
Sign up to save your podcasts
Or


Le veki sikuyo iphawula ukuvundliswa koluntu ngokusetyenziswa ngomlinganiselo onguwo kwetyuwa, i-Salt Awareness Week. Ukusetyenziswa ngokugqithisileyo kwetyuwa kungabangela ubani abasemngciphekweni wokufumana izifo ezifana nokufa icala(stroke) noxinzelelo lwegazi iHypertension phakathi kwezinye izifo. Ngoko apha enkqubeni siyafuna ukuqonda ukuba ungakanani umlinganiselo ovumelekileyo wokusetyenziswa kwetyuwa? Emnxebeni uAmanda Xhala ubambe ingcali kwimiba yezempilo uGqirha Bevan Goqwana…
Iindlela neziseko ezingundoqo zaseMzantsi Afrika ziphantsi konxinzelelo, njengoko iimvula ezinkulu kunye nezikhukhula zithe zathwaxa iindawo ezininzi kweli kutsha nje, nento ethe yabhenca umgangatho weendlela, ibhulorho kunye nezakhiwo zeli. Nanjengoko ingxaki yokuguquguquka kwesimo sezulu iye isanda, nemibuzo iyanda ngokuba elilizwe likulungele kusini na ukumelana neemeko zemozulu ezimbi. Ingaba kukho ukunqongophala kwezakhono zobugcisa, okanye ingxaki yotyalo mali ngakwi ziseko ezingundoqo? Ukufumana ezinye iimpendulo, emnxebeni uAmanda Xhala ubambe ophuma kwiziko mfundo iUCT, uGqirha Obiora Nnene...
Ingxelo yeziko leenkcukacha-manani, iStats SA ka-2022/2023, i-Income & Expenditure Survey, nekhutshwe kulo nyaka, ibonisa ukuba abantu abaphuma kumazwe angaphandle abakweli ngokusemthethweni baqikelelwa kwi 3.09 Million, nonintsi lwabo lusuka kumazantsi eAfrika ( SADC). Ngokwengxelo karhulumente uMzantsi Afrika ujamelene nomngeni okhulayo wokubuyisela abantu abakweli ngokungekho mthethweni bebubuyisela kumazwe abo. Phakathi kuka 2024/25/26, bangaphezulu kwe 100-thousand abantu abathe bagoduswa, nto leyo etyabule uMzantsi Afrika imali engange 70 Million yeerandi. Kusenjalo, kukwakho iingxelo zokuba baqikelelwa ngaphaya kwe 3-Million abakweli ngokungekho mthethweni. Ngenxa yoku, sibone kubanjwe imigushuzo yimibutho eyahlukileyo efana ne-March & March, isithi mabagoduswe abo bangenazimpepha zokuba kweli, nanjengoko ubukho babo ngobuninzi buchaphazela ingqesho, iinkonzo zempilo kwakunye nezemfundo. Ukuxoxa banzi ngoku, emnxebeni uAyabonga Kekana ubambe ophuma kwikomishoni yamalungelo oluntu, umkomishinala uAseza Gungubele...
Umbutho i-African Transformation Movement, iATM, ngomye umbutho owabhenela kwinkundla yomgaqo-siseko ukucela umngeni kwisigqibo sePalamente sokusebenzisa isininzi sevoti ukukhaba ingxelo yegqiza lophando elikhethekileyo ka-Section 89, neyafumanisa ukuba bukho ubungqina obubambekayo bokuma umongameli uCyril Ramaphosa aphendule kwibholo lokubiwa kwemali eyabiwa kwifama yakhe iPhala-Phala eLimpopo ngo-2020. Emnxebeni uAyabonga Kekana ubambe inkokheli yalo mbutho ePalamente, uVuyo Zungula...
UMzantsi Afrika uphawula inyanga yabasebenzi nekuphawulwa imingeni ejongene nabasebenzi kweli, nequka iqondo elixhomileyo lentswela-ngqesho, ukuqeshwa kwabantu okungeso sigxina, iimo ezimaxongo abasebenza phantsi kwabo, iindleko zokuphila ezixhome ngokumandla, nentlupheko phakathi kwezinye izinto. U-Ayabonga Kekana uye wathetha enkqubeni nengcali yezengqesho uNkosinathi Cotho, kwakunye nengcali kwimiba yezoqoqosho uGqirha Mzwanele Ntshwanti...
Kule veki, xa sijonga kuhlalutyo lwencwadi, sijonga incwadi ebhalwe nguPhiwe Dekisile, enesihloko esithi "Imela Igobel' Esandleni". Le ncwadi engumdlalo weqonga ibalisa ngomona, ukungcatshwa kwakunye nobunzima bokukhula. Ukanti ukuva banzi ngayo, emnxebeni sinaye oyibhalileyo, uPhiwe Dekisile...
EGqeberha, amakhulukhulu abasebenzi ebengungelene kwiholo iNangoza Jebe eNew Brighton, ephawula usuku labasebenzi. Nanjengoko kukhula ukungazinzi kwicandelo lokuvelisa iimoto, amalungu eemanyano zabasebenzi avakalisa inkxalabo ngemisebenzi elahlekayo, utyalomali olwehlayo kwakunye nokungabikho kwengqiniseko kwezoshishino eMpuma Koloni. UNtombozuko Balintulo usenzela le ngxelo...
Minyaka le, uMzantsi Afrika uye uqhube inkqubo yophononongo okanye uhlaziyo lomgaqo-siseko. Lo msebenzi wenziwa yikomiti ethwaliswe uxanduva yiPalamente ukuba iqhube iinkqubo zokuphulaphula kuluntu izinto abafuna ziqiniswe okanye zitshintshwe kumgaqo-siseko weli. Ezi nkqubo zikwanika ithuba abantu ukuba bafake iziphakamiso zoko zafuna kulungiswe kumgaqo-siseko weli. Kwiminyaka edlulileyo sibone iziphakamiso ezimemelela ukubuyiswa kwesigwebo sentambo, ukuba uluntu luvotele umongameli ngokwalo, bangavoteli imibutho, nokuhlenga-hlengiswa kwesolotya u-Section 25 olawula ulawulo lwezakhiwo nomhlaba. On the line we are now joined by Professor Paul Mudau from the School of Law, under the department of Public, Constitutional and International at UNISA…
Ukuxhatshazwa kwabo balindele ukubeleka kwakunye nabo sele bebelekile, nokubizwa ngokuba yi-obstetric violence ngolwasemzini, yinto ekungathethwa oko ngayo. Nangona kunjalo, ngokwee ngxelo, abasetyhini abaninzi kumaziko ezempilo oMzantsi Afrika bathi bazibonela ngokwabo oku kuxhatshazwa. Obu budlobongela buquka ukugwexwa, ukungahoywa, nokunyanzelwa kwiinkqubo zonyango ngaphandle kwemvume, phakathi kwezinye izinto. La mava aveza imibuzo malunga nesidima, amalungelo ezigulana kunye nomgangatho weenkonzo kwizibhedlele zeli. Ukuncokola banzi ngalo mba, emnxebeni uAmanda Xhala ubambe ophuma kwiziko elibonelela ngenkxaso kwabasetyhini abakhulelweyo, nabasando kubeleka, i-MumBelu, u-Andisiwe Sixenxe...
Inkampani ye-insurance kweli, i-Old Mutual Corporate, ithi iinkcukacha zayo ezintsha zibonisa ifuthe elihle lokongiwa kwemali yomhlala-phantsi susela oko kwathi kwamiliselwa inkqubo ye-Two-pot. Ithi iqondo lokongiwa kwemali yomhlalaphantsi ngoku limi kumyinge we 33%, kuba abemi boMzantsi Afrika ngoku bayayigcina imali yabo yomhlalaphantsi, khon' ukuze iqhubeke ikhula, endaweni yokuba bayikhuphe yonke xa betshintsha umsebenzi. Kuvakala ukuba uninzi lwabantu basayikhuphe kwakanye imali yabo ye-Two-Pot, lo gama iliqedlana nje elimane libuyelela. To hear more about this and what it means, on the line Amanda is joined by Chief Customer Officer at Old Mutual, Michelle Acton...
From the publisher's feed
trufm News and Current Affairs. Brought to you by SABC News.