DE BIEB IS MEER

In deze inspirerende aflevering bezoeken Math Göbbels en Irene Harmsen een bijeenkomst van Community Librarians on Tour. Ze zijn te gast bij de Mienskip Bibliotheek in Lemmer, één van de bibliotheken die genomineerd is voor Beste Bibliotheek van Nederland. 

Aan tafel zitten: 

- Grietje Vaartjes, één van de drijvende krachten achter de Mienskip Bibliotheek

- Lonneke Jans, adviseur leven lang leren bij Cubiss

- Mike Warners, programmamaker bij Bibliotheek Zuid-Kennemerland

Samen onderzoeken ze wat een bibliotheek tot een echte gemeenschap maakt. De gasten bespreken hoe bibliotheken zich ontwikkelen van traditionele uitleencentra tot plekken van ontmoeting, leren en participatie. Samen bespreken zij hoe je  een community opzet en wat de do's en don'ts daarbij zijn. Grietje vertelt uitgebreid hoe haar team in Lemmer met lokale bewoners samen een plek heeft gebouwd waar iedereen zich gezien voelt. Mike vertelt over hoe je inwoners de sleutels van de bibliotheek in handen geeft en wat daarvoor nodig is. Lonneke komt op voor de beroepsgroep van Community Librarians en doet een belangrijke oproep. 

Andere belangrijke inzichten:

- Het succes van een community librarian meet je niet in cijfers, maar in verbinding en eigenaarschap.

- De bibliotheek is de ultieme derde plek: toegankelijk, veilig en van iedereen.

- Er is behoefte aan erkenning en duidelijke functiebeschrijvingen voor community librarians, zonder lokale vrijheid te verliezen.

- Verandering vraagt visie én vertrouwen — van bovenaf en van onderop.

Afsluitend is er een oproep aan bibliotheekprofessionals om zich te verbinden aan het netwerk van Community Librarians en samen te bouwen aan de bibliotheek van de toekomst: een plek waar mensen, verhalen en gemeenschappen samenkomen.

In deze aflevering staat de Portugese aanpak rondom leesbevordering centraal en ben ik in gesprek met:

- Dia Wesseling, adviseur educatie bij Probiblio

- Kitty Rijkers, adjunct-directeur bij OBS de Tweemaster in Capelle aan den IJssel

- Bart Droogers, specialist de Bibliotheek op school po bij Stichting Lezen

- Esther Erdtsieck, educatiemanager bij Bibliotheek aan den IJssel

Deze enthousiaste professionals delen hun inzichten over structurele samenwerking tussen school en bibliotheek, de rol van boeken en de overheid die leesbevordering aldaar een handje helpt. 

Wat kunnen bibliotheken leren van moedig leiderschap en hoe dragen zij bij aan een veilige en inclusieve samenleving?

In aflevering 73 van De Bieb is Meer duiken we in twee actuele thema’s die bibliotheken raken en verbinden:

Erna Winters (KB en president EBLIDA) vertelt over de IFLA-conferentie 2025 in Kazachstand en wat toekomstgericht leiderschap voor bibliotheken wereldwijd. 

Met Ronald Huizer (KB) gaan we in op veiligheid in de publieke ruimte en waarom de campagne 'Wij eisen de nacht op' aansluit op de kernwaarden van bibliotheken.

In deze aflevering van De Bieb is Meer duikt ik samen met auteur Marjoleine Molenaar in de fascinerende wereld van verboden boeken. Marjoleine schreef het boek "Verboden boeken", waarin zij 24 verhalen vertelt over over boeken die door de tijd heen op verschillende plekken verboden zijn. Van Harry Potter tot de Koran, van prentenboeken tot het brailleschrift: elk verhaal onthult unieke motieven achter censuur, zoals macht, religie en seksualiteit.

Wil je weten hoe bibliotheken omgaan met controverse, welke lessen er te trekken zijn uit het verleden, en waarom het gesprek over verboden boeken nooit ophoudt? Luister dan nu naar deze aflevering!

In deze bruisende aflevering blikken we terug op het Nationale Bibliotheekcongres 2025. Deze aflevering zit vol met interviews, ontmoetingen en initiatieven. 

Thema’s die langskomen: 

• Community librarianship: is het een vak of een hype? 
• Structurele bekostiging vs. tijdelijke subsidies 
• Een gratis knipbeurt met verbinding

Wat als de bibliotheek niet alleen een plek is voor boeken, maar voor echte ontmoetingen en maatschappelijke verandering?Waarom lukt het sommige bibliotheken wél om inwoners écht eigenaar te maken van hun activiteiten? Durven bibliotheken het aan om het gesprek aan te gaan over gevoelige maatschappelijke kwesties, of blijven ze liever op veilig terrein? 

In deze speciale aflevering, opgenomen tijdens het Nationale Bibliotheekcongres in Utrecht, duiken we dieper in de wereld van community librarianship in Nederland. Wat betekent het om als bibliotheek bruggen te bouwen tussen je organisatie en de lokale gemeenschap? 

We praten met drie community librarians die op het punt staan af te studeren aan de post-HBO opleiding Community Librarianship. Ze delen hun ervaringen over het werken met lokale gemeenschappen, participatie en co-creatie. Hoe zorg je ervoor dat inwoners zich mede-eigenaar voelen van bibliotheekactiviteiten?

Ook gaan we in op recent onderzoek naar community librarianship: wat zijn de eerste bevindingen en wat valt op? 

In deze aflevering duiken Math Göbbels en Irene Harmsen in actuele en urgente thema’s in bibliotheekland. Ze bespreken de opkomst van bewonersbibliotheken zoals de "bibliotoop" in Eindhoven, reflecteren kritisch op de maatschappelijke impact ervan en pleiten voor meer verbinding en debat in de bibliotheek. 

Daarnaast praten ze met zorg én strijdlust over de ontwikkelingen in de VS waar bibliotheken, boeken en bibliothecarissen onder druk staan. Wat kunnen wij in Nederland hiervan leren? En wat moeten wij nu doen?

Verder:

• Verboden boeken en het indrukwekkende boek De Grote Boekenroof

• De filosofie van de kroeg als inspiratiebron voor de bibliotheek

Deze aflevering biedt een indringend en actueel inkijkje in de bedreigingen waar bibliotheken wereldwijd mee te maken hebben. David Lankes analyseert met passie en helderheid hoe bibliotheken in de VS onder druk staan en benadrukt hoe belangrijk het is om als bibliotheek niet weg te kijken.

Zijn oproep tot gemeenschap, verbinding en moed raakt iedere bibliotheekprofessional én betrokken burger. Een must-listen voor iedereen die gelooft in de kracht van informatievrijheid en de rol van bibliotheken in het beschermen van democratische waarden.

Een urgent, persoonlijk en inspirerend gesprek over de rol van bibliotheken in een polariserende wereld.

In deze aflevering ben ik in gesprek met Alice Vlaanderen, directeur-bestuurder van Bibliotheek Rotterdam. 

In het gesprek, dat al bijna een geleden is opgenomen, blikt zij terug op haar eerste jaar aan het roer van een van de grootste bibliotheken van het land moet vanuit dat perspectief beluisterd worden. Het gesprek van toen blijkt nog erg actueel en relevant. 

Alice deelt openhartig wat haar verraste in de sector, wat haar drijft en hoe haar liefde voor complexiteit én samenwerking haar koers bepaalt. 

We duiken in de uitdagingen van een stad met 170 nationaliteiten, in de kracht van community-librarians, en in hoe bibliotheken méér kunnen zijn dan uitleenplekken - namelijk ontmoetingsplekken, leeromgevingen en motoren voor maatschappelijke verandering. Alice pleit voor meer onderlinge kennisdeling, een stevige professionele houding én een gezonde dosis humor en lef.

Of het nu gaat om een jongerenvloer op vrijdag, een reizend handwerktapijt of digitale weerbaarheid: de bibliotheek is in beweging. Maar de grote vraag blijft: sluiten we voldoende aan bij wat écht leeft in de stad?

Luister en laat je inspireren door het verhaal van deze grootse bibliotheek. 

In deze aflevering duikt Math met Irene Harmsen in de grote thema’s van deze tijd: leiderschap in de bibliotheeksector, de impact van maatschappelijke ontwikkelingen zoals Project 2025 in de VS, en de vergelijking van de bibliotheek als ‘derde plek’ met de kroeg. 

We bespreken:

✅ Mark Dekkers’ analyse van bibliotheken in crisistijd en de lessen die we kunnen leren uit de geschiedenis.

✅ Leiderschap in de sector, met inzichten van Peter van Eyck over de rol van de bibliotheek binnen OCW.

✅ De toekomst van lezen en leesbevordering, met een kritische blik op de financiering en effectiviteit.

✅ Community Librarians als leiders, met een inspirerend verhaal van Fons Steggink over hoe bibliotheken lokale kracht kunnen mobiliseren.

✅ Het boek van de maand: "Filosofie van de Kroeg" van Hans Schnitzler, en hoe de dynamiek van een kroeg verrassende inzichten biedt voor de bibliotheek van de toekomst.

💡 Heb jij ideeën of ervaringen? Deel ze met ons! Stuur een bericht via [email protected].