In de podcastreeks Verkaveld verlangen verkennen wij, architectuurhistoricus Roel Griffioen en geluidskunstenaar Sjoerd Leijten, de grens tussen de Nederlandse en Vlaamse woonculturen.

In de tweede aflevering, De nevelstad, taxeren we het problematische maar poëtische Vlaamse woonlandschap van lintdorpen, verspreide bebouwing en nevelstedelijkheid.

We ontmoeten de Belgisch-Zwitserse kunstenaar en fotograaf Pierre-Philippe Hofmann, die is gefascineerd door het breiwerk van aaneengegroeide nederzettingen dat weigert stad, dorp of platteland te zijn. Voor zijn lens verschenen boerenerven, stortplaatsen, sportvelden – maar vooral huizen, heel veel huizen.

Tom Coppens en Guy Vloebergh, hoogleraren planologie en stedenbouw aan de Universiteit Antwerpen, nemen ons op sleeptouw in het dorp Berendrecht. Daar tonen ze hoe in dergelijke dorpen de verkavelingsdrang schrikbarend snel de open ruimte opeet.

De voortschrijdende bevolkingsverneveling veroorzaakt inmiddels een heel palet aan problemen: van schier eindeloze dagelijkse forenzenfiles tot hittestress en overstromingsrisico’s. Hoe zijn we op dit punt aanbeland? En hoe komen we hier weer uit?

~

Verkaveld verlangen is een productie van Trashlinie (geluidskunstenaar Sjoerd Leijten en architectuurwetenschapper Roel Griffioen). De voice-over is ingesproken door schrijver, zangeres, theater- en podcastmaker Anke Verschueren.

Verkaveld verlangen wordt gepubliceerd door ⁠Archined ⁠in Nederland en ⁠Rekto:Verso⁠ in België. Het project kwam tot stand met ondersteuning van het Vlaams Audiovisueel Fonds en Vlaams-Nederlands huis DeBuren. Onze dank ook uit naar Klankverbond en literatuurhuis Passa Porta.

De Zandergalm-interludes in deze aflevering zijn een bewerking van de beschrijving van de stad Zobeide uit de roman De onzichtbare steden van Italo Calvino.

~

In deze aflevering zijn fragmenten gebruikt uit:

‘150 jaar België – 4. De techniek staat voor niets’, 1980, VRT, via openbeelden.nl.

Wim Offeciers, ‘In 't midden van ’t Stad’ [?], Kronieken, 1992, BRT, via youtube.

‘De Nationale Maatschappij voor de Kleine Landeigendom stelt voor: Ontwikkeling van het platteland’, ca. 1960, Vlaamse Landmaatschappij, viayoutube.

Snippet from Le Corbusier Interview, ca, 1961, BBC [?], via youtube.

‘Urbanose’, # Entretien avec Henri Lefebvre, 1972, l’Office National du Film du Canada.

* Beeld: Roel Griffioen/Trashlinie