სტუმრები საფიხვნოს

ბათომ-ბაქო-ბალაჯარ, ბევრს ჭამთ და ვერ შეირგებთო.

გამოძღებით და ვერ შეირგებთო, ბათომ-ბაქო-ბალაჯარ.

ბათომ-ბაქო-ბალაჯარ, ბევრსა ჭამთ და ვერ შეირგებთო.

გამოძღებით - არ შეგერგებათო, ბათომ-ბაქო-ბალაჯარ.

საფიხვნოს სტუმრები არიან დღეს,

ქანცს იწყვეტენ საარჩევნოდ,

დაპირებულ სადღეგრძელოებს,

ხელმეორედ გვასმევენ, ძველს ივიწყებენ.

გვიყვებიან: „როგორ უნდა ვიცხოვროთ,

თუ როგორ მოვედით აქამდე,

ხიდზე მიმავალთ რამდენჯერ გაგვიგიაო ცუდი რამ,

Რამოდენა სიყვარული გასწავლათო სვანობამ."

ბათომ-ბაქო-ბალაჯარ, ბევრსა ჭამთ და ვერ შეირგებთო.

გამოძღებით - არ შეგერგებათო, ბათომ-ბაქო-ბალაჯარ.

სამწყემსი ვართო როგორც ჩანს -

აწი მუდამ მეცოდინება,

როგორ უნდა მოვუარო,

ცოლ-შვილს, დედას,

ყველგან ნათესავს, უკვდავ ყანსავს.

ნეტა თქვენს ბედს, მოიცალეთ,

„თქვენს შემყურეს ჩემი თავი

ახლა უფრო მეამაყება''.

Ჴალდეს კვლავ სისხლით სწერია სახელი,

მთელი სვანეთის სირცხვილი რომ ღირსებით შთანთქა.

არ წახდება იქ ის ძვლები,

სიყვარული გაუსინჯავთ ჭეშმარიტი უფლის.

თქვენთან ისინი რა სახსენებლნი არიან,

თქვენ სხვისნი ხართ - უპირო ბატონის.

კიდევ იცით რა მაფიქრებს,

როცა იხრწნებიან გაუნძრევლად,

სხვა გზას რომ ვეღარ პოულობენ,

კართან რომ არჩევნები უდგათ -

სარწმუნო როცა გამოელევათ,

მაშინ იწყებენ ყველგან მოსვლას,

მაშინ ესმით სვანურად საუბარი,

მაშინ ღვრიან ვეება ცრემლებს,

მაშინღა ვხდებით კარგი ნადი,

მაშინ ლოცულობენ.

ყველას გვერდზე ხრიკებით დგანან.

ბათომ-ბაქო-ბალაჯარ, ბევრს ნუღა ჭამ, ვერ შეირგებ.

გამოძღები, ვერ შეირგებ,

ბათომ-ბაქო-ბალაჯარ.

ვერ შეირგებ, ნუ ივიწყებ რომ ჯერ ცუდი ამბები ვრცელდება.

ყალბი ლოცვა ვერ გიხსნის,

ბათომ-ბაქო-ბალაჯარ.

შეასვით აწი სამი ჭიქა,

დაივიწყებენ აქამდე თქმულს,

ისინიც თქვენსავით ახლიდან დაიწყებენ,

ეშმაკურად გვერდზე დგომას,

მკითხაობით ხიდზე გადასვლას.

ჰე, შეასვით აწი.

დღეს გვეწვივნენ, დღეს გვეწვივნენ, დღეს გვეწვივნენ.

დღეს გვეწვივნენ სტუმრები პარტკომში,

ქანცი სძვრებათ საარჩევნოდ,

დაპირებულ სადღეგრძელოებს ივიწყებენ,

ახლა რატომღაც ახალს გვასმევენ.

არავის გეხვეწებით - ლანდი დაგყვებათ,

ორასი წლის მტრის აჩრდილი,

მისი თვალებით უყურებთ ცხოვრებას -

ჩვენ გვექიშპებით მის ნაცვლად.

ბათომ-ბაქო-ბალაჯარ, ბევრს ნუღა ჭამ, ვერ შეირგებ.

გამოძღები, ვერ შეირგებ,

ბათომ-ბაქო-ბალაჯარ.

ვერ შეირგებ, ნუ ივიწყებ რომ ჯერ ცუდი ამბები ვრცელდება.

ყალბი ლოცვა ვერ გიხსნის,

ბათომ-ბაქო-ბალაჯარ.

ამ წყაროსთან

ჩემო ძმებო და დებო,

აქვე მყავხართ, უნდა მოგიფრთხილდეთ,

რომ მოვილხინოთ.

რა მომიშლის მე თქვენს თავს,

ვუბნობთ და ვკამათობთ ხანდახან.

ერთმანეთს არაფერს ვუმალავთ,

ამ წყაროზე არასოდეს ვივიწყებთ

რომ ბოლოს მთა არის მთქმელი.

თუკი გარეთ ვხედავთ დამშრალს,

წინათ მჟავე წყლებით სავსე მიწებს,

მუდამ უხვს და სავსე ყანებს,

საქონლის მწყემსს, მზრუნველ ხარებს.

თავზე მეტად რომ გვეცოდებიან,

ბებერი კლდეები, მუდამ ბებრები.

გაზაფხულის პირველ, მოთბო წვიმის წვეთებზე

ხმამაღლა რომ გვცვივა ცრემლები,

ნუ ვბრაზდებით - ახლავს ყოფნას,

ამ წყაროსთან ნუ ვივიწყებთ,

- საბოლოო ამბავს მთა იტყვის მხოლოდ.

რაზე უნდა იღელვო ნეტავ,

რომ წასცდება ზღაპრები კაცს -

რომ ტრაბახობს, ბაქიბუქობს,

ყოველდღე რომ ირჩევს ქუდებს.

მყინვარები კი დნებიან ყოველწამს,

აჩენენ ძვლებს, ჩვენსას, სხვისას.

მტერს კი სულ ერჩია ზავი - ჩვენი ნაბიჯები

რომ ესწავლა.

უწინ მეტად ღატაკები ვიყავით,

ფეხშიშველნი, სქელი ტერფებით.

რამდენი წელი ჩვენს წინაპრებს,

საშოვარზე წამსვლელებს რა არ უკეთებიათ,

თბილი სამოსის მოსაპოვებლად,

მათი ნაშიერი ჩაცმული დაუტოვებიათ.

ამ წყაროსთან ნუ ვივიწყებთ,

- ბოლო სიტყვა მთას ეკუთვნის!

- საბოლოოდ მთა არის მთქმელი!

ბევრს აქვს ჩვენს გამო დაღვრილი ოფლი და სისხლი,

დრომ გვაჩვენა რისი კეთება ჯობდა -

ვისი მფარველი ყოფილა გული.

ძველი სახელი დრომ მოიტაცა,

ვისი სახელი გვმართებს ჩვენ?!

ნუღარ ვუმალავთ ერთმანეთს,

არ დაგვავიწყებინებს ბოლოში,

ამ წყაროსთან მთა გვახსენებს,

ბოლო სათქმელს იტყვის მხოლოდ ის,

ბოლო სათქმელს იტყვის მხოლოდ ის!

ჩემო ძმებო და დებო,

აქვე მყავხართ, უნდა მოგიფრთხილდეთ,

რომ მოვილხინოთ.

რა მომიშლის მე თქვენს თავს,

ვუბნობთ და ვკამათობთ ხანდახან.

ერთმანეთს არაფერს ვუმალავთ,

ამ წყაროზე არასოდეს ვივიწყებთ

რომ ბოლოს მთა არის მთქმელი.

ბოლოს მთა არის მთქმელი,

ბოლოს მთა არის მთქმელი,

მთა არის მთქმელი.

ვინ არის ბეთქილი, მე ვარ მინაან,

გამოჩენილნი გამომირჩევია.

ყინულსა და თოვლში მუდამ,

მიცნია გზები გაუკვალავში,

მომიდრეკია ახოვანი უშბა.

შერისხული დოლომიტები,

სიკვდილს რომ მიქადიან,

გამიწყვეტენ თოკს და პალოს(?)

მე ცეცხლში გახვეულს, ფრთები მეწვის.

ზარი მითხარით ჩემო ძმებო,

სახელოვანი ვბრუნდები, არა მრცხვენია,

რა ბეთქილი, მე თქვენს მინაანს-

ახოვანი უშბა გამიტეხია.

*

იმშა ბეთქილ, მი ხუ̂ი მიშა,

მეკუ̂ჰე ღუ̂აჟა̈რ ქა̄უ̂ მითი̄შა,

მეჰად კუ̂არემ, მეჰად უჩფა,

ქა̄უ̂ მიჭაბა შუკუ̂ა̈რ უჭბა.

ჩუ̂ექს მიგე̄ნა კჷ̄ლთხი უშბა.

ვოი ლეშხია̄ქ დოლომიტა̈რ,

დაგრა მე̄რა მი ეჩი̄ ტა̈რ,

ჩუხეძგბუ̄რიხ თა̈კუ̂ ი თალა̈რ,

ლემესგ მაცხიპ მეშხიხ ღალა̈რ.

ზა̈რილდ მა̈ქუ̂ედ ლახუ̂ბად მიშგუ,

ჟახირ ონტიხ, დე̄სა მიშგურ.

იმშა ბეთქილ, მი ხუ̂ი მიშა,

კჷ̄ლთხი უშბა ჟი̄უ̂ მიკუ̂ი̄შა.

სიმღერის ტექსტი ეკუთვნის ვალერიან საღლიანს. სვანური ფოლკლორული ანსამბლი ,,რიჰო" ამ სიმღერას(ბალადა მიხეილ ხერგიანზე) დღემდე ასრულებს.

For English scroll Down.

დარდი

ლაღამის ზევით ბავშვები ცხოვრობდნენ,

წამოიზარდნენ, ტყიდან მარტონი გამოვიდნენ.

გაიზარდნენ თამაშ-თამაშში,

დარდი კი ტყეებში დარჩათ.

რისი დარდი უნდა მქონდეს სვანეთში,

თუმცა ყველაფერზე ვდარდობ.

დარდს უმიზეზოდ ვერ შეხვდება კაცი,

ყველაფრის დარდი მხოლოდ მთაში გაწუხებს.

უფროსები ამბობდნენ - შენზე დარდი,

გაიხსენე აბა ვის კლავს?

თბილად თუ არ ხარ, ან თუ არ გცივა,

შენზე არც არავინ დარდობს საერთოდ.

შენი ხათრი სულ მექნება, შინ ვიცხოვრებ თუ გარეთ.

მაცხოვარი ცხოვრობს ლაღამის თავზე,

ბავშვების დარდის შემნახველად და გამანდობლად.

შემოდგომის მიწურულს, როცა სიჩუმეა,

რაღაც არ გასვენებს, არც შინ და არც გარეთ.

თოვლის მოლოდინში ვერ ისვენებ,

რაის ხათრი, დარდის თავიც არ გაქვს.

ერთხელ გინდა სმას გადაყვე,

გაზაფხულს რომ მთვრალმა სდიო.

თოვლის დნობისას კვლავ დარდს პოულობ,

მხოლოდ გიმძიმს?! შიშიც გიპყრობს.

ლაღამის ზევით ბავშვები ცხოვრობდნენ,

წამოიზარდნენ, ტყიდან მარტონი გამოვიდნენ.

გაიზარდნენ თამაშ-თამაშში,

დარდი კი ტყეებში დარჩათ.

მის:

შენი ხათრი სულ მექნება, შინ ვიცხოვრებ თუ გარეთ.

მაცხოვარი ცხოვრობს ლაღამის თავზე,

ულამაზეს ტყეებში,

ბავშვებთან ახლოს,

მათი დარდის შემნახველად და გამანდობლად.

სერდე

ლაღა̈მ ჟიქა̄ნ ბოფშა̈რ იზგახ,

ჟა̈ნცხეხ, ქა̄ნჴა̈დხ ცხეკხა̈ნ მინ გარ.

ლაშდრა̄̈ლისგა ა̈ნცხეხ, სერდე

ჩუ̂ოთსა̈დხ მერდედ ცხეკა̈რისგა.

იმშა სერდე მე̄რა მი შუ̂ა̈ნს,

მარე სერდე ჩი̄მშა მირ მა̄რ.

სერდეს დე̄მჟი ხეთხნი მა̄რე,

ჩი̄მშა სერდე ლახუ̂ს გარ მირ ჯა̄რ.

ხოშა̄̈ლ ტუ̂ი̄ლდახ - ისგუ სერდე

ქა ლა̈ხშყა̈დუ̂ინ, დამ და̄̈ს ხა̄რ,

ტებდი მო̄მ ჯა̄რ ი დე̄ი მჷცხი,

ისგუ სერდე ჰა̈დურ და̄̈ს ხა̄რ.

ისგუ საუდ ჩიგარ მე̄რა,

ქორა̈შ ხუ̂ი̄რა ჰა ქა̄̈მ მერდე,

მაცხუ̂ა̄̈რ იზგე ლაღმი ჟიქა̄ნ,

ბოფშრე სერდე̄შ მუჰუ̂მი-მუკუ̂ჰად.

მუჟღუ̂ერ შდეხნი - ჰერ დე̄მგუ̂აშ ხა̄რ,

დეშ ხიშუ̂მინე ქორს ჰა ქა̄მენ.

ოხღელი მუსს, დეშმა ხა̈რი,

იმშა საუდ, სერდე მა̄მ ჯა̄რ.

ეშხუ გუ̂ა̈მიდ ლითრე ჯაკუ,

მაშდმა̈რ ჰეკუ̂ეს ლუფხუ̂ს ქა̄̈თღუ̂ეჭ.

მუსი ლიჰნე̄მი სერდე ჯეთხნი,

გარჯ გარ მა̄მა, მაყალუ̂ ი̄ ჯა̄რ.

ლაღა̈მ ჟიქა̄ნ ბოფშა̈რ იზგახ,

ჟა̈ნცხეხ, ქა̄ნჴა̈დხ ცხეკხა̈ნ მინ გარ.

ლიშდრა̄̈ლისგა ა̈ნცხეხ, სერდე

ჩუ̂ოთსა̈დხ მერდედ ცხეკა̈რისგა.

ისგუ საუდ ჩიგარ მე̄რა,

ქორა̈შ ხუ̂ი̄რა ჰა ქა̄̈მ მერდე,

მაცხუ̂ა̄̈რ იზგე ლაღმი ჟიქა̄ნ,

მა̈ჲ მაჩე̄ნე ცხეკა̈რისგა,

ფე̄დიას ბოფშა̈რცახა̈ნ,

მინე სერდე̄შ მუჰუ̂მი-მუკუ̂ჰად.

Sorrow

Children were living above Laghami village,

They grew up and came out alone from there,

Grown up while playing games, sorrow -

They left in the woods living alone.

For what shall I grieve in Shwan,

But I've got sorrow for everything.

One can't only find heartbreak,

Unless being in such mountains.

Folks used to say - Can you recall

Who's concerned about you,

If not feeling warm, neither cold,

Literally no soul cares for thou.

Ref:

I'll always have respect for you -

Being home or wandering around,

Savior lives above Laghami, in the woods,

Confident about children's sorrow.

When autumn ends, silence falls in,

No relief is found nor home, neither outdoors.

Waiting for snow to start falling, feeling joyless,

Which confidence, not even caring for anything at all.

Heavily you have to drink and drunken

You should run after spring thoroughly,

When snow starts melting away, there appears sorrow-

Not only woe, great fear steps in.

Children were living above Laghami village,

They grew up and came out alone from there,

Grown up while playing games, sorrow -

They left in the woods living alone.

Ref:

I'll always have respect for you -

Being home or wandering around,

Savior lives above Laghami -

In the most beautiful woods,

Near children,

Confident about their sorrow.

ცარიელი გულმკერდი

დედა დამეხმარე გეხვეწები,

სისხლის ასაღებად მოვიდნენ,

დანდობას არ აპირებენ.

გულები სახლში დატოვეს,

შავი ღრუბლებივით მეწყერს გვიმზადებენ.

ცუდი ამბებია ჩვენს ოჯახში,

მუცელში მესმის კივილის ხმა.

დედა დამეხმარე, გაიქეცი,

მჟავე წყლებისკენ ჯობია წავიდეთ.

ალბათ როგორ გამძიმებ მე,

სირბილს რადგან ვერ ახერხებ.

მოინდომე გთხოვ, ჩვენც სისხლი გვაქვს ასაღები.

მზე მაქვს მთებზე სანახავი.

მომისმინე, ყანას არ დავტოვებ -

მსხვილ სარებზე მათ თავებს ავაგებ,

ხორცით და ძვლებით ზამთარს შევღებავ,

მათი სისხლით თოვლს დავადნობ.

მე სხვა რამისთვის არ გავირჯები,

კიდევ ბევრის სისხლი მაქვს დასაღვრელი.

დედა მდევარი დაგვეწია, თმებში გწვდა და მუცელში

დანით დამკლა მეც.

როგორ მიჰქრის უკუნეთში,

თეთრი ღრუბლებით სავსე მარხილი.

დაკლული ჰკიდია მუცელზე

დღევანდელი ბავშვი, წეღან მოკლული.

როგორ მიჰქრის უკუნეთში,

თეთრი ღრუბლებით სავსე მარხილი.

დაკლული ჰკიდია სვანეთს,

დღევანდელი ბავშვი, წეღან მოკლული.

ჰა̈რი გუ̂ამა̈რ

დედე ლა̈მმა̈რჯუ̂ ჯეჴჷრა̄̈ლ, მუწუ̂რი ა̈გუ̂შგა̈ბ, მა̄მ გუ̂აზა̄რეხ,

გუ̂ია̈რ ჩუ̂აცუ̂ირხ ქორა̈ლს, მეშხე მე̄რა̄̈ლშა̄ლ ჩუ̂ა̈ლს ამა̄რეხ.

ხოლა უ̂ობ ხა̄რხ გუშგუ̂ე̄ჲ ქორშა̈ლს, ჴა̈დთე მესმი კი̄ლ-მა̈კი̄ლ,

დედეჲ ლა̈მმა̈რჯუ̂, ა̈ხბინ ლი̄ტუ̂, ლი̄ზი სგიმა̈რქა დო̄ვ ხოჩა̄̈ნ.

იმჟი გუ̂ა̈მი მჷრე̄სგ ჯა̄რ მი, ლიჭუ̂მეს დეშ ჲერ მოშ ხასხა̈თი,

ჟა̈ხგუ̂ი̄შ, ნა̈ი̄ ლიწუ̂რი გუ̂იწუ̂ჲუ̂, ჩიქე მიჟ მა̄რ ლეწედ, ლახუ̂ჟი̄ნ.

ქალა̈მჰუნა̈რ - და̈ბს მა̄მ ცუ̂ირე, მეგრე ჴარდნა̈ლჟი̄ნ ხუ̂აცუ̂ემ თხუმა̈რს.

ლეღუ̂შუ̂ ი ჯიჯუ̂ა̈რშუ̂ ლინთუ̂ს ხუ̂აწრა̈ნი, მინე ზისხშუ̂ იჰნო̄ლდე̄დხ მუსა̈რ.

მი იშგანღა დე̄სა ფეშნი,

აჯაღ მახუ̂ა̄̈ი ზისხი მჷხნი,

დედე ფათუ̂ა̈რისგა ა̈ჯჰიიდხ,

მი̄ ჩუ̂ამიესნე ჴა̈დი მჷთხრიდ.

მი იშგანღა დე̄სა ფეშნი,

აჯაღ მახუ̂ა̄̈ი ზისხი მჷხნი,

დედე ფათუ̂ა̈რისგა ა̈ჯჰიიდხ,

მი̄ ჩუ̂ამიესნე ჴა̈დი მჷთხრიდ.

იმჟი̄ნ ესპე̄რ წკუ̂არა̈მისგა,

თუ̂ეთნე მე̄რალშუ̂ ქა გუ̂ეში სა̈უ̂.

ჩულჷისენე ხორიკ ჴა̈დქა,

ლადი̄ ბეფშუ̂ილდ, ხუნკუ̂ი̄ ნა̈ისა̈უ̂.

დედე ლა̈მმა̈რჯუ̂ ჯეჴჷრა̄̈ლ, მუწუ̂რი ა̈გუ̂შგა̈ბ, მა̄მ გუ̂აზა̄რეხ,

გუ̂ია̈რ ჩუ̂აცუ̂ირხ ქორა̈ლს, მეშხე მე̄რა̄̈ლშა̄ლ ჩუ̂ა̈ლს ამა̄რეხ.

მი იშგანღა დე̄სა ფეშნი, აჯაღ მახუ̂ა̄̈ი ზისხი მჷხნი,

დედე ფათუ̂ა̈რისგა ა̈ჯჰიიდხ, მი̄ ჩუ̂ამიესნე ჴა̈დი მჷთხრიდ.

იმჟი̄ნ ესპე̄რ წკუ̂არა̈მისგა, თუ̂ეთნე მე̄რალშუ̂ ქა გუ̂ეში სა̈უ̂.

ჩულჷისენე ხორიკ ჴა̈დქა, ლადი̄ ბეფშუ̂ილდ, ხუნკუ̂ი̄ ნა̈ისა̈უ̂.

იმჟი̄ნ ესპე̄რ წკუ̂არა̈მისგა, თუ̂ეთნე მე̄რალშუ̂ ქა გუ̂ეში სა̈უ̂.

ჩულჷისენე ხორიკ შუ̂ა̈ნქა, ლადი̄ ბეფშუ̂ილდ, ხუნკუ̂ი̄ ნა̈ისა̈უ̂.

Mum help me please,

They've come for the merciless revenge,

Left their hearts at home, like

Black clouds, preparing a deluge for us.

Huge trouble fell upon our household,

Loud shrieks reaching in,

Ma, help me, flee,

seems faster through the springs.

I see how I burden you,

as you can't run faster.

Please try, we'll have to get back at 'em,

Yet I've got to see the sun on the mountains.

Listen, I won't leave fields empty -

Fields will be full of their heads on spikes

I'll paint the winter with flesh and bones,

Their blood will thaw the snow.

I won't sweat for anything else,

many more have I to bleed.

Mother, they've reached us, grabbed your hair,

massacrers 've cut me through also.

I won't sweat for anything else,

Much more have I to bleed,

Mother, they've reached us, grabbed your hair,

massacrers 've cut me through also.

How is flying in the gloom,

A sledge full of white clouds.

Slaughtered is hanging down,

Today's child, recently killed.

Mum help me please,

They've come for the merciless revenge,

Left their hearts at home, like

black clouds, preparing a deluge for us.

I won't sweat for anything else,

Much more have I to bleed,

Mother, they've reached us, grabbed your hair,

massacrers 've cut me through also.

How is flying in the gloom,

A sledge full of white clouds.

slaughtered is hanging down,

Today's child, recently killed.

How is flying in the gloom,

A sledge full of white clouds.

slaughtered is hanging down Svan land,

Today's child, recently killed.

დინჯად

მძინარე ბავშვები რომ გაიღვიძებენ,

სად ეგულებათ ოქროს ხარები?

მათი ძილის დარაჯები,

ახლა რომ ანათებენ ზეციურ მთებში.

ვის ეხსომება ოქროს ხარები,

ყველას შვილებს რომ დარაჯობდნენ,

ყოველდღე რომ ჭრიდნენ გზებს,

დინჯი ხარები, სანატრელები.

ახლა კვალავენ გზებს ზეციურ მთებში,

ზეციურ მთებში,

ზეციურ მთებში.

მძინარე ბავშვები რომ გაიღვიძებენ,

სად ეგულებათ ოქროს ხარები?

დინჯად რომ იდგნენ ადრე ყველგან,

გაუჩინარდნენ, შეერივნენ ზეციურ მთებს.

დინჯად, დინჯად! ეძინებათ ბავშვებს,

მშვიდად, მათ ვენაცვალე, დინჯად.

ნელა, ნუ მახვეწნინებთ,

მშვიდად იყვნენ თავიანთ სიზმრებში.

Მშვიდად, ეცოდებათ დაკარგული ხარები,

ადრე მუდამ ირგვლივ იდგნენ,

შეერივნენ ზეციურ მთებს,

გასცდნენ მშვიდად სვანეთის იალაღებს.

დინჯად, ნელა, სძინავთ ბავშვებს,

მშვიდად ხედავენ თავიანთ სიზმრებს,

მშვიდად, უნთიათ მფარველი ანგელოზი,

დათვის ბელებივით დინჯად თამაშობენ.

დინჯად, ნელა, სძინავთ ბავშვებს,

ჩვენს ბავშვობასაც სძინავს ჩუმად,

ეს მძინარე ბავშვები რომ გაიღვიძებენ,

სად ეგულებათ ოქროს ხარები?

ეს მძინარე ბავშვები რომ გაიღვიძებენ,

სად ეგულებათ ოქროს ხარები?

ეს მძინარე ბავშვები რომ გაიღვიძებენ,

სად ეგულებათ ოქროს ხარები?

მძინარე ბავშვები რომ გაიღვიძებენ,

სად ეგულებათ ოქროს ხარები?

მათი ძილის დარაჯები,

ახლა რომ ანათებენ ზეციურ მთებში.

ვის ეხსომება ოქროს ხარები,

ყველას შვილებს რომ დარაჯობდნენ,

ყოველდღე რომ ჭრიდნენ გზებს,

დინჯი ხარები, სანატრელები.

ახლა კვალავენ გზებს ზეციურ მთებში,

ზეციურ მთებში,

ზეციურ მთებში.

დინჯად, ყველგან სძინავთ ბავშვებს,

რად ვაღვიძებთ ჩხუბით, მშვიდად -

როცა გაიღვიძებენ ეს დათვის ბელები,

ჩვენს ნაკვალევზე დაე მშვიდად იარონ.

დინჯად, მათ გამოღვიძებამდე,

ჩვენი გასაკვალია ის გზები.

მადლიერები, გზას დაადგებიან,

თავიანთ შვილებთან მხარდამხარ ივლიან.

გააღვიძეთ დინჯად თქვენში -

თქვენი სიყრმის ბინადარი,

თორემ თქვენს სახელს ივიწყებენ,

ღრმა ძილიდან გამოღვიძებულები.

გააღვიძეთ დინჯად თქვენში -

თქვენი სიყრმის ბინადარი,

თორემ სახელს ივიწყებენ,

ღრმა ძილიდან გამოღვიძებული ბავშვები.

ღრმა ძილიდან გამოღვიძებული ბავშვები.

ღრმა ძილიდან გამოღვიძებული ბავშვები.

ღრმა ძილიდან გამოღვიძებული ბავშვები.

სჲ'ე̄მა მუშუ̂ა̈ნ ხი ი მა̄მ ჯესმო̄ლ იმუ̂ა̄̈ი იღრა̄ლდახ სტოუნზა̈რ, ალა ლა̈სუ̂ მინე ლე̄ქუ̂ი̄სგ, ხოშა ნაღა̈ლ(მიშგუ ნასა̄ზუ̂რ). რა̈იკომს ი პარტკომს აჯაღ მი ხუ̂ა̈ქმე- მიჩა დუ̂რეუ̂ჟი ამჟი ხეკფოოლხჯ მჷრე̄ს ჴალდე̄ შუ̂ანა̈რს. მი მირ ამჟი მესმი, სერ მა̈ი ჯა̄̈ქუ̂ა მიშგუ ლადეღ სი.

ხოსდი რაიკომი ყო̄რს ხუ̂აღფენი მეშხად,

ქა ლიხ სერ ფერა̈ლ, მაკუ ჲერ ა̈დსიპე̄ნხ მეშხად.

ხოსდი დივა̄̈ლ იზელა̄̈ლხ, ზავ ლადღი ლერქუ̂ა̈ლშუ̂,

იშგანთე ხვასპინე თხუ̂იმს უ̂ოდ, მუბუ̂ირ ამნებნე თე̄რა̄̈ლს.

ჯიპა̈რშუ̂ გუ̂ეში შუკუ̂ს ხოსდი, ლჷღა̈ფ ლიხ მეშხად-

ყუ̂აუ̂ლა̈რ ი მიშგუ მალატ, დე̄ს ტეხნიხ უ̂ეშგნა̄უ̂.

მიწუ̂ახ ბუშვა̈რ მიშგუ მჷსგდი შიშტ ჲერ მა̈ღრეხ თე̄რა̈ლს.

მახე ლუთუ̂ე ბეფშუ̂შა̄ლ ალა̄ი ხეხუ̂ა ღეთ ჩილადა̈ღ.

ჲერ ხუ̄ისგდი მიშგუ̂ათე̄სგა, გუ̂ი თერა მეშხად,

ხოსგდი მიშგუ წჷრნი ყო̄რს, ლეღფენი მა̄რ მეშხად.

ეჩა̄ნღო ჰეკუ̂ეს ქა ა̈თდუ̂ეგ,დას ხე̄რა ლეგხოლაალ,

მა̄მ ლი ჰა̈დუ̂ილ ტკიცი ლიგჭე -თელ დეცეგიმ ჲერ სიპ მეშხად.

სერ დე̄ს ხა̄რ მიშგუ ძუღუ̂ას, გუ̂ა̈მი იჷრჟი ფერი̄შ.

დეშ ოთჭკუვა̈რ ეჩქად ალა, ლა̈ჯთხანო̄ნ ამ ფერიშდ.

სგ' ე̄სა ხვისდი მიჟთეისგა, ლიმტკუმა̄̈ლა̈ ჩიქდ,

მიშგუ ლელა̈ტ ი მი ქა ხუ̂იყრიდ, უ̂ოდ ჰამ ა̈ნრᲰი სგა.

რაიკომი წჷრნი ყო̄რალ მა̄რხ ლეღფენი მეშხად,

ქა ლიხ სერ ფერა̈ლ, მაკუ ჲერ ა̈დსიპე̄ნხ მეშხად.

ხოსდი დივა̄̈ლ იზელა̄̈ლხ, ლურექუ̂ ზავ ლადღი ლერქუ̂ა̈ლშუ̂,

იშგანთე მა̄რ ლესპინე თხუ̂იმ, მუბუ̂ირ ვოდ ამნებნე თე̄რა̄̈ლს.

გუმა̄რ ლიწედჷდ ჩულჷღფენე̄შ,

ლჷღა̈ფ მეშხად,

მეშხე ლე̄თშა̄ლ,

პარტკომალ მეშხად,

ლეშხი ლემშხად,

მეშხად,

მუტკუ̂იმ ლე̄თშა̄ლ.

ამანათი

Მთვარევ, მთვარევ, როგორ ხარ? ვერაფერს გატყობ.

ცოდნა მომეც, ვერ ვსუნთქავ აქაურ ჰაერს.

ბორცვზე ამომიყვანა საკმევლის სურნელმა,

რისი სუნი დგას?! ან ვისი აჩრდილები მეძახიან?!

შენი შემყურე კაცის ბედი რა სანატრელია - სული აქვს დამძიმებული.

ცხოვრების შეცნობის გზაზე მყარად დგას - ტყუილების მთიბავი.

ბევრ სიმართლეს უყრის თავს, არა ცხრება.

ამას ასწავლის აქ ცხოვრება, ასე თვლის:

Რაც უფრო მეტს ლოცულობს კაცი,

მით უფრო ტკბილად სძინავთ ყოველ ღამით,

მის საიმედოს და მისი იმედის მქონეს ყველას -

ყველა თავის წილ ღმერთს პოულობსო.

Მთვარევ, მთვარევ, ღვთის გულისთვის გამოჩნდი,

გამინათე გონება, ვერ ვსუნთქავ აქაურ ჰაერს.

ბორცვზე ამომიყვანა საკმევლის სურნელმა,

რისი სუნი დგას?! ან ვისი აჩრდილები მეძახიან?!

შესავლის გარეშე ისმის გაურკვეველი სიმღერა,

ქვები ზანზარებენ, ტოტები ხმაურობენ, ქარები ყმუიან.

ბევრ სიმართლეს უყრიან თავს, არ დრკებიან.

ამას ასწავლიან აქ მცხოვრებთ, ასე თვლიან:

არ მოეშვათ ქვეყნად ნატვრას,

ყველა საქმეს ჯერ ლოცვა უნდა,

წერა გვიან და ნელა - გრძელი ნაბიჯებით ივლის.

კარგს ჩაიდენთ, ნოყიერი სვე-ბედით აივსება თქვენი სახლი.

ცუდს ჩაიდენთ, ბედგამწყრალნი, მცდარი გზებით მჩატედ ივლით.

Მთვარევ, მთვარევ, შენ რა გინდა, ვერაფერს გატყობ.

ცოდნა მომეც, ვერ ვსუნთქავ აქაურ ჰაერს.

ბორცვზე ამომიყვანა საკმევლის სურნელმა,

რისი სუნი დგას?! ან ვისი აჩრდილები მეძახიან?!

დოშდულდ, დოშდულდ იმჟი ხა̈რი, დე̄მგუ̂აშ ჯათერ,

ლა̄მო ლა̈მჴერ, დეშ ხუ̂იხუ̂ა̄̈ნტი, ამჩუ̂ი̄ ჰაჲერს.

ზუგუ̂თე ჟა̈მჰერ ალ ნატუ̄სუნუ̂დ, ხუ̂იმჴერი დეშ.

იმშა ქუ̂ინ ლჷგ ჲედ იშა ფი̄ფა̄̈ლ მეჰე̄რიე̄ლხ.

ნატლაუ̂ და̄̈რ ლი ისგუ მჷსგდი-

ქუ̂ინ ლუნგუ̂მე ხა̄რ.

ლირდე̄ ლათა̈რს გუნ მირ ხასკიბ, ა̈ჭმე ბაქა̈რს.

აშხუ̂თე ჴიდე ფიშირ მართა̈ლს, მა̄მ ხოქა̄̈ბი,

ალას ხათუ̂რი ამე̄ ლარდა, ამჟი ხაბჟა:

მა̈ი ხოშა̄მ დო იმზირ მა̄რე,

ხოშა მუჭხუ̂იდ ხეუ̂ჟეხ ჩი ლე̄თ -

მიჩა ლემკახეს ი მჷმკახეს ჩი̄ს.

მა̈გ როქუ̂ მიჩა წილს ხეთხნი ღე̄რბეთს.

დოშდულდ, დოშდულდ, ქა̄̈ხთენა̄̈ნ, მა̈დილ ჯე̄რა,

ლა̈მჴერ ლა̄მო, დეშ ხუ̂იხუ̂ა̄̈ნტი, ამჩუ̂ი̄ ჰაჲერს.

ჟა̈მჰერ ზუგუ̂თე ალ ნატუ̄სუნუ̂დ, დეშ ხუ̂იმჴერი.

იმშა ქუ̂ინ ლჷგ ჲედ იშა ფი̄ფა̄̈ლ მეჰე̄რიე̄ლხ.

უ̄ქუ̂ა-მა̄̈ქუ̂ად, სგალჷნჩჷდე ისმი ლიღრა̄̈ლ,

ბაჩა̈რ ზჷრზნიხ, ტე̄ვეხ არშხლა̈რ, ბიქუ̂ა̈რ ყუ̄ლიხ,

აშხუ̂თე ჴიდეხ ფიშირ მართა̈ლს, მა̄მ ხოქა̄̈ბიხ,

ალას ხათუ̂რიხ ამე მერდეს, ამჟი ხაბჟახ:

ნომ ათჩარუ̂ად ლიუ̂დი ამე,

ჩი გუ̂ეშს ლიმზირ ხაკუ მა̄̈ნკუ̂ჲ,

სუ̂ევ გუ̂ჲა̈ნდ ი წყჷნა̄რდ, ჯო̄დი ბა̄ჴა̈რშუ̂ იზელა̄ლნი.

ხოჩა̄მ ა̈თჩოდ, ლჷნსგლე ჟჷრა̈ლშუ̂ ქორა̈ლ ჩიგარ ჯეგუ̂შილა̄ლნიხ.

ხოლა̄მ ა̈თჩოდ, გუ̂ა̈მი ჯე̄რახ, ჰა̈ში ბა̄ჴა̈რშუ̂ ხიცუ̂დილა̄ლნიდ.

დოშდულდ, დოშდულდ სი მა̈ი ჯაკა̈ფ, ჯათერ დე̄მგუ̂აშ,

ლა̈მჴერ ლა̄მო, დეშ ხუ̂იხუ̂ა̄̈ნტი, ამჩუ̂ი̄ ჰაჲერს.

ჟა̈მჰერ ზუგუ̂თე ალ ნატუ̄სუნუ̂დ, დეშ ხუ̂იმჴერი.

იმშა ქუ̂ინ ლჷგ ჲედ იშა ფი̄ფა̄̈ლ მეჰე̄რიე̄ლხ.

სგუ̂ებნელე̄თ,

ხოლა უ̂ობ მირ ა̈მჰი̄დ, სგუ̂ებნელე̄თ.

ათხა გარ ხუ̂იშყდუნე, ეჯ ჯო̄დი ლე̄თს,

გუნ მირ მანწა̈მ, ეჯ ლადღი ლე̄თ.

უმბილდ მი,

ხჷნსგა მარე გარ ხუ̂ი ჰა̈დურ მირ,

ნამფერვა მა̄გ თხუ̂იმჟი,

გიმს ხუ̂აცუ̂ირ,

სგალა̈მბურა̄̈ნ ვუცეფდ მირ.

იმთ' აჩა̈დ, დეშ ოჴდ გუდ,

მა̈ი აკუ̂ა̈ჰ, სგო̄თჩა̈დ ისგლე̄თს,

იმ ა̈ხჭა̈მ ეჯ ლადღი უ̂ობ,

სგა ლა̈მსა̈დ გუ̂ამი ლე̄თ.

სგუ̂ებნელე̄თ,

იმჟი ჰა̈შიდ ლარდად, სგუ̂ებნელე̄თ,

მა̄და ლე̄ქუ̂ისგ ჰა̈დურ მა̄მგუ̂ეშ ღეთ,

სერ იმღა̄დ მანწა̈მ ეჯ ლადღი ლე̄თ.

იმთ' ა̈მჩა̈დ, დეშ ოჴდ გუდ,

მა̈ი აკუ̂ა̈ჰ, სგო̄თჩა̈დ ისგლე̄თს,

იმ ა̈ხჭა̈მ ეჯ ლადღი უ̂ობ,

სგა ლა̈მსა̈დ ეჯ გუ̂ამი ლე̄თ.

სგუ̂ებნელე̄თ,

იმჟი ჰა̈შიდ ლარდად, სგუ̂ებნელე̄თ,

მა̄და ლე̄ქუ̂ისგ ჰა̈დურ მა̄მგუ̂ეშ ღეთ,

სერ იმღა̄დ მანწა̈მ ეჯ ლადღი ლე̄თ.

სვანო

მძიმე იქნება, აბა რა!

ვალზე ვცხოვრობ, აბა რა!

ბატონებს ვაძლევ, აბა რა!

ბუშებს რად უნდათ, აბა რა!

შუას ვცხრილავ, რაში მჭირდებიან!

მართალს უკრავენ მხოლოდ, რატომ მოვუსმენ?

არავისკენ არიან, აბა რა?

და ყველგან არიან, რაში გამოვიყენო?!

„ცარიელი" ჯიბით, აბა რა?!

ტყეს ვიყიდი, აბა რა!

წლების მერე, აბა რა?!

გაძვირდება, აბა რა!

Სვანო, გაიგებ კი ამას,

ასი წელი რომ გავა, მერე?

საუბარს თუ მოაბამ თავს,

ჩვენს ბედზე თუ იღელვებ ნეტა?!

არ გაიქცე, არ შეშინდე.

დაგიმშვიდებ მანამდე წლებს,

Წიგნს გიგზავნი ყველაფრის წამლად,

უხილავი ხელით ბალდაჩში დაწერილს.

არც ვეწევი, აბა რა!

არცა ვსვამ, რად მინდა!

ჯანმრთელობას ლოცავენ, აბა რა!

ყველა მჩუქნის, აბა რა!

ყველგან მყავს, აბა რა?!

ჩემზე მლოცველი, აბა რა!

ჩემი წაკითხვა არავის უნდა, აბა რა!

ყველა მეხვეწება, აბა რა!

ლოყა მებერება, აბა რა!

ყველას ლუკმით, აბა რა!

უხსენებელი მყავს, აბა რა!

სულ პურს მიცხობს, აბა რა!

2x

Სვანო, გაიგებ კი ამას,

ასი წელი რომ გავა, მერე?

საუბარს თუ მოაბამ თავს,

ჩვენს ბედზე თუ იღელვებ ნეტა?!

Სვანო!

არ გაიქცე, არ შეშინდე,

დაგიმშვიდებ მანამდე წლებს,

Წიგნს გამოგიგზავნი ყველაფრის წამლად,

უხილავი ხელით ბალდაჩში დაწერილს.

გუ̂ა̈მი ი̄რა, იაღო მა̈ი,

უ̂ა̈ლჟინ ხუ̂იზგე, იაღო მა̈ი,

ვარგა̈ლს ხუ̂ახუ̂დი, იაღო მა̈ი,

ბუშუ̂არს მა̈ი ხა̄რხ, იაღო მა̈ი.

ნე̄სგას ხუ̂ა̈შთხე, მა̈ი მა̄რხ,

ტკიცს გარ აშუ̂მეხ, მე̄რა მა̈ი.

და̄̈ს ხეწუ̂ე̄ნა̄̈ლხ, იაღო მაი,

ჩია̄̈გ ა̈რიხ, მა̈ი მე̄რახ.

ჰა̈რი ჯიბა̈რშუ̂, იაღო მა̈ი,

ცხეკს ჟიხუ̂იყდი, იაღო მა̈ი,

ქა̄ჩეხ ზაია̈რ, იაღო მა̈ი,

ლუგუ̂ენ ხეცხემ, იაღო მა̈ი.

მუშუ̂ა̈ნ, ჯესმო̄ლნი მა̄ ალა,

აშირ ზა̈ი ჲერ ადრი, ეჩქა,

გა̈რგლას ე̄მა ჟი ხასხა̈თნი,

ტარეს ნიშგუ̂ე̄ი ჯე̄რა ესა̄?

ნო̄მთ'ა̄ჩე, ნომ ლა̈მყა̄ლუ̂ე̄ნ,

ჩუ ჯიშა̄რდე ეჩქად ზაია̈რს,

ლა̈ირს ჯიზზი, ჩი̄მი ჟაგრა̈ლს,

ნა̈ირს ბა̄ლდა̈ჩს, ქაუთნა შია̈რშუ̂.

დე̄ი ხუ̂ათჷთუნი, იაღო მა̈ი,

დე̄სა ხუ̂ითრე, მე̄რა მა̈ი,

ნა̈შდუ̂ებს იმზირხ, იაღო მა̈ი,

მა̈გ მასჩქუ̂ა̈რი, იაღო მა̈ი.

ჩია̄̈გ მირი, იაღო მა̈ი,

მიშგუ მემზირ, იაღო მა̈ი,

და̄̈რ მიჭუ̂და̄̈ნი, იაღო მა̈ი,

მაგ მეჴჷრა̄̈ლ, იაღო მა̈ი.

ჰა̈ყბა მებე̄ლი, იაღო მა̈ი,

ჩი̄მი ნა̄პუვშუ̂ იაღო მა̈ი,

ფისრა̈ი მაყა, იაღო მა̈ი,

ქაირბიე̄ლ, იაღო მა̈ი.

2x

მუშუ̂ა̈ნ, ჯესმო̄ლნი მა̄ ალა,

აშირ ზა̈ი ჲერ ადრი, ეჩქა,

გა̈რგლას ე̄მა ჟი ხასხა̈თნი,

ნიშგუ̂ე̄ი ტარეს ჯე̄რა ესა̄?

მუშუ̂ა̈ნ, ნო̄მთ'ა̄ჩე, ნომ ლა̈მყა̄ლუ̂ე̄ნ,

ჩუ ჯიშა̄რდე ეჩქად ზაია̈რს,

ლა̈ირს ჯიზზი, ჩი̄მი ჟაგრა̈ლს,

ბა̄ლდა̈ჩს ნა̈ირს, ქაუთნა შია̈რშუ̂.

It will be hard, of course!

I live in debt, of course!

I give to the bosses, of course!

Why would the bushes need it, of course!

I filter out the middle — what do I need them for?

They speak only the truth — why should I listen?

They belong to no one, of course!

And they are everywhere — what use are they to me?

With an “empty” pocket, of course!

I’ll buy a forest, of course!

After many years, of course!

It will become more expensive, of course!

Svan, will you understand this

After a hundred years pass?

Will you continue this conversation?

Will you care about our fate?

Do not run away, do not be afraid.

I will calm your years until then.

I am sending you a book as a cure for everything,

Written by an invisible hand in Baldach.

I don’t smoke, of course!

I don’t drink — why would I need it?

They pray for health, of course!

Everyone gives me gifts, of course!

I have people everywhere, of course!

People pray for me, of course!

No one wants to read me, of course!

Everyone begs me, of course!

My cheek swells, of course!

With a bite from everyone, of course!

I have a snake, of course!

It always bakes bread for me, of course!

Svan, will you understand this

After a hundred years pass?

Will you continue the conversation?

Will you care about our fate?

Svan!

Do not run away, do not be afraid.

I will calm your years until then.

I will send you a book as a cure for everything,

Written by an invisible hand in Baldach.