Tο ραδιοφωνικό ντοκιμαντέρ “Το τελευταίο σφύριγμα του σταθμάρχη“, που έχει ως θέμα του το σιδηροδρομικό δυστύχημα στον Δοξαρά.

Το ντοκιμαντέρ μεταδόθηκε πρώτη φορά το 2018 από το Πρώτο Πρόγραμμα της Ελληνικής Ραδιοφωνίας ενώ σήμερα παρουσιάζεται με νέο μοντάζ και νέα τεκμηρίωση. Το δυστύχημα συνέβη στην καρδιά της χούντας, ήταν Κυριακή απόγευμα και το ημερολόγιο έδειχνε 16 Ιανουαρίου 1972. 

Μεταξύ των σταθμών Ορφανών Καρδίτσας και Δοξαρά Λάρισας κινούνται πάνω στην ίδια γραμμή αλλά με αντίθετη φορά δύο αμαξοστοιχίες: το καμάρι των ελληνικών σιδηροδρόμων “Ακρόπολις Εξπρές“, που εκτελούσε το δρομολόγιο Μόναχο –Αθήνα και μια αμαξοστοιχία χαμηλής προτεραιότητας, η λεγόμενη “πόστα“, που μετέφερε το ταχυδρομείο και φαντάρους που πήγαιναν στις μονάδες τους. 

Η χούντα των συνταγματαρχών θα προσπαθήσει να αποκρύψει το μέγεθος αλλά και τα αίτια του δυστυχήματος. Στο ντοκιμαντέρ παρακολουθούμε τα γεγονότα που προηγήθηκαν της σύγκρουσης αλλά και το κοινωνικό πλαίσιο της εποχής. Συμμετέχουν ο συγκοινωνιολόγος Γιώργος Νάθενας και οι συντελεστές του ντοκιμαντέρ για το δυστύχημα στον Δοξαρά, Βαγγέλης Πυρπύλης και Γιώργος Τσακογιάννης. 

Έρευνα-τεκμηρίωση-παρουσίαση: Θωμάς Σίδερης

Βασικός αφηγητής είναι ο Γιάννης Τσατσάγιας, ο οποίος μαζί με τον δίδυμο αδελφό του Αντρέα, θα οδηγηθούν στην παιδόπολη του Αγίου Δημητρίου στη Θεσσαλονίκη το 1952 σε ηλικία τεσσάρων ετών.

Έρευνα-τεκμηρίωση-παρουσίαση: Θωμάς Σίδερης

Βασικός αφηγητής είναι ο Γιάννης Τσατσάγιας, ο οποίος μαζί με τον δίδυμο αδελφό του Αντρέα, θα οδηγηθούν στην παιδόπολη του Αγίου Δημητρίου στη Θεσσαλονίκη το 1952 σε ηλικία τεσσάρων ετών.

Ο Γιάννης Τσατσάγιας ξεδιπλώνει τις παιδικές αναμνήσεις του, θυμάται τους φίλους του, τους ποδοσφαιρικούς αγώνες, τους άσσους των γηπέδων των δεκαετιών 1950 και 1960, τις επισκέψεις της Φρειδερίκης, τον βίαιο αποχωρισμό του από τον αδελφό του, τη γειτονιά του Ραμόνα, την επιστροφή στην οικογενειακή εστία. Ο Γιάννης Τσατσάγιας, ένας σπουδαίος αυτοδίδακτος ζωγράφος πια, μιλά για τα 401 χτυπήματα που αποτυπώθηκαν στη μνήμη του, μιλώντας για τα περιστατικά βίας που ελάμβαναν χώρα στην παιδόπολη, παραφράζοντας τον τίτλο της ταινίας του Φρανσουά Τρυφώ «Τα 400 χτυπήματα».

Έρευνα-τεκμηρίωση-παρουσίαση: Θωμάς Σίδερης

Στο 18ο επεισόδιο της σειράς αθλητικών ντοκιμαντέρ "Στα γήπεδα της ιστορίας" ξετυλίγεται η ίδρυση και ιστορία των αθλητικών σωματείων στη μεγαλύτερη προσφυγούπολη της Ελλάδας. Αναφέρονται ονομαστικά και τα 50 αθλητικά σωματεία, ενώ μέσα από τεκμήρια όπως καταστατικά συλλόγων και δημοσιεύσεις στον τύπο, καταγράφονται όψεις της κοινωνικής ιστορίας του αθλητισμού στην Κοκκινιά. 

Βασική αφηγήτρια στο ντοκιμαντέρ είναι η φιλόλογος και συγγραφέας Αρχοντία Παπαδοπούλου. 

Έρευνα-τεκμηρίωση-παρουσίαση: Θωμάς Σίδερης

Ουγγαρία ήταν ο Νίκος Γιούτσος, ο Δημήτρης Τσάτσος και ο Θανάσης Σινάτκας το 1964-65. Ο Γιούτσος έμεινε στον Ολυμπιακό ως τη σεζόν 1973-74, μετά πήγε στον Εθνικό για ένα χρόνο και εκεί κρέμασε τα ποδοσφαιρικά του παπούτσια. Ο Τσάτσος και ο Σινάτκας πήγαν στα Τρίκαλα.

Αργότερα, αρχές δεκαετίας του ΄70 ήρθαν οι Γιώργος Ανανιάδης (Άρης), Γιώτης Παπαδημητρίου (Ολυμπιακός), Παναγιώτης Κερμανίδης (ΠΑΟΚ),  Κώστας Μόκαλης (Άρης) και Θεόδωρος Αγγελόπουλος (Πανσεραϊκός).

Στο πρώτο μέρος του ραδιοφωνικού ντοκιμαντέρ ακούμε τον Δημήτρη Τσάτσο να ξεδιπλώνει τη ζωή του και τη μετάβασή του από την Ουγγαρία στην Ελλάδα, ενώ στο β' μέρος οι ακροατές ακούν τις παράλληλες αφηγήσεις του Παναγιώτη Κερμανίδη Κερμανίδης και του Θεόδωρου Αγγελόπουλου.

Ουγγαρία ήταν ο Νίκος Γιούτσος, ο Δημήτρης Τσάτσος και ο Θανάσης Σινάτκας το 1964-65. Ο Γιούτσος έμεινε στον Ολυμπιακό ως τη σεζόν 1973-74, μετά πήγε στον Εθνικό για ένα χρόνο και εκεί κρέμασε τα ποδοσφαιρικά του παπούτσια. Ο Τσάτσος και ο Σινάτκας πήγαν στα Τρίκαλα.

Αργότερα, αρχές δεκαετίας του ΄70 ήρθαν οι Γιώργος Ανανιάδης (Άρης), Γιώτης Παπαδημητρίου (Ολυμπιακός), Παναγιώτης Κερμανίδης (ΠΑΟΚ),  Κώστας Μόκαλης (Άρης) και Θεόδωρος Αγγελόπουλος (Πανσεραϊκός).

Στο πρώτο μέρος του ραδιοφωνικού ντοκιμαντέρ ακούμε τον Δημήτρη Τσάτσο να ξεδιπλώνει τη ζωή του και τη μετάβασή του από την Ουγγαρία στην Ελλάδα, ενώ στο β' μέρος οι ακροατές ακούν τις παράλληλες αφηγήσεις του Παναγιώτη Κερμανίδη Κερμανίδης και του Θεόδωρου Αγγελόπουλου.

Το ταξίδι ξεκινά από το Αιγάλεω με τον Γιώργο Ζαμπέτα και ανηφορίζει στη Νεάπολη της Κοκκινιάς για να συναντήσει τον Σήφη, μια εμβληματική μορφή της ξακουστής ταβέρνας “Νικολής” που χάθηκε και αυτή στη σκόνη του χρόνου.

Το ταξίδι ξεκινά από το Αιγάλεω με τον Γιώργο Ζαμπέτα και ανηφορίζει στη Νεάπολη της Κοκκινιάς για να συναντήσει τον Σήφη, μια εμβληματική μορφή της ξακουστής ταβέρνας “Νικολής” που χάθηκε και αυτή στη σκόνη του χρόνου.

Η «ΑΦΥΛΑΧΤΗ ΔΙΑΒΑΣΗ» παρουσιάζει την ιστορία ενός αγοριού που μεγαλώνει στην ελληνική επαρχία τη δεκαετία του 1950 με μοναδική συντροφιά του έναν ραδιοφωνικό δέκτη.

Τα Βούρλα, ένας περιώνυμος οίκος ανοχής των αρχών του 20ού αιώνα και του μεσοπολεμικού κόσμου, στη βορειοδυτική πλευρά του λιμανιού του Πειραιά θα γίνει τόπος συνάντησης εκδιδομένων γυναικών, προαγωγών, πάσης φύσεως εγκληματιών.

Εκεί θα βρουν καταφύγιο απροστάτευτες προσφυγοπούλες μετά την Καταστροφή, από εκεί θα περάσει και η Τετράς, η Ξακουστή του Πειραιώς, ο Μάρκος, ο Δελιάς, ο Μπάτης και ο Στράτος, εκεί θα βρεθεί και η Ντουντού, η «κεφαλή» των Βούρλων με τις ποικίλες επαφές της με την Αστυνομία και το καθεστώς Μεταξά.

Τα Βούρλα, ένα ολόκληρο οικοδομικό τετράγωνο στα όρια Κερατσινίου- Δραπετσώνας θα μετατραπούν σε φυλακές για ποινικούς και πολιτικούς κρατουμένους- θρυλική είναι άλλωστε και η απόδραση των 27 κομμουνιστών κρατουμένων τον Ιούλιο του 1955.

Για τα Βούρλα θα γραφτούν τραγούδια, στη Δραπετσώνα θα βρεθούν ο Στρίγγλας, ο Νίκος ο Τρελάκιας, η Σκολαρικού, η Γεωργία η Κρητικιά και όλα τα μυθικά πρόσωπα του Μεσοπολέμου.

Τα Βούρλα θα ισοπεδωθούν στο όνομα της ανάπτυξης τα μεταπολεμικά χρόνια και τίποτα δεν υπάρχει πια που να θυμίζει τον τόπο εγκλεισμού γυναικών και καταδικασμένων.

Έρευνα/παρουσίαση: Θωμάς Σίδερης - Έλενα Φαληρέα