Radio Occitania

Quitament quand òm es pas un expert en automobila, d’unes noms an fait lor camin dins la cultura generala de massa. Demest aqueles noms, ne poirem citar un : Cadillac. Lo nom Cadillac a un rapòrt luenchenc amb lo país nòstre. Lo nom « Cadillac » fa omenatge a un cèrt Antoine Laumet dit Antoine de Lamothe-Cadillac, l’òme que fondèt la vila de Detroit en 1701 quand se trobava encaréa dins lo territòri de Loisiana, valent a dire de Nouvelle-France.

Clamenç nos en dit un boçin mai sus aquel occitan del jorn...

E se volètz tornar trapar la version escrita de la cronica, sera leu disponibla sus Jornalet, la gaseta occitana d'informacions.

Soutenez-nous sur Patreon et HelloAsso !

Quand sètz apassionat d’espòrt, avètz sovent un jornalista o un consultant favorit que, segon vos, « sap de qué parla ».

Sap mesclar la descripcion a la passion.

Sap far pròva de pedagogia sens que vos en mainetz…

Se tornam a la font, per çò qu’es de la cobertura mediatica del rugbi, tornam trobar una personalitat de las fòrtas que pausèt de bonas basas : vòli parlar del carcinòl Roger Coderc e de son famós « allez les petits », que poiriam revirar per « Anem, los dròlles ! ».

Clamenç nos en dit un boçin mai sus aquel occitan del jorn...

E se volètz tornar trapar la version escrita de la cronica, sera leu disponibla sus Jornalet, la gaseta occitana d'informacions.

Imatge : F123, CC BY-SA 4.0, via Wikimedia Commons

Soutenez-nous sur Patreon et HelloAsso !

Uèi, parlem del consul Cnaeus Domitius Ahenobarbus qu’es tanben lo fondator de Narbo Martius, capitala de la Gallia Narbonensis… e doncas la futura Narbona.

Clamenç nos en dit un boçin mai sus aquel occitan del jorn...

E se volètz tornar trapar la version escrita de la cronica, sera leu disponibla sus Jornalet, la gaseta occitana d'informacions.

Imatge : Rabax63, CC BY-SA 4.0, via Wikimedia Commons

Soutenez-nous sur Patreon et HelloAsso !

A Montpelhièr nasquèt Jacme 1èr d’Aragon en 1208, filh del rei Pèire lo catolic e de la Dòna Maria, darrièra descendenta dels Guilhems, senhors del Clapàs.

Quand son paire moriguèt a la batalha de Murèth, Jacme èra l’ostatge del Simon de Montfòrt que lo daissèt partir jos la pression del papa Innocent III.

Vendrà senhor de Montpelhièr a la mòrt de sa maire en 1213. Foguèt reconegut coma rei d’Aragon per las Cortes de Lhèida l’annada seguenta

Clamenç nos en dit un boçin mai sus aquel occitan del jorn...

E se volètz tornar trapar la version escrita de la cronica, sera leu disponibla sus Jornalet, la gaseta occitana d'informacions.

Imatges : Museu Nacional d'Art de Catalunya, Public domain, via Wikimedia Commons

Soutenez-nous sur Patreon et HelloAsso !

Uèi parlarem d'una familha, o puslèu una dinastia que l’agradèt de se comparar als Raimons quand presidiguèron a las destinadas de la vila de Tolosa. Lo costume-cravata grís a remplaçat dempuèi longtemps la tòga roja e negra dels Capitols o lo mantèl dels comtes… Un còp èra doncas la familha Baudis que geriguèt la vila ròsa pendent 22 ans.

Clamenç nos en dit un boçin mai sus aqueles occitans del jorn...

E se volètz tornar trapar la version escrita de la cronica, sera leu disponibla sus Jornalet, la gaseta occitana d'informacions.

Imatge : Eldadalt, via Wikimedia Commons

Soutenez-nous sur Patreon et HelloAsso !

En genièr de 1909, l’american Wilbur Wright descobriguèt Pau.
Aquel engenhaire, constructor e pilòta aviá ja efectuat de vòls motorisats amb son fraire Orville en 1903. Arriba dins una vila en plena espelison que beneficia ja de sos equipaments mai emblematics coma lo Baloard dels Pirenèus o lo Palais Beaumont. Los avions concebuts pels fraires Wright son ja distanciants pels modèls franceses Antoinette ou Blériot o autres modèls estasunidencs coma los avions Curtiss.

Clamenç nos en dit un boçin mai sus aqueles occitans del jorn...

E se volètz tornar trapar la version escrita de la cronica, sera leu disponibla sus Jornalet, la gaseta occitana d'informacions.

Imatge : "Les frères Wright à Pau : le roi d'Espagne félicitant Wilburg et Orville Wright" Agence de presse Meurisse., via Wikimedia Commons.
Source imatge : http://catalogue.bnf.fr/ark:/12148/cb415660067

Soutenez-nous sur Patreon et HelloAsso !

Se vos anatz passejar en Argentina, a 500 quilomètres al sud oèst de Buenos Aires, tombaretz sus una vilòta de 13 000 estatjants als noms de carrièra estranhs. Veiretz una calle Lassalle, una calle Pueyrredón, una calle de Rodez o encara una calle Aveyron ! Es puslèu normal per una ciutat que foguèt fondada per d’Occitans !

A l’origina, es l’òbra d’un òme : Clément Cabanettes.

Clamenç nos en dit un boçin mai sus aquel occitan del jorn...

E se volètz tornar trapar la version escrita de la cronica, sera leu disponibla sus Jornalet, la gaseta occitana d'informacions.

Soutenez-nous sur Patreon et HelloAsso !

A la basa, foguèt un borg castral jocat al cap d’una crèsta solitaria, aparentement al mitan del non-res… Disi plan « aparentament ».
Situada a l’entrada de las possessions de l’Ostal de Tolosa, la fortalesa de Najac èra aquí fondamentalament per ne rapelar la poisséncia. La comuna roergata se desvolopèt tot simplament en seguissent la linha de crèsta dempuèi lo castèl.
Mentre que d’autras communes se desvolopèron en fasent créisser de barris entièrs de lotiments, Najac demorèt dins son chuc.

Sus la pèira venerabla d’un d’aqueles ostals, una placa metallica sòbra dont lo messatge s’escafa docetament : « aicí nasquèt lo 26 d’agost de 1925 Alain Peyrefitte, academician, òme d’Estat, mòrt lo 27 de novembre de 1999 ».

Clamenç nos en dit un boçin mai sus aquel occitan del jorn...

E se volètz tornar trapar la version escrita de la cronica, sera leu disponibla sus Jornalet, la gaseta occitana d'informacions.

Imatge : Dub0577, CC BY-SA 4.0, via Wikimedia Commons

Soutenez-nous sur Patreon et HelloAsso !

Sèm en 1890. Un engenh estranh amb d’alas de ratapenada capita a s’afranquir de la gravitat sus cinquanta mètres e a dètz centimètres de nautor.  Atal se pòt resumir lo primièr vòl d’Eole dins lo parc del castèl de Gretz-Armainvilliers al sud-èst, lo primièr engenh concebut pel tolosan Clément Ader, pionièr de l’aviacion.

Clamenç nos en dit un boçin mai sus aquel occitan del jorn...

E se volètz tornar trapar la version escrita de la cronica, sera leu disponibla sus Jornalet, la gaseta occitana d'informacions.

Imatge : Agence de presse Meurisse, Public domain, via Wikimedia Commons

Soutenez-nous sur Patreon et HelloAsso !

Es un tròç de granit negre, d’1 mètre 12 de naut per 76 cm de larg e 28 cm d’espessor. Èra descoberta a l’escasença de l’adobament de Fort Julien, anciana forticacion de la vila de Rachid, tanben apelada Roseta.

L’auretz comprés, vòli parlar de la famosa lausa que compreniá tres formas d’escritura diferentas : de ieroglifas, de demotic e de grèc ancian. Aquò menèt de nombroses scientifics a se clinar dessús. Lo primièr foguèt l’anglés Thomas Young… lo darrièr d’entre eles, que capitèt fin-finala a revirar la lausa se disiá Jean-François Champollion.

Clamenç nos en dit un boçin mai sus aquel occitan del jorn...

E se volètz tornar trapar la version escrita de la cronica, sera leu disponibla sus Jornalet, la gaseta occitana d'informacions.

Imatge : Léon Cogniet, Public domain, via Wikimedia Commons

Soutenez-nous sur Patreon et HelloAsso !