มองจีนมุมใหม่

ประเด็นร้อนกรณีหญิงชาวจีนถูกตำรวจจับข้อหาสร้างความวุ่นวายเพราะแต่งกิโมโน เป็นคอสเพล์จากการ์ตูนญี่ปุ่นที่ตนชื่นชอบในเมืองซูโจว หรือหญิงสาวอีกกลุ่มที่แต่งกิโมโนถูกห้ามเข้าสวนสาธารณะ ปมความขัดแย้งทางการเมืองกับญี่ปุ่นส่งผลต่อการแต่งกายของชาวจีนอย่างไร  

รู้หรือไม่ว่า ชุดจงซาน ที่ผู้นำจีนนิยมใส่ในงานพิธีทางการ ก็ได้รับอิทธิพลจากญี่ปุ่นเช่นกัน  โสภิต หวังวิวัฒนา ชวน รศ.วรศักดิ์ มหัทธโนบล ที่ปรึกษาศูนย์จีนศึกษา จุฬาฯ คุยเรื่องนี้
 

เป็นครั้งแรกที่จีนผ่อนคลายมาตรการควบคุมและป้องกันการติดเชื้อโควิด-19 โดยยกเลิกการกักตัวคนที่เดินทางมาจากนอกจีนแผ่นดินใหญ่เข้าประเทศตั้งแต่ 8 ส.ค. 65 ที่ผ่านมา เริ่มที่เซี่ยงไฮ้เป็นเมืองนำร่อง แต่ก็มีมาตรการกำกับทั้งก่อนและหลังเดินทาง รวมทั้งการตรวจ RT-PCR ตามระยะเวลาและต้องหลีกเลี่ยงการพบปะคนกลุ่มใหญ่ ไม่เดินทางไปในชุมชนหรือใช้บริการรถสาธารณะ อีก 7 วัน  

แม้จะผ่อนปรนความเข้มงวดและปรับนโยบายจากโควิดเป็นศูนย์ (Zero-Covid Policy)  ล็อกดาวน์รายเมืองที่ส่งผลกระทบวงกว้าง มาเป็นโควิดเป็นศูนย์อย่างเป็นพลวัตร (Dynamic Zero-Covid Policy)  จำกัดพื้นที่การล็อกดาวน์ให้แคบลงระดับชุมชน พร้อมยืดหยุ่นหลายมาตรการ แต่กรณีการล็อกดาวน์เมืองซานย่า เกาะไหหลำอย่างกระทันหัน เมื่อต้นเดือน ส.ค. 65 ทำให้มีนักท่องเที่ยวติดค้างกว่า 8 หมื่นคน ก็เป็นเรื่องที่ทำให้เกิดความเสียหายอย่างมากโดยเฉพาะธุรกิจการท่องเที่ยว
 
มองจีนมุมใหม่ตอนนี้ โสภิต หวังวิวัฒนา จะชวน ดร.ไพจิตร วิบูลย์ธนสาร รองประธานและเลขาธิการหอการค้าไทยในจีน มาคุยว่าภายใต้สถานการณ์ขณะนี้และหลังจากการระบาดโควิดคลี่คลาย  โฉมหน้าของการท่องเที่ยวและนักท่องเที่ยวจีนจะเป็นอย่างไร  จะเป็นโอกาสในวิกฤตของการท่องเที่ยวไทยได้หรือไม่
 

แม้สหรัฐฯ จะประกาศยอมรับนโยบายจีนเดียว แต่การเดินทางเยือนไต้หวันของนางแนนซี่ เพโลซี ประธานสภาผู้แทนราษฎรสหรัฐ  กลายเป็นชนวนเหตุล่าสุดที่ทำให้ความขัดแย้งระหว่างจีน-สหรัฐและไต้หวันบานปลายมากขึ้น  
มองจีนมุมใหม่ชวนผู้ฟังไปเจาะลึกเกี่ยวกับนโยบายจีนเดียวและการทูตระหว่างประเทศว่าแท้จริงแล้วควรต้องเป็นอย่างไร โสภิต หวังวิวัฒนา จะชวน รศ.วรศักดิ์ มหัทธโนบล คุยเรื่องนี้ รวมทั้งข้อควรระวังและการวางท่าทีของไทยต่อประเด็นที่อ่อนไหวและยังมีความขัดแย้ง
 

วัฒนธรรมการกินดื่มเป็นส่วนสำคัญของวิถีชีวิตคนจีน นอกจากเพื่อความอิ่มท้องแล้วยังเป็นการสังสรรค์ สร้างพื้นที่ทางสังคม ผูกมิตรสร้างเพื่อนและใช้เป็นเวทีเจรจาธุรกิจด้วย อุตสาหกรรมเหล้าในจีนมีมูลค่ามหาศาล มากกว่า 3 แสนล้านเหรียญสหรัฐต่อปี แต่ในยุคหลังอัตราการเติบโตเป็นสัดส่วนลดลง ทั้งจากค่านิยมคนรุ่นใหม่ไม่ดื่มเหล้าและยังมีมีคู่แข่งทางเลือกจากเหล้าต่างประเทศที่เป็นผลสืบเนื่องจากนโยบายเปิดประเทศ  ทำให้ผู้อยู่ในธุรกิจนี้ของจีนต้องปรับตัว แตกไลน์ธุรกิจจากเครื่องดื่มไปสู่อาหาร ไอศรีม ขนมหวานและผลิตภัณฑ์รูปแบบอื่น ๆ  มีการจ้างนักวิทยาศาสตร์และนักวิจัยมาทำงานค้นคว้าทดลองอย่างเป็นระบบ  ตัวอย่างเช่นบริษัท Qinghai Spring Medicinal Resources Technology  จ้างนักวิทยาศาสตร์เจ้าของรางวัลโนเบลสองคน คือ  เฟริด มูราด  (Farid Murad) และ อาเรียห์ วาเซล (Arieh Washel) มาเป็นหัวหน้านักวิจัย พร้อมวางเป้าขยายสู่ตลาดต่างประเทศ  ซึ่งไม่เพียงเพื่อโอกาสทางธุรกิจแต่ยังมีนัยของการส่ง soft power จีนไปสู่เวทีโลกด้วย

โสภิต หวังวิวัฒนา ชวน ดร.ไพจิตร วิบูลย์ธนสาร รองประธานหอการค้าไทยในจีน วิเคราะห์เรื่องนี้
 

ปีนี้ รัฐบาลจีนเผชิญความท้าทายหลายเรื่องโดยเฉพาะความพยายามจะควบคุมการระบาดของโควิด-19 ให้เป็นศูนย์ ซึ่งเป็นนโยบายที่สวนทางกับกระแสโลกที่ชาติอื่น ๆ ต้องการหาทางจะอยู่ร่วมกับโควิดให้ได้   ล่าสุด ฟองสบู่ธุรกิจอสังหาริมทรัพย์เริ่มประทุ บริษัทหลายแห่งผิดนัดชำระหนี้  การก่อสร้างไม่เสร็จตามกำหนด ประเมินว่ามีกว่า 300 โครงการในกว่า 90 เมือง เกิดปัญหา ในขณะที่มูลค่าของภาคอสังหาริมทรัพย์จีนนั้น คิดเป็นสัดส่วนประมาณ ร้อยละ 30 ของ GDP จีน

ติดตามการประเมินเศรษฐกิจจีนในครึ่งแรกของปี 2565 ว่าการระบาดของโควิด-19 ระลอกใหม่ส่งผลกระทบอย่างไรบ้าง และรัฐบาลกลางและรัฐบาลท้องถิ่น จัดการกับวิกฤตอสังหาริมทรัพย์ในประเทศอย่างไร    
โสภิต หวังวิวัฒนา  ชวน ดร.ไพจิตร วิบูลย์ธนสาร รองประธานและเลขาธิการหอการค้าไทยในจีน วิเคราะห์เรื่องนี้ รวมทั้งประเมินภาวะเศรษฐกิจในช่วงครึ่งหลังของปีนี้ด้วย
 

จีนกับญี่ปุ่นมีความสัมพันธ์ทั้งเป็นมิตรและคู่แข่ง  แม้ด้านเศรษฐกิจ สังคม วัฒนธรรมเป็นความร่วมมือเชิงบวก แต่ประเด็นการเมืองและความมั่นคงยังมีปัญหาที่อ่อนไหวหลายเรื่อง โดยเฉพาะบาดแผลจากการรุกรานของทหารญี่ปุ่นหลังสงครามโลกครั้งที่ 2 และข้อพิพาทหมู่เกาะเตียวหยูว์ในทะเลตะวันออก 
 
นโยบายการเมืองเชิงรุกของอดีตนายกฯ อาเบะ โดยเฉพาะความพยายามจะลบประวัติศาสตร์การทำร้ายพลเมืองจีนและเกาหลีให้กับเยาวชนญี่ปุ่น จะยังทิ้งร่องรอยไว้กับรัฐบาลชุดปัจจุบันและส่งผลต่อความสัมพันธ์ของสองชาติในอนาคตอย่างไร  
โสภิต หวังวิวัฒนา ชวน รศ.วรศักดิ์ มหัทธโนบล คุยเรื่องนี้

การประกาศเปิดตัวโครงการสำคัญเพื่อช่วยเหลือกลุ่มประเทศกำลังพัฒนาของ G7 ล่าสุด ทำให้ถูกมองว่าเกิดขึ้นเพื่อเป็นคู่แข่งกับโครงการ BRI ของจีน 

โดยกรอบการลงทุนกว้างมากกว่าการสร้างระบบขนส่งและโครงสร้างพื้นฐานและย้ำว่าทุกฝ่ายได้ประโยชน์ ไม่เหมือนจีนที่ทำให้บางประเทศเกิดกับดักหนี้  

จีนจะรับมือกับความท้าทายนี้อย่างไร  โสภิต หวังวิวัฒนา ชวน รศ.วรศักดิ์ มหัทธโนบล วิเคราะห์เรื่องนี้
 

      นายหวัง อี้ มนตรีแห่งรัฐและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศจีนมาเยือนไทยระหว่าง 4-5 ก.ค. 65 นี้ เพื่อพบปะกับพลเอกประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรีและนายดอน ปรมัตถ์วินัย รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศ  หนึ่งในเรื่องหารือสำคัญคือการเร่งผลักดันโครงการรถไฟ
จีน - ไทย และกระชับความร่วมมือทางเศรษฐกิจ สังคม  ในโอกาสที่ปีนี้ครบรอบ 1 ทศวรรษของความเป็น "หุ้นส่วนความร่วมมือเชิงยุทธศาสตร์อย่างรอบด้าน"  ไทย - จีน และตั้งเป้าหมายพัฒนาความสัมพันธ์ ปูทางไปสู่ 50 ปีของการสถาปนาความสัมพันธ์ทางการทูตในปี 2568 (ค.ศ. 2025)

     ตำแหน่ง “มนตรีแห่งรัฐ” ของจีน มีบทบาทและความสำคัญมาก เกี่ยวพันกับการวางตัวแทนในคณะบริหารของรัฐบาลเพื่อเชื่อมโยงกับการเมืองระหว่างประเทศและภูมิรัฐศาสตร์โลกอย่างไร  โสภิต หวังวิวัฒนา ชวน รศ. วรศักดิ์ มหัทธโนบล ที่ปรึกษาศูนย์จีนศึกษา จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย คุยเรื่องนี้
 

เดือน มิ.ย. 2565 หลายหน่วยงานของรัฐบาลจีน เช่น สำนักงานกำกับวิทยุและโทรทัศน์แห่งชาติจีน (NRTA) และกระทรวงวัฒนธรรมและการท่องเที่ยว ได้ประกาศระเบียบและกฎเกณฑ์ เพื่อกำกับดูแลควบคุมและสร้างมาตรฐานในการถ่ายทอดสดขายของออนไลน์ บรรดา พิธีกรออนไลน์ หรือ KOL และ Influencer  ล่าสุดคือ ต้องมีใบรับรองการขายของในบางกิจการที่ส่งผลกระทบกับผู้บริโภค เช่นการแพทย์ การเงิน การศึกษา และกฎหมาย ทำให้กลุ่มค้าออนไลน์รวมทั้งเจ้าของ platform ต้องปรับตัวขนานใหญ่  หลังจากมีความเข้มงวดอีกหลายมาตรการมาก่อนหน้านี้ รวมทั้งการออกกฎให้เร่งชำระภาษีเร็วขึ้นภายใน 10 วันเพื่อป้องกันการหนีภาษี
    
กฎระเบียบคุมเข้มเหล่านี้ จะส่งผลอย่างไรต่อผู้ประกอบการและภาพรวมของธุรกิจ  โสภิต หวังวิวัฒนา ชวน ดร.ไพจิตร วิบูลย์ธนสาร รองประธานและเลขาธิการหอการค้าออนไลน์ วิเคราะห์เรื่องนี้
 

การเขียนพู่กันจีนเป็นหนึ่งใน 4 ของสุดยอดศิลปะชั้นสูงของจีน ซึ่งไม่เพียงใช้สื่อสารความหมายเรียงร้อยผ่านตัวอักษร แต่ยังเนรมิตรภาพวาดอันงดงามได้หลากหลาย เพียงใช้หมึกสีดำ แต้มลงในกระดาษ                                                                
แต่ภายใต้ความ(ดูเหมือน)จะง่ายนั้น กลับซ่อนไว้ด้วยปรัชญาทางความคิดอันแยบยล  การจะเขียนให้สวย ทรงพลังและบ่งบอกความหมายที่ลึกซึ้งนั้น ต้องผ่านการฝึกฝนอย่างหนัก เพื่อให้เชี่ยวชาญ   
โสภิต  หวังวิวัฒนา ชวน รศ.วรศักดิ์ มหัทธโนบล คุยเรื่องนี้