Szkoła Bardzo Wieczorowa Radia Katowice

W szkole Bardzo Wieczorowej dr Jacek Kurek będzie mówić "Jak ogień kształtuje naszą kulturę". Dodam - na przestrzeni wieków. Bo to, że jest on jednym z 4 żywiołów, to wiadomo, to, że ogień w różnych kulturach i epokach miał przypisane znaczenia symboliczne; był np. symbolem życia, energii witalnej, pierwiastka męskiego też mniej więcej wiemy. Ale ogień bywał też źródłem katastrof i pożarów, stąd – oprócz symboliki pozytywnej – bywa w różnych kulturach symbolem gwałtowności wzbudzającej grozę. O tym wszystkim w dzisiejszym wykładzie dr Jacka Kurka, a rozmawiać z nim będzie Marek Mierzwiak.

Była polską agentką brytyjskiej tajnej służby Kierownictwa Operacji Specjalnych (SOE), oraz wywiadowczyni Secret Intelligence Service.

Winston Churchill - premier Wielkiej Brytanii tak o niej mówił: Piękna, inteligentna, piekielnie odważna, najlepsza moja agentka.

Miała podobno romans z twórcą Jamesa Bonda i to ona jest jego pierwowzorem. Ian Fleming zamienił jednak jej spódnice na spodnie mężczyzny i tak powstał Bond czyli agent 007.

Krystyna Skarbek miała tak ciekawe życie, że stanowi ono gotowy scenariusz filmowy. Miał nawet powstać o niej film, ale na razie sprawa ucichła. Jej życie i szpiegowanie dla Wielkiej Brytanii, ale podobno nie tylko, przypomina w rozmowie z Markiem Mierzwiakiem - Maria Trzeciak.

Guido Reni był włoskim malarzem i grafikiem okresu wczesnego baroku. Był malarzem bardzo płodnym. Tworzył malowidła ścienne, monumentalne obrazy ołtarzowe, obrazy sztalugowe o tematyce tak religijnej jak i mitologicznej oraz portrety. Inspirował się sztuką antyczną oraz malarstwem Rafaela i Caravaggia. Jego malarstwo cechują: wysokie walory techniczne, śmiałość pociągnięć pędzla, skomplikowana kompozycja oraz miękkość koloru i form. Ten zapomniany przez wielu malarz wraca i pokazuje, jak wspaniałe dzieła stworzył. Winę za to, że nie znamy jego twórczości, ponosi on sam. Był namiętnym hazardzistą i dorobiono mu "gębę", od której nie potrafił uciec, że jest niesolidny, a więc nie można na nim polegać. I tak został zapomniany. Przypomni go Ewelina Sobczyk-Podleszańska.

Bez tego budynku nie wyobrażamy sobie krajobrazu Katowic. Kto odwiedził to miejsce choć raz - potwierdza, że ma swój wyjątkowy klimat. A do tego bardzo bogatą historię. Katowicki kinoteatr Rialto skończył w styczniu 110 lat. Jest co wspominać, jest o czym opowiadać, do czego Agnieszka Strzemińska namówiła Katarzynę Pryc, szefową Rialta.

Szkoła Bardzo Wieczorowa popularyzuje wiedzę, poszerza horyzonty, a czasem przypomina zdarzenia i osoby. Tak będzie w kolejnym naszym, wykładzie. A kiedy spotykają się Beata Tomanek i prof. Irma Kozina to wiadomo, że tematem rozmowy stanie się historia sztuki. O kim zapomniał świat, kogo warto przypomnieć? Kto niegdyś elektryzował swoich odbiorców? Bulwersował nawet? Już za chwilę poznają państwo odpowiedź na powyższe pytania.

Gabriela Zapolska była aktorką ale też dramatopisarką, powieściopisarką, publicystką, krytyczką teatralną i artystyczną.W swoich naturalistycznych powieściach i dramatach wykpiwała moralną obłudę mieszczaństwa. Jej dramat "Moralność pani Dulskiej" w dalszym ciągu pokazywany jest w teatrach i reżyserzy ciągle poodkrywają w nim nowe znaczenia i sensy.

W czasopiśmie konserwatywne "Niwa" zarzucano niemoralność sztuk Zapolskiej – a zwłaszcza lubieżność i ordynarność. Takie opinie nie zmieniły się aż do początku dwudziestolecia międzywojennego.

W wykładzie Maria Trzeciak przypomni Gabriele Zapolską nie tylko jako pisarkę, ale także aktorkę, bo o tej pasji mało wiemy, a Gabriela Zapolska na punkcie aktorstwa była po prostu zakręcona.

Istnieją książki, o których się mówi, które przeszły do historii, stały się kanonem literatury, fascynują, chociaż znane są tylko z podań i legend. Czasem przetrwały w polemikach, w spisach, rejestrach.

Niektóre są obecne w pamięci ludzi, chociaż fizycznie już tych książek nie ma. Już żaden czytelnik nie weźmie ich do ręki – są to książki stracone, a jednak obecne, czego przykładem jest dzisiejszy wykład w Szkole Bardzo Wieczorowej, w którym Beata Tomanek i prof. Jan Malicki rozmawiać będą o książkach, których nie ma.

Magdalena Abakanowicz była światowej sławy rzeźbiarką, twórczynią tkaniny artystycznej, które to kompozycje zostały nazwane od jej nazwiska Abakanami. Wykorzystywała w swej twórczości również inne materiały takie jak kamień, drewno czy brąz. Na I Biennale Form Przestrzennych w Elblagu zrezalizowała formę pezestrzeną o wysokosci 7 metrów. Brała udział w wielu wystawach, tak indywidualnych, jak i zbiorowych. Nagradzana i doceniana potrafiła z każdym widzem rozmawiać i objaśniać swoje dzieła, które przecież nie dla wszystkich od razu były zrozumiałe. O Magdalenie Abakanowicz wykłada w Szkole Bardzo Wieczorowej dr Anna Matuszyńska.

Bohaterką wykładu jest Pannonica, kobieta wywodząca się z bogatego, żydowskiego rodu Rothschildów, ale też kobieta, która zakochała się w jazzie a szczególnie w jednym z muzyków jazzowych Theloniousie Monku. Rzuciła bogate życie, przeniosła się do Stanów Zjednoczonych i tam przez długie lata była managerką wszystkich muzyków o ciemnej skórze, opiekując się nimi, lecząc ich, ale i załatwiając im koncerty. Opowiada o niej Agnieszka Łopacka, aktorka Teatru im. Adama Mickiewicza w Częstochowie, która na deskach tej sceny występowała właśnie w spektaklu zatytułowanym "Pannonica".

Bohaterką wykładu Eweliny Sobczyk Podleszńskiej jest pisarka żydowskiego pochodzenia, ale też skandalistka i muza artystów - Izabela "Czajka" Stachowicz. "Królowa bohemy" jak ją nazywano potrafiła żyć niebanalnie. Piękna, inteligentna i odważna dawała sobie rade w każdej sytuacji. Z jej późniejszych książek możemy dowiedzieć się wielu pikantnych szczegółów o życiu "wielkich" tego świata. Trzykrotna mężatka owijała sobie mężczyzn wokół palca, bo potrafiła flirtować jak mało kto.

Witkacy pisał o niej, że była kobietą łatwą, a ona sama o sobie, że nigdy nie była moralna.

O zapomnianej muzie artystów wykłada Ewelina Sobczyk Podleszńska.