W najnowszej audycji zaglądamy tam, gdzie codzienność spotyka język i psychologię. Punktem wyjścia są koty: przymilne, mruczące, a jednocześnie bezwzględni łowcy. Poprowadzą nas przez angielskie idiomy takie jak „all cats are grey in the dark”, „fight like cat and dog” czy „play cat and mouse”. Skąd wzięło się osobliwe „it is raining cats and dogs”? Dlaczego właśnie koty tak często zadomowiły się w powiedzeniach?

Przeniesiemy się do eleganckiego biura: przechodzimy przez „revolving door”, mijamy „turnstile”, przykładamy „proximity card”, przypinamy „name badge” i wsiadamy do – ha, właśnie: „lift” czy „elevator”? To zależy od kraju, w którym się znajdujemy.

Potem naciskamy przycisk zamykania drzwi, który – jak się okazuje – bywa jedynie „placebo button” albo wręcz „idiot button”. Rozbierzemy na czynniki pierwsze zjawisko iluzji kontroli. Dlaczego miasta zostawiają niedziałające przyciski na przejściach dla pieszych? Dlaczego termostaty w biurach często niczego nie regulują? Jaką rolę odgrywają paski postępu podczas instalacji oprogramowania?

To odcinek o języku, technologii i ludzkiej psychice – o tym, jak słowa opisują świat, a świat sprytnie zarządza naszym poczuciem wpływu. Jeśli lubią Państwo odkrywać ukryte znaczenia i mechanizmy rządzące codziennością, trafili Państwo doskonale.

Rozkład jazdy:

(00:00) Dzień dobry!

(01:00) Krystyna Czubówna i Kevin Aiston w mruczącym towarzystwie

(02:24) Co jeszcze może spadać z nieba?

(05:38) Kevin Aiston i tajniki (językowe) przejść

(08:26) Jacek Środa o magii placebo

(12:15) Bye, Środa!

W dzisiejszym odcinku wspólnie z naszymi gośćmi zgłębiamy kolejne tajniki języka angielskiego, analizując słownictwo, które na stałe weszło do użytku w biznesie.

Zaczynamy od wizyty Marty Klubowicz, która przybliża nam wieloznaczność słowa „contingency”. Dowiemy się, dlaczego warto mieć „contingency plan” (plan awaryjny) oraz czym różni się amerykańskie „contingency fee” od brytyjskiego„conditional fee” w kontekście wynagrodzenia prawnika.

Kevin Aiston bierze pod lupę wyrażenia „high-profile” i „low-profile”. Wyjaśniamy, kiedy polityk lub kampania stają się „high-profile” oraz w jakich sytuacjach lepiej dla własnego spokoju nie pchać się na afisz i unikać rozgłosu. 

Na koniec przechodzimy do świata cyfrowego. Kevin Aiston tłumaczy różnicę między „attach” a „enclose” , a także ostrzega przed bombą e-mailową oraz oszustwem znanym jako nigeryjski szwindel. Wszystkich przytłoczonych nadmiarem wiadomości na pewno zainteresuje koncepcja e-mailowego bankructwa.

Całość dopełniają życzenia w języku – jakim? Taka będzie zagadka. Na koniec muzyczny akcent – piosenka Giole Marrino pod tytułem „Jive Reloaded”.

Rozkład jazdy:

(00:00) Dzień dobry!

(00:56) Plany awaryjne omawiają Marta Klubowicz i Kevin Aiston

(03:20) Do czego przydaje się BATNA?

(05:30) High-profile, low profile – wyjaśnia Kevin Aiston

(07:10) Jacek Środa tłumaczy na polski

(11:50) E-mailowe słówka po angielsku

(15:19) Jaki to język?

(16:48) Giole Marino – piosenka „Jive Reloaded”

Śledź śledziowi śledziem. Jedna ryba – ławica znaczeń.

Czy wiedzieli Państwo, że zwykły polski „śledź” może prowadzić do nieporozumień w rozmowie po angielsku – bo w angielskim może to być albo „kipper”, albo „herring”? Co z tymi śledziami ma wspólnego Podlasie – a mówiąc precyzyjniej, tamtejsza gwara?

Jak wytłumaczyć odpowiednim służbom, że bankomat zjadł nam kartę płatniczą, gdy tak pechowa sytuacja przydarzy się nam w Wielkiej Brytanii lub USA? Okazuje się, że wszyscy postrzegamy tę czynność jako przejaw (nie)pospolitej żarłoczności. Z przygotowanego przez Kevina Aistona zestawu „konsumpcyjnych” słów oraz praktycznych rad dotyczących „small talk” – radości jednych, największego koszmaru dla innych - po prostu żal nie skorzystać.

W odcinku posłuchać można praktycznych przykładów od Roberta Makłowicza i Kevina Aistona, które pokażą, dlaczego nie każde słowo da się dosłownie przetłumaczyć,  jak mówić ojedzeniu i codziennych sprawach po angielsku bez niezręczności,  jak radzić sobie w rozmowie typu small talk,gdy coś pójdzie nie tak (np. gdy bankomat zje kartę).

Na koniec odcinka spokojniejsza nuta: piosenka The North & Beò pod tytułem „For the Rest of My Life”.

Rozkład jazdy:

(00:00) Dzień dobry!

(01:08) Tyle znaczeń, ile ości, czyli Robert Makłowicz i Kevin Aiston o śledziu

(02:52) Śledzikowanie z Jackiem Środą czas zacząć

(07:12) Głodne bankomaty kontra Kevin Aiston

(09:24) Kevin Aiston i horror introwertyka

(15:07) Zagadka językowa i jej rozwiązanie

(15:32) Bye, Środa!

Gość specjalny: Tomasz Knapik 🎧

W tym odcinku słuchacze otrzymują porcję praktycznej, a zarazem lekkiej wiedzy o języku angielskim używanym w codziennych i zawodowych sytuacjach.

Pierwszy felieton - usłyszą Państwo pana Tomasza Knapika i Kevina Aistona - poświęcony jest różnym formom wynagrodzenia – od „salary” i „wages” po „pay”, „remuneration” czy „reward”. Wyjaśnione zostają także skróty spotykane w angielskich ogłoszeniach o pracę, takie jak „per annum”, „PH” czy „OTE”, oraz kulturowa różnica między polskim myśleniem o pensji miesięcznej a brytyjskim podawaniem stawek rocznych.

Druga część wprowadza słuchaczy w świat „small talku”, czyli niezobowiązującej rozmowy towarzyskiej, niezbędnej w pracy, podczas spotkań firmowych czy nawet w windzie. Kevin Aiston opowie, jak się przedstawić, jakie tematy są bezpieczne, a których lepiej unikać, oraz dlaczego rozmowa o pogodzie w krajach anglojęzycznych wcale nie jest banalna.

Trzeci felieton dotyczy popularnego idiomu „the ball is in your court”, wyjaśnia jego znaczenie oraz pokazuje, jak funkcjonuje on w języku polityki i mediów - oraz w Business English. Całość łączy humor, językowe ciekawostki i konkretne przykłady z życia. Zaprasza Jacek Środa.

Rozkład jazdy:

(00:00) Dzień dobry!

(02:31) Tomasz Knapik i Kevin Aiston o rodzajach wynagrodzeń

(07:57) Życzenia po japońsku

(09:03) Pierwsza lekcja „small talk” z Kevinem Aistonem

(15:40) Kevin Aiston o zastosowaniu piłki w pracy

(19:20) Bye, Środa i Zomap - Boku to Tokyo

Gość specjalny: Krystyna Czubówna ▶

W dzisiejszej audycji spotykają się trzy językowe opowieści, które łączy jedno: pokazują, jak ogromną rolę w naszym postrzeganiu świata odgrywają słowa.

Zaczynamy od finału cyklu „Korporacyjne zwierzęta w betonowej dżungli”, gdzie bohaterem jest lis – zwierzę o niezwykle bogatej i niejednoznacznej symbolice.

Sprawdzimy, jak lis funkcjonuje w kulturze japońskiej, a w Stanach Zjednoczonych bywa symbolem sprytu lub oszustwa. Dlaczego w języku polskim kojarzy się z krętactwem? Wspomnimy też kilka angielskich kolokacji typu „cunning fox” czy „sly old fox” i ich polityczne konteksty.

Znajdzie się też czas na liska, który chodzi koło drogi, jak również na recytację wiersza Ignacego Krasickiego.

Przeniesiemy się do świata nowych polskich słów i wyrażeń – od zapożyczeń z angielskiego po rodzime językowe świeżynki, takie jak „keczup po frytkach”, „szelbąg” czy uroczo obrazowy „nieogar”.

Kevin Aiston powróci myślami do referendum i do Brexitu, analizując język podanych wówczas opcji i pokazując, jak samo sformułowanie pytania może subtelnie wpływać na decyzje milionów ludzi.

Rozkład jazdy:

(00:00) Dzień dobry!

(01:24) Krystyna Czubówna i Kevin Aiston o lisach w korporacyjnej dżungli

(05:50) Chwila poezji - Ignacy Krasicki

(07:02) Życzenia noworoczne, tym razem po bułgarsku

(07:35) Kevin o neologizmach, Jacek o środingu

(12:43) Brexitowe historie Kevina Aistona

(17:00) Bye, Środa!

Gość specjalny: Marta Klubowicz ▶

Żyła, centuś, harpagon, dusigrosz… W języku polskim znajdziemy sporo epitetów na osobę skąpą – zarówno formalnych, jak i kolokwialnych. Czy w języku angielskim występują one równie obficie? O tym opowiedzą Marta Klubowicz i Kevin Aiston. Przy okazji przekonamy się, że Szkot niesłusznie stał się synonimem sknery.

Kevin Aiston wcieli się w rolę wykładowcy i specjalisty od pochodzenia nazw. Wyjaśni, o co właściwie chodzi z nazwami patronimicznymi. Udowodni, że otacza nas sporo takich tworów i nie jest to jedynie słowiańska spuścizna.

Za oknem zima, która jak zwykle zaskoczyła drogowców i trwa w najlepsze, więc bałwanów nie brakuje. Na pewno ich nie brakuje w Polsce – a zwłaszcza nad morzem; nic nie stoi na przeszkodzie, by spotkały się trzy istnienia spełniające definicje tego określenia, choć takie zetknięcie byłoby dość destrukcyjne. Nieco inaczej wygląda to w języku angielskim – i temu właśnie Kevin Aiston poświęci chwil parę.

W tej śnieżnej atmosferze przywiało nam zagadkę językową. Gratulujemy słuchaczom, którzy po pierwszym odsłuchaniu odgadną, o jaki język chodzi.

W dzisiejszym muzycznym finale nieco ambiwalentny stosunek do zimy. Z jednej strony próbujemy przedłużyć wieczór sylwestrowy i karnawał, a z drugiej przywołać już gorące lato piosenką „Summer in Ibiza”. Śpiewa pani Nomi.

Rozkład jazdy:

(00:00) Dzień dobry!

(00:55) Zagadka językowa

(01:43) Marta Klubowicz i Kevin Aiston o skąpstwie i skąpcach

(12:07) Nazwy patronimiczne Kevina Aistona

(15:39) Do trzech razy sztuka, czyli Kevin Aiston o tym, ile znaczeń może zmieścić się w jednym bałwanie

(16:55) Rozwiązanie zagadki

(18:05) Bye, Środa!

Gość specjalny: Robert Makłowicz ▶

Jak wiele powiedzeń z makiem w roli głównej mogą Państwo wymienić? Zapewne sporo, lecz niech nic i nikt nie kusi do użycia ich dosłownego przekładu na język angielski. Robert Makłowicz i Kevin Aiston udowodnią, że polski mak angielskiemu makowi nie równy – za to „syndrom wyrośniętego maku” nie jest obcy w żadnym z krajów, niezależnie od języka urzędowego.

Uprzejmie ostrzegamy, że następny fragment odcinka jest tylko dla słuchaczy o mocnych nerwach. Tematy zapowiadają się zaiste koszmarnie – zahaczymy o zagadki kryminalne, krew oraz słowo, które w każdym użytkowniku języka obcego wywoła prawdziwą grozę – żółć.

Kevin Aiston opowie nieco o prokrastynacji. Określenie to pojawia się dość często w ostatnim czasie, zwłaszcza w social mediach. Nie będzie zaskoczeniem, że „kunktatorstwo” nie stanowi jej synonimu, ale czym właściwie różnią się obie definicje?

Po treściach drastycznych osładzamy nastrój. Na koniec nieco karnawałowe rytmy, choć nie karnawałowy tekst (lecz w gruncie rzeczy raczej pozytywny) w piosence Obeda Calixto - Lo Merecido.

Rozkład jazdy:

(00:00) Dzień dobry w nowym roku!

(01:22) O maku i Łowiczu, czyli Robert Makłowicz i Kevin Aiston

(06:30) Kevin Aiston o najbardziej polskim słowie (niestety nie na świecie)

(10:30) Prokrastynacja a kunktatorstwo, czyli kto jest, a kto nie jest leniem – miniwykład Kevina Aistona

(17:25) Bye, Środa!

Bombki, lampeczki i gwiazdki otaczają nas w przestrzeni już mniej więcej od Święta Zmarłych. Czas jednak wziąć je na serio – poczuć świąteczny klimat i się nim nacieszyć! A gdy już o tym klimacie mowa, my skupiamy się na języku i zaczynamy od liczby mnogiej słówka „Christmas”.

Jak rozmawiać o świętach po angielsku? Pomożemy wyposażyć się w kilka cennych słówek przed tłumaczeniem po angielsku koleżankom i kolegom, jak to u nas wygląda – począwszy od wigilii i opłatka aż po (Un)Boxing Day.

Nie bylibyśmy sobą, gdybyśmy poprzestali tylko na angielskim – poprosiliśmy naszych tłumaczy, by złożyli Państwu życzenia w swoich ojczystych językach. Niektóre brzmią znajomo, ale rozpoznanie innych okaże się trudną zagadką.

Christmas carol, joululaulu, Noel ilahisi, karácsonyi ének – angielski, fiński, turecki, węgierski. Nikt tak jak dzieci nie potrafi uroczo poprzekręcać słów kolęd – przykłady tylko z języka polskiego.

Teraz pozostaje nam tylko życzyć wszystkim spokojnych Świąt – i pięknych jak fortepianowa wersja „Carol of the Bells”. Do usłyszenia w nowym roku! We don’t work at Christmas :)

Gość specjalny: Tomasz Knapik ▶

Zdawać by się mogło, że części ciała posiadają tylko istoty żywe, ale Tomasz Knapik i Kevin Aiston udowodnią, że posiadanie uszu lub oczu (bądź ok!) nie jest wyłącznie ich domeną. Co prawda w języku polskim chyba każdy z nas kojarzy ucho dzbana i oko w rosole, ale kto przypuszczał, że takie podwójne znaczenia nazw anatomicznych występują również w angielskim? Idąc takim tropem, ze wszystkich języków mógłby się pewnie stworzyć całkiem pokaźny atlas.

Anatomia (czy też medycyna): bohater mikroopowieści Kevina raczej jej studiować nie będzie. Jest to jednak przykład słówka opisującego zjawisko, które nie jest jedynie polską specyfiką. Można jednak śmiało założyć, że w zależności od przebiegu granic przysłowiowy Sebastian będzie się nieco różnił… choćby imieniem.

Takie osobniki bardzo często mają przy sobie papierosy i unoszą się nad nimi charakterystyczne smużki dymu. Być może niektórzy z nich upodobali sobie już nawet elektroniczne papierosy – wówczas będzie to smużka pary. O niej to właśnie – niezależnie, czy unoszącej się zza osiedlowych garażów, czy tej ciągnącej się za przelatującym akurat samolotem – opowie Kevin Aiston.

Na koniec świątecznie, ale nie zimowo. W końcu na półkuli południowej w najlepsze trwa lato. Złapiemy trochę słońca z piosenką „Christmas in Rio” – przed Państwem Niklas Gabrielsson oraz Martin Landstrom & His Orchestra.

Rozkład jazdy:

(00:00) Dzień dobry!

(01:22) Części ciała Tomasza Knapika i Kevina Aistona

(06:13) Kevin Aiston i „rycerze trzech pasków” (w wersji angielskiej)

(12:04) Vape Theory by Kevin Aiston

(15:40) Bye, Środa!

Gość specjalny: Krystyna Czubówna ▶

Krystyna Czubówna i Kevin Aiston opowiedzą o szczurach. Choć w wielkich miastach ich nie brakuje, dziś (szczęśliwie dla nas) objuczone są nie pałeczkami dżumy, ale obowiązkami. W dodatku uprzejmie donosimy, że w krajach anglojęzycznych przeciętny szczur wymienił się brudną robotą z kretem.

Za czym gonią współczesne szczury – za sukcesem i pieniądzem? Kevin Aiston wymieni co najmniej kilkanaście przykładów walut, na które owe korporacyjne zwierzaki mogą mieć chrapkę, wraz z angielskimi odpowiednikami ich nazw. Od razu wyjaśnią się skróty widoczne na giełdach i tablicach kantorów.

Problem pojawia się wtedy, gdy w budżecie zaczyna brakować jakiejkolwiek waluty poza ładnym uśmiechem. Wyjść jak zawsze jest wtedy kilka; o tym zbyt często wybieranym wspomni Kevin Aiston. Przekona nas, że nie jest to jedynie polska tradycja.

Po burzach i dzikiej pogoni za pieniądzem czas na coś kojącego wszelkie zmysły. Dziś piosenka z turystycznego raju, w którym szczęśliwe krówki oglądają romantyczny zachód słońca z plaży na brzegu oceanu: piosenkę w języku Hindi pod tytułem „Tu Hi Hai” śpiewa Kalari.

Rozkład jazdy:

(00:00) Dzień dobry!

(01:14) Krystyna Czubówna o wszelkich przymiotach szczurów z betonowej dżungli

(05:18) Kevin i walutowa wyliczanka

(09:22) Burze Kevina Aistona

(11:37) Bye, Środa!