អ្នកតាមដានបញ្ហាសង្គម និងអ្នកជំនាញផ្នែកសារព័ត៌មានស្នើអាជ្ញាធររដ្ឋាភិបាលពាក់ព័ន្ធ ពិសេសក្រសួងសុខាភិបាលបង្ហាញព័ត៌ចាំបាច់មួយចំនួនទាក់ទងនឹងអ្នក ដែលស្លាប់ដោយជំងឺកូវីដ-១៩ ដើម្បីអោយសារធារណៈជនបានដឹងព័ត៌មានពិតច្បាស់លាស់ និងត្រៀការពារខ្លួនបានត្រឹមត្រូវ។

សំណើនេះធ្វើឡើងដោយសារតែកម្ពុជាមានអ្នកស្លាប់ដោយសារតែជំងឺcovid-19 ជាលើកដំបូងកាលពីថ្ងៃទី ១១មីនា។

លោកនាយករដ្ឋមន្រ្តី ហ៊ុន សែន អះអាង​ថា រដ្ឋាភិបាល​លើកកម្ពស់​ស្រ្តី​រហូត​បង្កើត​បាន​ជា​ពាក្យ​ស្លោក​ថា «ស្រ្តី​ជា​ឆ្អឹង​ខ្នង​សេដ្ឋកិច្ច​ជាតិ»។ លោក​សរសេរ​លើ​ហ្វេសប៊ុក​បែប​នេះ កាល​ពី​ខួប​លើក​ទី១១០ នៃ​ទិវា​នារី​អន្តរជាតិ ៨​មីនា។ ប៉ុន្តែ​ស្ត្រី និង​កុមារី ជា​សកម្មជន​បក្ស​ប្រឆាំង និង​បរិស្ថាន មួយចំនួន​នៅ​តែ​បន្ត​រងគ្រោះ ក្នុង​ពេល​ពួកគេ​ប្រើប្រាស់​សិទ្ធិ​ជួបប្រជុំ សម្ដែង​មតិ​ដោយ​សន្តិវិធី ឬ​ពេល​ចូលរួម​បាតុកម្ម​ម្ដងៗ។

ពួកគេ​រង​ការបៀតបៀន​កេរ្តិ៍ខ្មាស់ លូកលាន់ បេះបោច ក្ដិចមួល ទាត់ធាក់ អំពើ​ហិង្សា​នានា និង​រារាំង ពី​សំណាក់​ក្រុម​សន្តិសុខ ប្រជាការពារ ឬ​កម្លាំង​សមត្ថកិច្ច​ ហើយ​អ្នក​ទាំងនោះ តែងតែ​រួច​ខ្លួន​ជានិច្ច។

តើ​អ្នក​អនុវត្ត​ច្បាប់​ទាំងនោះ ត្រូវ​មាន​កាតព្វកិច្ច និង​ការ​ទទួលខុសត្រូវ​បែបណា​ចំពោះ​ទង្វើ​រំលោភបំពាន​សិទ្ធិ និង​បៀតបៀន​រាងកាយ​ស្ត្រី?

អ្នកឃ្លាំមើល​ស្ថានការណ៍​​កម្ពុជា ជំរុញឱ្យ​គណបក្សសង្គ្រោះជាតិ​រៀប​ចំយុវជនបន្ត​វេន ដូច​គណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា ដើម្បី​ចូលរួម​ប្រកួតប្រជែង​ការបោះឆ្នោត​ខាងមុខ​នេះ។ ការលើកឡើង​បែបនេះ គឺ​ដោយសារ​​គណបក្ស​ប្រឆាំង​បាន​​អវត្តមាន​​​ក្នុង​​ឆាក​​នយោបាយ​​កម្ពុជា​ជា​ច្រើន​ឆ្នាំ ដែល​​ជា​ឱកាសសម្រាប់ គណបក្ស​កាន់អំណាច រៀប​ចំកម្លាំង បន្តវេន​របស់​ខ្លួន​មិន​ឈប់ឈរ ដោយ​បញ្ចូល​ឈាម​ថ្មី​កាន់​តែ​​ច្រើនទៅ ក្នុង​រចនាសម្ព័ន្ធ​ដឹកនាំ​ទាំង​នៅថ្នាក់ជាតិ​ដល់​​ថ្នាក់​មូលដ្ឋាន។

មន្ត្រី​អង្គការ​​សង្គម​ស៊ីវិល​ព្រួយបារម្ភ​​​​ថា​ ច្បាប់​​ទប់​ស្កាត់​ជំងឺ​កូ​វី​ដ​-១​៩​​​នឹង​ប៉ះពាល់​ធ្ងន់ធ្ងរ​ដល់​សិទ្ធិ​សេរីភាព​របស់​ប្រជាពលរដ្ឋ​ ដែល​មាន​និន្នាការ​ផ្ទុយ​ពី​​គណបក្ស​កាន់​អំណាច​។ ក្ដី​បារម្ភ​នេះ បន្ទាប់​ពី​ព្រឹទ្ធសភា​​របប​ឯក​បក្ស​ បាន​អនុម័ត​​សេចក្ដី​ព្រៀង​ច្បាប់​នេះ​​យ៉ាង​ប្រញាប់ប្រញាល់ ​ដូច​ការ​គ្រោង​ទុក​​ នៅ​ព្រឹក​នៅ​ថ្ងៃ​ទី​១១​មីនា។

ក្រុម​អង្គការសង្គម​ស៊ីវិល​ ​៣​៩​ ​ស្ថាប័ន​បាន​ចេញ​សេចក្តីថ្លែង​ការណ៍​រួមគ្នា​នៅ​ថ្ងៃ​ទី​១​១​ ​មីនា​ ​ដោយ​ស្នើ​ឱ្យ​រដ្ឋាភិបាល​ ​លើក​ក​ម្ពស់​សិទ្ធិ​ស្ត្រី​នៅកន្លែង​ការងារ​ ​និង​ចាត់​វិធាន​បញ្ឈប់​ការ​រឹតត្បិត​សេរីភាព​បញ្ចេញមតិ​។​ ​ការ​អំពាវនាវ​នេះ​ ​ធ្វើឡើង​ក្រោយ​ពី​អធិការ​ស្រុក​សៀម​ប៉ាង​ ​បាន​ឱ្យ​មន្ត្រី​នគរបាល​ជា​ស្ត្រី​ម្នាក់​ ​ធ្វើ​កិច្ចសន្យា​បញ្ឈប់​ការ​បង្ហោះ​រូប​បំបៅ​ដោះ​កូន​ពេល​បំ​ពេញការ​ងារ​។​

ក្រសួង​សុខា​ភិបាល​ប្រកាស​ករណី​អ្នក​​ស្លាប់​ដោយសារ​ជំងឺ​កូវីដ-១៩ ដំបូង​បង្អស់ នៅ​កម្ពុជា នៅថ្ងៃ​ទី១១ ខែមីនា នេះ។ ប្រជាពលរដ្ឋ​ និង​សម្ត្រី​សង្គម​ស៊ី​វិល យល់ថា ករណី​ស្លាប់នេះ ​ជាសញ្ញា​មួយ​ដាស់តឿន​ឲ្យកម្ពុជា​​ យកចិត្តទុកក្នុង​ការ​ទប់ស្កាត់ជំងឺកូវីដ​១៩​ដែលកំពុង​រីករាល​ដាល​ធ្ងន់ធ្ងរ​នេះ។

លោក ហ៊ុន សែន​ តែង​ដូរ​ចិត្ត​ជា​រឿយៗ​ អំពី​ការ​គ្រោង​កាន់​តំណែង​ជា​នាយក​រដ្ឋ មន្រ្តី​របស់​លោក។ម្តង​លោក​ថា​នឹង​បន្ត​ធ្វើ​តែ​ពីរ​អាណត្តិ​ទៀត។ ម្តង​លោក​ថា​នឹង​ធ្វើ​រហូត​បើ​គេ​នៅ​តែ​បោះ​ឆ្នោត​អោយលោក។ ថ្មីៗ​នេះ លោក​ក្រឡះ​សំដី​ម្តង​ទៀត។ លោក​ថា​នឹង​ធ្វើ​រហូត​ទាល់​តែ​លោក​លែង​ចង់​ធ្វើ​ខ្លួន​ឯង។

លោក​បញ្ជាក់​ទៀត​ថា សេចក្ដី​ប្រកាស​ចុង​ក្រោយ​នេះ គឺ​​​ជា​ការ​បញ្ចប់​ការ​​ប៉ាន់ស្មានទាំងឡាយ ថា​លោក​មាន​គំរោង​ផ្ទេរ​តំណែង​នេះ​ទៅ​កូន​របស់​លោក។

អ្នកការពារសិទ្ធិ​មនុស្ស​សោកស្ដាយ ដែល​ក្រសួង​កិច្ចការនារីដាស់តឿន​ថា​ស្រ្តី​ជាម្តាយ​ដែល​បំបៅដោះកូន ត្រូវ​រក​មធ្យោបាយ​បិទបាំងរាងកាយ ឬ​រកកន្លែង​សមរម្យ ដើម្បី​បញ្ចៀស​ការរិះគន់​ថា​ស្រ្តី​បាន​ធ្វើ​មិន​សមរម្យ ធ្វើ​អោយប៉ះពាល់​ដល់តម្លៃ និងកិត្តិយស​ស្រ្តី​ខ្មែរ។

ទស្សនៈ​របស់​អ្នកសិទ្ធិមនុស្ស​នេះ​បន្ទាប់​ពី​ក្រសួង​កិច្ចការនារី​បាន​ចេញ​សេចក្ដី​ថ្លែងការណ៍​ប្រតិកម្មតប​នឹង​អធិការស្រុកសៀមប៉ាង ដែលស្តីបន្ទោស និង​ឱ្យ​នគរបាល​ស្រីម្នាក់ ​ធ្វើ​កិច្ច​សន្យា ដោយ​គ្រាន់តែ​គាត់​បង្ហោះ​រូប​បំបៅ​ដោះកូន ក្នុង​ពេលកំពុងធ្វើការ​តាម​ដង​ផ្លូវ។

អ្នក​វិភាគ ជំរុញ​ឲ្យ​​មេដឹកនាំ​គណបក្ស​ប្រឆាំង នៅ​ក្រៅ​ប្រទេស​ ​តតាំង​ក្ដី តាម​ផ្លូវ​តុលាការ​ ឲ្យ​ដល់​ទី​បញ្ចប់​ ដើម្បី​បង្ហាញ​​​​​​ភាព​ក្លាហាន​ ប្រឹងប្រែង​​ ​និង​​ឲ្យ​ពលរដ្ឋ​ឃើញ ​​ពីធាតុពិតនៃ​ប្រព័ន្ធ​​យុត្តិធម៌​នៅកម្ពុជា។ មន្ដ្រីនាំពាក្យគណបក្ស​កាន់​អំណាច​ ស្វាគមន៍ នឹង​ការលើក​ឡើងរបស់អ្នកវិភាគ ប៉ុន្តែ​ថា លោក សម រង្ស៊ី ​ប្រព្រឹត្តិ​ល្មើស​​ច្បាប់​ផ្ទួនៗ​ ទើប​តុលាការ​កាត់​ទោស។

ក្រុមអ្នកការពារ​សិទ្ធិមនុស្ស និង​មន្ត្រី​រដ្ឋាភិបាល​មើលឃើញ​ផ្ទុយគ្នា​ជុំវិញ​កេរ្តិ៍​ដំណែល​របស់​អ្នករាយការណ៍​ពិសេស​របស់​អង្គការ​សហប្រជាជាតិ​ស្តីពី​បញ្ហា​សិទ្ធិ​មនុស្ស​នៅ​កម្ពុជា គឺ​អ្នកស្រី រ៉ូណា ស្ម៊ីត (Rhona Smith)។ ក្រុម​អ្នកការពារ​សិទ្ធិ​មនុស្ស យល់ថា អ្នកស្រី​ហ៊ាន​និយាយ​ត្រង់ៗ​រិះគន់​រដ្ឋាភិបាល​ និង​ដាក់​របាយការណ៍​ប្រាប់​ទៅ​ពិភពលោក​ឲ្យដឹង​អំពី​ស្ថានភាព​ពិតប្រាកដ​នៃ​ការធ្លាក់ចុះ​ដុនដាប​នៃ​វិស័យ​សិទ្ធិ​មនុស្ស​នៅ​កម្ពុជា។ ក៏ប៉ុន្តែ មន្ត្រី​រដ្ឋាភិបាល​វិញ ចោទថា របាយការណ៍​ដែល​អ្នកស្រី​ដាក់​ជូន​ទៅ​អង្គការ​សហប្រជាជាតិ មាន​ភាពលម្អៀង និង​មិន​ឆ្លុះ​បញ្ចាំង​ពី​ការពិត​នៃ​បញ្ហា​សិទ្ធិ​មនុស្ស​នៅ​កម្ពុជា «គ្រប់​ករណី» នោះទេ។

តើ​អ្នកស្រី រ៉ូណា ស្ម៊ីត បាន​បន្សល់​ទុក​នូវ​កេរ្តិ៍​ដំណែល​អ្វី​ខ្លះ​ដល់​វិស័យ​សិទ្ធិមនុស្ស​នៅ​កម្ពុជា ស្របពេល​ដែល​អាណត្តិ​របស់​អ្នកស្រី បាន​ឈាន​ចូល​មកដល់​ទី​បញ្ចប់​នោះ?