Podcasty Muzeum Powstania Warszawskiego

Alina Janowska ps. Alina była aktorką teatralną, filmową i telewizyjną. Podczas Powstania Warszawskiego łączniczka batalionu „Kiliński” w Śródmieściu Północnym. Wyszła z Warszawy w ostatnim dniu Powstania i przedarła się do rodziców mieszkających w Tworkach. Zdobyła dużą popularność grając w pierwszych polskich filmach powojennych, zadebiutowała epizodem ulicznym w „Zakazanych piosenkach”.

Rozmowę w ramach Archiwum Historii Mówionej przeprowadziła Małgorzata Brama 24 października 2008 roku.

Olgierd Budrewicz ps. Konrad był dziennikarzem, varsavianistą i podróżnikiem. Podczas okupacji studiował na Wydziale Prawa Tajnego Uniwersytetu Warszawskiego i w konspiracyjnej Wyższej Szkole Dziennikarskiej. Podczas Powstania żołnierz zgrupowania „Żmija” na Żoliborzu, równocześnie współredagował powstańcze pismo „Dziennik Radiowy XXII Obwodu AK”. Po kapitulacji wyszedł z Warszawy z ludnością cywilną, następnie wyjechał do Krakowa. Po wojnie pracował w działach miejskich „Tygodnika Warszawskiego” i „Wieczoru Warszawy”. Następnie pracował jako dziennikarz „Słowa Powszechnego” i Agencji Prasowo-Informacyjnej (API). Od lat pięćdziesiątych wieloletni dziennikarz „Przekroju”. Współpracował z pismami „Stolica”, „Przegląd Kulturalny”, „Perspektywy”. Autor wielu reportaży zagranicznych wydanych w kilkudziesięciu książkach, programów telewizyjnych, scenariuszy i komentarzy do dokumentów filmowych. Twórca publicystyki poświęconej zagadnieniom polonijnym, przewodników, publikacji podróżniczych. Autor wydawnictw poświęconych historii i współczesności Warszawy, artykułów, felietonów, szkiców i esejów dotyczących tematyki varsavianistycznej. Jest także autorem wstępów do licznych albumów.

Rozmowę w ramach Archiwum Historii Mówionej przeprowadziła Alicja Waśniewska 6 września 2005 roku.

Józef Wiłkomirski ps. Szłom był dyrygentem, wiolonczelistą i kompozytorem. Przed wojną rozpoczął naukę w Konserwatorium Muzycznym Heleny Kijeńskiej-Dobkiewiczowej w Łodzi. Naukę gry na wiolonczeli kontynuował w czasie okupacji niemieckiej. W Powstaniu Warszawskim żołnierz kompanii „Genowefa”, walczył w Śródmieściu Północnym. Po kapitulacji jeniec Stalagu X B Sandobostel. Po wojnie studiował w Państwowej Wyższej Szkole Muzycznej w Łodzi, a następnie w Państwowej Wyższej Szkole Muzycznej w Warszawie. Później występował w Filharmonii Łódzkiej i Operze Warszawskiej. Był dyrygentem w Państwowej Filharmonii w Krakowie, w Zespole Ludowym Pieśni i Tańca „Mazowsze”, jak i również w Państwowej Filharmonii w Poznaniu. Od końca lat 50-tych do początku lat 70-tych był dyrektorem i kierownikiem artystycznym Filharmonii w Szczecinie. W 1978 roku założył Filharmonię Sudecką w Wałbrzychu, której był dyrektorem do 2005 roku.

Rozmowę w ramach Archiwum Historii Mówionej przeprowadziła Krystyna Cedro-Ceremużyńska 27 listopada 2013 roku.

Jan Młynarski to muzyk, kompozytor, wokalista i multiinstrumentalista, a także dziennikarz radiowy. Jest krewnym Maurycego Młynarskiego „Amora”, Janusza Młynarskiego „Janusza”, Tomasza Młynarskiego, Andrzeja Orłowa „Anderka”, Romana Orłowa oraz Alicji i Danuty Stefaniak. Rozmowę w ramach projektu Korzenie pamięci przeprowadziła Arleta Zalewska.

---

Jesteś potomkiem Powstańca Warszawskiego? Wypełnij ankietę i dołącz do projektu „Korzenie pamięci”: https://www.1944.pl/artykul/korzenie-pamieci-.-ankieta-czlonka-rodzin,5134.html

Piotr Blak to muzyk, gitarzysta zespołu Sorry Boys. Jest wnukiem Jana Kluczewskiego ps. Krawczyk oraz krewnym Witolda Gosławskiego ps. Garbaty i Jacka Gosławskiego ps. Kostek, żołnierzy kompanii „Koszta”. Rozmowę w ramach projektu Korzenie pamięci przeprowadziła Arleta Zalewska.

---

Jesteś potomkiem Powstańca Warszawskiego? Wypełnij ankietę i dołącz do projektu „Korzenie pamięci”: https://www.1944.pl/artykul/korzenie-pamieci-.-ankieta-czlonka-rodzin,5134.html

Maria Niklińska to aktorka i piosenkarka. Jest wnuczką Józefa Fajkowskiego ps. Krakus, żołnierza AK. Rozmowę w ramach projektu Korzenie pamięci przeprowadziła Karolina Sulej.

---

Jesteś potomkiem Powstańca Warszawskiego? Wypełnij ankietę i dołącz do projektu „Korzenie pamięci”: https://www.1944.pl/artykul/korzenie-pamieci-.-ankieta-czlonka-rodzin,5134.html

Andrzej Wrona to siatkarz grający na pozycjiśrodkowego, reprezentant Polski, a także dziennikarz i ekspert sportowy. Jest wnukiem Zdzisława Rąbińskiego ps. Rębacz, żołnierza batalionu „Miłosz”.

Rozmowę w ramach projektu Korzenie pamięci przeprowadziła Karolina Sulej.

---

Jesteś potomkiem Powstańca Warszawskiego? Wypełnij ankietę i dołącz do projektu Korzenie pamięci: https://www.1944.pl/artykul/korzenie-pamieci-.-ankieta-czlonka-rodzin,5134.html

Elżbieta Zawacka ps. Zo wróciła do Warszawy w połowie lipca 1944 roku. Otrzymała przydział do służby w Szefostwie WSK. Po kapitulacji Powstania Warszawskiego wyszła z Warszawy z ludnością cywilną. Wyjechała do Krakowa, gdzie jej zadaniem było odbudowanie zerwanej łączności z Londynem. Po rozwiązaniu Armii Krajowej przez kilka miesięcy działała w Delegaturze Rządu na Kraj oraz Zrzeszeniu „Wolność i Niezawisłość”. W latach 1946-48 była inspektorką w Państwowym Urzędzie Wychowania Fizycznego i Przysposobienia Wojskowego, a później została nauczycielką w Łodzi, Toruniu i Olsztynie. 5 września 1951 roku została aresztowana przez funkcjonariuszy UB, po trudnym śledztwie została skazana na 10 lat więzienia. Na wolność wyszła 24 lutego 1955 roku. Powróciła do pracy w szkolnictwie, ucząc w szkołach w Sierpcu i Toruniu.

Elżbieta Zawacka ps. Zo w lutym 1943 roku jako emisariusz Komendanta Głównego AK gen. Roweckiego „Grota” wyruszyła do sztabu Naczelnego Wodza, pokonując w ciągu trzech miesięcy trasę Warszawa - Niemcy - Francja - Hiszpania - Gibraltar - Londyn. W londyńskim sztabie zdała gen. Władysławowi Sosnkowskiemu relację z sytuacji w okupowanym kraju, wpłynęła na Sztab Naczelnego Wodza i przedstawicieli rządu na uregulowanie praw kobiet-żołnierzy w Wojsku Polskim oraz starała się wpłynąć na usprawnienie łączności kurierskiej pomiędzy Warszawą a Londynem. Do Polski przerzucona samolotem w ramach operacji lotniczej „Neon 4”. Skakała ze spadochronem w nocy 9/10.09.1943 roku na placówkę odbiorczą „Solnica” - 7 km na południe od Grodziska Mazowieckiego. Jako jedyna kobieta znalazła się w elitarnym gronie 316 cichociemnych.

Elżbieta Zawacka ps. Zo była kurierką V Oddziału (Dowodzenie i Łączność) Komendy Głównej Związku Walki Zbrojnej (od lutego 1942 roku Armii Krajowej) w Wydziale Łączności Zagranicznej „Zagroda”. Działała na kierunku zachodnim, do 1944 roku ponad 100 razy przekraczając granicę Rzeszy. Na Zachód przewoziła meldunki i raporty Komendy Głównej ZWZ-AK, do Warszawy powracała z pocztą i pieniędzmi. W lutym 1943 roku jako emisariuszka Komendanta Głównego AK gen. „Grota” Roweckiego wyruszyła do sztabu Naczelnego Wodza, pokonując w ciągu trzech miesięcy trasę Warszawa - Niemcy - Francja - Hiszpania - Gibraltar - Londyn.