Yeni Şafak Yazarlar

Takiyyüddin er-Râsıd’da nur/ışık, yalnızca fiziksel optik meselesi değildir. Onun metinlerinde nur, görme, renk, mekân ve idrak arasında kurulan ilişki; İslâm düşüncesindeki nur metafiziğinin deneysel ve geometrik bir devamıdır. Böylece er-Râsıd, bir taraftan matematiksel optiğin imkânlarını araştırırken diğer taraftan görmenin nasıl gerçekleştiğini, ışığın mekânı nasıl kurduğunu ve rengin nasıl görünür hâle geldiğini açıklamaya çalışır.

İran savaşının dumanları henüz tütüyor; Körfez coğrafyasındaki ateş yer yer harlanırken Trump’ın beklenen Çin ziyâreti gerçekleşiyor. ABD Çin’e çok kalabalık bir heyet ile gidiyor. Heyette sâdece diplomatlar değil, enerji ve teknoloji dünyâsının ileri gelenleri de mevcut.

Pazartesi günü farklı etkinliklerde, hepsi birbirinden etkili üç ‘liderin’ bizce hayli derin, anlamlı ve ciddi uyarılarla dolu konuşmasına tanıklık etme fırsatı bulduk…

Birincisi NUN Eğitim ve Kültür Vakfı Yönetim Kurulu Başkanı Dr. Esra Albayrak hanımın Uluslararası Dekolonizasyon Forumu’nu açış konuşmasıydı. İkincisi, Millî İstihbarat Teşkilâtı Başkanımız Prof. Dr. İbrahim Kalın beyin Cumhurbaşkanlığı Kültür ve Sanat Politikaları Kurulu’nu ziyareti sırasındaki konuşması… Üçüncüsü de İş Bankası Yönetim Kurulu Başkanı Adnan Bali beyin 72. Sait Faik Abasıyanık Hikâye Armağanı ödül töreni vesilesiyle tarihi Pera Palas Oteli’nde düzenlenen törende yaptığı konuşma…

Hafta içinde MÜSİAD Genel Başkanı Burhan Özdemir’in açıklamalarını takip ettim. Özdemir’in tüm açıklamalarını hem temsil ettiği kurum hem de bilgi birikimi ve entelektüel kapasitesi nedeni ile yakından takip ediyorum. Tespitlerini önemsiyor ve değerlendirme-lerinin önemli olduğunu düşünüyorum.

Körfez bölgesinde yaşanan savaş nedeniyle devam eden enerji krizi, enerji politikalarının değişimini zorlamaktadır.

Enerji politikalarında değişim, hem enerji arz eden hem de enerji talep eden ülkeler açısından zorunluluk oldu.

Osmanlı-Türk modernleşmesi sınıfsal pozisyonlar üzerinden teşekkül etmediği için kendisini, merkez ve onun karşısında konumlanan çevrenin çatışması üzerinden inşa eder. Kabaca bakıldığında 1950’ye kadar, kısmi çatışmalar söz konusu olsa da hiçbir zaman merkeze yönelik kapsamlı ve toplumsal tabanı olan bir çevre hareketi ortaya çık-a-mamıştır. 1908 sonrasında Hürriyet ve İtilaf ile başlayan merkezin içindeki itiraz, erken Cumhuriyette Terakkiperver Fırka ve sonrasında da Serbest Fırka üzerinden şekillenmiş ama bu eğilimler önemli bir örgütsel kapasiteye erişmeden sönümlenmiştir.

İsrail ve ABD’nin İran’a saldırısından günler sonra, Irak topraklarında, Necef Çölü bölgesindeki ıssız bir yerde İsrail’in “korsan askeri üs” kurduğu ortaya çıktı. Olayı ABD basını haber verdi. Ancak 5 Mart’ta bu bölgede İsraillilerle çatışma olduğu haberlerini hatırlıyorum.

ABD’nin altıncı başkanı ve Dışişleri Bakanlığını da yapmış olan John Quincy Adams’ın 1821 Bağımsızlık Günü konuşmasındaki “Amerika yok edilecek canavarlar aramak için yurt dışına gitmez” sözü Amerikan dış politika çevrelerinde sıklıkla alıntılanır. Adams bu ifadelerle, ABD’nin sürekli yurt dışına müdahale etmesi durumunda kendi cumhuriyetçi karakterini ve gücünü kaybedebileceği konusunda uyarılarda bulunur. Cumhuriyetçi izolasyonculuğun ve/veya gerçekçi pragmatizmin temeli sayılabilecek olan bu görüşün başlangıçta ABD’nin 47.’inci Başkanı Donald Trump’ta akis bulacağı düşünülmüştü.

İsrail’in Filistin’in tarihî topraklarındaki varlığıyla ilgili Yahudi tarihi ve Yahudi ilahiyatını temel alan dili benimsemenin sonuçları hakkında ayrıntılı bir tahlile ihtiyaç olduğunu anlıyoruz. Hadiseleri tanımla-makta ve tahlil etmekte karşılaştığımız en önemli sorun kavram yetersizliğidir. Burada kendi kavramlarımızı üretmeliyiz şeklinde bir ifade kullanmadığımı özellikle belirtmek isterim.

Modern şehirlerde yaşayarak tabiatla irtibatımızı büyük ölçüde kaybediyoruz. Bunu söylerken gerçek tabiatı kastediyorum elbette; etrafı çevrilmiş, dizayn edilmiş, çimlerine basılmayan, bitkilerine dokunulmayan, gölgesinde oturulamayan, beton ve ahşap görünümlü plastikle çevrili kentsel yeşillik takviyelerinden değil!