Techzine Talks

In deze aflevering van Techzine Talks kijken we terug op het afgelopen jaar. We nemen je in deze kerstspecial van 2024 een uur lang mee in alle grote ontwikkelingen op IT-gebied. Wat is er allemaal gebeurd? Wat was er van belang? En welke ontwikkelingen nemen we mee naar 2025?

We staan onder meer stil bij Amazon, ASML, Atos, Broadcom, Crowdstrike, datacenters, Europa, Google, Intel, Lidl, Microsoft, VMware de pc-markt, de sovereign cloud en nog veel veel meer. 

Een ideale aflevering om op je gemak te beluisteren, te kijken onderweg of tijdens het bezoek aan je schoonouders. Laat ook vooral weten wat je van Techzine Talks vindt, de afleveringen van afgelopen jaar en wat er nog beter kan. Dan gaan we daarmee aan de slag.

Eind 2022 sloeg ChatGPT in als een bom. Plots kwamen er veel meer mogelijkheden op het gebied van AI, voor IT-leveranciers en organisaties die op zoek zijn naar manieren om processen en workflows te optimaliseren. Heeft Generatieve AI geleverd wat velen ervan verwachtten twee jaar geleden? We bespreken het in deze splinternieuwe aflevering van Techzine Talks.

De IT-wereld is al een paar jaar in rep en roer. De reden: eind 2022 kwam er met ChatGPT 3.5 een eerste keer een Large Language Model (LLM) beschikbaar voor de massa.

Zoals dat dan vaker gaat bij een nieuwe ontwikkeling, volgde er een periode van onrealistische verwachtingen. Die werden ook zeker niet getemperd door de meeste IT-leveranciers. Na verloop van tijd kwam er gelukkig wat meer realisme en pragmatisme in het GenAI-verhaal. Nu, twee jaar later, is het een goed moment om de balans op te maken.

Foundation models, agents, copilots, RAG, pc's en strijd tussen hyperscalers

In deze aflevering van Techzine Talks benaderen we het fenomeen GenAI vanuit meerdere invalshoeken. Voor sommige leveranciers is het een manier om een wat inzakkende markt weer op te krikken. Voor anderen is het juist een mogelijkheid om een toch al uitstekend lopende business nog een extra versnelling te geven. 

Wat de exacte reden ook mag zijn, vrijwel alle leveranciers doen iets met GenAI. Er is een strijd gaande tussen de verschillende foundation models (LLM's), maar ook tussen de grote hyperscalers. Daarnaast zijn er met Retrieval-Augmented Generation (RAG) en recenter Agentic AI ook de nodige extra componenten toegevoegd aan het GenAI-narratief. 

Al met al lijkt GenAI steeds bruikbaarder te worden. Het wordt echter ook aanmerkelijk minder hemelbestormend dan we in 2023 te horen kregen. En dat is een goede zaak. Uiteindelijk moet het vooral praktisch haalbaar zijn en ook voldoen aan alle wensen en eisen die organisaties hebben.

Observability is een belangrijk gespreksonderwerp binnen organisaties. Zowel vanuit IT- als securityperspectief is inzicht in hoe omgevingen functioneren en vooral ook hoe ze niet functioneren van cruciaal belang. De laatste tijd gaat het ook steeds meer om zogeheten Unified Observability. Om daar meer over te weten te komen, spraken we met Chris Geebelen van Dynatrace, een bedrijf dat zich al bijna twintig jaar bezighoudt met wat we nu observability noemen.

Observability heeft een wat obscuur imago, merken we vaak in gesprekken. Want wat is het nu eigenlijk precies? Wat houdt het voor systemen, endpoints en andere locaties in om 'observeerbaar' te zijn en zijn ze het allemaal van zichzelf? En is observability niet gewoon een modieuze nieuwe naam voor monitoring?

Deze en andere vragen stellen we aan Geebelen in deze nieuwe aflevering van Techzine Talks. Om observability goed in te kunnen richten en in te kunnen zetten, is het namelijk zaak voor organisaties om eerst goed te snappen wat het is. Dat gebeurt zeker nu ook grotere spelers zoals Cisco en HPE zich ermee gaan bemoeien de laatste jaren steeds beter.

Wat is Unified Observability?

Dynatrace bestaat al sinds 2005 en is vanaf het ontstaan al bezig met wat we nu observability noemen. Inmiddels zijn we aangeland in het tijdperk van Unified Observability. Het samenvoegen van de observabilitydata van alle onderdelen van organisaties kan namelijk nog meer waarde uit die data halen. We bespreken met Geebelen waar die waarde exact inzit.

Daarnaast bespreken we ook uitgebreid met Geebelen wat de verschillende toepassingen zijn van observability(-data). Er zit bijvoorbeeld een sterke securitycomponent aan observability. Als je precies ziet wat er allemaal gebeurt binnen de infrastructuur van een organisatie, zie je immers ook de slechte dingen die gebeuren. Daarnaast zet Dynatrace de nodige stappen op het gebied van business analytics. De data die in het platform van het bedrijf zit, kan er zomaar aan bijdragen dat een organisatie als geheel beter gaat renderen.

Observability opereert al met al op meerdere snijvlakken, waaronder IT, security en operations. Vandaar ook dat Unified Observability belangrijk is om deze verschillende domeinen aan elkaar te koppelen. Hoor alles over de staat van observability in ons gesprek met Chris Geebelen van Dynatrace.  

Uit recent onderzoek van Kaspersky blijkt dat het slecht gesteld is met de beveiliging van industriële omgevingen. Daar zijn op zich ook wel de nodige redenen voor aan te voeren. Toch wordt het nu toch echt tijd voor organisaties om hun OT-security beter op orde te krijgen. Wij praten hierover met Robert Sprenkels van Kaspersky en Patrick de Haan van Condor Carpets, een klant van Kaspersky.

De aflevering van vandaag is best een bijzondere. Coen en Sander gaan in gesprek met Kaspersky en met een klant van het bedrijf. Dat laatste is vrij zeldzaam, omdat de meeste klanten liever niet praten over hun securitystrategie. Toch is dat wel erg belangrijk om te doen. Andere organisaties kunnen hier veel van leren en vervolgens ook stappen zetten om het beter in te richten.

Met name als het gaat om OT-security zitten we nog niet op het niveau waar we op moeten zitten. Het gaat dan vooral in eerste instantie om awareness. Dat wil zeggen, er heerst nog altijd vrij breed het idee dat het allemaal wel mee zal vallen met bedreigingen voor OT-omgevingen. Aan de ene kant omdat organisaties denken dat de investeringen in IT-security dit wel afdoende afdekken. Aan de andere kant ook omdat ze van mening zijn dat de OT-omgeving sowieso goed is gescheiden van de IT-omgevingen. Er zou dus geen noodzaak zijn om hier afzonderlijk naar te kijken. 

Beide aannames zijn echter niet houdbaar als je wat dieper in de materie duikt. Dat horen we ook van Sprenkels en De Haan in deze aflevering van Techzine Talks. Uiteraard is er door de steeds verdergaande samensmelting van IT en OT zeker ook een IT-component in OT-security, maar dat betekent niet dat er niet ook afzonderlijk naar OT-security gekeken dient te worden. Denk bijvoorbeeld alleen maar aan de supply chain van een organisatie die actief is in de sectoren waar we het vandaag over hebben. Die is radicaal anders dan die van organisaties die daarbuiten opereren. 

Luister nu naar deze nieuwe aflevering van Techzine Talks en leer vooral van de lessen uit de praktijk die Patrick de Haan van Condor Carpets met ons en daarmee ook met jullie deelt.

HPE heeft met HPE VM Essentials Software een alternatief ontwikkeld voor VMware vSphere. Met de overname van Morpheus Data deze zomer heeft HPE reuzenstappen gezet om een goed en schaalbaar alternatief voor VMware vSphere neer te zetten. Techzine was aanwezig op HPE Discover Europe en in deze aflevering analyseren we deze stap van HPE.

HPE heeft met de overname van Morpheus Data een softwarestack in huis gehaald waarmee het een schaalbare KVM-virtualisatiestack aanbiedt. Met de techniek van Morpheus Data kun je duizenden VM's virtualiseren. Dat product heeft HPE als basis gebruikt bij de ontwikkeling van HPE VM Essentials Software. Waar we zo’n zes maanden geleden nog dachten dat HPE zich voornamelijk zou richten op virtualisatie voor het MKB, legt het bedrijf de lat nu een stuk hoger.

We bespreken in deze aflevering van Techzine Talks de features, de stack, de SLA, de pricing, het aanbod en de beschikbaarheid. Ook staan we stil bij de impact van deze ontwikkeling. Wat betekent dit voor VMware en Nutanix?

Een vraagstuk dat bij menig organisatie leeft is: kiezen we nu voor een on-premises, hybride of cloud-only infrastructuur? Een keuze die niet altijd even eenvoudig te maken is, zeker niet als je rekening moet houden met allerlei externe factoren. Een van de belangrijkste factoren in deze discussie is de kosten, die mogen niet uit de hand lopen. Hier gaan we dieper op in, in deze aflevering van Techzine Talks.

Coen en Sander gaan in gesprek met Sandor Warmerdam. Hij is Senior Cloud Economist bij Nutanix en spreekt dagelijks met (potentiële) klanten over hoe hun infrastructuur het efficiëntst kan worden ingericht. Hij houdt daarbij rekening met compliance, kosten en steeds vaker ook duurzaamheid. Duurzaamheid is bij veel organisaties steeds belangrijker, dus de infrastructuurleverancier moet bij voorkeur energieneutraal zijn.

We bespreken met hem de trends in de markt: partijen die naar de cloud bewegen of juist vanuit de cloud terugkeren naar on-premises. Uiteindelijk kiezen veel organisaties een hybride cloudarchitectuur, waarbij ze on-premises combineren met de cloud. Warmerdam beantwoordt uiteindelijk ook de vraag welke optie in de meeste gevallen het meest betaalbaar is.

Elke organisatie wil vandaag de dag met AI aan de gang, maar waar begin je? Ga je zelf een AI-oplossing bouwen? Kies je voor dure geavanceerde infrastructuur, huur je capaciteit in de cloud of kies je voor kant-en-klare AI-features van SaaS-aanbieders. Keuzes genoeg, maar waar begin je?

In deze aflevering van Techzine Talks trappen we af met de hardware AI stacks die vandaag de dag te verkrijgen zijn. Voor wie zijn die geschikt, maar ook vooral voor wie niet. Een van de trends die we zien is dat NVIDIA weliswaar de marktleider is wanneer het gaat om AI-hardware, we zien veel partners al voorsorteren op een ecosysteem met meerdere aanbieders.

Daarna hebben we het over de software die door ontwikkelaars gebruikt kan worden. Zijn die namelijk geschikt voor alle hardware of zitten daar nog verschillen in? Wanneer moet je hier rekening meehouden, of wanneer wordt dit voor je gedaan?

Tot slot staan we nog stil bij enkele voorbeelden wanneer het zelf ontwikkelen van AI niet eens zozeer nodig is, omdat er voor veel organisaties ook al out-of-the-box AI beschikbaar is. Diverse grote SaaS-vendoren zijn al erg ver om AI aan te bieden aan een breed spectrum van organisaties. 

Uiteraard zijn er altijd organisaties die vanwege hun specialisatie of compliance eisen niet zomaar met elke SaaS-leverancier in zee kunnen. Ook daar staan we bij stil. Al met al weer een zeer dynamische aflevering over hoe AI toepasbaar is vandaag de dag en hoever de markt op dit moment is. 

#ai #aistack #stack, #saas #hardware #nvidia #ontwikkelen

Een Finse provider rapporteerde recent drie kwartalen achtereen een daling in mobiel dataverkeer. Aangezien de Finse markt wordt gezien als een indicator waar de rest van de markt heengaat, lijkt dit geen best nieuws voor de telecommarkt. Maar is dat ook zo? En wat zeggen dergelijke cijfers nu echt? We bespreken het in deze nieuwste editie van Techzine Talks.

De (impliciete) aanname was eigenlijk altijd dat #mobiel #dataverkeer continu door zou stijgen. Zeker met de komst van #5G (en over een jaar of vijf #6G ) en daarmee allerlei Over-The-Top (OTT-)diensten erbij, was dat op zich lange tijd ook een redelijk logische aanname. Uiteraard moet er een keer een zekere mate van verzadiging optreden, want mobiel dataverkeer is nu ook weer niet iets wat oneindig door blijft schalen. De Finse speler #Elisa, de grootste #telcomprovider van het land, zou daar nu al best eens bij in de buurt kunnen zitten. Dat is althans een voorzichtige conclusie van de drie kwartalen daling van het dataverkeer die het bedrijf heeft genoteerd.

Meerdere redenen voor krimp

Op zich zijn er meerdere redenen aan te wijzen voor een (tijdelijke) daling in het verkeer. Er zijn altijd seizoensinvloeden, waarna het lijntje doorgaans weer vrij rap omhoog gaat.

Daarnaast is de uitrol van alternatieve netwerkverbindingen ook altijd van invloed. Met name de gestage groei van glasvezel kan hierbij een impact hebben. Zo was Fixed Wireless Access (FWA) dankzij de komst van 5G voor gebieden waar nog ouderwets koper of zelfs nog helemaal niets lag een uitkomst. Bij #FWA gaat het grootste gedeelte van de verbinding door de lucht en ligt er voor het laatste stukje een kabel van een mast naar een huis of groep huizen. Als dat hele traject kan worden vervangen door glasvezelkabels, is dat over het algemeen te verkiezen, behalve als het FWA-aanbod qua prijs een stuk interessanter is.

We mogen verder ook niet vergeten dat er dankzij verbeteringen in compressie ook steeds meer data binnen een specifieke bandbreedte past. We hebben dat gezien bij de overgang van H.264 naar H.265. De verschillen kunnen dan in de tientallen procenten lopen. Als bijvoorbeeld een grote OTT-streamer de codecs aanpast en veel efficiënter maakt, dan dat zomaar 30 procent aan traffic schelen. Die moet dan uiteraard elders weer ingehaald worden om toch te blijven groeien als het gaat om bandbreedte.

Dat laatste zou op basis van de data die we hierboven hebben aangehaald dus weleens lastig kunnen worden. Ook signalen vanuit het gezaghebbende Mobility Report van #Ericsson wijzen in die richting. Ericsson kwam eerder dit jaar met wat revisies op cijfers die het in eerdere edities van het Mobility Report had doorgegeven. Voor de duidelijkheid, de cijfers die het in de recente editie heeft staan, zijn lager dan die in die van eind vorig jaar. Er lijkt dus wel degelijk iets aan de hand te zijn.

Wat is er aan de hand?

In deze aflevering van Techzine Talks bespreken we wat er aan de hand is. We hebben het ook over wat dit betekent voor de markt. Wat is de impact hiervan op Ericsson en #Nokia, maar ook op de #telecomproviders? En wat blijft er over van de lobby van deze spelers om big tech mee te laten betalen aan het 5G-netwerk? Dit en meer in deze nieuwste aflevering. Luister hem nu.

De overheid heeft besloten om de meerderheid van de werkplekken naar Microsoft 365 te migreren. Ambtenaren gaan massaal aan de gang met Word, Excel, PowerPoint en Outlook in de cloud, ondanks dat niet exact duidelijk is welke implicaties dit heeft. Zo is er onduidelijkheid over de soevereiniteit. De overheid noemt de impact van de Amerikaanse cloud-act een geaccepteerd risico. Men accepteert dus dat de Amerikanen mogelijk meelezen met onze ambtenaren.

In een recent verschenen rapport over het rijksbrede public cloudbeleid staan de nodige zaken die de wenkbrauwen doen fronsen. Meest opzienbarende is dat de Amerikaanse cloud-act een geaccepteerd risico wordt genoemd, wat betekent dat de Amerikaanse geheime diensten gewoon mee kunnen lezen.

Nu de overheid tienduizenden ambtenaren gaat migreren naar Microsoft 365 rijst de vraag of dat risico ook echt acceptabel is. Als je vanuit productiviteit en efficiënt werken gaat kijken naar IT-oplossingen voor werkplekken dan zijn er ook niet bijzonder veel alternatieven. Google Workspace is een alternatief, maar komt met exact dezelfde zorgen als Microsoft. Dan blijft de huidige situatie in principe over: het kopen van Microsoft-licenties en de oplossingen zelf draaien of door een Nederlandse IT-leverancier laten faciliteren. Zou veiligheid niet altijd voorop moeten staan?

In het cloudbeleid wordt ook duidelijk dat de overheid geen overzicht heeft hoeveel gebruik het eigenlijk maakt van cloudaanbieders. Alle losse overheidsinstanties hebben hun eigen IT-beleid en gaan zelf over hun investeringen in cloudoplossingen. Wel heeft het nieuwe public cloudbeleid als doel om deze informatie te rapporteren aan de CIO Rijk, zodat er overzicht ontstaat.

Wij zijn van mening dat dit opnieuw aantoont hoe slecht IT is georganiseerd bij de overheid. In deze aflevering van Techzine Talks gaan we hier dieper op in, is dit nu iets wat Europa beter centraal kan regelen?

ASML zag vorige week zijn beurskoers naar beneden duiken en was even niet meer het grootste techbedrijf van Europa. Dit was het gevolg van nieuwe tegenvallende kwartaalcijfers. Hoewel de omzet van ASML rooskleurig is, is het aantal bestellingen voor nieuwe machines ingestort. Voornaamste reden hiervoor is het exportverbod naar China, min of meer afgedwongen door de Amerikaanse regering. Het Nederlandse ASML is de spil geworden van een wereldwijd #politiek spel.

De nieuwe #EUV-machines van het bedrijf hebben ze nooit aan bedrijven in China mogen leveren. Nu vallen ook diverse oude #DUV-machines onder het #exportverbod, met als gevolg dat de bestellingen vanuit #China, voorheen goed voor zo'n 50 procent, zijn ingestort. Daarmee zet het verbod druk op de resultaten van ASML op de lange termijn. 

De politiek gemotiveerde restricties waar ASML mee te maken heeft, doen de positie van het bedrijf vanzelfsprekend geen goed. Niet dat het bedrijf zomaar failliet zal gaan overigens. De resultaten zijn nog steeds goed, evenals de vooruitzichten voor volgend jaar. Concurrentie is er niet en de vraag naar chips zal voorlopig niet ophouden. Inmiddels is de koers weer een beetje hersteld en heeft het ook de koppositie als meest waardevolle techbedrijf van Europa weer van SAP overgenomen. 

In deze aflevering van Techzine Talks bespreken we de gebeurtenissen van vorige week, de impact ervan op de bredere techindustrie en behandelen we wat de implicaties zijn voor #ASML zelf. #techzine #techzinetalks