Nefis, hilkat itibarıyla kurbete açık
özelliğinin yanında, ihmal edilip
yüksek ufuklara yönlendirilmediği
zaman bir zift kaynağı haline gelme
konumundadır. O, iman, islâm, ihsan, marifet ve
muhabbetle beslenip yeni bir tabiat kazanmadığı/
kazandırılmadığı takdirde kalb ve ruh ufkunu
karartan bir unsur haline gelecek ve şeytan
tarafından içine atılan bir kıvılcımla insanın ötelere
açık ledünnı yanını ise-dumana boğacaktır.
Allah onu bu iki yönüyle mahiyet-i insaniyenin
bir parçası haline getirmiştir ki, aciz ve zayıf
olan insan, şeytan-şeytanlar karşısında çizgisini
koruma adına sürekli Cenab-ı Hakk’a teveccühte
bulunsun ve “Tut elimden, tut ki edemem
Sensiz!” mülahazasıyla otursun kalksın. Onun
varlığı, düşünen ve bilenler için ızdırârı olarak
ebedi mihraba müteveccih bulunmanın ters
yandan bir sebebi mahiyetindedir.