پوششِ ضخیمی که چنین پروسه‌ای را از چشم‌ها پنهان می‌کند تجزیه‌طلبیِ خودِ مرکز است. مرکز می‌خواهد همواره خالص و یکسان باشد و وحدتِ موهومِ ازدست‌رفته‌اش را بازیابد. در همین راستا، مرکز برایِ محافظت از خلوصِ قومی و دینی‌اش، هر غیری را که نتواند جذب و خنثی سازد، تجزیه و طرد می‌کند.

چرا به موازاتِ از ریخت‌افتادنِ هارمونیِ ساختارِ نظمِ ایجابی، افکارِ مرکزگریان، انحصارطلبانه‌تر می‌شود، گفتارشان ناسزاآمیزتر و واکنش‌هایشان مستبدانه‌تر. غلیانِ نوستالژیِ دیکتاتوریِ پهلوی اول و جستجویِ یک دیکتاتورِ منور به جایِ تأکید بر حقوقِ بشر و دموکراسی، ریشه در همین افولِ گفتمانِ مسلط دارد. زیرا می‌دانند که یکپارچگیِ کلیتِ موجود وابسته است به ساختاری تمرکزگرا و الیگارشیک. این‌همه نشانه‌یِ عبور از قدرت به خشونت از سرِ ضعف است، چنانکه واکنشِ خشونت‌بارِ حاکمیت به اعتراض‌ها علیه گرانی بنزین، بیانگر قسمی فقدانِ قدرت بود.

نگرشِ مرکز به تاریخ و جامعه، ذات‌گرایانه است. گویا مرکز یک ذاتِ فراتاریخی است که به هیچ‌وجه گَردِ گزندِ روزگار بر سرش نمی‌نشیند. این ذاتِ مقدم بر پدیدار، در هیأتِ خاطراتِ ازلیِ یک قوم و در قالبِ ملت-دولتِ ایران به تناوب رخ می‌نماید. این نگرش‌ مانع از درکِ مرکز به عنوانِ یک برساخته‌ی نمادین است. همین امر عبور از نوستالژیِ "کهن‌الگویِ قومیِ" تبارگرایان را، دشوار می‌کند و به ترسِ مرگبار از فروپاشیِ ساختارِ تمامیت‌خواهانه، در صورتِ قبولِ پلورالیسم دامن می‌زند.

تصورِ ثباتِ جامعه، طیف‌های مختلفِ مرکزگرایی را، از اصلاح‌طلبان و محافظه‌کارانِ دولتی گرفته تا روشنفکرانِ سکولار و ناسیونالیست‌های تبارگرا، در یک چیز هم‌داستان می‌کند: هر آنچه موقعیتِ ذاتیِ مرکز را به چالش کشد ریشه در قابلیتِ قابل ندارد، بلکه عاملی است خارجی. یعنی هر تغییری به دست هر غیریتی به توطئه‌ای متصل است. این رویکرد یکی از خاستگاه‌های اتهامِ "تجزیه‌طلبی" است.

مرکز عبارت است از ساختاری مبتنی بر دولت-ملتِ تک‌زبانه‌ای که قدمتی یکصد ساله دارد. مرکزگرایی نیز ذاتی با ماهیت ثابت نیست، جریانی است مرکب از طیف‌های مختلفی که مدافع دولت-ملت یک‌زبانه‌اند آن‌هم به قیمت استحاله‌ی تنوع‌ها در نوعی واحد. این مرکز، که نام دیگرش گفتمان مسلط است، تداومِ موجودیتش را مدیون دو نکته و یا دو کژنگری است؛ 

آشنایی با رهبران اولین جمهورى دموکراتيک آذربايجان

نويسنده: فواد آخوندوف

ترجمه: دکتر على قره جه ‌لو

مصاحبه با سعید عزیزی در رابطه با افت و خیز همکاریهای نیروهای سیاسی مخالف تبعیض

آزار جنسی و اهانت به محمد رضا عالی پیام (هالو) شاعر و طنز پرداز ایرانی توسط گروه های افراطی سلطنت طلب در تظاهرات لندن در شنبه گذشته، مستقل از هرگونه داوری درباره شخص او ، بار دیگر زنگ های خطر صدای پای فاشیسم در اپوزیسیون را به صدا درآورده است. آیا دیگر بر کسی پوشیده است چه کسانی در تمام تظاهرات خارج از کشور به جای همبستگی و حمایت از مبارزات مردم ایران و جنبش زن، زندگی، ازادی پی در پی به لمپنیسم و خشونت و تهدید کلامی و فیزکی برای تحمیل رهبری مطلوب خود متوسل می‌شوند؟

منداییان ایران، یکتاپرستانی کمتر شناخته شده و پیروان یکی از قدیمی‌ترین ادیان جهان هستند. موطن اصلی مندائیان فلسطین بوده است اما همزمان با ظهور عیسی مسیح و به دلیل آزار و فشار یهودیان، در نهایت مجبور به ترک فلسطین و سکونت در شهر «حران» در بین‌النهرین شدند. دومین مهاجرت بزرگ آنها به جنوب عراق و همچنین منطقه خوزستان در ایران بوده است.

زبان نظامی انتزاعی، ذهنی و جمعی است. نظامی از نشانه‌ها که به واسطه‌ی گفتار و نوشتار تحقق مادی می‌یابد. هر جمعیّت زبانی، قواعدی برای این نشانه‌ها دارد. از هم‌نشینی و جانشینی واج‌ها و واژه‌ها زنجیره‌ی گفتار پدید می‌آید و زبان دست‌کم یکی از کاربردهایش را که ابزاری برای ایجاد ارتباط و تحقق اندیشه‌ی بشری است از قوّه به فعل درمی‌آورد.