Nu de centrale banken zo enorm veel geld bijdrukken om de economie te redden, zoeken veel mensen hun heil in goud. Dát kun je immers niet zomaar bijmaken, waardoor het zijn waarde behoudt. Bovendien: nu de rente op Amerikaanse staatsobligaties zo laag is, lijkt goud een steeds waardevoller alternatief, zegt Corné van Zeijl van Actiam. Een zekerheidje, in volatiele tijden, zou je zeggen. 'Hoe minder je vangt op obligaties, hoe aantrekkelijker goud wordt.'

Lees ook | Liveblog Coronacrisis

Die correlatie is de afgelopen jaren enorm sterk geweest, zegt Van Zeijl. 'En die gaat ook in deze crisis weer op: nu de rente zó laag is, wordt goud steeds aantrekkelijker en gaat de prijs omhoog.' Maar waarschuwt hij: over vijftig jaar is het rendement op aandelen gemiddeld 7,8 procent per jaar, tegen 6,5 procent op goud. 'Dat lijkt niet eens zo veel verschil, maar als je die 1,3 procent over vijftig jaar uitrekent, hou je door het rente-op-rente-effect wel twee keer zo veel over.'

Beluister ook | Helder! Hoe maken we een goede en veilige corona-volgapp?

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Om een app tot een succes te maken, moet een groot deel van de Nederlanders hem gebruiken én zijn uitgebreide tests nodig. En bovendien, zegt Frank Dignum, hoogleraar Socially Aware AI in Utrecht en Umeå University in Zweden, is de kans groot dat juist mensen die tóch al zoveel mogelijk risico's mijden geneigd zijn om een app te gebruiken. Zelf is hij bezig met de ontwikkeling van een AI-model om het gedrag van mensen tijdens zo'n coronacrisis in kaart te brengen.

Beluister ook | Helder! Hoe maken we een goede en veilige corona-volgapp?

Hij doet dat juist in Zweden omdat daar veel geld wordt vrijgemaakt op het gebied van AI. En dat werpt al de nodige vruchten af, zegt redacteur Kees Dorresteijn. 'Kunstmatige Intelligentie wordt al op verschillende gebieden ingezet tegen het virus. Vooral in de medische wereld, om de zoektocht naar medicijnen te verkorten. Computers kunnen zo heel snel gegevens scannen en berekenen welke middelen kunnen helpen tegen het virus.'

Lees ook | Liveblog Coronacrisis

Dignum heeft wel een kanttekening: een volgende pandemie kan er niet mee in de kiem gesmoord worden. 'Het coronavirus heeft een aantal eigenschappen die geen ander virus nog had, waardoor het door heel veel mazen van de wet heen glipt. Een ander virus kan weer net iets anders werken, waardoor allerlei monitoring toch niet werkt.' Neemt niet weg dat AI zeer van nut kan zijn om menselijk gedrag in kaart te brengen en verdere verspreiding van het virus te beperken.

Luister ook | D66: ontwikkeling corona-app te gehaast

Luister ook | Corona-app nog geen voorwaarde voor corona-test

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Beluister ook | Helder! Corona | Hoe worden de corona-kosten uiteindelijk betaald?

Het gaat uiteindelijk om twee apps die het opsporen van besmettingen kunnen vergemakkelijken: een die vertelt of je in de buurt bent geweest van iemand die besmet blijkt te zijn en een tweede die het contact met de dokter makkelijker maakt. De eerste heeft de meeste impact op ons dagelijks leven en bovendien: die moet nog verder ontwikkeld worden. Bert Hubert van PowerDNS volgt de ontwikkelingen van de app op de voet.

Lees ook | Liveblog Coronacrisis

Wereldwijd zijn er al zeker zes corona-apps die mensen kunnen volgen en waarschuwen. Een deel daarvan slaat alles op - en de privacyregels in de wind. Maar in onder meer Singapore wordt een betrouwbaarder variant ingezet. En volgens Hubert is het Rode Kruis in Oostenrijk nog het meest vergevorderd met een dergelijke app. 'Die wordt gesponsord door een verzekeringsmaatschappij, die kantoorautomatiseerder Accenture bereid heeft gevonden om een app te programmeren.'

Dossier | Coronavirus

Sterker: Accenture zou bereid zijn om de app open source te maken. Maar of het ook in Nederland de Oostenrijkse variant wordt, is nog lang niet zeker, aangezien ook de app uit Singapore voldoet aan privacy-eisen. En hij werkt vrij eenvoudig, zegt Hubert. 'Een telefoon kan via Bluetooth berichtjes uitsturen die maar een paar meter ver reiken. De gedachte is dat als je dicht genoeg bij iemand bent om een Bluetooth-bericht te ontvangen, je ook dichtbij genoeg bent om corona van hem te krijgen.'

Helder is de podcast die je helpt de onderwerpen in het nieuws van vandaag en morgen te duiden, uitgelegd door BNRs Kees Dorresteijn. Luister Helder, zodat je nooit met je mond vol tanden bij het koffiezetapparaat staat.

Elke week een nieuwe Helder in je podcast-app? Abonneer je dan nu via bnr.nl/helder.

Luister ook | D66: ontwikkeling corona-app te gehaast

Luister ook | Corona-app nog geen voorwaarde voor corona-test

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Een diagnose-behandelcombinatie (dbc) tegenwoordig beter bekend als DBC-zorgproduct is een code van negen cijfers die iets zegt over de inhoud van het totaal van diagnosticering, behandeling en controles. Die code geeft de benodigde informatie over het totale behandeltraject. Op dat pakket wordt een factureercode geplakt op basis waarvan het ziekenhuis een bedrag kan declareren bij de zorgverzekeraar.

Luister ook | Ik ga bidden dat de cijfers niet zo blijven

In de huidige situatie zijn de DBC's minder bruikbaar, omdat het standaard-behandeltraject voor een corona-patiënt op dit moment ontbreekt, zegt Chris van den Haak, die namens accountantsorganisatie BDO de financiële gezondheid van ziekenhuizen monitort. Daarom heeft de Nederlandse Zorgautoriteit een speciale code verspreid die ziekenhuizen aan DBC's van corona-patiënten kunnen plakken.

Tot die tijd bepalen de ziekenhuizen en de zorgverzekeraars de te declareren kosten. Intussen lopen de kosten voor de ziekenhuizen op, zegt Van den Haak. 'De opbrengsten van reguliere zorg vallen grotendeels weg omdat de planbare zorg wordt uitgesteld. Tegelijkertijd blijven de kosten door- en oplopen doordat de corona-patiënten geholpen moeten worden.' Dat betekent dat ziekenhuizen meerkosten zullen maken, maar het effect is nog niet duidelijk.

Luister ook | Corona: Wat mag het kosten?

Dat de coronacrisis ook voor de ziekenhuizen duur is, staat buiten kijf. Maar met extra geld van het kabinet en financiële tegemoetkoming van de zorgverzekeraars lijken de ziekenhuizen voldoende garanties te hebben, belooft Petra van Holst van Zorgverzekeraars Nederland. 'De patiënten moeten weten: de zorg wordt geregeld en de zorg wordt betaald. 'We kijken hoe we kunnen acteren waar er problemen zijn rond de liquiditeit van ziekenhuizen.'

Elke week een nieuwe Helder in je podcast-app? Abonneer je dan nu via bnr.nl/helder.

Helder is de podcast die je helpt de onderwerpen in het nieuws van vandaag en morgen te duiden, uitgelegd door BNRs Kees Dorresteijn. Luister Helder, zodat je nooit met je mond vol tanden bij het koffiezetapparaat staat.

Elke week een nieuwe Helder in je podcast-app? Abonneer je dan nu via bnr.nl/helder.

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Luister ook | Wetenschap Vandaag | Experimentele virusremmer ook in Nederland beschikbaar

Om de huidige speurtocht naar een medicijn in de juiste context te plaatsen, is het goed om even terug te gaan naar één van de pioniers van de moderne geneeskunde: Antoni van Leeuwenhoek. Als nieuwsgierig autodidact werd Van Leeuwenhoek vooral bekend door zijn zelfgefabriceerde microscoop en zijn pionierswerk voor de celbiologie en de microbiologie. Vanaf 1674 deed hij vele ontdekkingen, waaronder het zichtbaar maken van bacteriën en microben.

Lees ook | Liveblog Coronavirus

Via de grondlegger van de bacteriologie, Louis Pasteur, komen we al snel bij de volgende cruciale fase in de strijd tegen bacteriën en microben. In 1928 ontdekte de Schot Alexander Fleming een middel om ze te doden, door een bepaalde schimmel die per ongeluk bij een van zijn bacteriekolonies was gekomen, waar vervolgens geen bacteriën groeiden. Hij noemde de stof penicilline, en veronderstelde dat het als geneesmiddel kon werken.

Dossier | Coronavirus

Belangrijk voor het begrip is het wezenlijke onderscheid tussen een medicijn en een vaccin: het eerste gebruik je als je al ziek bent, het tweede moet die ziekte voorkomen. Dat vaccin tegen het nieuwe coronavirus kan nog wel ruim een jaar op zich laten wachten, maar voor deze Helder! richten we ons op de ontwikkeling van medicijnen. Om te beginnen bij Joep Hufman, medisch directeur van Bayer Nederland - de van oorsprong Duitse farmaceut die ooit aspirine op de markt bracht.

Hufman doet beknopt uit de doeken hoe de ontwikkeling van een medicijn normaal gesproken in zijn werk gaat. 'We kijken eerst altijd waar de medical need zit: wat is het probleem van patiënten? - meestal een vrij evident probleem waar mensen veel last van hebben. Dat ziekteproces proberen we zo goed mogelijk in kaart te brengen via een ketting. Ergens in die ketting zoek je dan de schakel die je kunt doorknippen om ervoor te zorgen dat het proces niet verdergaat en mensen niet meer ziek worden.'

Luister ook | Helder! Hadden we begin maart een beurscrash?

Als eenmaal het cruciale molecuul gevonden is, resten nog drie fasen: de preklinische fase, met tests in cellen, de test op proefdieren en de klinische fase, waarbij ook op mensen wordt getest, zegt Hufman. 'Eerst bij gezonde vrijwilligers, dan bij een kleine groep patiënten en dan het fase 3-onderzoek, waarin de ene groep de nieuwe therapie krijgt en de andere groep de oude therapie of een placebo.' En dan rest nog de registratie bij de European Medical Association. Al met al ben je dan al gauw tien jaar en 2,2 miljard euro verder.

Helder is de podcast die je helpt de onderwerpen in het nieuws van vandaag en morgen te duiden, uitgelegd door BNRs Kees Dorresteijn. Luister Helder, zodat je nooit met je mond vol tanden bij het koffiezetapparaat staat.

Elke week een nieuwe Helder in je podcast-app? Abonneer je dan nu via bnr.nl/helder.

See omnystudio.com/listener for privacy information.

En zo'n beurscrash, is die nou per se rampzalig? In het verleden ging die vaak hand in hand met een recessie. Maar meestal was er dan ook meer aan de hand. De vraag is dus of we ons de stuipen op het lijf moeten laten jagen door die instortende beurskoersen. Of is de coronacrisis op zichzelf al voldoende om de wereldeconomie voor meerdere kwartalen in de min te storten? Na het beluisteren van deze nieuwe Helder! ben je weer helemaal op de hoogte!

Dossier | Coronavirus

Helder is de podcast die je helpt de onderwerpen in het nieuws van vandaag en morgen te duiden, uitgelegd door BNRs Kees Dorresteijn. Luister Helder, zodat je nooit met je mond vol tanden bij het koffiezetapparaat staat.

Elke week een nieuwe Helder in je podcast-app? Abonneer je dan nu via bnr.nl/helder.

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Lees ook | Kremlin kan het nog benauwd krijgen door MH17-proces

Op 17 juli 2014 werd vlucht MH17 boven Oost-Oekraïne uit de lucht geschoten. Maandag 9 maart is de eerste zitting van het proces tegen de verdachten. Het proces kan zomaar twee tot drie jaar gaan duren.

Dossier | MH17

Helder is de podcast die je helpt de onderwerpen in het nieuws van vandaag en morgen te duiden, uitgelegd door BNRs Kees Dorresteijn. Luister Helder, zodat je nooit met je mond vol tanden bij het koffiezetapparaat staat.

Elke week een nieuwe Helder in je podcast-app? Abonneer je dan nu via bnr.nl/helder.

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Alles over de Amerikaanse Verkiezingen vind je in dit dossier. Wil je liever luisteren, dan hebben we hier de podcast Double Dutch en daar de Amerika Podcast.

Doe je dat, en luister je Helder, dan ben jij ook klaar voor Super Tuesday.

Helder is de podcast die je helpt de onderwerpen in het nieuws van vandaag en morgen te duiden, uitgelegd door BNRs Kees Dorresteijn.

Luister Helder, zodat je nooit met je mond vol tanden bij het koffiezetapparaat staat.

Elke week een nieuwe Helder in je podcast-app, abonneer je nu via bnr.nl/helder.

See omnystudio.com/listener for privacy information.