euroradio.fm

Стала вядома, хто будзе разглядаць магчымасць выдачы ордэра на арышт Аляксандра Лукашэнкі ў Міжнародным крымінальным судзе. У склад Палаты папярэдняй вытворчасці ўвайшлі тры вопытныя суддзі, якія раней працавалі з правамі чалавека і міжнароднымі справамі — ад Еўрапейскага суда па правах чалавека да місій ААН і Афрыканскай камісіі. Яны ўжо ўдзельнічалі ў гучных міжнародных кейсах, уключаючы пытанні адказнасці высокапастаўленых чыноўнікаў і забеспячэння справядлівасці пасля канфліктаў.

У эфіры Еўрарадыё з юрысткай-міжнародніцай Кацярынай Дзяйкала абмяркуем, што гэта прызначэнне значыць на практыцы, наколькі рэальны ўплыў МКС на Беларусь і як ён можа суадносіцца з міжнароднымі перамовамі і санкцыямі.

Акрамя таго, пагаворым пра апошнія заявы Джона Коўла аб калійных пастаўках праз Літву і аб перамовах на ўзроўні віцэ-міністраў. Разбяром, якія міжнародна-прававыя механізмы сапраўды працуюць для абароны правоў чалавека і спынення рэпрэсій, і чаму частка прапаганды сцвярджае, што міжнароднае права "не дзейнічае".

І, вядома, абмяркуем адносіны Беларусь–ЗША: вызваленне палітвязняў, магчымыя крокі пасля здзелкі і перспектывы спынення рэпрэсій.

Сусветныя СМІ пішуць, што Пентагон рыхтуе наземную аперацыю ў Іране з удзелам пяхоты і сіл спецыяльных аперацый. Мэта — захоп вострава Харг (ключавога нафтавага хаба Ірана) і разблакіроўка Армузскага праліва. Але ці рызыкне Трамп? І пры якіх умовах яму на дапамогу прыйдуць саюзнікі па НАТА? Ці адмовяцца ЗША праз вайну ў Іране падтрымліваць Украіну?

Абмяркоўваем з гісторыкам і палітычным аглядальнікам Аляксандрам Фрыдманам.

На мінулым тыдні Лукашэнка наведаў Паўночную Карэю, з якой у Беларусі няма эканамічных стасункаў. Але эксперты не выключаюць, што пасля візіту ў нашу краіну могуць завезці працоўных мігрантаў з КНДР — замест пакістанцаў. Ці ёсць такая верагоднасць? І ці ёсць верагоднасць, што амерыканцы купяць Нежынскі руднік, і беларускі калій даплыве да ЗША? І ўвогуле як на беларускую эканоміку ўплывае вайна ў Іране?

Гэта ды іншае абмяркоўваем з эканамістам Уладзімірам Кавалкіным.

З 26 сакавіка былы палітвязень Аляксандр Андрушкевіч трымаў сухую галадоўку каля амбасады ЗША ў Вільні ў падтрымку палітвязня Сцяпана Латыпава. Сёння раніцай ён спыніў сваю акцыю, бо ў яго перасталі сагравацца ногі.

Беларус выходзіў да амбасады штодня.

Яго патрабаванне — вызваленне Сцяпана Латыпава, які за кратамі ўжо трэці раз спрабаваў скончыць жыццё самагубствам.

Пасля дамоўленасцей паміж Вашынгтонам і Мінскам на волю выйшлі сотні людзей. Але Латыпаў застаецца ў турме. І гэтая гісторыя становіцца ўсё больш драматычнай.

— Я проста не магу маўчаць і сядзець склаўшы рукі, калі аднаго з галоўных герояў нашай няўдалай рэвалюцыі ўсе гэтыя 5 гадоў на вачах усёй краіны знішчаюць і чакаюць, калі чарговая ягоная спроба суіцыду стане паспяховай, — кажа Андрушкевіч.

Ён настойвае:

— Мы чакаем вызвалення Сцяпана Латыпава і палітвязняў з гуманітарнага спіса… Гэта наша краіна — гэта нашы калійныя ўгнаенні, а Лукашэнка звольнены. Лукашэнка даўно звольнены.

У эфіры Еўрарадыё пагаворым пра тое, як праходзіла сухая галадоўка Аляксандра Андрушкевіча, як ён адчувае сябе цяпер і ці назіралі за ім медыкі. Ці была ўжо нейкая рэакцыя з боку амбасады ЗША, ці змянялася сітуацыя за гэтыя дні і ці адчувае ён падтрымку людзей?

Як чыноўнікі бачаць Лукашэнку? — Еўразум за 27 сакавіка | Новости Беларуси за 27 марта by Euroradio

У сераду ў Кіеве прайшоў форум "Шлях да Волі", на якім пабывала і прадстаўніца па эканоміцы і фінансах Аб’яднанага пераходнага кабінета Аліса Рыжычэнка. Што там абмяркоўвалі і ці ёсць вынікі, якімі можна пахваліцца? І, галоўнае, — як так атрымалася, што на склад удзельнікаў беларуска-ўкраінскай канферэнцыі паўплывала зняццё амерыканскіх санкцый з беларускай калійкі?

Абмяркуем са спадарыняй Рыжычэнка гэта, а таксама выбары ў Каардынацыйную раду (там адзін са спісаў кандыдатаў забанілі, бо ў ім аказалася замала мужчын) і іншыя тэмы тыдня.

Джон Коўл заклікаў літоўцаў пачаць перамовы пра транзіт калію з рэжымам Лукашэнкі. Падобна да таго, што амерыканцы ўсур'ёз разлічваюць увайсці ў калійны бізнес у Беларусі — нягледзячы на відавочныя рызыкі супрацоўніцтва з аўтарытарным рэжымам.

Тым часам беларусаў за год ізноў стала заўважна меней. Афіцыйная статыстыка далічвае да жыхароў краіны і ўсіх, хто з'ехаў жыць за мяжу — але нават з імі лічба атрымліваецца сумная.

Лукашэнка тым часам пабываў у КНДР — але яго атачэнне ізноў вымушанае было апраўдвацца перад Крамлём за самадзейнасць: "І ў паездцы ў КНДР, і ў перамовах з ЗША заўсёды прысутнічалі і будуць прысутнічаць і пытанні брацкай Расіі". А дэмсілы ў пошуках новай стратэгіі запланавалі гульню — але ўдзельнічаць у ёй збіраюцца не ўсе.

Усё гэта абмяркоўваем з блогерам Аляксандрам Кныровічам.

Як забукаць гатэль, калі картка не працуе? — Еўразум за 26 сакавіка | Новости Беларуси за 26 марта by Euroradio

26 сакавіка ў эфіры Еўрарадыё — актывіст беларускай дыяспары Вялікабрытаніі, заснавальнік і галоўны рэдактар выдавецтва “Skaryna Press”, публіцыст і перакладчык Ігар Іваноў.

Насуперак цёмным часам, якія пануюць апошнія гады, менавіта сёння мы назіраем найвялікшы росквіт беларускасці. І таму сёння мы мусім не плакаць над лёсам нацыі, а з упартасцю рабіць усё магчымае, каб гэты росквіт культываваць і пашыраць. І мы абавязкова ўсё, намі зробленае і назапашанае, некалі перададзім у Беларусь, бо менавіта там яно некалі напэўна спатрэбіцца, перакананы Ігар Іваноў.

Пра тое, чаму выпрабаванні, якія выпадаюць не першае стагоддзе на лёс беларусаў, — гэта не пакаранне боскае, а шанец, у чым небяспека “моўнага губазіка”, і чаму нам так неабходны творчы нацыяналізм, мы і разважаем у праграме “Ідэя Х” з Ігарам Івановым.

Роўна тыдзень таму адбылася пакуль што самая вялікая здзелка паміж Беларуссю і ЗША, вынікам якой стала вызваленне 250 палітвязняў. Большасці з іх рэжым дазволіў застацца на радзіме, а пятнаццаць чалавек, сярод якіх апынуліся журналістка Кацярына Андрэева, праваабаронца Наста Лойка, блогер Эдуард Пальчыс, выслалі без дакументаў у Вільнюс.

Усе гэтыя людзі знаходзяцца ў складаных умовах. У Беларусі экс-палітвязняў чакае шэраг абсурдных заканадаўчых абмежаванняў і пільны кантроль з боку сілавікоў. За мяжой — праблемы легалізацыі, працаўладкавання і наладжвання быту ў амаль цалкам незнаёмых краінах.

З якімі складанасцямі сутыкаюцца былыя палітвязні ў эміграцыі і на радзіме, у эфіры Еўрарадыё распавядуць прадстаўніца Цэнтра Беларускай Салідарнасці Наста Базар і прадстаўнік праваабарончага цэнтра “Вясна”, экс-палітвязень Уладзь Лабковіч.