Not a Top 10

• Η 10η σεζόν είναι αφιερωμένη στις πιο βαθιές ιδέες της κβαντικής φυσικής.
• UNESCO: International Year of Quantum Science and Technology
• Στο σημερινό επεισόδιο: Lamb Shift, και πώς οδήγησε στην μοντέρνα εκδοχή της κβαντικής φυσικής, ενώνοντας κβαντική με ηλεκτρομαγνητισμό.
• Pre-show
  • Dubai Chocolate
  • Εξωπλανήτες & βιοδείκτες στον πλανήτη κάππα 218 b
• Βασικές έννοιες πίσω από το φαινόμενο Lamb shift και η ιστορική του σημασία
• Το πείραμα του Willis Lamb (1947): μέτρηση της διαφοράς ενέργειας 2S–2P με μικροκύματα
• Η πρώτη θεωρητική διόρθωση από Hans Bethe και η γέννηση του renormalization
• Η κβαντική ηλεκτροδυναμική μέσα από τις συνεισφορές των Schwinger, Feynman & Tomonaga
• Σύγχρονες προκλήσεις ακριβείας: σειρές διαγραμμάτων Feynman και υπολογιστικές ανάγκες
• Quantum Electrodynamics is rotten at the core
• Φυσική εξήγηση Lamb shift: αυτοενέργεια σωματιδίου & πόλωση κενού
• Post-show: ChatGPT & AI μοντέλα ως συνεργάτες στην έρευνα
• Επικοινωνία
  • email: [email protected]
  • Instagram: @notatop10
  • Threads: @notatop10
  • Bluesky: @notatop10.fm
  • Web: notatop10.fm

(00:00:00) Pre-show 1: Dubai Chocolate
(00:02:07) Pre-show 2: Εξωπλανήτες
(00:07:09) Intro
(00:07:26) Lamb Shift
(00:15:49) Η λύση του Hans Bethe
(00:20:19) Ακρίβεια & υπολογιστικές προκλήσεις
(00:26:50) Γιατί υπάρχει το Lamb Shift μαμά;
(00:28:05) Outro
(00:28:13) Post-show: AI & ChatGPT

• Η 10η σεζόν είναι αφιερωμένη στις πιο βαθιές ιδέες της κβαντικής φυσικής.
• UNESCO: International Year of Quantum Science and Technology
• Σε αυτό το επεισόδιο συνεχίζουμε το ταξίδι προς τα πίσω στον χρόνο και εξετάζουμε μία από τις πιο θεμελιώδεις ιδέες της κβαντομηχανικής: τις ανισότητες Bell. Ξεκινάμε από τη φιλοσοφική διαφωνία του Αϊνστάιν με την “επίσημη” ερμηνεία της Κοπεγχάγης, φτάνουμε στην πρόταση του Τζον Μπελ για ένα πείραμα που θα ξεκαθάριζε την κατάσταση, και καταλήγουμε στα πειράματα που κέρδισαν το Νόμπελ Φυσικής 2022.
• Special! - Νόμπελ Φυσικής 2022 (Ανισότητες Bell)
• Γιατί ο Αϊνστάιν θεωρούσε ότι η κβαντομηχανική δεν είναι πλήρης;
• Τι είναι το παράδοξο EPR και τι σημαίνει “spooky action at a distance”;
• Ποια είναι η ιδέα των κρυφών μεταβλητών;
• Τι πρότεινε ο John Bell και γιατί η ιδέα του άλλαξε την πορεία της φυσικής;
• Πώς έγιναν τα πειράματα που επιβεβαίωσαν τις προβλέψεις της κβαντικής φυσικής;
• Τι σημαίνει στην πράξη η μη-τοπικότητα και πώς (δεν) παραβιάζει τη σχετικότητα;
• 🧠 Σημείωση: Είναι ένα από τα πιο απαιτητικά επεισόδια της σεζόν, ιδανικό για όσους έχουν παρακολουθήσει τα προηγούμενα για την κβαντική πληροφορία και τηλεμεταφορά.

(00:00:00) Γεωργακόπουλος meetup
(00:07:28) Intro
(00:07:43) Τι είναι οι ανισότητες Bell;
(00:13:11) Το παράδοξο του Αϊνστάιν και η μη-τοπικότητα
(00:18:21) Το πείραμα του Bell, μια ιδέα που αλλάζει το παιχνίδι
(00:33:01) Το Νόμπελ του 2022 και η πειραματική επιβεβαίωση
(00:35:19) Outro
(00:35:31) Post-show: Severance

Σε αυτό το επεισόδιο ξεκινάμε με Πασχαλινά μυστήρια (γιατί παραλίγο να πέσει 13 Απριλίου!) και καταλήγουμε στις πιο συναρπαστικές εξελίξεις στην κοσμολογία. Μαθαίνουμε γιατί το Voyager συνεχίζει να στέλνει σήμα, πώς το τηλεσκόπιο DESI ίσως αλλάξει το μοντέλο του σύμπαντος, και τι παίζει με τη σκοτεινή ενέργεια που… ίσως και να φρενάρει. Αναφέρουμε επίσης το Vera Rubin, το Nancy Grace Roman και τον νέο «ρεκόρ» νετρίνου από τη Μεσόγειο.

• Pre-show: Το λάθος του Neil deGrasse Tyson για το Πάσχα

  • Σχετικό ποστ
  • 4x08 - Πότε Πέφτει το Πάσχα;

• Voyager & πυρηνικά καύσιμα – NASA Turns Off 2 Voyager Science Instruments to Extend Mission

• DESI και σκοτεινή ενέργεια – The Standard Cosmology Model May Be Breaking

• Τηλεσκόπιο Vera Rubin – NSF–DOE Vera C. Rubin Observatory Installs LSST Camera on Telescope | NOIRLab

• James Webb και περιστρεφόμενοι γαλαξίες – A new puzzling observation by James Webb Space Telescope: Galaxies in the deep universe rotate in the same direction

• Nancy Grace Roman Space Telescope – Το νέο διαστημικό τηλεσκόπιο που έρχεται το 2027 για deep-field χαρτογράφηση γαλαξιών. NASA Successfully Joins Sunshade to Roman Observatory’s ‘Exoskeleton’

• Hubble tension – Το μυστήριο με τις διαφορές στις τιμές της σταθεράς του Hubble ανάλογα με τη μέθοδο μέτρησης. New Distance Measurement Highlights Hubble Tension - Sky & Telescope

• Προσσελήνωση Blue Ghost – Ιδιωτική αποστολή της NASA πετυχαίνει τελικά ασφαλή προσσελήνωση. After Lunar Disappointments, NASA Hits the Jackpot With Blue Ghost Moon Lander - The New York Times

• Mysterious radio pulses traced to dance of stellar dwarfs | Science | AAAS

• Νετρίνα και ρεκόρ ενέργειας – Ανιχνεύθηκε το πιο ενεργητικό νετρίνο στην ιστορία, από τηλεσκόπιο στη Μεσόγειο. An Ultrahigh Neutrino Detection Makes Waves

• Post-show: Θέμος ΠΕΝΤΑΚΑΛΟΣ!

• Επικοινωνία

  • email: [email protected]
  • Instagram: @notatop10
  • Threads: @notatop10
  • Bluesky: @notatop10.fm
  • Web: notatop10.fm

(00:00:00) Pre-show: Το λάθος του Tyson
(00:05:20) Intro
(00:05:38) Voyager
(00:10:38) DESI και σκοτεινή ενέργεια
(00:26:21) Τηλεσκόπιο Vera Rubin
(00:29:27) James Webb και περιστρεφόμενοι γαλαξίες
(00:33:27) Nancy Grace Roman Space Telescope
(00:35:38) Hubble tension
(00:40:02) Προσελήνωση Blue Ghost
(00:41:25) Slow pulsars
(00:43:22) Νετρίνα και ρεκόρ ενέργειας
(00:45:35) Outro
(00:45:45) Θέμος ΠΕΝΤΑΚΑΛΟΣ

• Η 10η σεζόν είναι αφιερωμένη στις πιο βαθιές ιδέες της κβαντικής φυσικής.
• UNESCO: International Year of Quantum Science and Technology
• Ξετυλίγουμε την εντυπωσιακή ιστορία της κβαντικής τηλεμεταφοράς: από τις πρώτες αναφορές της στη φαντασία του Star Trek, μέχρι την πραγματική επιστημονική της θεμελίωση και τα σημερινά της επιτεύγματα.
• 🌀 Τι σημαίνει πραγματικά να “τηλεμεταφέρεις” κάτι σε κβαντικό επίπεδο;
• 🧠 Πώς ξεκίνησε όλο αυτό ως νοητικό πείραμα το 1993;
• 🔬 Πώς έγινε το πρώτο επιτυχημένο πείραμα το 1997;
• 🛰️ Πώς φτάσαμε να στέλνουμε κβαντικές καταστάσεις σε… δορυφόρους;
• Μαζί μαθαίνουμε για τα εμπλεκόμενα φυσικά φαινόμενα, τον ρόλο του entanglement, αλλά και για τους διάσημους πλέον Αλίκη και Μπομπ, τα δύο φανταστικά πρόσωπα που χρησιμοποιούνται σχεδόν σε όλα τα κβαντικά νοητικά πειράματα.

(00:00:29) Intro
(00:00:46) Star Trek και τηλεμεταφορά στη φαντασία
(00:02:24) Η πρώτη θεωρητική ιδέα για κβαντική τηλεμεταφορά
(00:04:57) Μετρήσεις σε συστήματα σωματιδίων
(00:10:08) Τι είναι (και τι δεν είναι) η κβαντική τηλεμεταφορά
(00:20:44) Το πρώτο πείραμα κβαντικής τηλεμεταφοράς (1997)
(00:23:54) Τηλεμεταφορά από Γη σε δορυφόρο (2017)
(00:26:20) Outro
(00:26:34) Post-show

• Η 10η σεζόν είναι αφιερωμένη στις πιο βαθιές ιδέες της κβαντικής φυσικής.
• UNESCO: International Year of Quantum Science and Technology
• Φιλοξενούμε τον Γιώργο Κατσάρο, καθηγητή και επικεφαλής ερευνητικής ομάδας νανοηλεκτρονικής στο Institute of Science and Technology Austria (ISTA). Συζητάμε για την έρευνά του πάνω στα spin qubits, τις τεχνολογικές προκλήσεις των κβαντικών επεξεργαστών και τις διαφορές μεταξύ βασικής έρευνας και εταιρικών προσπαθειών (βλέπε Google, IBM, Microsoft).
• Σχετικά επεισόδια για αυτό το θέμα:
  • 2x09 - Claude Shannon, Κρυπτογραφία, Κβαντικοί Υπολογιστές, και μια Τρομπέτα Φλογοβόλο (Guest Αλέξανδρος Δημάκης)
  • 4x12 - Κβαντικοί Υπολογιστές über alles (feat. Δημήτρης Μπαντούνας)
• Πώς κατασκευάζεται και ελέγχεται ένα spin qubit
• Γιατί τα qubits πρέπει να είναι “καλά” για να έχουμε κβαντικό υπολογιστή
• Ποια είναι τα σημερινά τεχνικά όρια στις υπεραγώγιμες και ημιαγώγιμες πλατφόρμες
• Τι κάνει η Microsoft διαφορετικά και γιατί προκαλεί αντιδράσεις
• Τι σημαίνει «λογικό qubit» και γιατί είναι το Άγιο Δισκοπότηρο της κβαντικής υπολογιστικής
• Προβληματισμοί για το hype, τα επιστημονικά άρθρα και τον ρόλο των εταιρειών

(00:00:00) Preview
(00:00:48) Intro
(00:01:03) Παρουσίαση καλεσμένου: Γιώργος Κατσαρός
(00:05:29) Εισαγωγή στα qubits
(00:18:13) Πώς μετράμε τα (spin) qubits
(00:26:01) Οι μεγαλύτερες προκλήσεις
(00:32:42) Εφαρμογές και στόχοι: καλύτερα qubits
(00:37:37) Άλλα είδη qubits
(00:44:00) Τα qubits της Microsoft
(00:49:48) Marketing στις εταιρίες
(01:02:41) Το Μέλλον
(01:07:58) Outro

• Η 10η σεζόν είναι κβαντική!
• Το 2025 είναι επίσημα η Παγκόσμια Χρονιά Κβαντικής Επιστήμης και εμείς θα το γιορτάσουμε με μια σεζόν αφιερωμένη στις πιο βαθιές ιδέες της κβαντικής φυσικής.
• UNESCO: International Year of Quantum Science and Technology
• 100 χρόνια από τη γέννηση της σύγχρονης κβαντικής φυσικής (1925-2025)
• Παρουσιάζουμε τη νέα ανάποδη δομή των επεισοδίων — ξεκινάμε από το σήμερα και πάμε προς τα πίσω στον χρόνο!
• Γιατί λέμε «όχι στη γάτα του Σρέντινγκερ» (ξανά)
• Μιλάμε για την ιδέα πίσω από τη σειρά, εμπνευσμένη από την ταινία Memento.
• 📆 Σημείωση: Το επόμενο επεισόδιο είναι μεγάλο γιατί έχουμε καλεσμένο-φωτιά για κβαντικούς υπολογιστές. Από εκεί και πέρα, κρατάμε τα επεισόδια σύντομα, περιεκτικά και πιο ανάλαφρα (λέμε τώρα).
• Post show: Ο Γιώργος μας μεταφέρει στη Βραζιλία! Πρακτικές συμβουλές για Ρίο, μυστικά για low-budget ταξίδι, ασφάλεια, φαγητό, μετακινήσεις και γιατί τα μπαράκια θυμίζουν ελληνικό ορθάδικο.
• Επικοινωνία
  • email: [email protected]
  • Instagram: @notatop10
  • Threads: @notatop10
  • Bluesky: @notatop10.fm
  • Web: notatop10.fm

(00:00:00) Pre-show
(00:03:16) Intro
(00:03:33) Γιατί 100 χρόνια κβαντικής;
(00:11:14) Το επόμενο επεισόδιο
(00:16:11) Outro
(00:16:22) Post-show: Βραζιλία

• Η 9η σεζόν έχει θέμα τις καλύτερες τεχνολογίες & ανακαλύψεις ανά δεκαετία, με μπούσουλα τα βραβεία Νόμπελ! 🏆
• Σε αυτό το επεισόδιο, κοιτάμε τη δεκαετία 2020-2024, και συζητάμε ποιες ανακαλύψεις θα δείχναμε σε εξωγήινους για να τους αποδείξουμε τι έχουμε καταλάβει για το σύμπαν! 🌌👨‍🔬
• Tier list με ΟΛΑ ΤΑ ΝΟΜΠΕΛ!!!
• Pre-show
  • 🎉 Σχόλια από ακροατές και προτάσεις για νέα επεισόδια!
  • ΑΙ στην Ευρώπη
  • The Final Barrier to (Nearly) Infinite Energy
• 2020: Μαύρες Τρύπες. Θεμελιώδεις ανακαλύψεις για τον σχηματισμό μαύρων τρυπών και την αναγνώριση μιας υπερμεγέθους μαύρης τρύπας στο κέντρο του Γαλαξία μας
• 2021: Κλιματικά Μοντέλα & Πολύπλοκα Συστήματα
  • Συνεισφορές στην κατανόηση του κλίματος της Γης και των σύνθετων φυσικών συστημάτων
• 2022: Κβαντική Σύζευξη & Ανισότητες Bell
  • Πειράματα που επιβεβαίωσαν την κβαντική σύζευξη και την παραβίαση της τοπικότητας
  • Special! - Νόμπελ Φυσικής 2022 (Ανισότητες Bell)
• 2023: Παλμοί Λέιζερ Ατοδευτερολέπτου (Attosecond)
  • Ανάπτυξη τεχνικών για παλμούς λέιζερ ατοδευτερολέπτου που επιτρέπουν την παρατήρηση της κίνησης ηλεκτρονίων στην ύλη
  • Special! - Νόμπελ 2023 & Κβαντική Εντροπία
• 2024: Τεχνητή Νοημοσύνη
  • Συνεισφορές στη βαθιά μάθηση (deep learning)
  • Special! - "Θάβοντας" τα Nobel Φυσικής (και Χημείας) 2024
• 🧠 Αναδρομή σε σημαντικά Νόμπελ Φυσικής και τι σημαίνουν για την επιστήμη
• S tier & F tier Nobels
• ❓ Γιατί ο Einstein δεν πήρε Νόμπελ για τη Θεωρία της Σχετικότητας;
• 🧩 Ποιοι μεγάλοι επιστήμονες δεν πήραν ποτέ Νόμπελ και γιατί;
• 🚀 Προβλέψεις για τα μελλοντικά Νόμπελ και τι περιμένουμε να ανακαλυφθεί τα επόμενα χρόνια.
• Post-show: Το Armageddon γίνεται πραγματικότητα σιγά σιγά
• Επικοινωνία
  • email: [email protected]
  • Instagram: @notatop10
  • Threads: @notatop10
  • Bluesky: @notatop10.fm
  • Web: notatop10.fm

(00:00:00) Pre-show
(00:05:59) Intro
(00:06:14) 2020: Μαύρες Τρύπες
(00:15:35) 2021: Κλιματικά Μοντέλα & Πολύπλοκα Συστήματα
(00:21:15) 2022: Κβαντική Σύζευξη & Ανισότητες Bell
(00:34:08) 2023: Παλμοί Λέιζερ Ατοδευτερολέπτου
(00:38:51) 2024: Τεχνητή Νοημοσύνη
(00:43:56) F-Tier Νόμπελ
(00:46:39) S-Tier Νόμπελ
(00:54:40) Τα Νόμπελ που δε Δόθηκαν
(01:18:02) Τα μελλοντικά Νόμπελ
(01:28:19) Outro
(01:28:30) Post-show: Armageddon

• Pre-show: AI: Το νέο τοπίο & το χάος των μοντέλων
  • Οι εξελίξεις στην τεχνητή νοημοσύνη θυμίζουν την άνοδο των smartphones.
  • Η πληθώρα μοντέλων AI: ChatGPT, Claude, Mistral – ποιο είναι το καλύτερο;
• Η προσέγγιση της Ευρωπαϊκής Ένωσης με το Open EuroLM: Τεχνολογική πρωτοπορία ή μια απλή γραφειοκρατική προσπάθεια;
• 🛸 Ο αστεροειδής που ίσως χτυπήσει τη Γη το 2030: Πόσο πιθανό είναι;
  • Will Asteroid 2024 YR4 Strike Earth in 2032? | Scientific American
• 🧬 Αποστολή Osiris-Rex: Νέα δεδομένα από τον αστεροειδή Μπένου και το ενδεχόμενο εξωγήινης ζωής.
  • Life’s Building Blocks Lurked Inside NASA’s Bennu Asteroid Samples - The New York Times
• 1st supernovas may have flooded the early universe with water — making life possible just 100 million years after the Big Bang | Live Science
• Exploring Venus may require exotic tech like balloons and 'aerobots' | Space
• 🌍 Το μεγάλο νέφος του Μαγγελάνου και η πιθανή υπερμεγέθης μαύρη τρύπα του!
  • There Could Be a Supermassive Black Hole in the Large Magellanic Cloud Hurling Stars at the Milky Way - Universe Today
• 🏹 Η αποστολή επιστροφής δειγμάτων από τον Άρη: Καθυστερήσεις και ανταγωνισμός με την Κίνα.
  • Will Mars Sample Return ever happen?
• 🔭 Το νέο υπερ-τηλεσκόπιο Vera Rubin: Πώς αλλάζει το μέλλον της αστρονομίας.
  • Testing, Testing! NSF–DOE Vera C. Rubin Observatory Completes Comprehensive System Tests With Flying Colors
• 🛰️ Νέες αποκαλύψεις για τον δορυφόρο του Ουρανού, Riel, από δεδομένα του Voyager 2!
  • New Study Suggests Trench-Like Features on Uranus’ Moon Ariel May Be Windows to Its Interior
• ✈️ Το Μέλλον των Υπερηχητικών Πτήσεων
  • Το XB-1 της Boom Supersonic: Θα αναβιώσει τις υπερηχητικές πτήσεις μετά το Concorde;
  • Boom: America’s answer to Concorde completes its first supersonic flight | CNN
  • Το νέο business model: Γρηγορότερα ταξίδια, περισσότερες πτήσεις και μεγαλύτερη διαθεσιμότητα.
  • Γιατί η Ευρώπη έχασε το προβάδισμα στις υπερηχητικές πτήσεις;
• Private companies aim to demonstrate working fusion reactors in 2025 | Science
• 🍝 Η επιστημονική μέθοδος για τα τέλεια μακαρόνια: Βράσιμο, σβήσιμο και μούλιασμα.
  • Cooking Flawless Pasta
• 🥚 Το τέλειο σφιχτό αυγό: Ο «αλγοριθμικός» τρόπος μαγειρέματος με 8 κύκλους βρασίματος!
  • Periodic cooking of eggs | Communications Engineering
• 📀 Το τέλος των φυσικών μέσων αποθήκευσης;
  • Η Sony σταματάει την παραγωγή εγγράψιμων Blu-Ray.
  • Sony Japan ends production of recordable Blu-rays with ‘no successor’ planned | The Verge
  • Το ζήτημα της ιδιοκτησίας στο streaming: Τι συμβαίνει όταν δεν έχεις πλέον πρόσβαση σε περιεχόμενο;
  • Μπορούν τα φυσικά μέσα να γίνουν το νέο «βινύλιο» της ψηφιακής εποχής;
• Post show: 🤯 Η φραπεδιέρα ως επιστημονικό εργαλείο! 📄 (Ναι, υπάρχει paper για αυτό!)
• Επικοινωνία
  • email:[email protected]
  • Instagram:@notatop10
  • Threads:@notatop10
  • Bluesky:@notatop10.fm
  • Web:notatop10.fm

(00:00:00) Pre-show: AI
(00:08:54) Intro
(00:09:09) Euro LLM
(00:18:10) Αστεροειδής vs. Γη
(00:20:09) Τα στοιχεία της ζωής
(00:23:48) Νερό στο πρώιμο σύμπαν
(00:27:21) Εξερεύνηση Αφροδίτης
(00:30:54) Μαύρη Τρύπα στο Νέφος του Μαγγελάνου
(00:34:40) Τα δείγματα του Άρη
(00:39:25) Vera Rubin
(00:42:43) Voyager 2
(00:44:46) BOOM X-1
(00:50:25) Startups Σύντηξης
(00:53:11) Μακαρόνια και αυγά
(01:00:18) Blu-rays
(01:07:40) Post-show: Φραπεδιέρα