Wim Noordhoek doet verslag van Schottenrock, een serie van dertien werken in de Nederlandse Bank, gemaakt door de Duitser Cornelius Quabeck. Schilderijen waarin o.a. de Schotse ruit het moet ontgelden.

Patricia de Martelaere (http://nl.wikipedia.org/wiki/Patricia_De_Martelaere) overleed in 2009 op 51-jarige leeftijd, als een van de belangrijkste schrijvers in het Nederlandse taalgebied, en een van de minst begrepene. Een schrijfster van koele essays en hartstochtelijke romans en een zeer terughoudende figuur als het ging om belangstelling voor haar persoon en privéleven. Literatuurcritica Marja Pruis probeerde in het mysterieuze werk en leven van De Martelaere door te dringen. Jeroen van Kan praat met Marja Pruis, die in haar boek over De Martelaere, getiteld Als je weg bent, drie rollen op zich neemt: die van biograaf, literair criticus en journalist.

Arnon Grunberg leest - waar ook ter wereld - zijn wekelijkse kroniek voor.

Kijk voor meer informatie op vpro.nl/avonden (http://programma.vpro.nl/deavonden)

Komende zondag is de première van het toneelstuk Mogadishu van De Utrechtse Spelen. Het stuk speelt zich af op een zwarte school en gaat, volgens regisseur Matthias Mooij, over een samenleving waarin mensen zich steeds moeilijker in een ander kunnen verplaatsen. Inge ter Schure bezoekt één van de laatste repetities in theater De Lampegiet in Veenendaal. Wandelend door het theater spreekt ze met cast en crew. Vandaag: in de theaterzaal.

Hier begint het leven is de nieuwe bundel van dichter Ruben van Gogh, zijn vijfde. Onverschrokken gaat hij in deze bundel het volle leven langs, hij dicht over een liefde, een kind, een reis. En over de dood, de smerige dood. Jeroen van Kan spreekt met Ruben van Gogh.

Architect Jan Jaap Ruijssenaars (http://www.universearchitecture.com/) vond eerder al het zwevende bed uit. Nu ontwikkelt hij samen met kunstenaar en wiskundige Rinus Roelofs (http://www.rinusroelofs.nl/) het eerste 3D-geprinte huis (http://www.stedebouwarchitectuur.nl/nieuws/nieuws/janjaap-ruijssenaars-ontwerpt-3d-geprinte-woning.110619.lynkx) ter wereld. Hij hoopt dat het gebouw in de vorm van een Möbiusband er binnen twee jaar staat, met de hulp van een Italiaans bedrijf dat een gigantische 3D-printer heeft. Emmie Kollau spreekt met Ruijssenaars en Roelofs over de voortgang van het project.

Kijk voor meer informatie op vpro.nl/avonden (http://programma.vpro.nl/deavonden)

Herm Pol bespreekt vertaald proza.

Yoshino is al eeuwen een van de lieflijkste streken van Japan. Voor de aristocraten was Yoshino een plek waar je je kon terugtrekken om te mediteren. Elk voorjaar zetten duizenden kersenbomen hele bergflanken in bloei. Dichters als Saigyō (1118-1190) bezongen de kersenbloesems. De verzen die in de loop van tijd over deze streek zijn geschreven zijn niet te tellen. Fotografe Cuny Janssen heeft samen met de Belgisch schrijver en Japanoloog Jos Vos een mini-anthologie gemaakt over Yoshino (http://www.cunyjanssen.nl/p/46.html?m=8&product_id=54). Botte Jellema ontmoet Janssen in haar atelier.

Ester Naomi Perquin belt een kort prozafragment door.

Kijk voor meer informatie op vpro.nl/avonden (http://programma.vpro.nl/deavonden)

In het zuiden van het land heeft een wonder plaats gevonden. Het wonder van Eindhoven (http://www.wondervaneindhoven.nl/) wordt op 15 en 16 februari gevierd met een festival in Paradiso Amsterdam. Twee dagen over techniek, design, kunst en cultuur uit een voormalige industriestad. Yvette Nieuwstad spreekt deze week vijf muzikale Eindhovenaren over hun stad als creatieve broedplek. Vandaag: rapper Fresku.

In zijn voorstelling Non-stop New York (http://www.bunkertheaterzaken.nl/wilfried_de_jong__ocobar/non_stop_new_york/) vertelt theater- en televisiemaker en schrijver Wilfried de Jong over zijn favoriete stad. Het New York van De Jong ziet eruit als een zwart-witfoto, en klinkt als een mix van rusteloze jazz en rock-‘n-roll. Botte Jellema bezocht de voorstelling en sprak na afloop met De Jong.

Frits van Oostrom, hoogleraar oudere Nederlandse letterkunde in Utrecht, opent met Wereld in woorden (http://www.wereld-in-woorden.nl/) een compleet nieuw venster op de roemruchte veertiende eeuw: de eeuw van de pest - waaraan Europa bijna de helft van zijn inwoners verloor - en nog veel meer van binnen en buiten komend onheil. Maar ook een eeuw van grote creativiteit - zoals blijkt uit de Nederlandse literatuur in deze periode, door Van Oostrom meesterlijk en meeslepend opnieuw tot leven gebracht. Maarten Westerveen spreekt met de auteur van Wereld in woorden in Van Oostroms persoonlijke archief.

Kijk voor meer informatie op vpro.nl/avonden (http://programma.vpro.nl/deavonden)

Milou van Rossum doet verslag van een modetentoonstelling.

Twee arme families uit het Friese Hichtum, in de vorige eeuw. De ene familie stapt in 1911 op de boot naar Amerika om in het droge en arme South Dakota maar moeizaam te overleven. De andere familie zoekt haar heil in Duitsland, als boerenarbeiders. De verhalen van de twee families komen bij elkaar als twee nakomelingen aan het oorlogsfront belanden: de ene als aanvaller en bezetter, de andere als bevrijder van Europa. Hylke Speerstra tekende hun verhalen op in zijn boek De Troostvogel (http://www.uitgeverijatlas.nl/result_titel.asp?Id=3645), Botte Jellema spreekt met hem.

Monique van der Lint (http://www.moniquevanderlint.nl/) is van oorsprong grafisch vormgever, maar legde zich in de afgelopen jaren steeds meer op het fotograferen toe. Gijsbert van der Wal ontdekte een paar jaar geleden haar foto’s van alledaagse abstracties op de fotosite Flickr en volgt haar werk sindsdien. Deze week ging hij in Breda bij Van der Lint op bezoek om haar over haar foto’s te interviewen.

Kijk voor meer informatie op vpro.nl/avonden (http://programma.vpro.nl/deavonden)

In het zuiden van het land heeft een wonder plaats gevonden. Het wonder van Eindhoven wordt op 15 en 16 februari gevierd met een festival in Paradiso Amsterdam. Twee dagen over techniek, design, kunst en cultuur uit een voormalige industriestad. Yvette Nieuwstad spreekt deze week vijf muzikale Eindhovenaren over hun stad als creatieve broedplek. Vandaag: Denvis, de zanger van onder meer de rockformatie The Spades.

Een album met filmmuziek, alleen is het geen filmmuziek. Lilian Hak bracht onlangs haar nieuwe album uit: Lust, Guns & Dust. Op haar vorige plaat Old Powder New Guns (2010) toonde ze haar fascinatie met filmmuziek al. Deze keer heeft ze zich gericht op de sfeer uit Westerns. In De Avonden draaien we haar muziek regelmatig, en nu is Lilian Hak zelf in de studio om erover te vertellen.

In 2009 verscheen Charlotte Mutsaers’ eerste poëziebundel Slagboom in bloei, een bibliofiele uitgave in een oplage van 126 stuks. De bundel Dooier op drift is het volwaardige poëziedebuut van de in Oostende woonachtige schrijfster. Of Charlotte Mutsaers nu proza of poëzie schrijft, altijd is haar taalgebruik aanvallig en aanvallend tegelijk. In Dooier op drift sleurt ze de lezer mee van euforie naar desolaatheid, van mineur naar majeur en vice versa. Anton de Goede spreekt met Charlotte Mutsaers over de gedichten in haar poëziebundel.

Kijk voor meer informatie op vpro.nl/avonden (http://programma.vpro.nl/deavonden)

Simon van den Berg doet verslag van de theatervoorstelling Africa! (http://www.ntgent.be/productie/africa) van NT Gent. Peter Verhelst schreef de monoloog die door acteur Oscar van Rompay wordt vertolkt.

Kort voor zijn tachtigste verjaardag bezoekt Christine Otten (http://www.christineotten.nl/) haar vader, voor het eerst in jaren. Wat begint als een schuchtere verzoeningspoging zet een ontdekkingsreis in gang die haar terugvoert naar haar jeugd in Deventer, de geëngageerde arbeidersmilieus van haar ouders en de geestelijke instabiliteit van haar vader. Ter plekke doet ze ontdekkingen over een grootvader die worstelaar, acrobaat en communist was, over een grootmoeder die viool speelde, en over haar drijfveren om Deventer op haar achttiende te ontvluchten. Jeroen van Kan spreekt met schrijfster Christine Otten n.a.v. haar boek Om adem te kunnen halen (http://www.christineotten.nl/result_titel.asp?Id=2604) over ouders en kinderen, dromen en werkelijkheid, afkomst en ambitie, noodlot en bevrijding.

Een kort verhaal van Maartje Wortel.

Kijk voor meer informatie op vpro.nl/avonden (http://programma.vpro.nl/deavonden)

In het zuiden van het land heeft een wonder plaats gevonden. Het wonder van Eindhoven (http://www.wondervaneindhoven.nl/) wordt op 15 en 16 februari gevierd met een festival in Paradiso Amsterdam. Twee dagen over techniek, design, kunst en cultuur uit een voormalige industriestad. Yvette Nieuwstad spreekt deze week vijf muzikale Eindhovenaren over hun stad als creatieve broedplek. Vandaag: DJ Lady Aïda.

Zelden kregen we zoveel reacties op een onderwerp als op de reportage over de Haagse Little Free Library uit De Avonden van vorige week woensdag. De Free Little Library in Den Haag bleek niet de eerste te zijn in Nederland. We kregen tips uit het hele land over vergelijkbare initiatieven. Ze zijn er in Amsterdam, Rotterdam, Zutphen en ongetwijfeld op nog veel meer plekken. Niet alleen onder de noemer Free Little library, maar wel allemaal volgens hetzelfde concept: je creeërt een plek waar lezers boeken kunnen achterlaten die door anderen gelezen kunnen worden. Een alternatieve bibliotheek. Gratis en gevoed door de buurt zelf. Vanavond in De Avonden praat Jeroen van Kan met de initiatiefnemer van de Haagse Free Little Library, Lieke Ploeger, die er ook een Facebookpagina (https://www.facebook.com/LFLDenHaag?ref=nf) over onderhoudt.

Acteurs zijn extreem zelfbewust, onzeker, aanstellerig, ijdel en van ’s ochtends tot ‘s avonds bezig met hoe ze overkomen. ‘Echt’ zijn ze nooit. Daarvoor hebben documentairemakers een scheldwoord: ‘Acteur!’. Want in een documentaire moeten de mensen ‘echt’ zijn en niet gespeeld. Maar is dat wel zo? Wat is dan ‘echt’? En als ‘spelen’ niet echt is, wat doet dat dan – dag in dag uit – met de geest van een acteur? Documentairemakers Paul Cohen en Martijn van Haalen maakten ter gelegenheid van het 25-jarig bestaan van Toneelgroep Amsterdam de onalledaagse documentaire Bloot (http://programma.ntr.nl/238/het-uur-van-de-wolf/agenda/1154/blooteenfilmoveracteren), die op 26 februari op de televisie wordt uitgezoden. Sarina Vitta spreekt met beide documentairemakers.

Kijk voor meer informatie op vpro.nl/avonden (http://programma.vpro.nl/deavonden)

Na de harde maffiafilm Gomorra komt de Italiaanse regisseur Mateo Garrone met heel andere kost. Een komische drama, getiteld Reality (http://www.imdb.com/title/tt1846487/). Roel Bentz van den Berg zag de film en doet verslag.

Afgelopen weekend opende in de Kunsthal Rotterdam de tentoonstelling The Fashion World of Jean Paul Gaultier: From the Sidewalk to the Catwalk (http://www.kunsthal.nl/22-718-The-Fashion-World-of-Jean-Paul-Gaultier.html). Gaultier is met zijn creaties beeldbepalend in de mode van de afgelopen 35 jaar tot nu. De eerste internationale tentoonstelling van deze gevierde Franse couturier geeft een overzicht van zijn uitgebreide oeuvre. Catherine van Campen spreekt met Emily Ansenk, de directeur van de Kunsthal Rotterdam.

Dit jaar is het 150 jaar geleden dat Louis Couperus (1863-1923) werd geboren. Reden voor het Louis Couperus Genootschap om 2013 tot het Couperusjaar (http://www.louiscouperus.nl/150-jaar-louis-couperus/) uit te roepen. Tot de activiteiten behoort onder meer een literaire groepswandeling door het Den Haag van Louis Couperus, waarbij de deelnemers kennis kunnen maken met de verschillende woonhuizen van Couperus en de plaatsen die een belangrijke rol spelen in zijn verhalen en romans. Laura Stek liep mee, samen met kunsthistorica Annemarie de Bree.

Kijk voor meer informatie op vpro.nl/avonden (http://programma.vpro.nl/deavonden)

In het zuiden van het land heeft een wonder plaats gevonden. Het wonder van Eindhoven (http://www.wondervaneindhoven.nl/) wordt op 15 en 16 februari gevierd met een festival in Paradiso Amsterdam. Twee dagen over techniek, design, kunst en cultuur uit een voormalige industriestad. Yvette Nieuwstad spreekt deze week vijf muzikale Eindhovenaren over hun stad als creatieve broedplek. Vandaag: Andre Verhuysen, o.a. organisator van het roemruchte festival Dynamo Open Air.

Alle dichters lezen, maar Jan Kuijper (http://www.querido.nl/web/Auteurs/Auteur/Jan-Kuijper-9.htm) misschien wel het meest van allemaal. En wat hij leest, eigent hij zich toe in poëzie. In Kuijpers nieuwe bundel Ondoden weet hij vorm te geven aan wat hij waarneemt in het werk van bewonderde voorgangers. Maarten Westerveen spreekt met hem.

In de Antwerpse volksbuurt Seefhoek staat het huis waar de Vlaamse beeldend kunstenaar Panamarenko (http://www.panamarenko.be/home.php) meer dan dertig jaar woonde. Het is de plek waar hij zijn beroemde vliegmachines, wagens en vreemde vogels maakte. Zeven jaar geleden verhuisde Panamarenko en schonk hij het huis aan het Museum voor Hedendaagse Kunst Antwerpen. Het pand werd ontmanteld, gerenoveerd en gereconstrueerd. Elke schroef en elke bout werd zorgvuldig geïnventariseerd en vervolgens weer in het huis in scène gezet (http://www.muhka.be/toont_beeldende_kunst_detail.php?la=nl&id=2059). Nu gaat de deur weer open en Bart De Baere, directeur van het MuHKA (http://www.muhka.be/), geeft Katharina Smets een rondleiding door het intieme en fragiele museum.

Kijk voor meer informatie op vpro.nl/avonden (http://programma.vpro.nl/deavonden)