Sign up to save your podcastsEmail addressPasswordRegisterOrContinue with GoogleAlready have an account? Log in here.
Poznajemy i staramy się zrozumieć prawa rządzące światem. Odkrywamy tajemnice przyrody, informujemy o nowych terapiach i wynalazkach zmieniających świat. Cieszymy się z sukcesów, zwłaszcza polskich, b... more
FAQs about Eureka:How many episodes does Eureka have?The podcast currently has 75 episodes available.
July 10, 2026Kim był Homer. Ostatnia królowa Mongolii. Canis lupus familiaris – czyli historia psa.Czy Homer rzeczywiście istniał? Jeśli tak, to kim był? A może Iliada i Odyseja nie są dziełem tego samego twórcy? Na te m.in. pytania odpowiada prof. Marek Węcowski – historyk starożytności z UW - w swojej najnowszej książce „Homer na nasze czasy”. W 1911 r. upadły Chiny cesarskie, co umożliwiło zależnej od Pekinu Mongolii – ogłoszenie niepodległości. Władcą Mongolii został obwołany dotychczasowy przywódca duchowy Bogda Chan, który na rok przed śmiercią ożenił się po raz drugi z młodziutką 18-letnią Genepil. Jej tradycyjny strój, makijaż i fantazyjnie uczesanie stało się inspiracją dla filmowej królowej Amidali z „Gwiezdnych Wojen”. Postać ostatniego chana Mongolii i jego żony Genepil przypomina prof. Agata Bareja-Starzyńska – mongolistka z UW. Związek Homo sapiens z „Canis lupus familiaris” liczy sobie kilkanaście tysięcy lat. Jak wyglądały „nasze” pierwsze psy i skąd „przyszły” do nas „rasowe” czworonogi? To wyjaśnia archeozoolog – prof. Daniel Makowiecki z UMK w Toruniu....more34minPlay
July 08, 2026Koty w pałacach władców. S. Staszic - ojciec Uniwersytetu Warszawskiego. AI w szkoleModzie na koty uległ król Francji Ludwik XV, którego ulubieniec uczestniczył w ważnych dla państwa posiedzeniach. Kardynał de Richelieu i minister Colbert otaczali się w swoich gabinetach kilkunastoma przedstawicielami różnych ras, a historię kotów przedstawia prof. Izabella Zatorska z Instytutu Romanistyki UW. Postać geologa, społecznika i wizjonera edukacji przypomina nowa wystawa w Pałacu Kazimierzowskim, przygotowana przez Muzeum Uniwersytetu Warszawskiego pod tytułem "Oblicza nauki. Nowoczesność w badaniach Stanisława Staszica". Badania naukowe podsumowujące ostatni rok szkolny wskazują na wzrost korzystania przez uczniów ze sztucznej inteligencji. Celem polepszenia efektów edukacji staje się wdrożenie programów, które pokazują nauczycielom jak uczyć dzieci i młodzież korzystania z AI, rozumiejąc jej działanie i ograniczenia....more32minPlay
July 06, 202675 lat Politechniki Bydgoskiej. Dom "Zośki" w Zalesiu Dolnym. Miejskie ringiPrzed głównym gmachem Politechniki Bydgoskiej z okazji 75-lecia istnienia uczelni odsłonięty został pomnik jej patronów: Jana i Jędrzeja Śniadeckich. O szczegółach prof. S. Różański. Otwarcie wystawy stałej w Domu „Zośki” w Zalesiu Dolnym (obecnie Piaseczno) pt. "Pięknie żyć. Opowieść o rodzinie Zawadzkich". Rozmowa z V. Jarząbkowską oraz P. Jakuboszczakiem. Od Wiednia i Budapesztu po Kraków, Brno i Koszyce — miejskie ringi były czymś więcej niż tylko nowymi arteriami komunikacyjnymi. Powstające na miejscu dawnych fortyfikacji stały się symbolem nowoczesności. Opowiada dr K. Ruszała....more35minPlay
July 03, 2026Statua Wolności. Zagadkowe groby z Pnia. Bitwa pod Kadesz- starcie starożytnych potęg4 lipca mija 250 rocznica ogłoszenia Deklaracji Niepodległości Stanów Zjednoczonych. Niekwestionowanym symbolem tego kraju jest nowojorska Statua Wolności, która była darem narodu francuskiego na stulecie powstania USA. Historię tego monumentu przypomina dr Rafał Kuś amerykanista z UJ. W miejscowości Pień koło Bydgoszczy od ponad 2 dekad prowadzone są prace wykopaliskowe na tamtejszym XVII-wiecznym cmentarzysku. Najbardziej intrygującym pochówkiem jest ten, w którym spoczęła młoda kobieta. Archeolodzy odnaleźli na jej szyi sierp, a na palcu u nogi – zawieszoną kłódkę. O tzw. „wampirce Zosi” i innych zagadkowych grobach z Pnia opowiada prof. Dariusz Poliński z UMK w Toruniu. Rozegrana 3300 lat temu bitwa pod Kadesz uznawana jest za jedną z najlepiej udokumentowanych bitew starożytności. Do starcia między ówczesnymi potęgami Bliskiego Wschodu: Egiptem a państwem Hetytów doszło w Syrii, która była terenem spornym obu mocarstw. Szczegóły wyjaśnia egiptolog – dr Filip Taterka z PAN....more33minPlay
July 02, 2026Czy upał wpływa na jakość wody? Era komputerów kwantowych. Nowe odkrycia w mikrobiomieJakość wody ma kluczowe znaczenie dla bezpieczeństwa ludzi, zwierząt i całego ekosystemu. Przeprowadzane są w związku z tym regularne badania wody, aby odpowiednio wcześnie wykryć ewentualne nieprawidłowości i jeśli jest taka konieczność to zostają wdrożone natychmiastowe działania. Jak się bada wodę w rzekach, jeziorach czy w innych zbiornikach a także w wodach gruntowych opowiada hydrobiolożka: dr hab. n. biol. Agnieszka Kolada. Czym charakteryzują się komputery kwantowe, czy wyprą z użycia te których teraz używamy, czym ma być: dzień Q–Day i czego dotyczy świeżo opublikowany raport Instytutu Łączności o bezpieczeństwie w erze komputerów kwantowych opowiada: dr. inż. Elzbieta Andrukiewicz. Co wiedzieliśmy do tej pory a co wynika z najnowszych badań dot. funkcji mikrobiomu dla poznania mechanizmu wielu chorób czy opracowania nowych terapii a także nowych możliwość ćwiczenia układu odpornościowy opowiada badacz mikrobiomu dr n. med. Tomasz Hutsch....more34minPlay
July 01, 2026Obrona Warszawy w 1656 r. Mądrość w filozofii Arystotelesa. Światowy Dzień Architektury1 lipca 1656 roku podczas "potopu" szwedzkiego wojska Korony odniosły zwycięstwo w oblężonej od kwietnia Warszawie. W 470. rocznicę wydarzeń prof. Konrad Bobiatyński przypomina ich przebieg i pamięć historyczną dotyczącą szwedzkich grabieży polskich dóbr kultury i stan obecny zwrotu zrabowanych dzieł sztuki. W traktacie pod tytułem "Zachęta do filozofii" Arystoteles opowiada w prosty sposób o spełnieniu człowieka poprzez filozofowanie, refleksję i kontemplację. Tekst komentuje prof. Michał Zembrzuski, filozof. Z okazji Światowego Dnia Architektury, Marek Chrobak, prezes SARP-u mówi o wyzwaniach współczesnej architektury w kształtowaniu otoczenia, a także o niedawnym Kongresie Architektów Polskich, który przebiegał pod hasłem "Przestrzeń – wartość i odpowiedzialność"....more33minPlay
June 30, 2026Cuda na balkonie. Robotnice w ekosystemie. Początki przemysłu lniarskiegoCuda na balkonie-nauka podpowiada jakie wybierać rośliny do hodowli balkonowych. Robotnice w ekosystemie-wyjaśnimy organizację rodzin pszczelich, jak rodzi się matka i jak powstaje miód. Muzeum Lniarstwa w Żyrardowie-zachowane artefakty przemysłu z połowy XIX w....more26minPlay
June 29, 2026Misja IGNIS. Sieci modernizmu. Gazety ulotneMija rok od wylotu dr S. Uznańskiego-Wiśniewskiego na Międzynarodową Stację Kosmiczną. Lot odbył się w ramach polskiej misji technologiczno-naukowej IGNIS. Rozmowa z płk M. Mazurem. Architektura to budowanie relacji – między budynkami a ich otoczeniem oraz między ludźmi, którzy ją tworzą i z niej korzystają. Muzeum Architektury we Wrocławiu zaprasza na wystawę "SPLOTY. Barbara Brukalska, Helena Syrkus i sieci modernizmu". O szczegółach M. Jędrzejczyk oraz A. Kędziorek. Gazety ulotne odegrały znaczącą rolę - także w historii Polski. Czym były? Opowiada T. Grajpel....more36minPlay
June 26, 2026Słowiańscy niewolnicy. Odkrycia w mauzoleum cesarza Chin. Co zawdzięczamy BizancjumBadacze od dawna zastanawiali się, jak Piastowie finansowali rozwój swojego państwa. Dziś nie ma wątpliwości, że dochodowym towarem eksportowym byli niewolnicy dostarczani na rynki arabskie i do Bizancjum. O tym m.in. pisze w książce „Korzenie Polski 2” - prof. Przemysław Urbańczyk – archeolog z UKSW i PAN. Pierwszy cesarz Chin Qin Shi Huang zmarł w 210 r. p.n.e. Jego grobowiec ukryty pod wielkim kopcem nie został otwarty przez archeologów, natomiast teren wokół wzgórza dostarcza co jakiś czas sensacyjnych znalezisk. Ostatnio odkryto tam bogaty pochówek prawdopodobnie cesarskiego syna księcia Gao - opowiada dr Albert Kozik – sinolog z UW. Co z dorobku Bizancjum na trwałe wpisało się we kulturę nowożytnej Europy? O ocalonych greckojęzycznych antycznych dziełach, fundamentach prawa, chrystianizacji plemion słowiańskich przez Bizantyńczyków czy wreszcie o … widelcu, który także przyszedł do nas ze wschodu – opowie dr Andrzej Kompa – bizantynista z Uniwersytetu Łódzkiego....more34minPlay
June 25, 2026Opieka wobec osób transpłciowych w praktyce medycznej. LEX AI. KangDuo SR2000Opieka afirmacyjna wobec osób transpłciowych w praktyce medycznej– to cykl naukowych wykładów zorganizowanych w czasie sesji edukacyjnej przez Warszawski Uniwersytet Medyczny. Wydarzenie to było pokłosiem opublikowanych wyników badań w Nature dot. tkz. stanu dobrostanu i zaopiekowania osobami transpłciowymi. Jak rozumieć ten rodzaj seksualności wyjaśnia prof. Kinga Janik–Koncewicz. LEX AI. to polska aplikacja prawnicza oparta na sztucznej inteligencji a stworzona specjalnie do pracy z polskim prawem. O tym zupełnie nowym narzędziu dla prawników, ale i dla osób potrzebujących porady prawnej, której może udzielić robot humanoidalny opowiada mecenas Kajetan Komar–Komarowski. KangDuo SR2000. Pierwszy w Europie zabieg z użyciem nowego systemu robotowego KangDuo wykonano w Polsce a promocja tego wydarzenia odbyła się: 24.06.26. O zalrtach dla operatora, ale i dla pacjenta opowiada dr hab. n. med. prof. UM MSC Tomasz Szopiński....more33minPlay
FAQs about Eureka:How many episodes does Eureka have?The podcast currently has 75 episodes available.