Geluiden uit Oost

In deze vierdelige podcast serie "De Napoleon van de stoomvaart" gaat podcastmaker Tineke Kalk op zoek naar wie Jan Wilmink was. Ruim honderd jaar geleden bouwde deze zoon van een Zwolse schoenmaker als directeur van de Koninklijke Hollandse Lloyd een scheepvaartimperium op.

Met zijn passagiersschepen vervoert hij duizenden landverhuizers naar Zuid Amerika. En voor hen verrijst aan de Oostelijke Handelskade het beste landverhuizers-hotel ter wereld: het Lloyd hotel.

Jan Wilmink houdt helaas geen dagboek bij zoals zijn tijdgenoot Ernst Heldring die in tegenstelling tot Jan Wilmink wél tot de elite van de Amsterdamse scheepvaart behoort. Hij zal niet alleen Jan Wilminks stormachtige opkomst, maar ook zijn tragische val boekstaven.

‏Begin vorige eeuw dreigt de jonge Zuid Amerika Lijn failliet te gaan. Ernst Heldring, directeur van de KNSM, gaat op zoek naar iemand die kennis heeft van de vaart op Zuid Amerika en komt uit bij Jan Wilmink. Onder zijn leiding maakt de Zuid Amerika Lijn een doorstart onder de naam de Koninklijke Hollandsche Lloyd.

De nieuwe stoomvaartmaatschappij specialiseert zich in het vervoer van Oost-Europese landverhuizers. De concurrentie op dit gebied is echter moordend. Jan Wilmink overtuigt president-commissaris Karel van Aalst dat de KHL zich als nieuwkomer kan onderscheiden door de aanschaf van twee van de grootste en meest luxueuze passagiersschepen ter wereld, de Gelria en de Tubantia

Muziek
Preparing the fleet | Trevor Morris
‏Song for our ancestors | Steve Miller Band
‏Clog dance uit La fille mal gardée | Ferdinand Hérold
‏Romanian Folk dances |Kurt Nikkanen
Spring ‏| Max Richter
‏Light Cavalry Ouverture

Literatuur
‏Ernst Heldring: Herinneringen en dagboek, 1871 – 1954
‏Koninklijke Hollandsche Lloyd, L.I. Von Münching,
‏Lloyd Hotel, Annette Lubbers

‏De stemmen die u hoorde zijn van

Bert Franssen, Wessel van der Heyden, Alex Leenders, Brian Man, Dieneke Plompen, Peter Propstra, Sam Smakman, Ruud van Soest, Jan Teitsma, Theo van der Vos en Piet van de Waals

Eindmix:Teejay Studio | Music & Sound Design

In deze vierdelige podcast serie "De Napoleon van de stoomvaart" gaat podcastmaker Tineke Kalk op zoek naar wie Jan Wilmink was. Ruim honderd jaar geleden bouwde deze zoon van een Zwolse schoenmaker als directeur van de Koninklijke Hollandse Lloyd een scheepvaartimperium op.

Met zijn passagiersschepen vervoert hij duizenden landverhuizers naar Zuid Amerika. En voor hen verrijst aan de Oostelijke Handelskade het beste landverhuizers-hotel ter wereld: het Lloyd hotel.

Jan Wilmink houdt helaas geen dagboek bij zoals zijn tijdgenoot Ernst Heldring die in tegenstelling tot Jan Wilmink wél tot de elite van de Amsterdamse scheepvaart behoort. Hij zal niet alleen Jan Wilminks stormachtige opkomst, maar ook zijn tragische val boekstaven.

‏Begin vorige eeuw dreigt de jonge Zuid Amerika Lijn failliet te gaan. Ernst Heldring, directeur van de KNSM, gaat op zoek naar iemand die kennis heeft van de vaart op Zuid Amerika en komt uit bij Jan Wilmink. Onder zijn leiding maakt de Zuid Amerika Lijn een doorstart onder de naam de Koninklijke Hollandsche Lloyd.

De nieuwe stoomvaartmaatschappij specialiseert zich in het vervoer van Oost-Europese landverhuizers. De concurrentie op dit gebied is echter moordend. Jan Wilmink overtuigt president-commissaris Karel van Aalst dat de KHL zich als nieuwkomer kan onderscheiden door de aanschaf van twee van de grootste en meest luxueuze passagiersschepen ter wereld, de Gelria en de Tubantia

Song for our ancestors | Steve Miller Band
‏Clog dance uit 'La fille mal gardée' | Ferdinand Hérold
‏Romanian Folk dances |Kurt Nikkanen
‏Scotland the brave | The Drums & Pipes
Wiegelied | ‏Johannes Brahms 

De stemmen die u hoorde zijn van:

Theo van der Vos, Alex Leenders, Wessel van der Heyden, Piet van de Waals, Ruud van Soest, Bert Franssen, Cees de Groot, Corrie Rikkers, Nelleke Oepkes, Sander van Hulsenbeek en Rob de Krieger

‏
Literatuur
‏Ernst Heldring: Herinneringen en dagboek, 1871 – 1954
‏Koninklijke Hollandsche Lloyd, L.I. Von Münching,
‏Lloyd Hotel, Annette Lubbers, 2004

Logo: Winny Ros
Foto's: Beeldbank stadsarchief Amsterdam
Eindmix: Teejay Studio | Music & Sound Design

Met dank aan het Stadsdeel Amsterdam Oost die dit project financieel heeft ondersteund.

Op 8 juni jl. verzamelden zich een veertigtal bewoners uit het Oostelijk Havengebied bij de Binnenbocht, een nieuwbouwcomplex aan de Cruquiusweg, om kennis te nemen van de manier waarop de appartementen op dit deel van het eiland verwarmd wordt. Veel buurtgenoten waaronder vertegenwoordigers van VvE’s zijn benieuwd hoe de huizen op Cruquius verwarmd en gekoeld worden zonder gas.

Roy Vuulink (WarmGedeeld, verantwoordelijk voor de installatie) en Pierre Mostert (Arup) vertelden ons hoe het werkt en hoe eigendom, beheer en exploitatie van het verwarmings/koelingsproces geregeld zijn. “Cruquius bestaat uit zes deelproject- en met elk hun lokale warmtenet. Aan de basis van dit warmtenet ligt een warmte-koudeopslagbron (WKO), in combinatie met water/water-warmtepompen. Bovendien wordt gebruik gemaakt van energie uit het oppervlaktewater (EOW) van de Entrepothaven. In de woningen is gekozen voor vloerverwarming die in de zomer bovendien voor koeling zorgt”.

 De vraag is of dit soort systemen ook in de bestaande bouw toe te passen zijn. In deze gebouwen zijn immers slechts radiatoren aanwezig en geen vloer verwarmingssystemen. Een aardige puzzel voor de VvE's. 
Luister naar een impressie van deze bijeenkomst.

Reportage en samenstelling: Leon Paquay
Muziek: Ten Years After - I'd love to change the world

Toen Suzanne Corbeek in de eerste coronalockdown thuis kwam te zitten, en geen idee had wanneer ze haar werk weer kon oppakken, besloot ze desembrood te gaan bakken. En wat begon als een hobby groeide langzaam uit tot een professie. Haar eigen keuken werd te klein en ze kreeg behoefte aan meer en betere apparatuur. Zomer 2022 opent ze een eigen ruimte aan de Newtonstraat 101. Hoe voelt dat om van je hobby je werk te maken? Over dit proces vertelt Suzanne in deze zesde podcast van Marit van der Meer met Hobby’s in Oost.

Muziek:

My favorite things – John Coltrane, 

Days of experience – Roberto Cacciapaglia

An ending, a beginning – Dustin O’Halloran

‘Long as you know you’re living yours – Keith Jarret, Jan Garbarek, Palle Danielsson, Jon Christensen

Fotografie: Amie Galbraith

Hoe is het om als woongroep in een gebouw te wonen dat oorspronkelijk bedoeld was voor fatsoenlijke dames uit de deftige stand? ‘Het kasteel’ werd het in de volksmond genoemd.

 Anita Boelsums is in gesprek met leden van de woongroep Knoll. Samen met hun kinderen en drie andere woongroepen wonen zij aan het Eikenplein, in een pand dat begin 19e eeuw op aanwijzing van de gefortuneerde Elisabeth Otter Knoll is neergezet voor dames van zekere stand die door omstandigheden niet in staat waren in eigen onderhoud te voorzien.

Foto’s: Marianne Boogaard en Anita Boelsums

Gedichtfragmenten komen uit: Platanen op het Eikenplein door Meikeminne Clinckspoor, april 2015

Muziek: Our house - Crosby, Stills, Nash & Young | Cello sonate no.1, opus 38 - Johannes Brahms

Interviews, techniek en samenstelling: Anita Boelsums

In de Dapperstraat staat een paleis; het Afvalpaleis. Hier ontmoeten buurtbewoners elkaar en wisselen spullen van eigenaar. Allerlei soorten servies, bestek, pannen en andere gebruiksvoorwerpen, kleding ,meubels enz.
Ook worden spullen hier gerepareerd of kun je leren om zelf kleding te repareren of te verstellen. Luister naar de verhalen. Een podcast van Lucy Buddelmeijer.

Onlangs vond het Dutch (de) Light Festival plaats in het kleine stadje Unna, net over de grens in Duitsland. John Prop en Loes Diephuis van de kunststichting Polderlicht uit Amsterdam-Oost boden tien Nederlandse lichtkunstenaars de gelegenheid om hun werk te tonen. Anita Boelsums van Geluiden uit Oost was erbij.

Aanleiding voor de lichtkunst expositie was het 20-jarig bestaan van het Zentrum für Internationale Lichtkunst, het enige aan lichtkunst gewijde museum ter wereld. John en Loes - wij kennen ze van alle jaren dat ze het Parkfestival in het Oosterpark organiseerden - zochten tien markante plekken in de oude binnenstad van Unna voor hun lichtparcours. Net als tijdens Parklicht werden abstracte, stille kunstwerken vertoond, gebaseerd op wit licht.

Een bezoek aan het eerste museum voor lichtkunst ter wereld kon niet uitblijven. Het ongewone gebouw waarin het museum zich bevindt - een oude brouwerij - leent zich met zijn donkere en duistere bierkelders perfect voor een spectaculaire invulling.

Hoe bijzonder lichtkunst is en dat het absoluut de moeite waard is om eens langs te gaan bij het museum moge blijken uit de sfeervolle podcast die uw reporter maakte. Veel plezier bij het luisteren!

Normaal zou je er zo langs fietsen, het gebouw van het IISG - het Internationaal Instituut voor Sociale Geschiedenis aan de Cruquiusweg.  Maar nu sieren grote kleurrijke letters het gebouw. Het IISG is al 25 jaar gehuisvest in Oost en herbergt een schat aan informatie. Hier ligt het erfgoed van revolutionaire bewegingen en kun je alles te weten komen over de ontwikkeling van de sociale omstandigheden van werkenden. We vroegen Gijs Kessler, onderzoeker bij het IISG over het hoe en wat.

Deze oktober-maand staat in het teken van de maand van de geschiedenis en het onderwerp is dit keer arbeid. Onlangs vond er een debatavond plaats over arbeidsethos naar aanleiding van het essay dat hoogleraar James Kennedy over dit onderwerp schreef.

Samenstelling en redactie: Anita Boelsums - Leon Paquay - Tineke Kalk  | Interviews: Leon Paquay

Muziek: The Beatles | Hans Eisler | John Lennon |  Donna Summer |

Ton en zijn vogelfascinatie

In de serie Hobby’s in Oost spreekt Marit van der Meer met buurtbewoners en hun bijzondere hobby’s. Voor de vierde aflevering in deze serie hoeft ze niet ver te lopen, ze praat met haar buurman tandarts Ton Döpp over vogels.

In het eerste deel spreken ze over het fotograferen van vogels en in het tweede deel over het opzetten van vogels.

In het leven van Ton Döpp hebben vogels altijd een belangrijke plaats ingenomen. Als jonge jongen zwierf hij over de opgespoten terreinen van de stadsuitbreidingen bij Amsterdam-West en zag hoe de vogelpopulatie veranderde met de ontwikkeling van het landschap.

In de volgende aflevering neemt Ton Döpp ons mee in ‘de wondere wereld’ van taxidermie, het opzetten van vogels.

Check Ton Döpp tondopp.nl of facebook.com/ton.dopp

Paul Faber en Margriet de Jong maakten in het corona-jaar 2020 ieder 20 portretten van bekende en onbekende 020-ers.

 Ze reageerden op elkaars portretten en zo ontstond een verhaal over de Amsterdamse samenleving in al zijn rijke schakeringen en over de mooie mensen die de stad kent. Luister mee naar wat zij over hun project vertelden.

De 40 portretten hangen tot 4 december in de OBA aan het Javaplein.  Bij voldoende voorinschrijvingen (minimale oplage 80) komt er een boek van de portretten-reeks. Wil je ook een boek (à €15)?  Reserveer dan onder vermelding van het aantal: [email protected]


Muziek: Don't go - Candy Dulfer
Interview, samenstelling en techniek: Anita Boelsums