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่สำนักงานแรงงานไทย ไทเป 02-27011413 หรือทางเฟซบุ๊กของสำนักงานฯ ด้วยการพิมพ์ สำนักงานแรงงานไทย ไทเป ส่วนผู้ที่ทำงานอยู่ในเขตพื้นที่ภาคใต้ ตั้งแต่เมืองจางฮั่วลงไป ติดต่อที่สำนักงานแรงงานไทย เกาสง โทร. 07-3380052

1. เห็นด้วยไหม? กระทรวงแรงงานรวบรวมความเห็นประเด็นให้แรงงานหลบหนีกลับเข้าสู่ระบบการจ้างงานอย่างถูกกฎหมาย ส.ส. พรรคฝ่ายค้านชี้รัฐบาลผลักภาระความรับผิดชอบ

          ปัญหาแรงงานต่างชาติหลบหนีจากนายจ้างออกไปหางานทำอย่างผิดกฎหมายและยังไม่ถูกตรวจพบ มีจำนวนพุ่งขึ้นต่อเนื่องเกิน 90,000 คนแล้วเมื่อสิ้นปี 2567 ที่ผ่านมา และในจำนวนนี้ กว่าครึ่งหรือ 59,394 คนเป็นแรงงานต่างชาติที่หลบหนีจากภาคการผลิต ประเด็นนี้ กระทรวงแรงงานได้เชิญหน่วยงานที่เกี่ยวข้องมาหารือเกี่ยวกับความเป็นไปได้ที่จะให้แรงงานต่างชาติผิดกฎหมายเหล่านี้กลับเข้าสู่ระบบการจ้างงานอย่างถูกกฎหมาย ก่อให้เกิดเสียงสะท้อนคัดค้านโดยทั่ว เพราะเห็นว่า จะเป็นการส่งเสริมให้แรงงานต่างชาติหลบหนีเพิ่มมากขึ้น

  ยอดจำนวนแรงงานต่างชาติหลบหนีจากนายจ้างออกไปหางานทำอย่างผิดกฎหมายและยังไม่ถูกตรวจพบ เมื่อสิ้นปี 2567 พุ่งขึ้นต่อเนื่องเกิน 90,000 คนแล้ว (ภาพจากสำนักงานตรวจคนเข้าเมือง)

          นางสาวเฉินซิ่วเหลียน นายกสมาคมแรงงานระหว่างประเทศไต้หวันหรือ TIWA กล่าวถึงส่วนของผู้อนุบาลในครัวเรือนที่หลบหนีเป็นจำนวนมากว่า ระบบการดูแลระยะยาวในปัจจุบัน ไม่ได้ให้การคุ้มครองเต็มที่ทั้งต่อผู้อนุบาล นายจ้างและผู้ถูกดูแล ส่งผลให้ผู้อนุบาลต้องทำงานหนัก ไม่มีโอกาสจะลาพักผ่อน แม้นายจ้างอยากให้ลาพัก แต่ไม่สามารถเข้าถึงบริการทดแทนของกระทรวงสาธารณสุขและสวัสดิการ ส่งผลให้ลำบากกันทั้งผู้อนุบาลและนายจ้าง นายกสมาคมของกลุ่ม NGO องค์กรนี้กล่าวว่า สาเหตุหลักที่ทำให้ผู้อนุบาลหลบหนี ได้แก่ค่าบริการจัดหางานหรือค่าหัวคิวที่แรงงานต้องไปกู้หนี้ยืมสินมาจ่ายให้บริษัทจัดหางานก่อนการเดินทางมาทำงานในไต้หวัน แต่ละคนสูงถึง 150,000-200,000 เหรียญ เมื่อมาทำงานประสบปัญหาอยากจะย้ายงานไม่สามารถทำได้โดยง่าย ประกอบกับไม่ได้รับการคุ้มครองจากกฎหมายมาตรฐานแรงงานและที่สำคัญมีการจำกัดระยะเวลาการทำงาน ส่งผลให้มีการหลบหนี ขณะที่รัฐบาลแก้ปัญหาด้วยมาตรการตรวจจับอย่างเดียว เป็นการแก้ปัญหาที่ปลายเหตุ ส่งผลให้ยอดจำนวนแรงงานต่างชาติมีจำนวนพอกพูนมากขึ้นต่อเนื่อง

ตำรวจตรวจคนเข้าเมืองทุกท้องที่ปฏิบัติการตรวจสอบแรงงานผิดกฎหมายตามสถานที่ทำงานและไซต์งานก่อสร้างต่าง ๆ อย่างเข้มข้น (ภาพจากสำนักงานตรวจคนเข้าเมือง)

          จากข้อมูลของกระทรวงแรงงานพบว่า ในปี 2563 ยอดจำนวนแรงงานต่างชาติหลบหนีนายจ้างและยังไม่ถูกตรวจพบมีจำนวน 52,000 คน และเมื่อสิ้นปี 2567 ยอดจำนวนแรงงานต่างชาติหลบหนีนายจ้างกลายเป็นแรงงานผิดกฎหมายและยังไม่ถูกตรวจพบพุ่งสูงขึ้นทะลุ 90,928 คน ในจำนวนนี้ แรงงานภาคการผลิตเนื่องจากมีจำนวนมากที่สุด จำนวนการหลบหนีก็มากตามไปด้วย มีจำนวนมากกว่าครึ่งหนึ่ง ได้แก่ 51,944 คน อันดับ 2 ได้แก่ผู้อนุบาล หลบหนี 30,490 คน อันดับ 3 ลูกเรือประมงหลบหนี 3,107 คนและไซต์งานก่อสร้าง หลบหนีในจำนวน 3,048 คน เมื่อจำแนกตามสัญชาติ แรงงานเวียดนามหลบหนีมากที่สุด 57,784 คน ครองสัดส่วน 63.5% ของผู้หลบหนีทั้งหมด อันดับสองเป็นแรงงานอินโดนีเซีย 28,557 คน ครองอัตราส่วนการหลบหนี 31.4% อันดับ 3 ฟิลิปปินส์ 2,744 คน หรือ 3% ของแรงงานหลบหนีทั้งหมด ส่วนแรงงานไทยมีจำนวน 1,842 คน ครองสัดส่วน 2.0% แบ่งเป็นแรงงานไทยเพศชาย 1,588 คน เพศหญิง 254 คน

ตำรวจตรวจคนเข้าเมืองทุกท้องที่ปฏิบัติการตรวจสอบแรงงานผิดกฎหมายตามหอพัก สถานที่ทำงานและไซต์งานก่อสร้างต่าง ๆ อย่างเข้มข้น (ภาพจาก kingtop.com.tw)

          กระทรวงแรงงานเคยเชิญหน่วยงานและนักวิชาการที่เกี่ยวข้องหารือปัญหาความเป็นไปได้ที่จะให้แรงงานต่างชาติผิดกฎหมายกลับเข้าสู่ระบบการจ้างงานปกติ ปรากฏมีเสียงคัดค้านเกิดขึ้นอย่างมาก นักวิชาการหลายท่านเห็นว่า นโยบายแก้ปัญหาของรัฐบาล ยังหยุดอยู่กับความคิดเดิม ๆ เมื่อ 30 ปีก่อน และการให้แรงงานต่างชาติหลบหนีนายจ้างกลับสู่ระบบการจ้างงานอย่างถูกกฎหมาย เป็นการส่งเสริมให้หลบหนีมากยิ่งขึ้น รองศาสตราจารย์ซินปิ่งหลง จากมหาวิทยาลัยไถต้ากล่าวว่า หากใช้นโยบายให้แรงงานต่างชาติผิดกฎหมายกลับเข้าสู่ระบบการจ้างงานอย่างถูกกฎหมาย เท่ากับเป็นการประกาศให้แรงงานต่างชาติทราบว่า การหลบหนีไม่เป็นไร เพราะหลบหนีไปแล้ว สามารถกลับมาเป็นแรงงานถูกกฎหมายได้ จะยิ่งเป็นการส่งเสริมให้การหลบหนีรุนแรงมากขึ้น

ตำรวจจับนายหน้าเถือนและนายจ้าง รวมถึงแรงงานผิดกฎหมายกลางสวนจำนวน 15 คน (ภาพจากสำนักงานตรวจคนเข้าเมืองไถหนาน)

          นางสาวเฉินจิงฮุย สส. พรรคก๊กมินตั๋งกล่าวคัดค้านให้แรงงานผิดกฎหมายกลับเข้าสู่ระบบการจ้างงานปกติ เพราะไม่ได้แก้ปัญหา แต่เป็นการสร้างปัญหาเพิ่มมากขึ้น และการหลบหนีกลายเป็นแรงงานผิดกฎหมาย สร้างปัญหาสังคมมากมาย ไม่เพียงแต่เป็นปัญหาสังคม ยังส่งผลกระทบต่อเศรษฐกิจ และแรงงานผิดกฎหมายเพศหญิง ยังอาจมีปัญหาคลอดบุตรไร้สัญชาติที่อาจมีปัญหาสุขภาพ การศึกษาของเด็ก และอาจตกเป็นเหยื่อของขบวนการนอกกฎหมาย อีกทั้งบัญชีธนาคาร บัตร ATM และซิมมือถือของแรงงานผิดกฎหมาย อาจกลายเป็นเครื่องมือหากินของแก๊งคอลเซนเตอร์ สส. พรรคก๊กมินตั๋งผู้นี้กล่าวว่า ควรแก้ปัญหาที่ต้นเหตุ เริ่มจากการปรับปรุงสวัสดิการของนายจ้าง ลงโทษบริษัทจัดหางานต่างประเทศที่เก็บค่าหัวคิวแพงกว่ากฎหมายกำหนดอย่างจริงจังตั้งแต่ประเทศต้นทาง ให้การส่งเสริมนายจ้างนำเข้าแรงงานต่างชาติโดยใช้หลักเกณฑ์ RBA กล่าวคือ นายจ้างเป็นผู้ออกค่าใช้จ่ายให้ทุกอย่าง ตัวแรงงานไม่ต้องเสียค่าใช้จ่ายใด ๆ รวมถึงค่าทำเรื่องก่อนการเดินทาง เช่นค่าหัวคิว ค่าตรวจโรค ค่าทำหนังสือเดินทาง ค่าวีซ่าและค่าตั๋วเครื่องบิน เมื่อเดินทางมาทำงานที่ไต้หวันแล้ว ค่าล่าม ค่าใช้จ่ายบางรายการระหว่างทำงานในไต้หวันก็ไม่ต้องจ่าย ซึ่งขณะนี้ โรงงานอิเล็กทรอนิกส์ขนาดใหญ่ในไต้หวันเกือบทุกบริษัท และอุตสาหกรรมอื่น อย่างโรงงานสิ่งทอรายใหญ่ เริ่มหันมานำเข้าแรงงานต่างชาติตามมาตรฐาน RBA นายจ้างเป็นผู้ออกค่าใช้จ่ายให้ทุกอย่าง นอกจากลดภาระหนี้สินของแรงงานต่างชาติได้แล้ว ยังช่วยลดปัญหาการหลบหนีได้ด้วย

ตำรวจตรวจคนเข้าเมืองที่เกาสง ตรวจจับแรงงานผิดกฎหมายตามไซต์งานก่อสร้าง (ภาพจากสำนักงานตรวจคนเข้าเมืองเกาสง)

          ด้านกระทรวงแรงงานย้ำว่า การเชิญหน่วยงานต่าง ๆ มาหารือปัญหาให้แรงงานผิดกฎหมายกลับสู่ระบบการจ้างงานปกติ หรือพูดง่าย ๆ คือทำให้ถูกกฎหมาย เป็นเพียงรวบรวมความเห็นเกี่ยวกับประเด็นนี้ ซึ่งไปตามข้อเสนอของหลายฝ่ายที่กล่าวว่า เมื่อแก้ปัญหาการหลบหนีไม่ได้ ขณะที่ไต้หวันประสบภาวะขาดแคลนแรงงาน ทำไมไม่ให้แรงงานผิดกฎหมายกลับเข้าสู่ระบบการจ้างงานปกติล่ะ เป็นการแก้ปัญหาทีเดียวสองอย่าง กระทรวงแรงงานยังไม่มีนโยบายนี้แต่อย่างใด

ตำรวจตรวจคนเข้าเมืองมีกำลังไม่เพียงพอ แต่ต้องปฏิบัติหน้าที่อย่างเต็มที่ในการตรวจจับแรงงานต่างชาติผิดกฎหมายตามสถานที่ทำงานต่าง ๆ ในภาพเป็นแรงงานต่างชาติผิดกฎหมายถูกจับในไซต์งานที่นครนิวไทเป

          การหลบหนีของแรงงานต่างชาติเป็นปัญหาที่รัฐบาลแก้ไขยากและยังคงจะเพิ่มจำนวนขึ้นเรื่อย ๆ เพราะค่อนข้างจะสลับซับซ้อน ทางหนึ่งที่อาจแก้ไขปัญหานี้ได้ ก็คือข้อเสนอของกลุ่ม NGO ที่เรียกร้องให้ยกเลิกข้อจำกัดระยะเวลาการทำงานในไต้หวันในกฎหมายการจ้างงาน ซึ่งกำหนดให้แรงงานต่างชาติแต่ละคนทำงานในไต้หวันได้ รวมสะสมแล้วไม่เกิน 12 ปี สำหรับแรงงานในภาคการผลิตและ 14 ปีสำหรับแรงงานในภาคสวัสดิการสังคม ประเด็นนี้ ผู้ประกอบการในไต้หวันจำนวนมากก็เคยเรียกร้องในทำนองเดียวกันพวกเขาไม่เข้าใจว่า ทำไมต้องบังคับให้แรงงานต่างชาติที่ทำงานกับตนซึ่งผ่านการฝึกฝน มีความชำนาญในหน้าที่การงาน รู้กฎระเบียบและคุ้นเคยกับสภาพแวดล้อมการทำงานของไต้หวันเป็นอย่างดี ไม่สามารถอยู่ทำงานต่อไปได้ แต่ให้นำเข้าแรงงานคนใหม่มาทดแทนเพื่อฝึกฝนต่อไป ไม่เพียงแต่จะเพิ่มต้นทุนด้านแรงงานเท่านั้น ยังส่งผลให้แรงงานที่มีทักษะเหล่านี้ต้องเดินทางไปทำงานที่ประเทศคู่แข่งอื่น ๆ ต่อไป เท่ากับว่า ไต้หวันเป็นแหล่งฝึกแรงงานต่างชาติให้ประเทศอื่น ในส่วนมุมมองของกลุ่ม NGO เห็นว่า ชาวต่างชาติที่เดินทางมาทำงานในไต้หวัน ไม่ว่าจะเป็นผู้เชี่ยวชาญเฉพาะด้าน แรงงานกึ่งฝีมือและแรงงานต่างชาติทั่วไป ควรจะได้รับการปฏิบัติที่เท่าเทียมกัน ทำไมชาวต่างชาติที่ทำงานในตำแหน่งอื่น ๆ สามารถอยู่ทำงานในไต้หวันได้อย่างไม่จำกัด ขณะที่แรงงานต่างชาติทั่วไปถูกกีดกันและจำกัดระยะเวลาทำงาน จึงเสนอว่า แทนที่จะขยายระยะเวลาการทำงานครั้งละ 3 ปี ควรจะยกเลิกไปเลยเหมือนกับแรงงานในสถานะอื่น ๆ ไม่เพียงแต่สนองและตอบโจทย์ของผู้ประกอบการ ช่วยแก้ปัญหาขาดแคลนแรงงานและแหล่งที่มาของแรงงานต่างชาติที่ลดน้อยลงอย่างต่อเนื่อง นอกจากนี้ ยังจะลดปัญหาการหลบหนีของแรงงานต่างชาติได้ด้วย

1. รู้ไหม? แรงงานต่างชาติส่วนใหญ่ไม่ต้องเสียภาษีเพราะได้รับการยกเว้น 446,000 เหรียญ/ปี ในทางปฏิบัตินายจ้างจะหักภาษีล่วงหน้า 6-10% หากไม่ได้คืนจะทำอย่างไร?

          แรงงานต่างชาติที่เดินทางมาทำงานในไต้หวัน ส่วนใหญ่ไม่ต้องเสียภาษี เพราะได้รับการยกเว้นปีละ 446,000 เหรียญ แต่ในทางปฏิบัติ นายจ้างต้องหักภาษี ณ ที่จ่ายล่วงหน้าก่อน จากนั้นสามารถขอรับคืนได้จากสรรพากร หลังจากยื่นแบบแสดงรายการเสียภาษีในปีถัดไปแล้วประมาณ 3-4 เดือน และนี่ก็เป็นที่มาของปัญหาภาษีที่แรงงานต่างชาติต้องประสบพบเจอ อย่างเช่น ยื่นพร้อมกัน คนอื่นได้รับคืนแล้ว ทำไมตนยังไม่ได้รับ นายจ้างไม่ช่วยยื่นหรือสรรพากรคืนเงินภาษีแล้ว แต่ล่ามหรือ บจง. ไม่โอนให้ ฯลฯ และภาษี ก็เป็นปัญหาอันดับต้น ๆ ของแรงงานต่างชาติเลยทีเดียว

แรงงานไทยที่พำนักในไต้หวันครบ 183 วันใน 1 ปีภาษีและมีรายได้ไม่เกิน 446,000 เหรียญต่อปี หรือรายได้รวมโอทีปลอดภาษีไม่เกิน 45,000 เหรียญต่อเดือน ไม่ต้องเสียภาษี ที่นายจ้างหัก ณ ที่จ่ายไปล่วงหน้า สามารถยื่นขอคืนได้ (ภาพจาก udn.com)

          ก่อนอื่น ต้องเข้าใจระเบียบการเสียภาษีในไต้หวันกันก่อน เช่น ต้องเสียภาษีไหม? เท่าไหร่? จะได้คืนเงินภาษีช่วงไหน? อย่างไร? ตามประมวลรัษฎากรหรือกฎหมายเกี่ยวกับการเสียภาษีของไต้หวัน ในหมวดภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา ผู้ที่เดินทางมาทำงานในไต้หวันและมีรายได้ จะต้องเสียภาษีทุกคน โดยแบ่งเป็นคนที่อยู่ครบ 183 วันใน 1 ปีภาษี (1 ม.ค.-31 ธ.ค.) จะได้รับการยกเว้นภาษีเหมือนกับชาวไต้หวัน และตามมาตรฐานของปี 2567 ซึ่งยื่นแบบแสดงรายการภาษีในช่วงเดือนพฤษภาคม 2568 ได้รับการยกเว้น 446,000 เหรียญไต้หวันต่อคน หรือผู้มีรายได้เฉลี่ยไม่เกิน 37,167/เดือน ไม่ต้องเสียภาษี (ไม่รวมค่าจ้างทำงานล่วงเวลาหรือโอที) แต่หากมีโอทีส่วนที่ไม่เกิน 46 ชั่วโมง ซึ่งเป็นโอทีปลอดภาษีประมาณ 8,000 เหรียญ จะได้รับการยกเว้นเช่นกัน หากรายได้รวมไม่เกิน 45,000 เหรียญต่อเดือน ไม่ต้องเสียภาษี เท่ากับว่าแรงงานต่างชาติส่วนใหญ่ ไม่ต้องเสียภาษีเลย ส่วนที่เกินจากนี้ เรียกว่าเงินได้สุทธิ หากไม่ถึง 590,000 เหรียญ จะเสียภาษีร้อยละ 5 เงินได้สุทธิส่วนที่เกิน 590,001 เหรียญขึ้นไป แต่ไม่เกิน 1,330,000 เหรียญ เสียภาษี 12% โดยได้รับการลดหย่อนอีก 41,300 เหรียญ เพราะฉะนั้น แรงงานต่างชาติส่วนใหญ่จึงไม่ต้องเสียภาษี และที่นายจ้างหักจากเงินเดือนไปล่วงหน้าจะได้รับคืนทั้งหมด หลังจากยื่นแบบแสดงรายการเสียภาษีไปแล้วประมาณ 3-4 เดือน

ผู้ที่พำนักในไต้หวันไม่ครบ 183 วันใน 1 ปีภาษี และรายได้ต่อเดือนไม่ถึง 1.5 เท่าของค่าจ้างขั้นต่ำ (28,590 x 1.5) หรือ 42,885 เหรียญ เสียภาษี 6% รายได้เกิน 42,885/เดือน เสียภาษี 18% โดยไม่ได้รับคืน

          ส่วนผู้ที่เพิ่งเดินทางมาทำงานโดยเข้าไต้หวันหลังวันที่ 2 กรกฎาคมของปี หรือเดินทางกลับประเทศก่อนวันที่ 2 กรกฎาคมของปี ในปีนั้นจะอยู่ไม่ครบ 183 วัน จะไม่ได้รับการยกเว้น และวิธีคิดภาษีเฉพาะในปีนั้น จะเป็นอีกรูปแบบหนึ่ง กล่าวคือผู้มีรายได้ต่อเดือนไม่ถึง 1.5 เท่าของค่าจ้างขั้นต่ำ (28,590 x 1.5) หรือ 42,885 เหรียญ เสียภาษี 6% รายได้เกิน 42,885/เดือน เสียภาษีโดยไม่ได้รับคืน 18% ดังนั้นการเดินทางมาทำงานหรือกลับบ้านไปเลยก็ต้องดูช่วงเวลาด้วย จะช่วยประหยัดค่าภาษีได้เยอะเลยทีเดียว บางทีมากกว่าค่าตั๋วเครื่องบินเสียด้วยซ้ำ

ตัวอย่างแบบแสดงรายการภาษีสำหรับชาวต่างชาติ (ภาพจากกรมสรรพากร)

          เมื่อเข้าใจกฎระเบียบในการยกเว้นและเสียภาษีแล้ว มาดูวิธีปฏิบัติ สรรพากรมีตารางแสดงเกณฑ์การหักภาษี ณ ที่จ่ายของลูกจ้าง หากเป็นไปตามในตาราง แรงงานต่างชาติแทบทุกคนไม่ต้องหักภาษีล่วงหน้าเลย แต่เนื่องจากความไม่แน่นอนในการทำงาน บางคนอาจยกเลิกสัญญากลางคันขอเดินทางกลับประเทศ ทำให้สรรพากรตามทวงภาษีไม่ได้ จึงแนะนำให้นายจ้างหักล่วงหน้านำส่งสรรพากรทุกเดือน อาจจะ 6-10% ของรายได้ จนกว่าในปีนั้นอยู่ครบ 183 วันแล้วจึงจะเลิกหัก แต่ก็มีนายจ้างบางรายมั่นใจแรงงานต่างชาติของตนทำงานครบสัญญาไม่มีการหักภาษีล่วงหน้าก็มี และช่วงเดือนพฤษภาคมของปีถัดไป เป็นช่วงเวลาของการยื่นแบบแสดงรายการเสียภาษี ผู้รายได้ตลอดทั้งปี ไม่ถึง 446,000 เหรียญไต้หวัน หรือมีรายได้เฉลี่ยไม่เกิน 42,885/เดือน นี่ยังไม่รวมเงินค่าโอทีปลอดภาษีเดือนละ 46 ชั่วโมง หากรวมแล้ว ผู้มีรายได้ไม่เกิน 45,000 เหรียญต่อเดือน ไม่ต้องเสียภาษี ที่ถูกหักไปล่วงหน้าจะได้รับคืนทั้งหมด

ตัวอย่างเช็คคืนเงินภาษีจากสรรพากรของแรงงานไทย

          นายจ้างส่วนใหญ่ จะมอบหมายให้บริษัทจัดหางานเป็นผู้ช่วยแรงงานต่างชาติยื่นแบบเสียภาษี โดยทั่วไปจะกรอกเลขบัญชีเงินฝากในธนาคารไต้หวัน เพื่อให้สรรพากรโอนเงินคืนภาษีเข้าบัญชีของแรงงานต่างชาติโดยตรง สำหรับแรงงานต่างชาติที่ทำงานในไต้หวันต่อเนื่องส่วนใหญ่จะไม่มีปัญหาในเรื่องเงินคืนภาษี แต่มีแรงงานที่เดินทางกลับประเทศ อาจครบสัญญาจ้าง ไม่ต่อสัญญาหรือบางคนยกเลิกสัญญากลับบ้าน ก่อนเดินทางกลับบ้าน 1 สัปดาห์ บริษัทจัดหางานจะช่วยแรงงานต่างชาติแจ้งแบบแสดงรายการเสียภาษี โดยแรงงานต่างชาติต้องลงนามในหนังสือมอบอำนาจให้ล่ามหรือบริษัทจัดหางานเป็นผู้ช่วยดำเนินการและช่วยรับเช็คเงินคืนภาษี สรรพากรไต้หวันจะไม่โอนเงินคืนภาษีเข้าบัญชีธนาคารในต่างประเทศ เมื่อเช็คลงมาแล้ว ล่ามหรือบริษัทจัดหางานจะต้องนำเช็คไปขึ้นเงิน จากนั้นค่อยโอนกลับไปให้แรงงานไทยที่เดินทางกลับบ้านไปแล้ว

ตัวอย่างหนังสือมอบฉันทะให้ผู้อื่นรับเงินคืนภาษีแทนตน (ภาพจากสรรพากร)

          ขั้นตอนตามที่กล่าวมาส่วนใหญ่ก็ไม่มีปัญหา แต่จะมีแรงงานไทยบางคน กลับไทยแล้วเดินทางไปทำงานที่อื่น บางคนกลับเข้ามาทำงานที่ไต้หวันติดต่อไปรับเงินจากล่ามหรือที่สำนักงานแรงงานไทย ขณะที่บางคนให้หมายเลขบัญชีธนาคารไทยคลาดเคลื่อนหรือปิดบัญชีแล้ว บริษัทจัดหางานไม่สามารถโอนให้ได้ ก็จะนำเช็คไปให้สำนักงานแรงงานไทยช่วยซื้อตั๋วแลกเงินจากธนาคารกรุงเทพส่งต่อไปให้แรงงานไทย ปัญหาที่เกิดขึ้นและสร้างความปวดหัวให้แก่สำนักงานแรงงานไทยก็คือ บางคนติดต่อไม่ได้เลย ตั๋วแลกเงินถูกส่งไปส่งมาจนหมดอายุ และธนาคารกำลังพิจารณาจะยกเลิกขายตั๋วแลกเงิน เพราะเป็นระบบเก่ามาก ยุคนี้ ส่วนใหญ่จัดการบัญชีหรือโอนเงินทางออนไลน์แล้ว ดังนั้น วิธีปฏิบัติในปัจจุบันคือ เมื่อได้รับเช็คจาก บจง. สำนักงานแรงงานไทยจะทำหนังสือไปยังกระทรวงแรงงาน ขอให้ประสานติดต่อและส่งบัญชีธนาคารในประเทศไทยที่ถูกต้องของแรงงานไทยเจ้าของเงินคืนภาษีมาให้ จากนั้นค่อยโอนเข้าบัญชี วิธีนี้อาจได้เงินคืนภาษีช้าหน่อยแต่ก็ชัวร์กว่า

2. ย้ำเตือน! รถจักรยานไฟฟ้าไม่ติดแผ่นป้ายทะเบียนและไม่ซื้อประกันภาคบังคับห้ามขับขี่บนถนน ฝ่าฝืนปรับสูงสุด 3,600 เหรียญ

         เพื่อเป็นการจัดระเบียบใหม่และแก้ปัญหาอุบัติเหตุจากรถจักรยานไฟฟ้า ตั้งแต่ 30 พ.ย. 67 เป็นต้นมา รถจักรยานไฟฟ้าในไต้หวันทุกคัน จะต้องจดทะเบียนติดแผ่นป้ายและซื้อประกันบุคคลที่ 3 เช่นเดียวกับรถมอเตอร์ไซค์ จึงจะอนุญาตให้ขับขี่บนถนนได้ แต่ยังตรวจแรงงานต่างชาติจำนวนหนึ่ง ฝ่าฝืนข้อกฎหมาย ขับขี่รถจักรยานไฟฟ้าที่ไม่ได้จดทะเบียน

          กระทรวงแรงงานจึงฝากประชาสัมพันธ์ขอให้แรงงานต่างชาติเคารพและปฏิบัติตามกฎหมาย รถจักรยานไฟฟ้าต้องขับขี่ด้วยความเร็วไม่เกิน 25 กม. ต่อชั่วโมง น้ำหนักรถไม่รวมแบตเตอรี่ต่ำกว่า 40 กก. หรือรวมแบตเตอรี่ไม่เกิน 60 กก. หากไม่ติดแผ่นป้ายทะเบียน มีโทษปรับ 1,200-3,600 เหรียญ ไม่สวมหมวกกันน็อกจะถูกปรับ 300 เหรียญ ดัดแปลงหรือแต่งรถจักรยานไฟฟ้าปรับตั้งแต่ 1,800-5,400 เหรียญไต้หวัน ห้ามให้คนซ้อนท้าย ห้ามเมาแล้วขับ เจ้าของรถสามารถหาซื้อประกันภัยภาคบังคับได้จากพนักงานขายประกันภัย ร้านขายจักรยานไฟฟ้าทั่วไปมีบริการซื้อประกันภัย หรือซื้อจากเว็บของบริษัทประกันภัยได้ หากไม่ซื้อประกันภาคบังคับตามกำหนด มีโทษปรับ 750-1,500 เหรียญ กรณีเกิดอุบัติเหตุและพบว่ารถจักรยานไฟฟ้าไม่ได้ซื้อประกันภัยภาคบังคับ ต้องเสียค่าปรับ 9,000–30,000 เหรียญไต้หวัน

1. ในระหว่างสัญญา แรงงานไทยสามารถเดินทางไปเที่ยวประเทศที่สามได้ หากนายจ้างอนุญาต

          ช่วงนี้มีเพื่อนแรงงานไทยหลายท่าน สอบถามปัญหาเกี่ยวกับการเดินทางไปท่องเที่ยวประเทศที่ 3 ในระหว่างที่ยังทำงานอยู่ในไต้หวัน? คำตอบคือได้ หากได้รับอนุญาตจากนายจ้างและได้รับวีซ่าเข้าเมืองหรือได้รับการยกเว้นการตรวจลงตรา พูดง่าย ๆ คือไม่ต้องขอวีซ่า ซึ่งหนังสือเดินทางของไทยนั้น สามารถเดินทางไปยัง 35 ประเทศโดยไม่ต้องขอรับการตรวจลงตราหรือฟรีวีซ่า ในจำนวนนี้ รวมประเทศสมาชิกสมาคมประชาชาติแห่งเอเชียตะวันออกเฉียงใต้หรืออาเซียน 10 ประเทศ

ในระหว่างทำงานในไต้หวัน แรงงานต่างชาติสามารถเดินทางไปท่องเที่ยวต่างประเทศได้ แต่ควรได้รับอนุญาตจากนายจ้างก่อน

          แรงงานไทยที่ทำงานในไต้หวัน เมื่อทำงานครบระยะเวลาหนึ่ง มีวันหยุดพักผ่อนพิเศษประจำปี ส่วนใหญ่จะใช้สำหรับเดินทางกลับบ้านไปเยี่ยมญาติพี่น้องและครอบครัว ขณะที่มีบางคนอยากไปท่องเที่ยวยังประเทศที่ 3 ซึ่งสามารถเดินทางไปได้ แต่ต้องได้รับอนุญาตจากนายจ้างก่อน เพราะหากเกิดมีปัญหาระหว่างการเดินทาง ทำให้ไม่สามารถเดินทางกลับเข้าไต้หวันตามกำหนดเวลาได้ และนายจ้างก็ไม่รู้ว่าไปไหน เพราะไม่ได้ขออนุญาตลาพักจากนายจ้างก่อน เมื่อขาดงานติดต่อกัน 3 วัน นายจ้างอาจคิดว่าหลบหนีกลายเป็นแรงงานผิดกฎหมายไปแล้วก็ได้ ตามกฎหมายการจ้างงาน หากแรงงานต่างชาติขาดงานติดต่อกัน 3 วันโดยติดต่อไม่ได้ นายจ้างมีหน้าที่ต้องแจ้งความต่อตำรวจตรวจคนเข้าเมืองและรายงานต่อกระทรวงแรงงาน เพิกถอนใบอนุญาตทำงาน หากมีการขอและได้รับอนุญาตจากนายจ้างล่วงหน้าแล้ว เมื่อเกิดมีปัญหานายจ้างอาจช่วยเหลือแก้ปัญหาให้ได้ ปัญหาการแจ้งความหลบหนีก็จะไม่เกิดขึ้น

          สำหรับประเทศที่คนไทยเดินทางไปโดยไม่ต้องขอรับการตรวจลงตรา ประกอบด้วย ประเทศสมาชิกอาเซียนอีก 9 ประเทศ ญี่ปุ่น ฮ่องกง จีนและมาเก๊า ฯลฯ รวมทั้งหมด 35 ประเทศ แรงงานไทยที่ถามปัญหานี้ คิดว่าน่าจะหมายถึงประเทศผู้ส่งออกแรงงานอีก 3 ประเทศ ได้แก่เวียดนาม อินโดนีเซียและฟิลิปปินส์ ซึ่งเป็นประเทศสมาชิกสมาคมประชาชาติแห่งเอเชียตะวันออกเฉียงใต้หรืออาเซียน ได้การยกเว้นวีซ่าระหว่างการเดินทางในประเทศสมาชิกกันเอง

2. ไต้หวันอำนวยความสะดวก แรงงานต่างชาติเข้าออกไต้หวันได้แบบหลายครั้ง โดยไม่ต้องขอกลับเข้าไต้หวันทุกครั้งอีกต่อไป

          ก่อนหน้าปี 2567 แรงงานต่างชาติทั่วไป เมื่อจะเดินทางกลับบ้านเยี่ยมครอบครัว จะต้องขออนุญาตกลับเข้าไต้หวันจากสำนักงานตรวจคนเข้าเมืองท้องที่ เพื่อประทับตรา Re-Entry ในหนังสือเดินทางแล้ว หากแรงงานไทยเดินทางเข้าไต้หวันตามกำหนดเวลาจะไม่มีปัญหาใด ๆ มิเช่นนั้นจะต้องไปขอวีซ่าเข้าไต้หวันที่สำนักงานเศรษฐกิจและวัฒนธรรม ไทเป ประจำประเทศไทย ซึ่งเป็นเรื่องที่ยุ่งยากมาก เพราะต้องแนบหนังสืออนุญาตทำงานออกโดยกระทรวงแรงงาน

          อย่างไรก็ตาม ตั้งแต่วันที่ 1 มกราคม 2567 เป็นต้นมา สำนักงานตรวจคนเข้าเมือง กระทรวงมหาดไทยของไต้หวัน อาศัยอำนาจในกฎหมายคนเข้าเมืองฉบับใหม่ ออกบัตร ARC รุ่นใหม่ ระบุด้านหน้าบัตรอนุญาตให้แรงงานต่างชาติทั่วไปที่ทำงานอยู่ในไต้หวัน สามารถเดินทางออกนอกประเทศและกลับเข้าไต้หวันใหม่ได้หลายครั้งหรือที่เรียกว่า Multiple Re-entry Permit ตลอดระยะเวลาของอายุบัตร ARC จากเดิมต้องยื่นขอกลับเข้าไต้หวันได้ทุกครั้ง นับเป็นบริการอำนวยความสะดวกแก่แรงงานต่างชาติที่ดีมากอีกหนึ่งรายการ

          สำหรับค่าธรรมเนียมขอบัตร ARC รุ่นใหม่ ราคาเหมือนเดิม คือระยะเวลา 1 ปีเสียค่าธรรมเนียม 1,000 เหรียญ คิดว่าแรงงานไทยส่วนใหญ่เปลี่ยนเป็นบัตร ARC รุ่นใหม่แล้ว แต่หากใครยังไม่ได้เปลี่ยน สามารถเปลี่ยนได้ขณะที่เดินทางกลับไปเยี่ยมครอบครัว หรือยื่นขอเปลี่ยนบัตร ARC ใหม่ ภายใน 3 เดือนก่อนบัตรหมดอายุ หรือเปลี่ยนนายจ้าง ฯลฯ ในบัตรใหม่จะระบุสามารถเข้าออกไต้หวันแบบหลายครั้งหรือ Multiple Re-entry Permit ตลอดระยะเวลาของอายุบัตร เช่นเดียวกับชาวต่างชาติกลุ่มอื่น ๆ เช่น แรงงานกึ่งฝีมือ ผู้เชี่ยวชาญชาวต่างชาติ ผู้ตั้งถิ่นฐานใหม่และผู้ถือบัตรถิ่นที่อยู่ถาวร ไม่ต้องยื่นขอทุกครั้งอีกต่อไป

          พูดถึงเรื่องบัตร ARC ขอย้ำเตือนว่า ต้องระวังอายุการใช้งานของบัตร ARC อย่าปล่อยให้หมดอายุ มิเช่นนั้นจะเสียค่าปรับแพงและต้องเดินทางกลับไปทำเรื่องขอเข้าไต้หวันใหม่เป็นเรื่องที่ยุ่งยากมาก ทั้งนี้บทลงโทษในกฎหมายคนเข้าเมืองฉบับใหม่ สำหรับชาวต่างชาติที่อยู่เลยกำหนดวีซ่า แรงงานต่างชาติที่ปล่อยให้บัตร ARC หมดอายุ หรือที่หลบหนีนายจ้างถูกเพิกถอนใบอนุญาตทำงานและบัตรถิ่นที่อยู่ จะต้องเสียอัตราค่าปรับตามกำหนดเวลาที่หลบหนีหรืออยู่เลยกำหนดดังนี้ :

ไม่เกิน 10 วัน เสียค่าปรับ 10,000 เหรียญไต้หวัน

11 วันขึ้นไป ไม่เกิน 30 วัน เสียค่าปรับ 20,000 เหรียญไต้หวัน

31 วันขึ้นไป ไม่เกิน 60 วัน เสียค่าปรับ 30,000 เหรียญไต้หวัน

61 วันขึ้นไป ไม่เกิน 90 วัน เสียค่าปรับ 40,000 เหรียญไต้หวัน

91 วันขึ้นไป เสียค่าปรับ 50,000 เหรียญไต้หวัน

ชาวต่างชาติที่อยู่เลยกำหนดอายุไม่ครบ 14 ปี ไม่ต้องเสียค่าปรับ

นอกจากเสียค่าปรับเพิ่มขึ้นแล้ว ยังจำกัดสิทธิ์ห้ามเดินทางเข้าไต้หวันเป็นเวลา 7 ปี

3. ฮีลใจสุดๆ! แรงงานต่างชาติฝ่ากองเพลิงช่วยน้องหมาพร้อมลูกเล็ก 12 ตัวออกมาได้ แม่หมากระดิกหางคลอเคลียดูเหมือนขอบคุณที่ช่วยชีวิตลูก

          ช่วงตรุษจีนปีนี้ เกิดอุบัติเหตุไฟไหม้โรงงานหลายแห่ง ในจำนวนนี้ มีเรื่องหนึ่งน่าประทับใจระหว่างคนกับสัตว์เลี้ยงแสนรู้ที่หลายคน โดยเฉพาะคนรักน้องหมาบอกว่าเป็นภาพประทับใจมาก เรื่องนี้เกิดขึ้นเมื่อเวลา 08.00 น. เศษ วันที่ 3 กุมภาพันธ์ ซึ่งเป็นวันเปิดทำงานวันแรกหลังหยุดยาวในช่วงเทศกาลตรุษจีน โรงงานผลิตพลาสติกแห่งหนึ่งในตำบลเซี่ยนซี เมืองจางฮั่วเกิดอุบัติเหตุไฟไหม้ก่อนเปิดทำงาน เปลวไฟลุกไหม้อย่างรวดเร็ว เนื่องจากเป็นช่วงเช้าก่อนทำงาน ไม่มีผู้บาดเจ็บและเสียชีวิต แต่มีสุนัขเพศเมียตัวหนึ่งที่โรงงานเลี้ยงไว้และเพิ่งคลอดลูก 12 ตัวติดอยู่ในโรงงาน แรงงานเวียดนามรายหนึ่ง ไม่หวั่นอันตราย ฝ่ากองไฟที่กำลังลุกไหม้ไปทั้งโรงงาน ช่วยเหลือแม่หมาและลูกหมา 12 ตัวออกมาได้

โรงงานผลิตพลาสติกแห่งหนึ่งในตำบลเซี่ยนซี เมืองจางฮั่วเกิดอุบัติเหตุไฟไหม้ก่อนเปิดทำงานในวันที่ 3 กุมภาพันธ์ เปลวไฟลุกไหม้อย่างรวดเร็ว เนื่องจากเป็นช่วงเช้าก่อนทำงาน ไม่มีผู้บาดเจ็บและเสียชีวิต (ภาพจากกองดับเพลิงจางฮั่ว)

          หลังจากช่วยน้องหมาและลูก ๆ ออกมาได้อย่างปลอดภัย แรงงานเวียดนามรายนี้นั่งพักเพื่อให้หายเหนื่อย แม่หมาที่ดูเหมือนยังไม่หายตกใจ นอกจากมองดูลูกหมาทั้ง 12 ตัวอย่างดีอกดีใจ ได้กระดิกหางวิ่งไปมาและเข้าไปถูไถคลอเคลียแรงงานรายนี้อย่างใกล้ชิด คล้ายกับเป็นการแสดงความขอบคุณที่ช่วยเหลือนำตนและลูก ๆ ออกมาจากกองไฟ เป็นภาพที่คนรักน้องหมาหลายคนดูแล้วฮีลใจมาก

แม่หมากระดิกหางวิ่งไปมาและเข้าไปคลอเคลียและหมอบที่ขาของแรงงาน คล้ายกับเป็นการแสดงความขอบคุณที่ช่วยเหลือนำตนและลูก ๆ ออกมาจากกองไฟ เป็นภาพที่คนรักน้องหมาหลายคนดูแล้วฮีลใจมาก (ภาพจาก CNA)

          จากเรื่องนี้ ทำให้นึกไปถึงแรงงานไทย ก็มีจำนวนไม่น้อยที่ชื่นชอบน้องหมาน้องแมว บางคนเลี้ยงไว้ในโรงงาน หาอาหารมาให้น้องหมากินและดูแลอย่างดี ซึ่งทางโรงงานก็อนุญาต เพราะเป็นยามเฝ้าโรงงานได้ แรงงานไทยหลายรายเมื่อทำงานครบสัญญาต้องเดินทางกลับบ้าน ยังหาวิธียื่นขอใบรับรองพาน้องหมากลับเมืองไทยด้วย จนสื่อไต้หวันลงข่าว ในจำนวนนี้มีแรงงานไทยสองสามีภรรยาคู่หนึ่ง เป็นคนรักสัตว์ ทำงานครบ 12 ปีแล้ว เสียค่าใช้จ่ายกว่า 50,000 พาน้องหมา 1 ตัวและน้องแมวจรจัด 5 ตัวกลับประเทศไทย นอกจากสื่อไต้หวันจะรายงานข่าวในทำนองชื่นชมแล้ว การปฏิบัติและดูแลสัตว์เลี้ยงอย่างดีของแรงงานไทยคู่นี้ ยังได้รับการยกย่องจากกองคุ้มครองสัตว์นครเกาสงว่า เป็นผู้ที่ทำได้จริงตามสโลแกนเลี้ยงแล้วไม่ทอดทิ้ง

แม่หมากระดิกหางวิ่งไปมา เข้าไปคลอเคลียและหมอบที่ขาของแรงงาน คล้ายกับแสดงความขอบคุณที่ช่วยเหลือนำตนและลูก ๆ ออกมาจากกองไฟ เป็นภาพที่คนรักน้องหมาหลายคนดูแล้วฮีลใจมาก (ภาพจาก CNA)

          แรงงานไทยที่ได้รับการเชิดชูทั้ง 2 ได้แก่ น.ส. ทวีวรรณ ธนะวงค์ และนายนริทร์ สุขสอน จากอําเภอจุน จังหวัดพะเยา ทั้ง 2 เป็นสามีภรรยาที่เดินทางมาทำงานที่บริษัทจิ้นทง เคมีคอลอินดัสเทรียล ซึ่งเป็นโรงงานขนาดครอบครัวผลิตสก็อตช์เทปยี่ห้อ King Wawk ที่เขตกังซาน นครเกาสงจนครบ 12 ปี ระหว่างที่ทำงาน น.ส. ทวีวรรณ ซึ่งเป็นคนรักสัตว์เลี้ยงอยู่แล้ว มีโอกาสรับเลี้ยงสุนัขและแมว เพราะรอบ ๆ โรงงานมีแมวจรจัดหลายตัวออกลูกแล้วทิ้ง ลูกแมวตัวเล็กๆ วิ่งไปมาอยู่ในโรงงานอันตรายมาก เนื่องจากมีรถโฟล์คลิฟทต์ขนถ่ายสินค้า อาจทับลูกแมวเหล่านี้ได้ นายจ้างจึงสอบถามความประสงค์ในการนำแมวไปเลี้ยงจากคนงานไทย ซึ่งในโรงงานนี้มีแรงงานไทยที่เป็นสามีภรรยากันถึง 6 คู่ น.ส. ทวีวรรณรับอาสาทันที และนี่จึงเป็นจุดเริ่มต้นของการเลี้ยงดูแลน้องหมาและน้องแมว

น.ส. ทวีวรรณ ธนะวงค์ กับน้องหมาชื่อหย่างเล่อตัว หรือยาคูลท์ สุนัขจรจัดพันธุ์พื้นเมืองของไต้หวัน ภาพนี้ถ่ายที่บ้านในจังหวัดพะเยา (ภาพจากคุณทวีวรรณ)

          น.ส. ทวีวรรณเล่าให้ฟังว่า ในช่วงแรกเนื่องจากไม่มีความรู้ในเรื่องการทำหมันให้กับแมวและไม่รู้จะไปทำที่ไหนด้วย ทำให้แมวจรจัดที่รับเลี้ยงเพิ่มจำนวนมากขึ้นต่อเนื่อง จนช่วงสูงสุดรับเลี้ยงแมวจรจัดถึง 60 ตัว นอกจากต้องควักเงินส่วนตัวซื้ออาหารและพาแมวที่ป่วยเป็นโรคไปรักษาและฝังชิปลงทะเบียนแล้ว ยังต้องทำความสะอาดทั่วบริเวณโรงงานที่เหล่าน้องแมวทำความสกปรกและถ่ายเรี่ยราดทิ้งไว้ด้วย ต่อมามีชาวไต้หวันใจดีเห็นว่า แรงงานไทยคู่นี้ ต้องเลี้ยงดูแมวจรจัดจำนวนมากเพียงลำพัง จึงแนะนำให้พาไปทำหมันที่โรงพยาบาลสัตว์ แรก ๆ ไม่มั่นใจว่าจะช่วยเหลือด้วยความจริงใจหรือไม่ เกรงจะถูกหลอกนำไปปล่อย แต่ชาวไต้หวันรับประกันและชวนให้ไปด้วยกัน ตนจึงตกลงทดลองนำแมววัยเจริญพันธุ์ 2 ตัวไปทำหมันก่อน ในราคาตัวละ 2,000 เหรียญสำหรับแมวตัวเมีย และ 1,500 เหรียญสำหรับแมวตัวผู้ จากนั้นได้ทยอยนำแมวทั้งหมดไปทำหมัน สัตวแพทย์เห็นตนซึ่งเป็นแรงงานต่างชาติ แต่ดูแลแมวจรจัดอย่างเต็มที่ และยังควักเงินส่วนตัวทำหมันให้กับแมวจรจัด จึงลดราคาให้เหลือตัวละ 700 เหรียญ หลังมีการทำหมันและฝังชิปแล้ว จำนวนแมวจรจัดคงที่ไม่ได้เพิ่มขึ้น และทยอยลดลง เพราะแมวบางตัวที่โตเต็มที่แล้ว หายไปโดยไม่ได้กลับมาอีก

น้องแมวจรจัดสัญชาติไต้หวันโชคดีที่เจอเจ้าของคนไทยใจเมตตา (ภาพจากคุณทวีวรรณ)

          อย่างไรก็ตาม ในระหว่างนี้ โรงงานมีการเปลี่ยนนายจ้าง นายจ้างใหม่ไม่ชอบให้แมวเข้าไปในโรงงาน จึงรับลูกสุนัขมาจากบ้านพักพิงสุนัขจรจัดมาตัวหนึ่ง เป็นหมาพื้นบ้านไต้หวันมาให้ยามรักษาการณ์เลี้ยง เพื่อไว้ไล่แมวไม่ให้เข้าไปเพ่นพ่านในโรงงาน แต่ยามไม่ได้เอาใจใส่ดูแลน้องหมาเท่าที่ควร แรงงานไทยรู้สึกสงสารจึงแอบเอาอาหารไปให้กิน เกิดความผูกพันกับน้องหมาตัวน้อยนี้อย่างใกล้ชิด นายจ้างเห็นแรงงานไทยดูแลน้องหมาเป็นอย่างดี จึงมอบหมายให้เป็นผู้รับผิดชอบดูแล ขณะที่ตนแบ่งเวลาว่างจากการทำงาน มาดูแลสัตว์เลี้ยงตัวโปรดเหล่านี้ โดยได้แรงช่วยเหลือจากเพื่อนร่วมงานทั้งที่เป็นชาวไต้หวันและแรงงานไทยด้วยกัน

น.ส.ทวีวรรณ ธนะวงค์ ผู้รักษ์สัตว์ ได้รับการชื่นชมจากหน่วยงานและสื่อไต้หวันเป็นอย่างมาก (ภาพจากคุณทวีวรรณ)

          ต่อมาเมื่อต้นปี 2561 เป็นช่วงเวลาที น.ส. ทวีวรรณทำงานในไต้หวันใกล้ครบ 12 ปี ต้องเดินทางกลับบ้าน ในอดีตทุกครั้งตนและสามีลากลับบ้านไปพักร้อน จะฝากน้องหมาและแมวให้เพื่อนร่วมงานช่วยดูแล แต่ครั้งนี้ เมื่อครบสัญญาแล้ว ต้องเดินทางกลับโดยไม่สามารถกลับมาทำงานต่อ จึงมีความคิดที่จะพาน้องหมา 1 ตัว และน้องแมวซึ่งยังเหลืออยู่ 5 ตัว กลับประเทศไทยด้วย แต่ไม่รู้จะเริ่มที่ขั้นตอนไหน โชคดีที่ได้ลูกสาวนายจ้าง ล่ามและบริษัทจัดหางานไต้หวันให้ความช่วยเหลือ ตนวิ่งขึ้นลงไทเปและเกาสง ทำเรื่องพาสุนัขและแมวทั้ง 6 ตัวกลับประเทศไทย ด้วยการพาไปตรวจโรค ฉีดวัคซีนและขอใบรับรองต่าง ๆ จากนั้นยื่นขออนุญาตนำสัตว์เลี้ยงออกนอกประเทศ และติดต่อยื่นคำร้องขออนุญาตนำสัตว์เลี้ยงเข้าในราชอาณาจักรต่อด่านกักกันสัตว์ของไทย หลังได้รับอนุญาตแล้วก็ซื้อกรงและจองตั๋วเครื่องบินให้กับสัตว์เลี้ยงทุกตัว รวมค่าใช้จ่ายในการดำเนินเรื่องประมาณ  50,000 เหรียญ น.ส. ทวีวรรณ ได้กล่าวขอบคุณนายจ้างบริษัทจิ้นทง ล่ามและบริษัทจัดหางาน กองคุ้มครองสัตว์นครเกาสง ตลอดจนเพื่อนร่วมงานทั้งไต้หวันและไทยที่ให้ความช่วยเหลือในการทำเรื่องกลับไทย แถมยังช่วยกันบริจาคเงินซื้อกรงและตั๋วเครื่องบินของน้องหมาน้องแมวด้วย ขณะนี้ น.ส. ทวีวรรณ และสามีอาศัยอยู่ที่จังหวัดพะเยากับลูก ๆ และน้องหมาน้องแมวทั้งหกตัวอย่างมีความสุข โดยนำเงินที่เก็บได้จากการเดินทางมาทำงานที่ไต้หวันเป็นทุนไปประกอบธุรกิจค้าขายออนไลน์ ด้วยการไปเรียนเทคนิคการตัดต่อคลิป และเปิดสอนทางออนไลน์

1. ระวัง! นำเข้าผลิตภัณฑ์เนื้อหมูปรับหนัก 3 ล้านเหรียญ จำคุก 7 ปี ก่อนตรุษจีนตรวจพบพัสดุที่มีคุกกี้หมูหย็อง แคบหมู กุนเชียงจากไทยมากขึ้น

          สำนักงานตรวจคนเข้าเมืองและกระทรวงแรงงานประกาศเตือนแรงงานต่างชาติ ไต้หวันห้ามนำเข้าเนื้อหมูและผลิตภัณฑ์ที่มีส่วนผสมเนื้อหมูอย่างเด็ดขาด หลังจากช่วงปี 2564 เคยตรวจพบมีการส่งอาหารที่มีส่วนผสมของเนื้อหมูมาให้แรงงานไทยผ่านทางพัสดุไปรษณีย์ เป็นเหตุให้แรงงานไทยถูกจับดำเนินคดีไปแล้วกว่า 5 ราย มาในช่วงปลายปี 2567 จนถึงก่อนเทศกาลตรุษจีน 2568 พบว่า อาหารที่มีส่วนผสมของเนื้อหมูบรรจุในพัสดุไปรษณีย์จากไทยและจีนแผ่นดินใหญ่เพิ่มมากขึ้นอย่างเด่นชัดอีกครั้ง โดยเฉพาะคุกกี้หมูหย็อง แคบหมูและกุนเชียงจากประเทศไทย ถูกตรวจพบมากที่สุด นอกจากดำเนินคดีกับผู้รับแล้ว มีการประชาสัมพันธ์และเตือนแรงงานไทยว่า อย่าสั่งและควรแจ้งให้ญาติมิตรอย่าส่งอาหารต้องห้ามดังกล่าวเข้าไต้หวันเด็ดขาด ชาวไทยที่เดินทางเข้าไต้หวันก็เช่นกัน อย่านำอาหารที่มีส่วนผสมของเนื้อหมูเข้าไต้หวัน มิเช่นนั้น ไม่ได้กินไม่ว่า ยังจะถูกปรับหนักและอาจถึงขั้นมีโทษจำคุกเลยทีเดียว

สัมภาระของผู้โดยสารและพัสดุระหว่างประเทศจากไทย นอกจากมีการตรวจเช็กด้วยเครื่องเอกซเรย์ 100% แล้ว ยังต้องผ่านการตรวจสอบจากสนัขดมกลิ่น (ภาพจาก agriharvest.tw)

          ทำไมไต้หวันถึงห้ามนำเข้าเนื้อหมูและมีการตรวจเข้มในเรื่องนี้ ก่อนอื่นถามว่า ท่านทราบไหมไต้หวันมีการเลี้ยงสุกรมากน้อยเท่าไหร่ คำตอบคือ หมูหรือสุกรเป็น 1 ในสัตว์เศรษฐกิจที่มีจำนวนเกษตรกรเลี้ยงมากที่สุด จากข้อมูลของกระทรวงเกษตร ณ สิ้นเดือนพฤษภาคม 2566 ไต้หวันมีฟาร์มเลี้ยงสุกร 5,893 แห่ง จำนวนหมูที่เลี้ยง 524.2 ล้านตัว นอกจากบริโภคในไต้หวันแล้ว ยังส่งออกผลิตภัณฑ์เนื้อหมูไปยังต่างประเทศด้วย อย่างสิงคโปร์ ฯลฯ ถือเป็นแหล่งรายได้สำคัญของเกษตรกรในไต้หวัน แต่เมื่อปี ค.ศ. 1996 หรือเมื่อ 29 ปีที่แล้ว เกิดการระบาดของโรคปากและเท้าเปื่อยในสุกรลุกลามไปทั่วโลก ไต้หวันก็อยู่ในรายชื่อพื้นที่อันตราย ถูกห้ามส่งออกเนื้อหมู ส่งผลให้เกษตรกรผู้เลี้ยงสุกร ซึ่งขณะนั้นมีมากกว่า 70,000 ราย ได้รับผลกระทบอย่างหนัก ด้วยความพยายามของรัฐบาลและเกษตรกร ใช้เวลานานถึง 24 ปี หรือเมื่อปี 2020 องค์การอนามัยสัตว์โลก (WOAH) ซึ่งเป็นองค์กรระหว่างประเทศที่รับผิดชอบในการพัฒนาสุขภาพและต่อสู้กับโรคสัตว์ทั่วโลก จึงถอดชื่อไต้หวันออกจากพื้นที่ความเสี่ยงโรคปากและเท้าเปื่อยในสุกร ให้การรับรองเป็นพื้นปลอดโรคปากและเท้าเปื่อย สามารถส่งออกเนื้อหมูไปยังต่างประเทศได้ อย่างไรก็ตาม เริ่มจากปี 2018 เป็นต้นมา ทั่วโลกเกิดการระบาดของโรคอหิวาต์แอฟริกาในสุกร (ASF) ในหลายประเทศอย่างขนานใหญ่ ไต้หวันได้ใช้มาตรการป้องกันทุกวิถีทาง จนองค์การอนามัยสัตว์โลกประกาศให้การรับรองอย่างเป็นทางการเมื่อ 31 ตุลาคม 2567 ว่า ไต้หวันเป็น 1 ใน 2 พื้นที่ในภูมิภาคเอเชียตะวันออกที่ปลอดโรคอหิวาต์แอฟริกาในสุกร พร้อมกับประเทศญี่ปุ่น สามารถส่งออกเนื้อหมูไปยังประเทศต่าง ๆ ได้

สัมภาระของผู้โดยสารและพัสดุระหว่างประเทศจากไทย นอกจากมีการตรวจเช็กด้วยเครื่องเอกซเรย์ 100% แล้ว ยังต้องผ่านการตรวจสอบจากสนัขดมกลิ่น (ภาพจาก agriharvest.tw)

          จากที่กล่าวมาจะเห็นได้ว่า ทำไมไต้หวันจึงให้ความสำคัญมากต่อการป้องกันโรคระบาดที่เกิดในหมู เพราะมันกระทบเศรษฐกิจและเกษตรกรอย่างรุนแรง โดยไต้หวันห้ามนำเข้าเนื้อหมูและผลิตภัณฑ์ที่มีส่วนผสมของเนื้อหมูอย่างเด็ดขาด เริ่มแรกเมื่อประมาณปี 2564 มีการตรวจพบนำเข้ามาจากเวียดนามมากที่สุด แรงงานและผู้ตั้งถิ่นฐานใหม่ชาวเวียดนามสั่งซื้อขนมต่าง ๆ ไส้ขนมมีเนื้อหมูผสมอยู่จากบ้านเกิด ส่งมาทางพัสดุไปรษณีย์หรือพัสดุระหว่างประเทศ มีการตรวจจับสกัดกั้นอย่างขนานใหญ่ ต่อมาขนมต้องห้ามที่มาจากเวียดนามลดน้อยลง จนไม่ค่อยได้ยินว่าตรวจพบผลิตภัณฑ์เนื้อหมูจากเวียดนามอีกเลย แต่มาตรวจพบนำเข้าจากประเทศไทยเพิ่มมากขึ้น ทั้งที่พกติดตัวเข้าไต้หวัน หรือสั่งให้ญาติพี่น้องซื้อ บางกรณีไม่ได้สั่งซื้อ แต่เป็นความหวังดีของญาติมิตร แพ็กขนมหรือของกินที่มีส่วนผสมเนื้อหมูส่งมาให้ทางพัสดุไปรษณีย์ โดยช่วงที่ตรวจพบมากที่สุด ได้แก่ปลายปี 2564 จนถึงสิ้นปี 2565 การไปรษณีย์ไต้หวันตรวจพบกุนเชียงในพัสดุไปรษณีย์จากประเทศไทยร่วม 10  ครั้ง ผู้รับเป็นแรงงานไทยทั้งหมด กระจายทำงานในนครไถหนาน เกาสง และเมืองหยุนหลิน ซึ่งส่วนใหญ่ถูกลงโทษปรับเงิน แต่มีรายหนึ่ง นอกจากปรับเงินแล้ว ศาลท้องถิ่นเกาสงยังตัดสินจำคุกเป็นเวลา 2 เดือน โดยให้รอลงอาญา 2 ปี ข้อหาให้แฟนสาวที่จังหวัดลำปางส่งอาหารที่บ้านเกิดมาให้ทางพัสดุ ประกอบด้วยกุนเชียง 5 แท่ง หมูกระจก 5 ถุง ถูกที่ทำการไปรษณีย์เกาสงตรวจพบ จากตรวจสอบพบปนเปื้อนเชื้ออหิวาต์แอฟริกาในสุกร

สัมภาระของผู้โดยสารและพัสดุระหว่างประเทศจากไทย นอกจากมีการตรวจเช็กด้วยเครื่องเอกซเรย์ 100% แล้ว ยังต้องผ่านการตรวจสอบจากสนัขดมกลิ่น (ภาพจาก agriharvest.tw)

          นอกจากนี้ ข้อมูลของกรมสุขอนามัยและการตรวจกักกันพืชและสัตว์พบว่า ตั้งแต่ปี 2564 เป็นต้นมา จนถึงสิ้นเดือนธันวาคม 2566 มีผู้โดยสารที่นำผลิตภัณฑ์อาหารที่มีส่วนผสมของเนื้อหมูเข้าไต้หวันถูกตรวจพบและถูกปรับ 200,000 เหรียญไต้หวันแล้ว มีจำนวนทั้งสิ้น 626 คน ในจำนวนนี้มี 448 คนเป็นผู้โดยสารจากจีนแผ่นดินใหญ่ ส่วนผู้โดยสารที่เป็นแรงงานต่างชาติ ถูกตรวจพบแต่ไม่มีเงินเสียค่าปรับ ห้ามเข้าไต้หวันและถูกส่งกลับทันที 34 คน ในจำนวนนี้เป็นแรงงานเวียดนาม 18 คน แรงงานไทย 15 คนและอินโดนีเซีย 1 คน

ก่อนตรุษจีนปีนี้ มีการตรวจพบพัสดุที่มีคุกกี้หมูหย็อง แคบหมู กุนเชียงจากไทยมากขึ้น (ภาพจาก agriharvest.tw )

          มาในปลายปี 2567 และปีใหม่นี้ ก่อนถึงช่วงตรุษจีน การไปรษณีย์ไต้หวันตรวจพบพัสดุจากประเทศไทยที่บรรจุอาหารมีส่วนผสมของเนื้อหมูเพิ่มขึ้นอีกครั้งอย่างเห็นได้ชัด โดยพบว่าส่วนใหญ่เป็นคุกกี้หมูหย็อง แคบหมู กุนเชียง ไส้กรอก ฯลฯ อาจเป็นเพราะแรงงานไทยที่มาใหม่ไม่ค่อยทราบกฎระเบียบข้อห้ามดังกล่าว จึงประชาสัมพันธ์เตือนแรงงานไทยและชาวไทยที่เดินทางเข้าไต้หวัน ไม่ว่าจะด้วยวัตถุประสงค์อะไรก็ตาม ต้องระวัง

กุนเชียงจากไทยที่ถูกตรวจพบก่อนหน้านี้ (ภาพจาก agriharvest.tw )

          ทั้งนี้ สำนักงานตรวจคนเข้าเมืองกล่าวเตือนว่า ผู้โดยสารที่เดินทางเข้าไต้หวัน ห้ามนำเนื้อสุกรและผลิตภัณฑ์แปรรูปเนื้อสุกรเข้าสู่ไต้หวัน หากถูกตรวจพบ ครั้งแรกปรับ 200,000 เหรียญไต้หวัน ทำผิดซ้ำปรับ 1 ล้านเหรียญไต้หวัน หากไม่สามารถชำระค่าปรับตามกำหนดได้ สามารถใช้การจำคุกแทนการเสียค่าปรับได้ในอัตรา 1,000-3000 เหรียญไต้หวันต่อวัน ส่วนผู้โดยสารจะไม่ได้รับอนุญาตให้เดินทางเข้าสู่ไต้หวัน จะถูกส่งกลับประเทศทันที

ผู้โดยสารที่นำเข้าผลิตภัณฑ์เนื้อหมูจะถูกลงโทษปรับเงินสูงสุด 1 ล้านเหรียญไต้หวัน

      กรณีที่นำเข้าเนื้อสัตว์แปรรูปจากทางบ้านที่ส่งผ่านไปรษณีย์หรือบริการขนส่งสินค้าระหว่างประเทศ จะถูกดำเนินคดีทางอาญาด้วย ต้องระวางโทษจำคุกไม่เกิน 7 ปี ปรับไม่เกิน 3 ล้านเหรียญไต้หวัน หากเป็นแรงงานต่างชาติ พ้นโทษแล้วยังจะถูกเนรเทศส่งกลับประเทศ ห้ามเดินทางมาทำงานที่ไต้หวันตลอดชีวิต ส่วนคนส่งก็เป็นผู้ต้องหาร่วม ในอนาคตหากเดินทางเข้าไต้หวันจะถูกจับที่สนามบินนำตัวไปดำเนินคดีทันที จึงเตือนแรงงานไทยต้องระวัง ทางที่ดีควรแจ้งให้ญาติมิตรที่บ้านทราบ อย่าส่งสิ่งของต้องห้าม โดยเฉพาะผลิตภัณฑ์แปรรูปเนื้อสัตว์ ยาสำเร็จรูป เป็นต้น มาที่ไต้หวันอย่างเด็ดขาด มิเช่นนั้น ความหวังดีของผู้ส่ง อาจกลายเป็นความเดือดร้อนของผู้รับ

          ด้านกระทรวงแรงงานก็เตือนว่า แรงงานต่างชาติได้รับพัสดุผลิตภัณฑ์เนื้อสัตว์จากทางบ้านที่ส่งผ่านไปรษณีย์หรือบริการขนส่งสินค้าระหว่างประเทศ จะต้องนำส่งกรมสุขอนามัยและการตรวจกักกันพืชและสัตว์เพื่อทำลาย มิเช่นนั้น มีโทษปรับ 150,000 เหรียญไต้หวัน และแรงงานต่างชาติที่กระทำผิดถูกปรับ เข้าข่ายฝ่าฝืนกฎหมายการจ้างงานมาตรา 73 วรรค 6 จะถูกเพิกถอนใบอนุญาตทำงานและถูกส่งกลับประเทศ ย้ำเตือนอย่าสั่งและต้องแจ้งญาติพี่น้องที่บ้านอย่าส่งอาหารหรือผลิตภัณฑ์เนื้อสัตว์มายังไต้หวันอย่างเด็ดขาด

2. ไต้หวันเป็นที่เดียวในโลกที่มีสวัสดิการจ่ายเงินบำเหน็จให้แก่แรงงานต่างชาติเมื่ออายุครบ 60 ปีบริบูรณ์ แรงงานกึ่งฝีมือรับเพิ่มเงินบำนาญเป็นก้อนอีก 1 รายการ

          มีผู้ฟังหลายรายถามเกี่ยวกับเรื่องเงินบำเหน็จชราภาพของไต้หวัน อย่าง Aoum Indy ถามแทนคุณพ่อที่อดีตเคยมาทำงานในไต้หวันว่า ช่วงนี้แถวบ้านมีคนมาบอกว่า ถ้าเราเคยทำงานไต้หวันมา พออายุ 60+ จะได้เงินโบนัสคืน จริงใช่ไหมคะ? ส่วน Park Apirat สอบถามเรื่องเงินบำเหน็จให้พ่อเช่นกัน ต้องรอให้อายุครบ 65 ปีบริบูรณ์ใช่ไหมถึงจะรับได้ แล้วไปยื่นที่ไหน เตรียมเอกสารอะไรบ้าง?

          ก่อนอื่นขอชี้แจงให้ทราบว่า ไต้หวันมีสวัสดิการและระบบการคุ้มครองแรงงานต่างชาติเช่นเดียวกับแรงงานท้องถิ่น โดยใช้กฎหมายมาตรฐานแรงงานฉบับเดียวกัน ดังนั้น จึงมีการแจกเงินบำเหน็จชราภาพให้แก่แรงงานต่างชาติที่เคยมาทำงานในไต้หวันมาก่อน เมื่ออายุถึงเกณฑ์กำหนด โดยคำนวณจากเงินค่าจ้างที่เอาประกันและอายุการเป็นสมาชิกกองทุนประกันภัยแรงงาน ยิ่งนานยิ่งได้เยอะ โดยไม่จำกัดว่าต้องทำงานติดต่อกันหรือไม่ มากี่ครั้งก็ตามและกับนายจ้างกี่รายก็ได้ สามารถนำอายุการเป็นสมาชิกกองทุนฯ มารวมสะสมได้ และเป็นที่เดียวในโลกที่มีสวัสดิการดี ๆ เช่นนี้ แม้จะทำงานครบสัญญากลับบ้านไปแล้ว แต่เมื่อถึงอายุตามที่กฎหมายกำหนด ยังสามารถมายื่นขอเงินเลี้ยงชีพยามชราได้อีกก้อนหนึ่ง

คุณสมบัติของผู้มีสิทธิ์ยื่นขอรับเงินบำเหน็จชราภาพจากกองทุนประกันภัยแรงงานไต้หวัน (จัดทำโดยสำนักงานแรงงานไทย ไทเป)

          ตามกฎหมายมาตรฐานแรงงานของไต้หวัน เงินบำเหน็จชราภาพเป็นสวัสดิการที่ให้การคุ้มครองชีวิตความเป็นอยู่ในยามแก่ชราของแรงงานที่เคยเป็นสมาชิกกองทุนฯ ซึ่งกฎหมายการประกันภัยแรงงานของไต้หวัน กำหนดให้นายจ้างจะต้องเป็นผู้จัดให้แรงงานต่างชาติของตนทุกคน เข้าเป็นสมาชิกกองทุนประกันภัยแรงงานตั้งแต่วันแรกที่เดินทางมาถึง และสมาชิกกองทุนฯ ไม่ว่าจะแรงงานท้องถิ่นหรือแรงงานต่างชาติมีกฎเกณฑ์เดียวกัน คือต้องมีอายุครบตามเกณฑ์กำหนด ได้แก่ อายุครบ 60 ปีบริบูรณ์ สำหรับผู้เกิดก่อนหรือเกิดในปี พ.ศ. 2500 และผู้ที่เกิดในปี 2505 และหลังจากนั้น ต้องมีอายุครบ 65 ปี จึงมีสิทธิ์ยื่นขอเงินบำเหน็จชราภาพได้

อายุของผู้มีสิทธิ์ยื่นขอรับเงินบำเหน็จชราภาพจากกองทุนประกันภัยแรงงานไต้หวัน (จัดทำโดยสำนักงานแรงงานไทย ไทเป)

            หลายคนถามว่า ทำไมต้องรอถึง 60-65 ปี จะรับก่อนไม่ได้หรือ? คำตอบคือยื่นขอก่อนไม่ได้ เพราะชื่อก็บอกอยู่แล้วว่าเป็นเงินบำเหน็จชราภาพ หรือเงินเลี้ยงชีพในยามแก่ชรา ไม่ใช่เป็นเงินประกัน เพราะฉะนั้นจึงมีการกำหนดเกณฑ์อายุ บังคับใช้กับแรงงานทุกคน ไม่เฉพาะแรงงานต่างชาติ แรงงานท้องถิ่นก็เป็นไปตามนี้ การจะเปลี่ยนแปลงกฎเกณฑ์ ต้องแก้กฎหมายและจะต้องใช้กับผู้ใช้แรงงานทั้งหมด จะใช้กับแรงงานกลุ่มใดกลุ่มหนึ่งไม่ได้ ดังนั้น จึงต้องดูแลสุขภาพของตนให้ยืนยาว กรณีที่เสียชีวิตก่อนกำหนด ทายาทไม่มีสิทธิ์รับแทนได้

เอกสารประกอบการยื่นขอรับเงินบำเหน็จชราภาพจากองทุนประกันภัยแรงงานไต้หวัน (จัดทำโดยสำนักงานแรงงานไทย ไทเป)

            อย่างไรก็ตาม จากความพยายามของสำนักงานแรงงานไทยประจำในไต้หวันที่ร่วมเจรจาหารือกับกองทุนประกันภัยแรงงานของไต้หวัน มีการลดขั้นตอนการยื่นขอให้ง่ายขึ้น โดยสำนักงานแรงงานไทย ได้แปลแบบฟอร์มคำขอและจัดทำขั้นตอนการยื่นเรื่องและอำนวยความสะดวกแก่แรงงานไทย แรงงานไทยที่อายุถึงเกณฑ์ เพียงแค่นำเอกสารที่ผ่านขั้นตอนการแปลและรับรองเสร็จ ไปยื่นที่สำนักงานแรงงานจังหวัดที่ท่านอาศัยอยู่ ซึ่งส่วนใหญ่จะตั้งอยู่ในศาลากลางจังหวัด นอกจะได้คำแนะนำและอำนวยความสะดวกในการทำเรื่องโดยไม่ต้องเสียค่าบริการ โดยสำนักงานแรงงานจังหวัดรับเรื่องแล้วส่งผ่านกระทรวงแรงงานมาที่ไต้หวัน สำนักงานแรงงานไทยในไต้หวันจะช่วยยื่นเรื่องต่อกองทุนฯ โดยไม่ต้องเสียค่าใช้จ่าย เมื่อได้รับอนุมัติ กองทุนฯ จะโอนเงินบำเหน็จชราภาพเข้าบัญชีของแรงงานไทยโดยตรง

          สำหรับเงินบำเหน็จชราภาพจะได้รับเท่าไหร่นั้น คิดคำนวณจากอายุการทำงานในไต้หวัน กล่าวคืออายุสมาชิกกองทุนฯ ใน 15 ปีแรกจ่ายให้ปีละ 1 เดือนของค่าจ้างที่แจ้งเอาประกัน ปีที่ 16 ขึ้นไปจ่ายให้ปีละ 2 เดือน รวมสูงสุดไม่เกิน 45 เดือน อายุสมาชิกกองทุนฯ ดังกล่าว ไม่จำกัดต้องต่อเนื่องหรือทำงานกับนายจ้างรายเดียวกัน สามารถนำมารวมสะสมได้ แม้แต่คนงานผิดกฎหมาย เคยทำผิดกลายเป็นผู้ต้องขัง ก็ขอได้ในส่วนที่เป็นสมาชิกกองทุนฯ ช่วงที่ถูกกฎหมาย หรือเคยเปลี่ยนชื่อก็ยังขอได้ หากมีหลักฐานยืนยันได้ว่าเป็นบุคคลเดียวกัน

คณะเจ้าหน้าที่สำนักงานแรงงานไทย ไทเป เยี่ยมแรงงานไทยผิดกฎหมายในสถานกักกันซานเสีย นครนิวไทเป

           ส่วนแรงงานไทยที่ได้รับการยกระดับเป็นแรงงานกึ่งฝีมือ สามารถอยู่ทำงานในไต้หวันต่อไปได้โดยไม่จำกัดระยะเวลา เนื่องจากยังคงเป็นสมาชิกกองทุนฯ ต่อไป ดังนั้น สามารถรวมอายุการเป็นสมาชิกกองทุนฯ ก่อน-หลังการยกระดับฐานะเป็นแรงงานกึ่งฝีมือเข้าด้วยกัน และนอกจากเงินบำเหน็จชราภาพแล้ว นับจากวันที่มีฐานะเป็นแรงงานกึ่งฝีมือเป็นต้นไป ยังมีสิทธิ์ได้รับเงินบำนาญแบบรับเป็นก้อนครั้งเดียว เมื่ออายุถึงเกณฑ์เกษียณเพิ่มอีก 1 รายการ โดยนายจ้างเป็นผู้จ่ายเบี้ยกองทุนบำนาญให้ทั้งหมด เช่นเดียวกับแรงงานที่เป็นล่ามและผู้เชี่ยวชาญชาวต่างชาติ เงินบำนาญแบบรับเป็นก้อนครั้งเดียวดังกล่าว อายุสมาชิกกองทุนส่วนที่ไม่เกิน 15 ปี จะได้รับปีละ 2 เดือน ปีที่ 16 เป็นต้นไป จะได้รับปีละ 1 เดือน รวมสูงสุดไม่เกิน 45 เดือนเช่นกัน

          หากท่านมีญาติที่เคยมาทำงานในไต้หวัน ซึ่งอดีตไม่ค่อยประชาสัมพันธ์ในเรื่องนี้ ทำให้หลายคนอาจไม่รู้ว่าตนมีสิทธิ์ดังกล่าว ขอช่วยบอกต่อ ๆ กันไปด้วย และสำหรับแรงงานไทยที่ยังทำงานอยู่หรือกำลังจะเดินทางมาทำงานที่ไต้หวัน แนะนำให้เก็บรักษาบัตรถิ่นที่อยู่หรือบัตร ARC รวมถึงหนังสือเดินทางเอาไว้ อาจใช้วิธีถ่ายสำเนาเก็บไว้ในรูปแผ่นกระดาษหรือรูปไฟล์อิเล็กทรอนิกส์ในมือถือก็ได้ และอย่าลืมเวลาเปลี่ยนมือถือต้องถ่ายโอนข้อมูลไปเครื่องใหม่ด้วย จะมีส่วนช่วยค้นหาข้อมูลในขณะยื่นขอเงินสวัสดิการก้อนนี้ และที่สำคัญคือ ต้องดูตัวเอง เพื่อให้มีสุขภาพร่างกายที่ดีในยามแก่ชรา เพื่อสามารถยื่นขอเงินบำเหน็จชราภาพจากกองทุนฯ ของไต้หวันดังกล่าวได้

1. ระวัง! แก๊งคอลเซนเตอร์หลอกคนงานไทยทำใบขับขี่สากล โดนแล้วหลายรายสูญเงินคนละ 2 หมื่น ใบขับขี่ไทยเปลี่ยนเป็นของไต้หวันง่ายนิดเดียว

          ช่วงนี้แก๊งคอลเซนเตอร์หรือแก๊งมิจฉาชีพเยอะจริง ๆ มีรูปแบบกลโกงต่าง ๆ ไม่ว่าจะหลอกย้ายงาน ซื้อของ หลอกช่วยทำใบถิ่นที่อยู่ถาวร หลอกช่วยผีน้อยกลับบ้านหรือหลอกช่วยจดทะเบียนรถจักรยานไฟฟ้าคันเก่า ๆ ที่ไม่มีหลักฐาน สารพัดรูปแบบ สภาพการณ์เช่นนี้ ไม่ใช่แค่ในไต้หวันเท่านั้นที่เมืองไทยสถานการณ์ไม่แพ้กัน หรืออาจหนักกว่าเสียด้วยซ้ำ แรงงานไทยหลายคนรู้และกลัวจะตกเป็นเหยื่อ แต่ไม่รู้จะป้องกันอย่างไร วิธีป้องกันแบบง่าย ๆ เลย คือใครที่ให้เราโอนเงินไม่ว่าจะอ้างเป็นค่าทำเรื่อง ค่ามัดจำหรือให้ส่งข้อมูลส่วนตัว ระวังได้เลย นั่นมิจฉาชีพชัวร์ ขืนทำตาม เสียใจแน่ ๆ ดังนั้นการไม่ทำตาม ไม่โอนเงิน ไม่ส่งข้อมูล จึงเป็นวิธีป้องกันตกเป็นเหยื่อที่ง่ายที่สุด

อาคารที่ทำการของสำนักงานการค้าและเศรษฐกิจไทย ไทเป (จาก FB สำนักงานการค้าฯ https://www.facebook.com/TTEOTAIPEI/)

          มีเพื่อนคนไทยในไต้หวัน ใช้ชื่อ Kimly Bc ส่งข้อมูลให้รายการไขปัญหา ช่วยเตือนแรงงานไทยและคนไทยในไต้หวันด้วยว่า ช่วงนี้มีแก๊งคอลเซนเตอร์หลอกว่า ช่วยทำใบขับขี่ได้ ปรากฏว่ามีหลายคนที่สนใจ โอนเงินเข้าบัญชีคนละประมาณ 20,000 เหรียญของแก๊งมิจฉาชีพ จากนั้นติดต่อไม่ได้อีกเลย ข้อมูลบอกว่ามีแรงงานไทยตกเป็นเหยื่อสูญเงินแล้วหลายราย

          ก่อนอื่นบอกเลยว่า ตามกฎหมายไต้หวัน ใบขับขี่สากลจะอนุญาตให้ใช้ได้สำหรับประชาชนของประเทศที่เป็นภาคีอนุสัญญาเวียนนา 1968 ซึ่งมีการทำสัญญาต่างตอบแทน และอนุญาตเฉพาะผู้ที่เดินทางมาไต้หวันในระยะเวลาไม่เกิน 30 วัน หากนานกว่านั้น ต้องเปลี่ยนเป็นใบขับขี่ไต้หวัน สำหรับข้อตกลงต่างตอบแทนระหว่างไต้หวันและไทย ล่าสุด ประกาศกระทรวงคมนาคมไต้หวันปี 2567ระบุว่า ใบขับขี่สากลไต้หวันสามารถใช้ได้ในไทย โดยนำไปเปลี่ยนเป็นใบขับขี่ไทยอายุการใช้งาน 1 ปีเสียก่อน  ดังนั้น จึงอนุญาตให้ใบขับขี่ไทยเปลี่ยนเป็นของไต้หวันได้โดยไม่ต้องสอบใหม่ แต่ต้องเป็นใบขับขี่ทั่วไปที่ยังไม่หมดอายุและไม่ได้ระบุว่าชั่วคราว ขั้นตอนก็ไม่ยาก สามารถทำเองได้ คืออันดับแรกไปรับรองใบขับขี่ไทยก่อนที่สำนักงานการค้าและเศรษฐกิจไทย ไทเป จากนั้นไปตรวจสุขภาพแบบง่าย ๆ สำหรับเปลี่ยนใบขับขี่ นำเอาใบรับรองใบขับขี่ไทย ใบตรวจสุขภาพสำหรับเปลี่ยนใบขับขี่จากคลินิกหรือสถานพยาบาลไปขอเปลี่ยนเป็นใบขับขี่ไต้หวันได้เลย ขอย้ำว่า ทำไม่ยาก ทำเองได้ ไม่ต้องจ้างคนทำ เพียงแต่ต้องเป็นใบขับขี่ไทยที่ยังไม่หมดอายุหรือยังมีผล สำนักงานการค้าฯ จึงจะรับรองให้ได้ หากหมดอายุแล้วต้องรอช่วงกลับไทยไปต่ออายุก่อนแล้วจึงจะขอรับรองใหม่ได้

เว็บไซต์ทดลองสอบข้อเขียนใบขับขี่ไต้หวันทางออนไลน์ กองทะเบียนยานยนต์ มีภาษาต่าง ๆ ให้เลือก 8 ภาษา

          แต่สำหรับคนที่ไม่มีใบขับขี่ไทย หรือหมดอายุแล้ว ไม่อยากรอ หรืออยากจะสอบใบขับขี่ไต้หวันเพื่อความปลอดภัยในการขับขี่ ซึ่งเป็นทัศนคติที่ดีและถูกต้อง ก็สามารถเข้ารับการฝึกอบรมและสอบใบขับขี่ใหม่ได้ ในไต้หวันมีสนามฝึกอบรมแทบทุกพื้นที่ อาศัยช่วงเวลาที่เราว่างไปฝึกอบรม โดยทางการไต้หวันมีเงินสนับสนุนชาวต่างชาติที่เข้ารับการฝึกอบรมขับขี่ยานพาหนะ ไม่ต้องจ่ายค่าเรียนเต็มเหมือนคนท้องถิ่น และเวลาสอบใบขับขี่ ก็อำนวยความสะดวกมีข้อสอบภาษาต่างประเทศถึง 8 ภาษาให้เลือกสอบได้ รวมข้อสอบฉบับภาษาไทยด้วย นอกจากนี้ ยังมีคลังข้อสอบย้อนหลังออนไลน์ ให้สามารถทดลองทำข้อสอบผ่านแอปพลิเคชัน ก่อนที่จะไปสอบจริงได้ด้วย ถือว่าสะดวกจริง ดังนั้น อย่างเชื่อคำโฆษณาช่วยทำใบขับขี่สากล ไร้ประโยชน์ โดยเฉพาะให้โอนเงินก่อน

สนามสอบใบอนุญาตขับขี่รถจักรยานยนต์ (ภาพจาก supermoto8.com)

            สำหรับขั้นตอนในการเปลี่ยนใบขับขี่ไทยเป็นของไต้หวัน ทั้งที่ขอใบรับรองและตอนไปทำเรื่องที่กองทะเบียนยานยนต์ท้องที่ รวมถึงค่าใช้จ่าย สามารถไปคลิกที่ลิงก์ไปดูได้จากรายการไขปัญหาก่อนหน้านี้ : https://th.rti.org.tw/radio/programMessageView/id/111135

2. เตือนอย่าเอาอนาคตเข้าเสี่ยง! ช่วยคนอื่นขนหรือรับจ้างขนยาเข้าไต้หวัน จำคุกตลอดชีวิต คนไทยถูกจับมากที่สุด

          คุณ Moo Wara สอบถามและขอความช่วยเหลือบอกว่า มีเพื่อนของเพื่อน ลักลอบขนกัญชาเข้าที่ไต้หวัน โดนรวบที่สนามบินเถาหยวน ทางรายการพอจะทราบไหมคะ กรณีแบบนี้โทษหนักหรือไม่? เขาจะส่งตัวกลับมารับคดีที่เมืองไทยไหมคะ

ตำรวจท่าอากาศยานตรวจตราสัมภาระของผู้โดยสาร หลังผ่านการตรวจจากเครื่องเอกซเรย์มาแล้วในชั้นแรก

          ปัญหาคนไทยขนยาเสพติดเข้าไต้หวัน ในช่วง 2-3 ปีมานี้ เกิดขึ้นแทบทุกสัปดาห์ และทั้งหมดรู้ว่าเป็นยาเสพติด ถูกจับแล้วโทษหนักมาก แต่ก็ยอมเสี่ยงเพียงเพื่อต้องการรับค่าจ้าง 20,000-100,000 บาท โดยหวังว่าเผื่อจะดวงดี ขอเรียนว่า โอกาสที่จะดวงดีน้อยมาก ร้อยทั้งร้อยถูกจับ ส่วนใหญ่ยังไม่ทันรับค่าจ้างก็ถูกจับเสียก่อน เพราะน้อยรายที่จะผ่านการสอดส่องจากเจ้าหน้าที่และอุปกรณ์การตรวจสอบที่สนามบิน อีกทั้งยังมีการชี้เบาะแสหรือแจ้งข้อมูลล่วงหน้าระหว่างขบวนการค้ายากันเองด้วย โดยในขณะนี้เรือนจำกลางไทเปและทัณฑสถานหญิงที่หลงถาน นครเถาหยวน ซึ่งเป็นเรือนจำคุมขังนักโทษชาวต่างชาติ เพิ่มมากขึ้นและส่วนใหญ่เป็นคดีขนหรือลำเลียงยาเสพติดให้โทษ เนื่องจากไต้หวันและไทยไม่มีการลงนามข้อตกลงแลกเปลี่ยนนักโทษ เพราะฉะนั้น คนไทยที่ทำผิดกฎหมายไต้หวัน ต้องขึ้นศาลและรับโทษในไต้หวันเท่านั้น ไม่มีการส่งไปรับโทษที่ไทย และโทษยาเสพติดต้องไม่เหมือนกับโทษอาญาอื่นที่ประพฤติตัวดี ทำตามกฎระเบียบเรือนจำ หลังรับโทษไปแล้วมากกว่ากึ่งหนึ่ง มีสิทธิ์ยื่นขอพักโทษก่อนกำหนดได้ เท่าที่ทราบคดียาเสพติด โอกาสจะได้รับอนุญาตพักโทษก่อนกำหนดน้อยกว่ามาก

หญิงไทยลักลอบขนเฮโรอีน 13 กก. เข้าไต้หวัน บรรจุฟิล์มหดเย็บติดชั้นในผ้าคาดโต๊ะลายไทย 28 ผืนอย่างแนบเนียน แต่ไม่วายถูกจับ (ภาพจากตำรวจท่าอากาศยาน)

          จากข้อมูลของสำนักงานอัยการไต้หวันพบว่า หลังจากสถานการณ์โควิด-19 เบาบางลง ไต้หวันยกเลิกมาตรการควบคุมพรมแดน พร้อมอนุญาตให้นักท่องเที่ยวไทยเข้าไต้หวันได้โดยยกเว้นวีซ่าเหมือนเดิม คดีที่นักท่องเที่ยวไทยลักลอบขนยาเสพติด ทั้งเฮโรอีน กัญชาและยาไอซ์เข้าไต้หวันและถูกจับกุมเพิ่มจำนวนมากขึ้น เฉพาะในปี 2566 จับผู้โดยสารขนยาเสพติดฝ่าด่านสนามบินแล้วประมาณ 20 ครั้ง ยึดยาเสพติดประเภทต่าง ๆ รวมกว่า 500 กก. และในจำนวนผู้โดยสารที่ถูกจับ ส่วนใหญ่เดินทางมาจากประเทศไทย ด้านข้อมูลของกองบัญชาการตำรวจท่าอากาศยานไต้หวันพบว่าปี 2567 มีการจับกุมการลักลอบขนยาเสพติดเข้าไต้หวันผ่านท่าอากาศยานแล้ว 41 คดี จับกุมผู้ต้องหาได้ทั้งหมด 80 ราย รวมยาเสพติดประเภทต่าง ๆ ที่ยึดได้ 438.27 กก. ในจำนวนนี้ ส่วนใหญ่เป็นนักท่องเที่ยวชาวไทย โดยรับจ้างขนยาเสพติดจำพวกเฮโรอีน 35 กก. กัญชา 60 กก. ทั้งนี้ ตามกฎหมายป้องกันและปราบปรามยาเสพติดให้โทษของไต้หวัน การลำเลียงยาเสพติดประเภทที่ 2 ต้องระวางโทษจำคุกตลอดชีวิต หรือจำคุก 15 ปีขึ้นไปและปรับ 15 ล้านเหรียญไต้หวัน

จับ 5 คนไทยรับจ้างขนกัญชาน้ำหนักรวม 20.28 กก. เข้าไต้หวันเมื่อปี 2567 ในภาพเป็นผู้ต้องหาคนไทยทั้ง 5 (ภาพจากกองบัญชาการตำรวจท่าอากาศยานไต้หวัน)

          นอกจากไม่คุ้มที่จะเอาอนาคตไปเสี่ยง ด้วยการรับจ้างขนยาเสพติดเข้าไต้หวันแล้ว ขอเตือนแรงงานไทยที่ทำงานอยู่ในไต้หวัน อย่าให้ที่ข้อมูลส่วนตัวของเราแก่ผู้อื่น อย่าให้ใครยืมใช้ที่อยู่ของเรา โดยอ้างว่าส่งของมาให้เพื่อนที่หลบหนี ไม่มีที่อยู่ที่เป็นหลักแหล่ง ระวังท่านจะตกเป็นผู้ต้องหาค้ายาเสพติด ก่อนหน้านี้ มีแรงงานไทยถูกจับหลายราย ข้อหาลักลอบนำเข้ายาเสพติดให้โทษ ซึ่งเป็นโทษร้ายแรง จำคุกตั้งแต่ 10 ปีขึ้นไป ตลอดชีวิตและประหารชีวิต บางรายถูกเพื่อนหลอกว่าส่งอาหารมาให้คนอื่น ขอใช้ที่อยู่ ขณะที่บางรายตั้งใจให้ใช้โดยหวังค่าตอบแทน ขณะเซ็นชื่อรับของ ถูกตำรวจที่ไปดักรอตะครุบจับตัวทันที ขอเตือนว่า อย่าท้าทายกฎหมายและอย่าให้ใครยืมใช้ที่อยู่ บัญชีธนาคารหรือเอกสารสำคัญของเราอย่างเด็ดขาด มิเช่นนั้น ท่านอาจถูกจับ ตกเป็นผู้ต้องหาลักลอบนำเข้าหรือค้าขายยาเสพติด ซึ่งเป็นโทษที่ร้ายแรงมาก เนื่องจากว่าคดีประเภทนี้เยอะมาก เพราะฉะนั้นการไปรษณีย์ไต้หวันจะตรวจพัสดุที่ส่งมาจากประเทศไทยทุกชิ้นแบบเต็ม 100% เมื่อพบยาเสพติดหรือผลิตภัณฑ์ของต้องห้าม จะปล่อยให้ส่งพัสดุไปยังจุดหมายปลายทางตามปกติ เมื่อผู้รับเซ็นชื่อรับของ ตำรวจนอกเครื่องแบบที่ไปดักรออยู่ก่อนแล้ว ก็จะเข้าจับกุมทันที ผู้รับจะกลายเป็นผู้ต้องหาซึ่งหน้า ถูกกักขังรอการดำเนินคดี ซึ่งใช่เวลานานมาก แรงงานไทยบางราย รอจนป่วย ไม่มีที่พัก ไม่มีเงินค่าอาหาร เพราะเมื่อเจอคดีแบบนี้ นายจ้างส่วนใหญ่กลัวจะยกเลิกสัญญาทันที ไม่สามารถทำงานมีรายได้หรืออยู่ในหอพักอีกต่อไป ต้องรอด้วยความทุกข์ยากลำบากมาก

แรงงานหญิงไทยทำงานที่เจียอี้ ถูกจับขณะเซ็นชื่อรับพัสดุจากไทยที่บรรจุกระเป๋าถือจำนวนมาก กระเป๋าแต่ละใบมีชั้นในยัดซองเฮโรอีนบริสุทธิ์น้ำหนักรวม 12.5 กก.

1. ช่วงระหว่างที่แรงงานต่างชาติลากลับบ้านไม่ได้ใช้บริการ กระทรวงแรงงานชี้ บจง. เก็บค่าบริการไม่ได้ ฝ่าฝืนลงโทษหนัก

          ปัญหาการเก็บค่าบริการรายเดือนของบริษัทจัดหางาน เป็นประเด็นที่แรงงานจากทุกชาติต่างบ่นกันมากที่สุด ส่วนใหญ่มองว่า ตนไม่ได้ใช้บริการ ทำไมต้องมาเสียค่าบริการทุกเดือน ยิ่งช่วงนี้ มีแรงงานต่างชาติหลายรายร้องเรียนว่า ตนลากลับบ้านไปพักผ่อนและเยี่ยมญาติร่วมเดือน ไม่ได้ใช้บริการเลย แต่ยังคงถูกบริษัทจัดหางานเรียกเก็บค่าบริการรายเดือนเหมือนเดิม ถามว่าถูกต้องไหม? 

          ต่อปัญหานี้ กระทรวงแรงงานชี้แจงว่า แรงงานต่างชาติที่เดินทางมาทำงานในไต้หวัน เนื่องจากไม่รู้ภาษา ทำเรื่องเองไม่เป็น รวมถึงการบริหารดูแลไม่ว่าจะในความเป็นอยู่หรือการทำงาน นายจ้างเองก็อาจไม่ว่างที่จะช่วยแรงงานต่างชาติดำเนินการ กระทรวงแรงงานจึงอนุญาตให้บริษัทจัดหางานให้บริการโดยเก็บค่าบริการดูแลแรงงานต่างชาติระหว่างทำงานในไต้หวันเป็นรายเดือนได้ ในอัตราค่าบริการปีแรกไม่เกินเดือนละ 1,800 เหรียญ ปีที่สองไม่เกินเดือนละ 1,700 เหรียญ และแรงงานต่างชาติที่ทำงานกับนายจ้างรายเดียวกันปีที่ 3 เป็นต้นไป เก็บค่าบริการรายเดือนได้ไม่เกินเดือนละ 1,500 เหรียญไต้หวัน รวมค่าบริการตลอดสัญญา 3 ปี ไม่เกิน 60,000 เหรียญ บริษัทจัดหางานใดเก็บเกินกว่ากฎหมายกำหนด ถือว่าผิดกฎหมาย ขอให้สังเกตในกฎระเบียบใช้คำว่าไม่เกิน หมายถึงจะต่ำกว่าที่กำหนดหรือไม่เก็บเลยเพราะนายจ้างออกให้ก็ได้ไม่ผิดกฎหมาย แต่บริษัทจัดหางานใดเก็บเกินกว่ากฎหมายกำหนด จะถูกลงโทษปรับเงิน 10-20 เท่าของมูลค่าที่เรียกเก็บ กรณีร้ายแรง ยังจะถูกเพิกถอนใบอนุญาตประกอบการเป็นเวลา 1 ปี

          ค่าบริการดูแลรายเดือนดังกล่าว เป็นไปตามสัญญาให้บริการระหว่างแรงงานต่างชาติและบริษัทจัดหางาน แรงงานต่างชาติเป็นผู้จ่ายค่าบริการ จึงห้ามนายจ้างช่วยบริษัทจัดหางานหักเงินจากค่าจ้างแรงงานต่างชาติ นายจ้างใดฝ่าฝืน จะถูกลงโทษตามกฎหมายการจ้างงานมาตรา 59 ข้อที่ 9 ระวางโทษปรับ 60,000-300,000 เหรียญไต้หวัน และเมื่อบริษัทจัดหางานเก็บเงินจากแรงงานต่างชาติในแต่ละเดือนแล้ว จะต้องออกใบเสร็จกำกับภาษีให้แก่แรงงานต่างชาติซึ่งเป็นลูกค้าด้วย สำหรับการเก็บค่าบริการของบริษัทจัดหางาน ต้องเป็นไปตามหลักฐาน 3 ประการดังนี้ :

          1. จะต้องลงนามสัญญาให้บริการกับแรงงานต่างชาติแต่ละรายอย่างเป็นลายลักษณ์อักษร ในสัญญาต้องระบุช่วงระยะเวลาที่ให้บริการเริ่มจากเมื่อไหร่ สิ้นสุดปีไหน ประเภทของบริการมีอะไรบ้าง สิทธิประโยชน์และภาระหน้าที่ของทั้งสองฝ่าย รวมถึงค่าชดใช้กรณีฝ่าฝืนสัญญาไม่ได้ทำตามสัญญา เป็นเหตุให้ผู้ใช้บริการเสียหาย เช่น ลืมต่อบัตร ARC ทำให้หมดอายุต้องเสียค่าปรับและเดินทางกลับบ้านไปทำเรื่องมาใหม่ ฯลฯ

          2. ต้องให้บริการจริง แรงงานต่างชาติหลายรายอาจสงสัยว่า ไม่เห็นบริษัทจัดหางานช่วยอะไรเลย จะเจอหน้าก็ตอนเก็บค่าบริการรายเดือนนี่แหละ แต่จริง ๆ บริษัทจัดหางานได้ช่วยทำเรื่องในบางรายการที่แรงงานต่างชาติอาจไม่รู้และไม่เห็น เช่นเมื่อเดินทางถึงไต้หวัน ต้องยื่นขอใบอนุญาตทำงานและใบอนุญาตจ้างงานต่อกระทรวงแรงงาน กระทรวงแรงงานกล่าวว่า หากแรงงานต่างชาติสามารถดำเนินการทำเรื่องเองได้หรือนายจ้างเป็นผู้ดำเนินการเอง ก็ไม่ต้องพึ่งบริษัทจัดหางาน ก็ไม่จำเป็นต้องจ่ายค่าบริการ

          3. ห้ามเก็บค่าบริการล่วงหน้า อนุญาตให้เก็บครั้งละ 3 เดือนได้ แต่ต้องหลังให้บริการ จะเก็บล่วงหน้าไม่ได้ นอกจากนี้ ยังห้ามนายจ้างช่วยบริษัทจัดหางานหักค่าบริการรายเดือนจากค่าจ้าง นายจ้างใดยอมช่วยบริษัทจัดหางานหักค่าบริการจากค่าจ้าง ที่เหลือค่อยจ่ายให้แรงงาน ถือว่าผิดกฎหมาย นายจ้างมีความผิด จะถูกลงโทษปรับสูงสุด 300,000 เหรียญ วิธีที่ถูกต้อง จ่ายค่าจ้างให้แรงงานต่างชาติแล้ว บริษัทจัดหางานค่อยไปเรียกเก็บเป็นรายบุคคลจากแรงงานชาติเอาเอง

          จากหลักการดังกล่าว กระทรวงแรงงานตอบว่า ช่วงระหว่างที่แรงงานต่างชาติลากลับไปพักร้อนหรือไปเยี่ยมญาติที่บ้าน ไม่ได้ใช้บริการของบริษัทจัดหางาน ไม่ต้องจ่ายค่าบริการ จ่ายเฉพาะช่วงก่อนไปและช่วงกลับไต้หวันแล้ว โดยคิดเป็นรายวันได้ จะเรียกเก็บแบบเหมาเป็นเดือนไม่ได้

          เรื่องของค่าบริการรายเดือน ไม่ใช่แค่แรงงานต่างชาติที่บ่น บริษัทจัดหางานก็บ่นเช่นกันและเคยเรียกร้องขอปรับขึ้นค่าบริการดูแลแรงงานต่างชาติดังกล่าวมาโดยตลอด โดยให้เหตุผลว่า อัตราค่าบริการข้างต้น กำหนดขึ้นกว่า 20 ปีแล้ว จนถึงขณะนี้ยังไม่มีการปรับขึ้นเลยแม้แต่เหรียญเดียว ทั้งที่ค่าครองชีพเพิ่มสูงขึ้นเป็นอย่างมาก รวมทั้งอัตราค่าจ้างขั้นต่ำตลอดช่วงกว่า 20 ปีที่ผ่านมา เพิ่มจาก 15,840 เหรียญ ปรับขึ้นเป็น 28,590 เหรียญไต้หวัน ปรับขึ้นไปแล้ว 80% ดังนั้นจึงเรียกร้องให้ปรับสูงขึ้นเป็น 2,100 เหรียญต่อเดือนตลอดสัญญา โดยไม่แบ่งอัตราค่าบริการเป็นรายปี หรืออย่างน้อยที่สุด ค่าบริการควรจะเท่ากับ 10％ ของรายได้แรงงานต่างชาติ แทนการเรียกเก็บเดือนละ 1,800, 1,700 และ1,500 เหรียญไต้หวัน ในปีที่ 1 , 2 และ 3 ตามที่อนุญาตให้เรียกเก็บได้ในปัจจุบัน

          เรื่องการปรับขึ้นค่าบริการดูแลรายเดือนดังกล่าว สำนักงานแรงงานประเทศผู้ส่งออกและองค์กรเอ็นจีโอต่างแสดงความเห็นคัดค้าน และกล่าวว่า ภาระความรับผิดชอบด้านค่าบริการรายเดือนตกอยู่กับแรงงานต่างชาติเพียงฝ่ายเดียว เป็นเรื่องที่ไม่เป็นธรรมอยู่แล้ว เนื่องจากการให้บริการของบริษัทจัดหางาน ช่วยให้นายจ้างบริหารและจัดการแก้ปัญหาเกี่ยวกับแรงงานต่างชาติของตนได้ง่ายและราบรื่นมากขึ้น เป็นการให้บริการนายจ้างเสียเป็นส่วนใหญ่ แต่ภาระความรับผิดชอบในการจ่ายค่าบริการ กลับตกอยู่กับตัวแรงงานต่างชาติ เพียงผู้เดียว เท่ากับว่านายจ้างได้ประโยชน์ แต่แรงงานต่างชาติเป็นผู้จ่ายค่าบริการ จึงเห็นควรแบ่งเบาภาระให้นายจ้างเป็นผู้รับผิดชอบบ้าง อย่างน้อยที่สุด รับผิดชอบไปคนละครึ่งก็ยังดี ซึ่งบริษัทจัดหางานไม่ยอม เพราะส่วนของนายจ้างอาจไม่สามารถเรียกเก็บได้ จากการแข่งขันตัดราคากันเองของบริษัทจัดหางาน ทำให้เรื่องนี้ไม่มีข้อยุติ

          ด้านแรงงานต่างชาติส่วนใหญ่ ไม่เฉพาะแรงงานไทยเท่านั้น ต่างบ่นกันว่าการจ่ายค่าบริการรายเดือนหรือที่นิยมเรียกกันว่าค่าล่ามนั้น ไม่คุ้มค่า เพราะบางเดือนแทบไม่เคยเห็นหน้าล่ามของบริษัทจัดหางานเลย ไม่ต้องจ่ายได้ไหม? ตามกฎหมายหากแรงงานต่างชาติสามารถช่วยเหลือตัวเองได้ ไม่จำเป็นต้องใช้บริการของบริษัทจัดหางานและไม่ต้องจ่ายค่าบริการรายเดือน แต่การตีความคำว่าไม่ต้องพึ่งพาบริษัทจัดหางาน ไม่เฉพาะในเรื่องล่ามแปลภาษาหรือพาไปตรวจโรค ทำใบถิ่นที่อยู่เท่านั้น ยังรวมถึงทำเอกสารยื่นขอใบอนุญาตทำงาน ขณะเดินทางเข้าไต้หวัน การรายงานผลการตรวจโรคตามกฎหมายกำหนด ในส่วนนี้ หากแรงงานต่างชาติที่รู้ภาษาจีนสามารถทำเองได้ หรือนายจ้างมีเวลาช่วยทำให้ ก็ไม่จำเป็นต้องใช้บริการของบริษัทจัดหางานก็ได้ เมื่อไม่ใช่บริการจึงไม่ต้องจ่ายค่าบริการอีกต่อไป

          หนังสือสัญญาการให้บริการของบริษัทจัดหางานฉบับภาษาจีน-ไทย ดาวน์โหลดได้ที่นี่!!