OVT

De column is deze week van Nelleke Noordervliet.

Teach-in is terug; Homo Politicus; Het Spoor Terug: Het dienstbevel.

Aanstaande maandag, 21 maart, is het precies 65 Jaar geleden dat de eerste groep Molukse KNIL-militairen uit het net onafhankelijke Indonesië aankwamen in Nederland, met hun gezinnen aan boord van de Kota Inten. Uiteindelijk kwamen er in 1951 12.500 Molukkers naar Nederland. Niet uit vrije wil, maar op dienstbevel. Naar aanleiding van het 65-jarig jubileum van de komst van de Molukkers maakte Paul van der Gaag een documentaire op basis van interviews van dertig jaar geleden.

‘Frankrijk is toch het beloofde land,’ aldus Wilfred de Bruijn, presentator van Op zoek naar Frankrijk. Deze zondag begint de VPRO-televisieserie over Frankrijk en de Fransen. De Bruijn onderzoekt niet alleen de kwaliteit van stokbrood, wijn en kaas, maar kijkt ook naar wat nog resteert als de erfenis van de Verlichting en Revolutie. Het begon natuurlijk allemaal in 1789, met de leus ‘vrijheid, gelijkheid en broederschap’, die de leus van de Franse Revolutie werd. Maar met de revolutie begon ook de terreur, en niet toevallig hoestte dezelfde revolutie ook een Napoleon op. En hoe ging het eigenlijk verder met de ‘vrijheid, gelijkheid en broederschap’? Was die voor iedere Fransman toegankelijk, of had alleen de rechtgeaarde, blanke Fransman recht op deelname aan de verworvenheden van de grote burgerlijke revolutie? Frankrijk-kenner en publiciste Rudi Wester, filosoof en verlichtingkenner Maarten Doorman en historicus Willem Frijhoff zijn te gast.

Het is de zoveelste poging het vak geschiedenis op de middelbare school af te schaffen, het advies Ons Onderwijs 2032 dat de commissie Schnabel onlangs uitbracht aan de regering. Het bepleit om het vak geschiedenis op te laten gaan in een zogenoemd mens- en maatschappijvak. Martijn Vermeulen, verleden jaar verkozen tot de beste geschiedenisleraar 2015, geeft commentaar.

In 1976 kwam hij als eerste parlementariër ter wereld openlijk uit de kast als homo. Het was de Nederlandse Coos Huijsen, die nota bene nog kort daarvoor voor de CHU (Christelijk-Historische Unie) in de Tweede Kamerfractie had gezeten. Deze week komt zijn autobiografie uit, waarin hij laat zien hoe het persoonlijke en de politiek met elkaar zijn verweven. Coos Huijsen is te gast. Zijn boek Homo Politicus komt 23 maart uit. Hier is een fragment al te lezen.

Wie hip is, gaat naar Berlijn. Zo was het in de jaren twintig, en zo is het opnieuw sinds de val van de Muur in 1989. Er is iets met de stad dat kunstenaars, schrijvers en experimentelen trekt. Maar wat? Historicus Hans Olink ging op zoek naar de x-factor van de Duitse hoofdstad en schreef Berlijn, Berlin. In het spoor van de geschiedenis. Hans Olink is te gast.

De Comeniusprijs; Het Spoor Terug: Niet bang te krijgen. Opa en de Duitse sigarenfabriek.

De nichten Hella en Sandra Rottenberg kenden hun grootvader Isay Rottenberg goed, maar zijn vooroorlogse bestaan was voor hen een onbekend hoofdstuk. Dat hij een fabriek bezat, die door de nazi's was afgepakt, zoveel wisten ze. Maar er was veel meer. De nichten gingen op onderzoek uit en maakten de documentaire 'Niet bang te krijgen'.

De Duitsers schrijven wellicht niet meer als nazi’s, maar ze spellen nog wél als Nazi’s. In 1934 is het spellingsalfabet – wat in het Nederlands begint met de A van Anton en de B van Bernard – van alle Joods klinkende namen ontdaan, en na de oorlog is dat nooit meer teruggedraaid.We bespreken deze curieuze geschiedenis met de Duitse journalist Annette Birschel.