EKSEN

Prof. Mustafa Türkeş'e göre, değişen uluslararası politikalar BM ve Güvenlik Konseyi’nde reform çağrılarını yükseltirken, tartışmaları anlamak için geçmiş reformlara bakmak gerek. Türkeş, Konsey’de yeni genişlemeyi olası görse de beş daimi üyenin veto hakkının değiştirilmesini mümkün bulmuyor.

Pakrat Estukyan'a göre, Karabağ tarih boyunca büyük güçlere boyun eğmeyen, SSCB içinde de özerk statüye sahip bir bölgeydi. Çözülme ve savaşla gelen milliyetçi politikaların sonuçlarına dikkat çeken Estukyan, günümüzde ise ‘Karabağ’ın halkından olduğunu’ söyledi. Estukyan, Türkiye’nin de Erivan’la sürecini iyi yönetemediği görüşünde.

Sarkis Kassargian'a göre, Suriye lideri Esad’ın 20 yıl sonra gelen Çin ziyareti Şam’da ekonomik beklentileri artırdı. Kassargian, ilk etapta 1-3 milyar dolarlık bir yardımın bile ekonomik krizde rahatlatıcı olacağını söyledi. Kassargian, ziyaretin Suriye’nin ‘izole edildiği’ algısını yıkma yönünde önemli bir psikolojik zafer olduğu görüşünde.

Hasan Erel’e göre 78’inci BM Genel Kurul görüşmeleri bu yıl sönük kaldı, ABD öncülüğündeki Batı ‘Ukrayna gündemini’ dünyanın kalanına benimsetemedi. Erel, New York’taki görüşmeler sırasında Çin Dışişleri Bakanı’nın Moskova, Suriye liderinin ise Pekin’e yaptığı ziyaretlere de atıfta bulundu.

Prof. Dr. Mehmet Yuva’ya göre, Çin’in Suriye lideri Esad’ı ağırlaması Pekin’in Ortadoğu’ya ilgisi ve aktif rol üstlendiğinin göstergesi. ABD’nin Suriye’nin petrol ve tarım arazileri üzerinden yürüttüğü talana dikkat çeken Yuva, Esad-Şi görüşmesinde masada ekonomi ve petrol havzalarının bulunacağını belirtti.

Batı’nın Tahıl Koridoru anlaşmasını sabote etmesinin ardından Ukrayna ile destekçisi komşuları birbirine girdi. Kiev, Ukrayna tahılını yasaklayan komşularını Dünya Ticaret Örgütü’ne şikayet ederken, Doğu Avrupalı müttefikler adeta kazan kaldırmış durumda.

Erdal Tekin'e göre, Avrupa Parlamentosu raporunun ardından Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın yaptığı “Avrupa ile yolları ayırırız" çıkışı siyasi bir söylemden ibaret. Türkiye ve AB arasındaki ekonomik bağlarına işaret eden Tekin, bu söylemlerin Türkiye’yi değil AB’Yi rahatlatacağı görüşünde.

Gökhan Çınkara'ya göre, ABD'nin Ortadoğu’da izlediği siyasal İslam temelli makro strateji tamamen iflas etti. Başta Suudi Arabistan olmak üzere Körfez ülkelerin, büyük güçlerle dengeleri gözeten ulus devlet temelli, milli çıkarlara dayalı siyasetine atıf yapan Çınkara, ‘ümmetçilik’ döneminin kapandığı görüşünde.

Prof. Hasan Köni’ye göre, ABD öncülüğündeki Avrupa’nın politikaları Batı’nın hegemonya yitimine katkı yapıyor. ABD’nin ‘küresel polis’ rolünü yitirdiğini, küreselleşmenin Batı çıkarlarının tersine döndüğünü belirten Köni, Batı’nın ‘insan hakları, demokrasi ve piyasa modelinin’ de sona erdiği görüşünde.

Alptekin Dursunoğlu'na göre, Bakü ve Erivan 2020’deki ateşkes bildirisindeki koridoru farklı okuyor. Kafkasya ısınırken, Türkiye ve İran’ın yer aldığı ve Rusya'nın öne çıktığı jeopolitik resme işaret eden Dursunoğlu, Paşinyan yönetiminin ABD’yi ve Batılı güçleri bölgeye sokma girişiminin rahatsızlık yarattığına dikkat çekti.