De Week van Verbeek | BNR

Het nieuwe schooljaar is eigenlijk het meest logische begin van het jaar. Kerst en oud en nieuw zijn hooguit een rommelige onderbreking. Maar een tas vol vers gekafte boeken, nieuwe balpennen en een klas met andere kinderen, dat is pas een écht een nieuw begin.

Ook politiek Den Haag bevindt zich in een zomervakantie: in november worden de klassen flink door elkaar gehusseld en mogen we zelfs stemmen op een nieuw schoolhoofd. Laten we tijdens de pauze eens een rondje lopen over het schoolplein.

Meester Mark gaat na dertien jaar eindelijk met de VUT. Het begon hem steeds meer tegen te staan dat niet alle problemen weggaan als je maar heel hard gaat lachen. Als het aan hem ligt wordt hij opgevolgd door juf Dilan. Die geeft pas net les en gaat prat op haar reputatie als heel erg streng. Om dat kracht bij te zetten stuurt ze er om de haverklap iemand uit.

Maar er zijn meer kapers op de kust. Na een paar jaar in het buitenland geeft meester Frans net als vroeger weer de vakken Engels, Duits, Frans, Italiaans, Spaans en Russisch. Hij wil het klimrek vervangen door een windmolen en scooters verbieden op het schoolplein. Omdat hij nogal veel over zichzelf praat, vermijden de andere juffen en meesters hem. Maar hij is er wel in geslaagd om de gothics en de emo’s weer samen te laten skateboarden. En voor het eerst in jaren lijken er ook weer andere kinderen met hun mee te willen doen.

Meester Omtzigt is het type dat nooit iemand een 10 geeft, want perfectie kun je niet behalen. Hij banjert door de school en loopt ieder lokaal binnen om heel hard te roepen dat hij absoluut geen schoolhoofd wil worden. Vervolgens blijft hij in den treuren uit leggen hoe het allemaal anders moet. Juf Caroline is vooral populair bij de kinderen die buiten het dorp wonen. Ook zij wil geen schoolhoofd worden, maar ze zegt dat ze nog wel een buurman heeft die dat heel goed zou kunnen.

Sinds de lessen van mevrouw Marijnissen een keuzevak zijn geworden, zijn haar klassen ieder jaar kleiner. Datzelfde geldt voor meneer Jetten. Hij neemt onverwacht de lessen over van juf Sigrid, en nu proberen alle leerlingen nog snel te wisselen van keuzevak.

Verderop bij het fietsenhok is het onrustig. Geert staat alleen. Omdat hij vorig jaar met stift op alle stoelen heeft geschreven dat juf Sigrid een kutwijf is, is hij weer blijven zitten. Verderop staat Thierry. Zijn eigen klasgenoten hem negeren, dus omringt hij zich met een groepje aandacht luisterende brugklassers. Daar staan ook Joost, Annabel en Wybren, ooit waren ze allemaal vrienden. Maar die hebben zo vaak ruzie gehad dat niemand precies meer weet hoe dat zit.

Net buiten het hek staat meneer Krol enthousiast te zwaaien, hij is al een paar keer om onduidelijke redenen vertrokken maar wil dolgraag terugkomen op school. En voor we kans hebben om afscheid te nemen van meester Farid en juf Sylvana is de eerst pauze voorbij. Tingeling de schoolbel gaat.

Dit is een column van eindredacteur online Julian Verbeek.

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Vroeger, die hele lange periode waarin alles goed was. De winters waren koud, de zomers waren zonnig, en op een fiets was alleen het voorlicht elektrisch. Het jaar was opgedeeld in twee delen: de periode waarin alles gebeurde, en de komkommertijd. Dan gebeurde er niets.

Maar zoals komkommers tegenwoordig het hele jaar door te koop zijn, geldt dat ook voor het nieuws. Nu was het natuurlijk nooit zo dat er niets gebeurde alleen omdat de nieuwsredacties op vakantie waren. Maar probeer er maar eens achter te komen, als je op je vakantieadres maar in één hoekje achter in de tuin voldoende bereik hebt.

Vandaag de dag dwingt niets je meer om rustig een boek te lezen of op een andere manier te ontsnappen aan de sleur van alledag. Vanaf je campingstoel, strandhanddoek en cruise-ligbed kun je vrolijk het nieuws blijven volgen en voorzien van hatelijk commentaar.

Deze zomer leende zich daar wederom uitstekend voor. Het kabinet viel, Trump staat voor de rechter, de oorlog in Oekraïne sluimert door en het meest geliefde en gehate fietsenmerk ging failliet. Ook de voorgaande zomers hoefden we het ook niet te stellen zonder sensatie. Er waren boerenprotesten, -coronaprotesten, anti-racismeprotesten en natuurlijk anti-anti-racismeprotesten.

We hoeven nooit wat te missen en staan altijd met alles en iedereen in contact. Dat is natuurlijk heel handig, als je vanuit Sharm El Sheikh via je deurbelcamera wil checken of je Zalandopakket is bezorgd. En gelukkig hoef je na buitenlands telefoongesprek van meer dan 10 minuten ook niet meer gelijk in de schuldsanering.

Maar door onze permanente bereikbaarheid is het steeds moeilijker om afstand te nemen van de wereld en onze eigen mening daarover. Er lijkt geen sprake meer van komkommertijd, maar van een omgekeerde komkommertijd. Wat krijg je als een komkommer omdraait? Daar schieten we niet zoveel mee op.

Om een periode aan te geven waarin er geen nieuws beschikbaar is, is de komkommer niet meer geschikt als metafoor. Laten we hem daarom inruilen voor iets dat wel lekker is, maar waar je gewoon niet altijd zin in hebt. Olijven, blauwe kaas, zure matten of voor mijn part kalfszwezerik. Je mag het helemaal zelf weten, zolang je maar tot rust komt.

Dit is een column van eindredacteur online Julian Verbeek

See omnystudio.com/listener for privacy information.

De hele week wachtte we spanning op de uitkomst van de politieke Gender Reveal-party van Pieter Omtzigt. Begint hij zijn eigen partij, of stopt hij ermee en hebben we een Omtxit. Maar de baby blijft nog even in de buik want meneer gaat eerst op vakantie. Zoals het een zoals het een politicus betaamt maakt hij dat bekend op Twitter.

TikTok is voor de GenZ-pechgeneratie, voor wie het leven zo uitzichtloos is dat ze niets anders kunnen doen dan zes uur per dag filmpjes swipen. Instagram is voor de perfect gestyleerde foto’s van de millenial, die laten zien hoe zij na een 24-durende vliegreis naar Bali echt anders denken over klimaatverandering. Op Facebook vind je ome Ruud en tante Gea die met de camper naar Hoogkarspel zijn gereden. En op Twitter vind je politici en journalisten en gekken.

Twitter is voor journalisten en politici, wat het bord met kaartjes bij de Albert Heijn is voor schoonmakers en pianoleraren. Een plek waar je in een paar woorden je diensten en ideeën kan vinden en aanbieden. Heeft je artikel tegenwicht nodig? Op Twitter is over ieder onderwerp een mening, voor en tegen met evenveel passie. Mist je mening een emotionele onderbouwing? Er zijn altijd mensen op Twitter die zich er ‘ernstig zorgen om maken’. Een ook al komt het merendeel van de berichten van kanalen als @Stromfront_4045 of @antiWEF_vaccinszijnmoordernaars, een anoniem signaal is ook een signaal, en dat moet je serieus nemen.

44 miljard dollar verder is het uit met de pret, want voormalig-genie Elon Musk moet zijn kolossale investering terugverdienen. Hij gaat eraan voorbij dat de aantrekkingskracht van het platform niet vrijheid van meningsuiting is, maar de ijdelheid van de gebruiker. En die weet hij op iedere mogelijke manier te krenken, met als ultieme middelvinger: een nieuwe naam. Twitter is niet meer, lang leve X.

Twitter was al heel lang niet meer leuk, maar dankzij Elon Musk ook niet meer relevant. En dat is best een prestatie.   

Dit is een column van eindredacteur online Julian Verbeek. 

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Gelijktijdig met de première van de film Oppenheimer, ontplofte er in Den Haag een politieke kernbom. In amper drie weken verdween vrijwel de gehele politieke elite van het toneel.

Mark Rutte verlaat het Torentje met het verwijt dat hij weinig tastbaars achterlaat, behalve het ‘managen’ van het Binnenhof. Het is maar de vraag of zijn opvolger wél aan meer toekomt. Om met de huidige peilingen aan een meerderheid te komen zijn meer ingrediënten nodig dan voor een recept van Ottolenghi.

Het probleem is dat wij steeds meer leven in een tapas-democratie: een parlement vol bijzondere kleine hapjes, maar voor een volledige maaltijd heb je er verdomd veel nodig.

De gezamenlijke lijst van PvdA en GroenLinks nodigt uit om kritisch te kijken naar de rest van de menukaart. Tuurlijk, in geen enkel ander land kun je stemmen op dieren, boeren en bejaarden. Maar de rest van die verscheidenheid is weinig meer dan persoonlijkheden en nuanceverschillen. Laten we voor de volgende verkiezingen teruggaan naar het schoolplein, met een handje Pokemonkaarten, flippo’s of knikkers en ouderwets dubbele ruilen. 

Tot niet al te lang geleden waren Pieter Omtzigt en Caroline vd Plas nog gewoon CDA’ers. De een heeft een visie, de ander een achterban het CDA geen van beide. Genoeg aanknopingspunten voor een geslaagde aflevering van het EO familiediner.

Volt-leden zijn D66’ers die nog nooit hebben geproefd aan macht, D66’ers zijn Volt-leden die zijn vergeten hoe het is om iets heel graag te willen veranderen. Maar hun belofte aan de kiezer is hetzelfde: iets met Europa.

Zo kunnen we nog wel even doorgaan. DENK kan qua anti-racisme en inclusie samen met BIJ1. Of als ze zich toch meer senang voelen in het gezelschap van andere gelovige mannen, samen met de SGP. En heel, heel misschien kunnen Baudet en Eerdmans eindelijk de strijdbijl begraven over de Spotify-playlist.

Uiteindelijk ligt de verantwoordelijkheid voor de tapasdemocratie bij onszelf. Willen we allemaal ons eigen unieke bijgerecht, of een degelijke maaltijd waar iedereen mee voort kan. Zegt u het maar.

Dit is een column van eindredacteur online Julian Verbeek.

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Als de vijand aan de deur bonkt, is het minste wat een politicus kan doen, zijn diepgewortelde principes tijdelijk parkeren. In tijden van oorlog of grote crisis vormen partijen een regering van nationale eenheid. Churchill deed het, Nelson Mandela deed het. En nu ook de provinciebesturen van Overijssel en Noord-Holland.

In de sadomasochistische vrijpartij die het stikstofdossier is geworden, zijn de provinciehuizen de parenclubs van dienst. Het mag daarom bijzonder heten dat in twee provincies de BoerBurgerBeweging het bestuur in gaat met PvdA-GroenLinks. De omgekeerde vlaggen worden recht gehangen, de boeken van Greta Thunberg gaan terug in de kast. Hier staan een regeringen van provinciale eenheid.

Je vraagt je af hoe de coalitiebesprekingen zijn gegaan: in het ene glas karnemelk, en het andere kombucha en als compromis bij de lunch allemaal een plak roggebrood met hummus. En ach, zegt de formateur, of je een snelweg nou blokkeert met trekkers of door jezelf eraan vast te lijmen, het principe is hetzelfde.

We hebben al jaren een landelijke regering die het op papier min of meer eens is over de oplossing van het stikstofprobleem, maar daar merken we in de praktijk weinig van. Misschien omdat de partijen in het kabinet wel aangehaakt, maar niét echt betrokken zijn. Hoeveel is D66 daadwerkelijk bereid op te geven voor de natuur? En wat kunnen boeren het CDA tegenwoordig nou daadwerkelijk schelen. Die andere partijen buiten het kabinet, die het zijn het niet met elkaar eens, maar ze vinden tenminste wél iets. En volgens het cliché liggen haat en liefde dicht bij elkaar.

Waar de grote leiders van weleer in tijden van crisis hun principes juist op zij zetten, tovert premier Mark Rutte ze ineens tevoorschijn. Na dertien jaar ruilt Rutte zijn fameuze teflon in voor gewapend beton. Het is hommeles in het kabinet vanwege de asielinstroom. Misschien kan het kabinet goed opletten bij wat er gebeurt in deze twee provincies. De boer en de milieuactivist die samen het stikstofprobleem oplossen. Het klinkt als het begin van een slechte mop, maar hopelijk kunnen we er over een paar jaar echt lachen.

Dit is een column van eindredacteur online Julian Verbeek

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Diep in ons hart zouden we allemaal wel een beetje willen zijn zoals Barack Obama, maar lijken we eigenlijk meer op Donald Trump. Lullig door een stapel geheime papieren rommelen, en opscheppen tegen vrienden. Het is maar goed ook dat de meeste mensen het niet voor het zeggen hebben in dit land. Wij moeten het doen met dat andere democratische recht: stemmen.

Het is een groot misverstand dat ‘democratie’ hetzelfde is als ‘je zin krijgen’. Het zou zelfs heel goed kunnen dat jij iets heel erg vindt, en verreweg de meeste mensen dat niet vinden. Maar zelfs na talloze nederlagen kunnen anderen uiteindelijk ook zien wat jij ziet. Neem dat aan van een Feyenoorder.    

Democratie is een potje weerwolven met mensen die totaal niet mag. Het is het verjaardag waar de jarige bepaalt of je gaat bowlen of lasergamen, en hoeveel je per kilometer betaalt met rekeningrijden. Het is een gammel onderzeebootje dat bij grote diepte totaal in elkaar klapt, maar zelfs boven water verse zuurstof nodig heeft om alle inzittenden in leven te houden. Het feest van de democratie heeft maar een doel: het zo lang mogelijk leuk houden.

Maar wat als iemand op dat feest de hele tijd het licht uit doet, de muziek zacht zet of stiekem de drank weggooit? Naar Duits voorbeeld komen Pieter Heerma van het CDA en het kabinet met een voorstel om partijen die de democratie willen afschaffen, te kunnen verbieden. 

Voor mij klinkt het niet zo zeer tegenstrijdig, maar ik vraag me wel af hoe effectief ‘t is? Historisch gezien is de democratie inderdaad vaak democratisch afgeschaft, kent u die man die gekke snorretje nog? Maar is er een voorbeeld van een land waar alles koek en ei is, waar het parlement de zichzelf opdoekt? Ik ken het niet.

Noem me naïef, maar ik geloof heilig dat mensen meer te porren zijn voor democratie als ze zien wat het waard is. Want waar heb je meer aan op een feestje dat niet meer leuk is: iemand bij de deur die zegt dat je niet naar huis mag of een flitsbezorger met een nieuwe krat bier?

Dit is een column van Julian Verbeek, eindredacteur online bij BNR.

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Landen krijgen de leiders die ze verdienen, maar klaarblijkelijk ook het weer. We vallen van gortdroogte in horroronweer, zelfs de weergoden zijn in dit land gepolariseerd. Het KNMI gaf de storm van dinsdag het slappe predicaat 'oranje'. Bij een oranje stoplicht moet je in principe stoppen, tenzij dat echt niet meer kan. Blijf volgens die logica bij code oranje alsjeblieft binnen, tenzij je al plannen had.

Het is bijna even stompzinnig als verslaggevers die het niet kunnen laten om tijdens het koningspaarsbezoek aan België willekeurige mensen te vragen of het geen goed idee is als België weer bij Nederland zou horen? Daar zitten die Belgen natuurlijk totaal niet op te wachten. D’n Hollander slaagt er amper in zijn eigen problemen op te lossen, hobbelt van de ene crisis naar de andere, maar is in de eigen beleving voor onze Zuiderburen nog steeds een object van begeerte.

Volgens het stereotype praten Nederlanders voor ze nadenken, en denken Belgen helemaal niet. Het is eigenlijk best veelzeggend: iemand die niet doorlopend zijn mening roeptoetert vinden wij maar dom. Vraag je eens af, wie is de wijste: degene die gelijk roept dat ‘ie het weet, of degene die eerst nadenkt of ‘ie het wel weet.

Ik moet denken aan de Sovjet-soldaat Stanislav Petrov. Op het hoogtepunt van de Koude Oorlog zag hij op een computerscherm vijf Amerikaanse raketten op koers naar de Sovjet-Unie. Ondanks zijn orders alarmeerde hij zijn meerderen niet. Hij vertrouwde het niet. En hij had gelijk, het klopte ook niet, maar dat wist hij toen nog niet. Een man voorkwam een kernoorlog door gewoon logisch te blijven nadenken. Of zoals hij zelf zei: als die Amerikanen ons echt zouden willen vernietigen, stuurden ze vast meer dan vijf kernkoppen.

Oog in oog met het noodlot zijn mensen in staat heldere beslissingen te nemen. Je zou zeggen dat het huidige tijdsgewricht daar voldoende aanleiding toe geeft. Maar als iedereen alleen naar zichzelf wil luisteren, staat het stoplicht nooit op rood of groen, maar sukkelen we door op oranje.

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Verstandige mensen die verstandige dingen zeggen zijn saai. Wetenschappers, psychologen, belastingadviseurs en diëtisten, ze vertellen ons alles wat we moeten horen maar trekken niet echt volle zalen.

Onverstandige mensen die onverstandige dingen doen, zijn daarentegen veel spannender. Datingshows en survivalprogramma’s worden bewust volgepropt met halve garen. Want niemand ontsnapt aan de magnetische werking van idioten in benarde situaties.

Het is immers veel leuker om te worden vermaakt, dan om iets te leren. En wie wist dat beter dan de ons deze week ontvallen Silvio Berlusconi. Mediamagnaat, voetbaldirecteur en driemaal premier van Italië. Nooit ver weg van schandalen, maar het vermogen toch altijd terug te komen. Hoe anders had zijn land eruit gezien als hij met evenveel energie had gewerkt aan haar toekomst als het herstellen van zijn eigen haarlijn.

Italië wordt gezien als een politiek laboratorium: grote maatschappelijke verschuivingen worden hier voor het eerst zichtbaar. Berlusconi had in zijn leven 35 strafzaken aan zijn broek, van machtsmisbruik tot seks met een minderjarige. Na een veroordeling in 2013 wegens belastingfraude noemde hij zich het ‘slachtoffer van een gerechtelijke intimidatie die ongeëvenaard is in de beschaafde wereld’. Je zou haast denken dat de satelliet in Trump Tower regelmatig staat afgesteld op RAI Uno.

Nog pijnlijker is teleurstelling bij de gedachte van wat mensen hadden kunnen zijn. Met zijn enorme talent en persoonlijkheid stuurde Boris Johnson zijn land in de waanzin van Brexit. De schandalen en chaos die hij zelf creëerde kosten hem uiteindelijk de kop. Hij trad deze week terug als Lagerhuislid droop af in een gedeukte Toyota gezinsauto. Een demasqué van proportie, daar kan zelfs Matthijs van Nieuwkerk niet tegenop.

See omnystudio.com/listener for privacy information.

De vrachtwagenchauffeur, de magazijnmedewerker en kassière vreesden al langer voor automatisering. Maar dankzij kunstmatige intelligentie komt het ook voor mij ineens akelig dichtbij. AI kan tekst, audio en beeld sneller bedenken en verwerken. En straks mogen ik en mijn collega’s aansluiten in het rijtje stadsomroeper, aanzegger, handwever, telefonist.

Na mijn studie wilde ik de media in gaan. Mijn moeder adviseerde me eerst de lerarenopleiding te doen, ‘want dan kun je tenminste ergens op terugvallen’. Een aantal jaar verder dacht als ik eindredacteur online bij BNR een aardig toekomstbestendige carrière te hebben opgebouwd. 

Maar welke waarde vertegenwoordigt mijn werk, als een apparaat het sneller en misschien beter kan? De ervaring leert dat loyaliteit eindigt bij een goedkoper alternatief, vraag dat maar aan de mensen van de V&D. Het idee dat dit radioprogramma ooit volledig computer-gegenereerd is, klinkt nu te gek voor woorden. Maar luister maar eens wat mensen in 1998 dachten over mobiele telefoons.

Maar nieuwe tijden bieden ook nieuwe kansen. Sinds de invoering van het statiegeld op blikjes, melden schoonmakers dat overal vuilnisbakken worden geplunderd. Wat de een weggooit, heeft waarde voor de ander.

In tijden waarop talloze beroepsgroepen op het punt staan volledig te worden weggeautomatiseerd, vind ik dat toch een teken van hoop. De mens kan altijd op iets terugvallen, al denk ik dat accountants zich hun toekomst toch iets anders hadden ­­voorgesteld.

See omnystudio.com/listener for privacy information.