Świadek ze słyszenia (true crime)

Moim gościem jest dr Amadeusz Małolepszy – adwokat i obrońca w sprawach karnych. W odcinku próbujemy zrozumieć, dlaczego tymczasowe aresztowanie jest stosowane tak często. Jak wynika ze sprawozdań Prokuratury Krajowej za 2025 r., na 10 wniosków prokuratorów o zastosowanie tego środka jest uwzględnianych przez sądy. Rozmawiamy o możliwych alternatywach – zarówno wśród już istniejących nieizolacyjnych środków zapobiegawczych, jak i w kontekście projektowanych regulacji dotyczących tzw. aresztu elektronicznego.

Pierwszy odcinek 4 sezonu poświęcam patostreamingowi.

Czy o winie, karze, a czasem o dożywotnim pozbawieniu wolności, powinien współdecydować obywatel bez przygotowania prawniczego? W najnowszym odcinku podcastu „Świadek ze słyszenia” omawiam rolę ławników w sprawach karnych, ich realny wpływ na orzekanie oraz różnice między polskim modelem ławniczym a ławą przysięgłych. To także pytanie o to, czy społeczny udział w wymiarze sprawiedliwości powinien nadal polegać na współorzekaniu, czy też przybierać inne formy.

Czy o winie, karze, a czasem o dożywotnim pozbawieniu wolności, powinien współdecydować obywatel bez przygotowania prawniczego? W najnowszym odcinku podcastu „Świadek ze słyszenia” omawiam rolę ławników w sprawach karnych, ich realny wpływ na orzekanie oraz różnice między polskim modelem ławniczym a ławą przysięgłych. To także pytanie o to, czy społeczny udział w wymiarze sprawiedliwości powinien nadal polegać na współorzekaniu, czy też przybierać inne formy.

Czy sprawca zabójstwa może odpowiadać także za znieważenie zwłok tej samej osoby? W tym odcinku analizuję trzy sprawy, w których po śmierci pokrzywdzonych doszło do ukrywania, przewożenia, porzucania albo niszczenia ciał.Na pierwszy rzut oka wszystkie te zachowania wydają się skrajnie drastyczne i moralnie odrażające. Prawo karne wymaga jednak czegoś więcej. Dla odpowiedzialności z art. 262 § 1 k.k. nie wystarczy samo niegodne postępowanie ze zwłokami. Trzeba ustalić, czy sprawca działał z zamiarem znieważenia zmarłego — okazania pogardy, poniżenia albo zbezczeszczenia jego ciała.

Rozmowa z adwokat Kamilą Majchrzak o roli adwokata w polskim procesie karnym.

Czy wiesz, co robi Twoje dziecko w internecie? To pytanie brzmi jak hasło z plakatu na szkolnym korytarzu. A jednak kryje się za nim problem znacznie poważniejszy niż zwykłe rodzicielskie zaniepokojenie. T en odcinek dotyczy internetowych „gier” i wyzwań, które tylko pozornie są zabawą. Od „Niebieskiego Wieloryba”, przez „Zostań wróżką ognia”, aż po Blackout Challenge, Fire Challenge i Tide Pod Challenge — wspólny mechanizm jest podobny: ryzyko zostaje przedstawione jako próba odwagi, cierpienie jako dowód charakteru, a autodestrukcja jako sposób na zdobycie uwagi i akceptacji.To opowieść o samotności, presji grupy, manipulacji i cyfrowej przemocy. W odcinku analizuję psychologiczne, społeczne i prawnokarne mechanizmy tego zjawiska. Szczególne znaczenie ma tu nie tylko art. 151 k.k., dotyczący doprowadzenia człowieka do targnięcia się na własne życie, lecz także możliwość kwalifikowania takich zachowań jako nękania, groźby karalnej, zmuszania do podjęcia określonych czynności, narażenia na niebezpieczeństwo utraty zdrowia lub życia, albo spowodowania naruszenia czynności narządu ciała lub rozstroju zdrowia.

Wyobraźcie sobie sytuację, w której jedno zdanie uruchamia na nogi wszystkie możliwe służby mundurowe. Kilka słów, które nie mają nic wspólnego z rzeczywistością, a mimo to wywołują ewakuacje setek osób, zatrzymują pociągi, przerywają rozprawy w sądach i angażują dziesiątki funkcjonariuszy Policji. Budynek przestaje być miejscem pracy, a staje się potencjalnym miejscem zdarzenia. Na miejsce jadą patrole Policji, pojawiają się strażacy, zespoły ratownictwa medycznego. Zamykane są ulice, wstrzymywany jest ruch, zabezpiecza się teren. Każda z tych czynności jest racjonalna – pod warunkiem, że zagrożenie istnieje. Państwo działa tak, jak musi działać: zakłada najgorszy scenariusz.I właśnie w tym miejscu zaczyna się odpowiedzialność karnaKto wiedząc, że zagrożenie nie istnieje, zawiadamia o zdarzeniu, które zagraża życiu lub zdrowiu wielu osób lub mieniu w znacznych rozmiarach lub stwarza sytuację, mającą wywołać przekonanie o istnieniu takiego zagrożenia, czym wywołuje czynność instytucji użyteczności publicznej lub organu ochrony bezpieczeństwa, porządku publicznego lub zdrowia mającą na celu uchylenie zagrożenia, podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 8. Natomiast jeżeli sprawca czynu zawiadamia o więcej niż jednym zdarzeniu, podlega karze pozbawienia wolności od lat 2 do 15.

Mówi się, że miasto nigdy nie zasypia. Nocą ulice pustoszeją, a ruch ustępuje miejsca ciszy. Wystarczy błysk świateł, krótki sygnał i zwykła droga na kilka sekund przestaje być drogą. Zaczyna przypominać tor wyścigowy. Tyle że to wciąż przestrzeń publiczna. W tym odcinku pokazuję, jak prawo w końcu przestało traktować takie zachowania jak zwykłą brawurę. Opowiadam o art. 178c k.k., który wprowadził przestępstwo nielegalnego wyścigu pojazdów mechanicznych, oraz o art. 86c k.w., dotyczącym driftu i celowego doprowadzania do utraty styczności kół z nawierzchnią. W odcinku nawiązuje do dwóch prawdziwych spraw karnych, w których wyścigi na ulicach dwóch polskich miast skończyły się tragicznie.

W tym odcinku przyglądam się przestępstwu kradzieży tożsamości – krok po kroku. Analizuję mechanizmy działania sprawców i konsekwencje dla pokrzywdzonych. To odcinek z mocną dawką true crime.