Thai PBS Podcast

• ออสเตรเลียเตือนระบบสาธารณสุขส่อล่มหากคลายมาตรการ
• การจัดการสนามบินกรุงคาบูลในความควบคุมของตอลีบาน

อย.ขึ้นทะเบียนชุดตรวจโควิด-19 ด้วยตัวเอง (Antigen test kit) เพิ่มมากขึ้น ทำให้ประชาชนมีทางเลือกและราคาถูกลง

สปสช.จะแจกชุดตรวจ ATK ให้กลุ่มเสี่ยงในชุมชนพื้นที่สีแดง กทม. ผ่านศูนย์บริการสาธารณสุข และร้านขายยา

ชุดตรวจ ATK ที่ สปสช.มอบหมายให้องค์การเภสัชจัดซื้อเพื่อแจกประชาชน เบื้องต้นจะแจกให้ประชาชนกลุ่มเสี่ยงในชุมชนแออัด และประชาชนกลุ่มเสี่ยงทั่วไป ผ่านศูนย์บริการสาธารณสุขและร้านยา หรือทีมแพทย์อาสาวินิจฉัย และให้อาสาสมัครสาธารณสุข (อสส.) ผู้นำชุมชน หรือผู้ที่ได้รับคัดเลือกเป็นผู้นำไปแจกในชุมชน ครอบคลุมดูแลประชาชนทุกสิทธิคนละ 2 ชุด จำนวน 2,000 ชุมชน ได้กำหนดแจก ATK ชุมชนละ 1,008 ชุด รวมเป็นจำนวน 2 ล้านชุด โดยเน้นกลุ่มเสี่ยง เช่น ผู้สูงอายุ 60 ปีขึ้นไป ผู้ป่วยติดเตียง ผู้พิการ และผู้ป่วย 7 กลุ่มโรค รวมถึงผู้ที่สงสัยว่ามีอาการติดเชื้อ ผู้ที่อยู่ร่วมกับผู้ป่วย และผู้ทำหน้าที่ประสานงานในชุมชน

สปสช. กำหนดหลักเกณฑ์การจ่ายเงินชดเชยเยียวยาผู้ได้รับผลกระทบจากการฉีดวัคซีนโควิด-19 

ช่วงคิดก่อนเชื่อ กับ ดร.แก้ว กังสดาลอำไพ นักพิษวิทยา ตอน โควิด-19 มาจากไหน ตอนที่ 1      
 

ผู้คนทั่วโลกยังสงสัยว่าไวรัส SARS-CoV-2 ที่ก่อโรคโควิด-19 มาจากไหน
           กลางปี 2020 ซึ่งเป็นช่วงเวลาที่คนอเมริกันมากมายกำลังติดเชื้อโควิด-19 อดีตประธานาธิบดี โดนัลด์ ทรัมป์ ได้เริ่มเผยแพร่ทฤษฎีสมคบคิด (conspiracy theory) ว่า โควิด-19 หลุดรอดออกมาจากห้องแล็บในหวู่ฮั่น ประเทศจีน ส่งผลให้องค์การอนามัยโลก (WHO) ต้องส่งทีมงานไปพิสูจน์เรื่องนี้ แต่สุดท้ายก็ยังไม่สามารถสร้างความกระจ่างในเรื่องนี้ได้ 
          กลางเดือนกันยายน 2020  มีรายงานข่าวว่า ดร.เหยียน ลี่-ม่อง ซึ่งเป็นแพทย์ (MD.) และนักจักษุวิทยา (Ph.D.) ชาวฮ่องกง ให้สัมภาษณ์ระบุรัฐบาลจีนรู้เรื่องว่า มีการค้นพบ COVID-19 ตั้งแต่ปี 2019 แต่ปกปิดเอาไว้จนเกิดการระบาดไปทั้งโลก เธอบอกว่า ได้เตือนให้ระวังเชื้อไวรัสตัวใหม่ที่ ติดต่อจากคนสู่คนได้ โดยอ้างรัฐบาลจีนไม่อนุญาตให้เผยแพร่ข้อมูล ทำให้แพทย์ตามโรงพยาบาลไม่กล้าทำอะไร ส่งผลให้เธอต้องหนีออกมาสหรัฐเพื่อเปิดเผยให้คนทั้งโลกได้รู้ อย่างไรก็ดี กรณีของ ดร. หยาน หลี่-เหมิง ดูจะจบค่อนข้างรวดเร็ว เพราะมีการด้อยค่าในข้อมูลที่ ดร.หยาน อ้างจากบทความวิจัยของเธอเองที่ตีพิมพ์ในวารสารที่เป็น preprint ซึ่งไม่มีการสอบทานถึงความถูกต้องทางวิชาการ
          ผ่านมาราว 1 ปี ในวันที่ 15 สิงหาคม 2021  มีบทความชื่อ Conspiracy theory or reasonable skepticism? Why we should demand an investigation into US labs for origins of COVID-19 (ทฤษฎีสมคบคิดหรือความสงสัยที่สมเหตุสมผล? ทำไมเราควรเรียกร้องให้มีการสอบสวนห้องทดลองของสหรัฐฯ เพื่อหาที่มาของ COVID-19)  บอกว่าชาวจีนกว่า 25 ล้านคนได้ลงนามเพื่ออุทธรณ์องค์การอนามัยโลกให้มีการสอบสวนห้องปฏิบัติการทางชีววิทยาของ Fort Detrick (ฟอร์ท เด-ทริค) สังกัดกองทัพบกในสหรัฐอเมริกา เนื่องจากสำนักงานข่าวของสหรัฐอเมริกันบางแห่ง ได้ตั้งข้อสงสัยเกี่ยวกับการที่ Fort Detrick พัวพันเกี่ยวกับต้นกำเนิดของ COVID-19 
         ในบทความได้ชี้ถึงเบาะแสและข้อเท็จจริงเกี่ยวกับเอกสารทางวิชาการและรายงานสาธารณะส่วนหนึ่งจากสื่อของสหรัฐฯ ซึ่งทำให้เกิดข้อสงสัยเกี่ยวกับ Fort Detrick ซึ่งโยงไปถึงความเกี่ยวข้องกับ ดร. ราล์ฟ แบริค (Ralph Baric) ศาสตราจารย์ในภาควิชาระบาดวิทยาและภาควิชาจุลชีววิทยาและภูมิคุ้มกันวิทยา มหาวิทยาลัย University of North Carolina at Chapel Hill  
          ดร.แบริค เป็นผู้เชี่ยวชาญอย่างยิ่งในการปรับแต่งไวรัสให้เปลี่ยนแปลงไปตามต้องการด้วยเทคนิคทางการตัดแต่งพันธุกรรม และถือสิทธิบัตร 13 เรื่องที่เป็นรายละเอียดเกี่ยวกับไวรัสที่เป็นอันตราย 3 ชนิด  
          ในบทความวิจัยเรื่อง Reverse genetics with a full-length infectious cDNA of severe acute respiratory syndrome coronavirus (การทำงานย้อมกลับหน่วยพันธุกรรมทั้งระบบทำให้ได้ cDNA ซึ่งจำลองเป็นไวรัสโคโรนาซึ่งก่อโรคทางเดินหายใจเฉียบพลันอย่างร้ายแรง)
          ดร.แบริค ซึ่งเป็นผู้ร่วมทำวิจัยด้วยได้แสดงศักยภาพของเทคนิคที่คิดค้นชื่อ SARS-CoV reverse genetics system จนสามารถสังเคราะห์ cDNA แบบเต็มความยาวจากหน่วยพันธุกรรม (RNA) ของ SARS-CoV สายพันธุ์ Urbani  (SARS มาจากคำว่า Severe Acute Respiratory Syndrome ซึ่งแปลเป็นไทยว่า โรคทางเดินหายใจเฉียบพลันอย่างรุนแรง) 
          จากเทคนิคดังกล่าว ทำให้ทีมวิจัยสามารถสังเคราะห์ไวรัสโคโรนาในกลุ่ม SARS ที่มีการกลายพันธุ์ตามตำแหน่งที่ต้องการขึ้นมาได้ และสุดท้ายทั้งหมดได้ยื่นขอสิทธิบัตรในสิ่งที่ค้นพบสำเร็จในปี 2007 เป็นสิทธิบัตร patent code US7279327B2. 
          จากเทคนิคเฉพาะที่ค้นพบนี้ ดร.แบริค ได้เริ่มสะสมตัวอย่างไวรัสโคโรนาจากทั่วโลก ซึ่งนิตยสาร MIT Technology Review ฉบับวันที่ 29 มิถุนายน 2021 มีบทความเรื่อง “Inside the risky bat-virus engineering that links America to Wuhan” (ความเสี่ยงที่เชื่อมโยงให้อเมริกาเกี่ยวข้องกับหวูฮั่นนั้นเกิดเนื่องจากไวรัสในค้างคาวที่ถูกตัดแต่งพันธุกรรม) ได้กล่าวเป็นเชิงว่า ดร.แบริค ต้องการสร้างไวรัสโคโรนาที่แพร่เชื้อได้ดี เพื่อเป็นต้นแบบนำไปสู่การพัฒนายาและวัคซีนที่ต่อต้านไวรัสโคโรนาทั้งหลายที่ก่ออาการคล้ายโรค SARS ที่ระบาดในปี 2013 
 

ในยุคนี้การลองใช้ชีวิตคู่แบบ “อยู่ก่อนแต่ง” ในบ้านเรามีเพิ่มมากขึ้น หลายคนคงอยากรู้ว่าจริงๆแล้วอยู่ก่อนแต่งดีหรือไม่ ดีอย่างไร อยากรู้ Family Talk มีคำตอบ

มีพ่อแม่ยุคใหม่หลาย ๆ คนมีสไตล์การเลี้ยงลูกแบบเพื่อนกันมากขึ้น เพราะ การเลี้ยงลูกแบบเพื่อน จะทำให้เด็กเกิดความไว้ใจ และกล้าเข้ามาปรึกษาพ่อแม่ในทุก ๆ เรื่อง อยากรู้เลี้ยงลูกแบบเพื่อนเป็นอย่างไร มีวิธีการเลี้ยงลูกแบบไหน ฟัง  Mom & Mouth

นกช้าง อาศัยอยู่บนเกาะมาดากัสการ์ซึ่งเป็นเกาะขนาดใหญ่ตั้งอยู่นอกชายฝั่งอาฟริกา จากหลักฐานที่ขุดพบซากของนกช้างสันนิษฐานได้ว่า นกช้างน่าจะอาศัยอยู่เป็นคู่และฟักไข่โดยการขุดหลุมฝังไว้ในทรายอุ่นๆ แต่นกช้างจะมีอะไรน่าสนใจอีกติดตามได้ในรายการพระอาทิตย์ยิ้มแฉ่ง

จิงโจ้และโคอาล่า ใช้ชีวิตอยู่ในพื้นที่แห้งแล้งและเกิดอาการหิวน้ำ จึงทำให้ทั้งสองตกลงที่จะช่วยกันขุดบ่อน้ำเพื่อใช้ดื่มกิน แต่ก็ดูเหมือนว่าจะมีคนหนึ่งอู้งานและหวังจะชุบมือเปิบในการลงมือขุดบ่อน้ำครั้งนี้ ใครกันนะที่คิดหักหลังเพื่อน ไปฟังพร้อมกันได้เลย

มารยาทบนโต๊ะอาหารเป็นสิ่งที่หลายบ้านต่างก็สอนเด็ก ๆ ให้ระมัดระวังในการรับประทานอาหารและปฏิบัติอย่างถูกต้องเพราะถือเป็นสิ่งที่สำคัญในการเข้าสังคม ในโรงเรียนก็มีวิชาที่สอนเกี่ยวกับมารยาทบนโต๊ะอาหารเช่นกัน มารยาทบนโต๊ะอาหารบางข้ออาจเป็นสิ่งที่น้อง ๆ ปฏิบัติเป็นประจำอยู่แล้ว เช่น ไม่เคี้ยวข้าวเสียงดัง หรือใช้ช้อนกลางตักอาหารเมื่อรับประทานอาหารกับผู้อื่น แต่ก็ยังมีมารยาทบนโต๊ะอาหารหลายข้อที่จำเป็นและละเลยไม่ได้ เพราะเป็นมารยาทสากลที่ผู้คนปฏิบัติทั่วโลก มีอะไรบ้างไปฟังกันเลย