Eureka

Eureka

By Polskie Radio S.A.ScienceLife Sciences
Download on the App Store

Eureka episodes

  • Wyzwania naukowców; Architektura dworców kolejowych; Gerontologia społeczna
    O wyzwaniach, szansach i zagrożeniach współczesnego polskiego naukowca oraz o inicjatywie "3% dla nauki, 100% dla Polski" opowiadają prof. M. Górna i prof. M. Tomza. Wokół książki „Architektura dworców kolejowych w latach 1918–1939. Wykłady towarzyszące”. Rozmowa z M. Fludzińskim.
    Czym jest gerontologia społeczna i jak zmieniała się na przestrzeni dekad? O tym prof. P. Błędowski.
    38 min
  • Jan Luksemburski - władca Czech. Dzieje pocztówki. Historia mezozoicznych żółwi
    W 1310 r. na tronie w Pradze zasiadł 14-letni Jan z Luksemburga, niewielkiego hrabstwa z zachodniej Europy. Postać tę przypomina prof. Wojciech Iwańczak – autor książki "Jan Luksemburski". Kartka pocztowa została oficjalnie wprowadzona do obiegu w 1869 r. Kto był autorem polskiego słowa "pocztówka" - wyjaśnia historyk - dr Sebastian Adamkiewicz. Dwa nowe gatunki żółwi sprzed 215 mln lat zostały opisane przez polskich badaczy. O ewolucji tych zwierząt opowiada paleontolog dr Tomasz Szczygielski.
    34 min
  • Zdrowie psychiczne kobiet - ocena badania. Technika w Okulistyce. Co wiemy o Hantawirusie?
    Poznaliśmy wyniki pierwszego w Polsce badania o wpływie ról pełnionych przez kobiety na ich zdrowie psychiczne o czym opowiada: dr hab. n. med. Sławomir Murawiec – psychiatra, przewodniczący Rady Fundacji Twarze Depresji, rzecznik Polskiego Towarzystwa Psychiatrycznego. Ukazał się Raport "Oczy w formie" opublikowany z okazji Dnia Okulistów i Okulistyki (9 maja). Okazuje się, że co piąty Polak nie chodzi na profilaktyczne badania wzroku a w tej grupie przeważają mężczyźni między 25. a 44. rokiem życia. O szczegółach: dr n. med. Andrzej Lipiński, lekarz okulista z Domu Lekarskiego ze Szczecina. Przedstawiamy wiedzę jaką mamy o Hantawirusie, a opowiedają o tym: prof. Agnieszka Małgorzata Szuster–Ciesielska oraz Główny Inspektor Sanitarnym (GIS) w Polsce: dr n. med. Paweł Grzesiowski.
    32 min
  • Język emocji w średniowieczu. 100-lecie zamachu majowego. Arboretum w Rogowie
    Zabytki średniowiecznej polszczyzny takie jak Psałterz floriański, Kazania świętokrzyskie, kodeksy prawne czy księgi zaklęć i czarów podkreślały sprawczą moc słowa. Przypominamy nieznane fakty zamachu majowego i pokazujemy kontekst międzynarodowy sytuacji politycznej w Polsce. Naukowe zaplecze SGGW zwane "leśnym laboratorium" posiada jedną z największych i najcenniejszych w Europie kolekcję drzew i krzewów.
    35 min
  • Okrągły stół. Filozofia średniowieczna. Astrofotografia
    "Okrągły stół. Moment przejścia". Wystawa jednego obiektu w Muzeum Historii Polski. Rozmowa z dr M. Przeperskim. Współczesne badania nad polską filozofią średniowieczną. Co wiemy o intelektualnym życiu tamtego okresu - związanym głównie z Uniwersytetem Krakowskim? O tym prof. M. Olszewski. Zdjęcie Marcina Rosadzińskiego opublikowane przez NASA jako Astronomy Picture of the Day. Prestiżowe wyróżnienie przyznawane jest codziennie jednej fotografii z całego świata.
    37 min
  • Me(m)diewistyka. Herod Wielki. Gertrude Bell - Angielka na Bliskim Wchodzie
    Sztuka średniowiecza pełna jest dziwnych wyobrażeń. Rozmawiamy o tym z autorką książki "Me(m)diewistyka" – Zofią Załęską. O skomplikowanej osobowości króla Heroda opowiada dr Mateusz Kusio - a pretekstem jest książka M. Goodmana – "Herod Wielki". Ukazała się również beletryzowana biografia Gertrude Bell – pióra Oliviera Guez'a. G. Bell to podróżniczka, archeolożka, architekt nowego ładu geopolitycznego na Bliskim Wschodzie po I wojnie światowej. Tę postać przypomina prof. Piotr Bieliński z CAŚ UW.
    35 min
  • Meteoryt żelazny spod Łodzi. Maria Skłodowska-Curie we Włoszech. Copernicus Festival 2026
    Blisko trzykilogramowy meteoryt żelazny odnaleziono pod Łodzią. To pozostałość po bolidzie, który przeleciał nad Polską 17 kwietnia. O szczegółach prof. S. Kozłowski. „Maria Skłodowska-Curie we Włoszech: trzy podróże, jedna pasja” - wystawa plenerowa na Kampusie Centralnym Politechniki Warszawskiej. Opowiada K. Czajka-Kalinowski. Copernicus Festival 2026 w Krakowie - w tym roku pod hasłem "Złożoność". Rozmowa z D. Sałacką oraz prof. M. Bolą.
    36 min
  • "W Was była Polska". Misje księżycowe. PROBA-3
    Finisaż wystawy „W was była Polska” w Muzeum Niepodległości w Warszawie. O szczegółach dr K. Bąkała. Szanse i zagrożenia załogowych misji kosmicznych oraz popularyzacja nauk kosmicznych po misji Artemis II. Rozmowa z dr T. Banysiem. PROBA-3: przełomowa misja Europejskiej Agencji Kosmicznej z udziałem polskiego sektora kosmicznego. Opowiada dr M. Stęślicki.
    37 min
  • Święto Konwalii w tradycji i historii. Symbolika i biologia konwalii
    Zwyczaj wręczania konwalii 1 maja we Francji pochodzi z XVI wieku. W roku 1561 król Karol IX miał otrzymać konwalię jako talizman szczęścia i postanowił co roku obdarowywać nią damy dworu. W XX i XXI wieku ten obyczaj zyskał nowa symbolikę związaną ze świętem pracy, w 1941 roku władze w Vichy zastąpiły emblemat dzikiej róży konwalią. Gość: dr hab. Halina Galera z Wydziału Biologii UW.
    29 min
  • Astma w badaniach. Neurobiologia wypalenia u szefów korporacji. Dobrostan zdrowia lekarzy
    Na astmę cierpi ponad 4 miliony Polaków z czego tylko połowa jest zdiagnozowana. Pozostali często nawet nie wiedzą, że są chorzy. O badaniach naukowych, które poprawiają skuteczność leczenia opowiada prof. dr hab. n. med. Marek Kulus. Wyniki przeprowadzonego badania: Deloitte & Workplace Intelligence – Workplace Well Being Survey 2024 wykazują, że: co najmniej czterech na dziesięciu menedżerów i członków zarządu wielkich korporacji "zawsze" lub "często" czuje się przemęczonych albo zestresowanych. Czym jest neurobiologia wypalenia u zarządzających korporacjami, zarabiającymi krocie i mających wszystkie dostępne dobra, opowiada Artur Orzełowski, psycholog, psychoterapeuta i przedsiębiorca. Aż 77 proc. lekarek i lekarzy doświadcza psychicznego przeciążenia związanego z pracą, a niemal jedna trzecia odczuwa deficyt równowagi między życiem zawodowym, a prywatnym. Jacy są lekarze poza gabinetem mówi prof. dr hab. Artur Mamcarz.
    33 min

About Eureka

From the publisher's feed

Poznajemy i staramy się zrozumieć prawa rządzące światem. Odkrywamy tajemnice przyrody, informujemy o nowych terapiach i wynalazkach zmieniających świat. Cieszymy się z sukcesów, zwłaszcza polskich,…