Parasja Leerhuis Radio Israël & Preken

Honderden miljoenen sprinkhanen vreten Kenia kaal. Kenia beleeft momenteel de ergste plaag van woestijnsprinkhanen in 70 jaar. Dat is een nieuwsbericht van enkele dagen geleden. Het hele land wordt kaalgevreten. In Nederland hebben we veel last van de eikenprocessierups, maar deze sprinkhanenplaag is toch van een andere orde. Men spreekt zelfs van Bijbelse proporties.

Zeven plagen hebben Egypte getroffen. Met slechts één doel: de Naam bekendmaken. Opdat de Israëlieten zullen uittrekken naar Kanaän. In parasja Bo (Ga!) van deze week lezen we de laatste drie plagen. Tussen de 7e en de 8e plaag ligt een grens. Aan het einde van Ex. 9:34 lezen we: Toen de farao zag dat de regen, de hagel, en de donder opgehouden waren, ging hij door met zondigen en maakt hij zijn hart onvermurwbaar, hij en zijn dienaren. Farao maakte zijn hart zwaar. Hij wilde de eer aan zichzelf houden. En dan komt er een moment dat de Eeuwige zegt: dan moet je het zelf weten.

Als Juda en Jozef weer een eenheid vormen, dan zal dat een grote zegen en welvaart voor de wereld zijn. Parasja Va’yigash leert ons dat de Eeuwige dat al vanaf het begin van de schepping zo heeft gewild. We lezen hoe Juda tot Jozef nadert. We zien de nadering van Jozef tot Juda. Het vraagt wel om stap te zetten, namelijk af te dalen naar Egypte, de dubbele engte. Daar, in het donker, moet het licht worden gebracht. Dat kan alleen als Juda en Jozef tot één worden. De profeet Ezechiël is daarover ook duidelijk. De twee houten die tot enen worden in het hand van de profeet. En tot één in hand van de ENE.

Nader tot God en Hij zal tot u naderen. Sterkt dan uw harten, want de komst van de Heer is genaderd.

Wat is de zin van het leven met God? De zin is deze: één maken wat van elkaar gescheiden is. Eenheid is het kenmerk van het Koninkrijk van God. En één maken, heel maken, is het werk in het Koninkrijk. Waaraan was de Messias herkenbaar? Doven horen, blinden zien, lammen lopen, gevangenen worden vrij. Gebrokenheid wordt geheeld. Wat uit elkaar loopt, wordt bijeen gebracht. Teshuva, bekering, omkering. Dat is werkelijk he-lend. Jezus zegt: Ik ben geroepen om zondaren (doelmissers) tot bekering te brengen. Door heel de Schrift wordt dat principe gehanteerd. Het is één grote lokroep tot Zijn Schepping: komt terug. Bij de ENE. Wat niet bij elkaar wordt gebracht, dat drijft steeds verder uit elkaar. Alleen waar de twee tot één wordt, komt er vrucht.

En om bij elkaar te komen, moet je in beweging komen. Dat is wat Jakob doet. Hij ver-trekt. Hij gaat uit. Va’yetseh.

Het leven is de ballingschap. Als we geboren worden, dan komen we in die balling-schap. In de onrust, de dubbelheid. Dat leven is een balans tussen rechtvaardigheid en barmhartigheid, tussen striktheid en clementie.

Bij de aartsvader Jakob komt de twee, de dubbelheid sterk naar voren. Hij is een van de tweeling. Hij is de man met de twee namen. Hij heeft twee keer twee vrouwen. Zijn zo-nen worden eeuwen later tot twee Huizen, twee koninkrijken.

Hoe vervult Jakob in dat alles de zin van het leven om de twee tot eenheid te brengen? Daarover gaat dit Leerhuis. Als thema heb ik gekozen: vruchtbaar in de ballingschap.

Parasja Ha'azinu

Kun je nog zingen? Zing dan mee!

Op deze shabbat tussen Yom Kippoer en Sukkot lezen we het lied van Mozes. De Thora-lezing is Devarim, Deuteronomium 32. De Haftaralezing is 2 Sam. 22. Dat is het lied van David. Uit het vernieuwde verbond lezen we Joh. 20:26 – 21:25. Petrus krijgt de zorg voor de kudde. Hij is de man van de rots. De Rots is het kernbegrip in het lied van Mozes. Zijn werk is volmaakt. In het leerhuis lezen we het lied met elkaar door. Het is een getuigenis en een profetie. Want hoezeer Zijn volk het ook heeft verbruid, het geeft de volken geen recht om hen onrecht aan te doen. En als de Naam in het geding is, dán zegt de Eeuwige: Mij is de wraak en de vergelding. Op Zijn tijd zal Hij komen om Zijn gemeente recht te verschaffen.

Heeft niet de sterveling een strijd op aarde? vraagt de wijze Job, en zijn de dagen van de mens niet als de dagen van een dagloner? Een slaaf snakt naar schaduw. Een dagloner ziet uit naar zijn loon. Beiden hebben er voor gezwoegd, gestreden. De mens gaat op naar zijn werk, zijn dienstwerk. Tot aan de avond. Zo lezen we in Psalm 104. De mens gaat uit voor zijn levensonderhoud. Dat is de strijd om het bestaan.

Wanneer moet je uitgaan om te strijden? Is dat niet als je leven en je levensonderhoud wordt bedreigd? Als er vijanden aan je grenzen staan of over je grenzen komen?

In het Leerhuis bespreken we vers 10-21 van Deut. 21. In het eerste deel zien we de tweestrijd en in deel twee gaat het over de herrie in huis.

Torah: Lev. 25:1-26:2 | Haftara: Jer. 32:6-27| NT: Luk. 4:16-21

Op de berg Sinaï gaf de Eeuwige Zijn Torah. En van Sion zal de wet uitgaan.Wie klimt de berg des Heeren op? Mozes deed het op de Sinaï. En hebben de berg Sinaï en de berg Sion niet alles met elkaar te maken? Van beide zal de wet, de Torah, uitgaan. Jesaja zegt het: Het zal in het laatste der dagen geschieden dat de berg van het huis des HEERE vast zal staan als de hoogste van de bergen, en dat hij verheven zal worden boven de heuvels, en dat alle heidenvolken ernaartoe zullen stromen. Vele volken zullen gaan en zeggen: Kom, laten wij opgaan naar de berg van de HEERE, naar het huis van de God van Jakob, dan zal Hij ons onderwijzen aangaande Zijn wegen, en zullen wij Zijn paden bewandelen. Want uit Sion zal de wet uitgaan, en het woord van de HEERE uit Jeruzalem.

In parasja Behar gaat de Eeuwige tegenover de wetteloosheid van de inwoners van het beloofde land zijn eigen wetten zetten. Onderwijs over rust, herstel, en vrijheid. De sabbatsrust van de zevende dag. De verlossing van de 50e dag door de wetgeving op de Sinaï. Want we tellen de zeven weken tussen Pesach en Shavuot. Datzelfde patroon zien we ook in de jaren terug komen. Het zevende en het vijftigste jaar. Het zevende is het sabbatsjaar waarin het land rust. Het vijftigste gaat over recht en gerechtigheid door het herstel van de oorspronkelijke situatie.

We zien de waarde van de rust, de zegen van het herstel, en de heerlijke belofte van vrijheid.

Liederen van overwinning

En de zonen Israëls zijn – onder in de zee- gegaan over het dróge! De wateren waren voor hen een muur, rechts van hen en links van hen! Zo redt de ENE op die dag Israël uit de hand van Egypte, en ziet Israël Egypte dood op de lip van de zee; Israël ziet de grote hand waarmee de ENE het heeft gedaan in Egypte en ze krijgen ontzag, de gemeente voor de ENE; ze gaan vertrouwen op de ENE en op Mozes, zijn dienaar.

Het is geen wonder dat door deze verlossing door de machtige hand van de Aanwezige Mozes uitbreekt in gezang. Bijbelse liederen worden meestal gemaakt na de overwinning op de strijd. Dat zien we bij het lied van Mozes in Exodus 15. Dat is de lezing uit de Torah. De haftaralezing is uit 2 Sam. 22. Daar zingt David na de verlossing uit de hand van koning Saul. Uit het vernieuwde verbond lezen we Openbaring 15:1-4: het lied van Mozes en het Lam.

In dit Leerhuis leren we deze drie liederen meezingen. Het lied van Mozes, de man Gods. Het lied van David, de man naar Gods hart. En het lied van Mozes en het Lam Gods.

De achtste dag is een dag van de hoogste vreugde met het uitzicht op het Messiaanse rijk. Was de dood van Nadab en Avihoe een straf of een offer?

Deze shabbat is de eerste na het Purimfeest. We gaan op weg naar Pesach. En daarom wordt deze shabbath de shabbath Parah genoemd. Dat ziet op de rode vaars uit Numeri 19. En dat gedeelte wordt dan in de synagoge gelezen na de wetslezing van Parasja Shemini, als een voorbereiding op het komende Pesach. Laten we ons ook voorbereiden op Pesach en daarom zien we in de derde plaats het ritueel van de ontzondiging door de rode koe.

De bouw van de tabernakel vereiste volkomen toewijding en ruimhartige gaven. Een vurige geest, een bereidwillig hart, en een wijs hart. Zo werd de tabernakel gebouwd met wijsheid, inzicht, en kennis.

Als er geen Tora is, is er ook geen ethisch gedrag, zegt de Mishna, de rabbijnse mondelinge leer. De Tora onderwijst ons hoe wij hebben te leven in relatie met de Eeuwige en in relatie tot elkaar. Dat is immers de samenvatting van de Tora? God liefhebben boven alles, en onze naaste als onszelf.

De parasja van deze week is getiteld Mishpatiem, de bepalingen. Deze mishpatiem zijn als het ware een toelichting op en een uitwerking van de Tien Woorden. Ze geven een aantal rechtvaardige principes.