'We gaan niet op vakantie, er moet wel gewerkt worden! Eind april vindt daar de Frescon-beurs plaats, de grootste handelsbeurs voor fruit en groente van de Balkan en Zuid-Europa', zegt Frans Nederstigt. 'Interessant voor bedrijven die te maken hebben met verpakkingsmateriaal en transport en logistiek.'

Onderstaande kaart van Esri, specialist in kaarttechnologie, laat zien waar er in Europa grote kansen liggen voor ondernemers:

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Onderstaande kaart van Esri, specialist in kaarttechnologie, laat zien waar er in Europa grote kansen liggen voor ondernemers:

See omnystudio.com/listener for privacy information.

De twee grootste windturbineproducenten ter wereld, Vestas en Siemens-Gamesa, zijn gevestigd in de midden-Deense regio Midden-Jutland, half zo groot als Nederland, dunbevolkt en zeer rijk aan wind, zegt Frans Nederstigt van RVO. 'Het heeft ook te maken met het feit dat de Deense overheid die windindustrie enorm heeft gestimuleerd. De windturbine-industrie is wereld sowieso booming business, dus voor die Deense turbinebouwers en ontwikkelaars is het echt ontzettend goede business. Die sector had in 2010 een omzet van rond de 13 miljard euro.'

Midden-Jutland is verantwoordelijk voor liefst 61 procent van de totale omzet, zegt Nederstigt, waarvan nog eens 7 miljard wordt geëxporteerd. Wat overigens ook kansen biedt voor Nederlandse bedrijven. 'Nederlandse ondernemers kunnen bijdragen aan bijvoorbeeld research & development, ontwerp, productie, constructie, onderhoud; al dat soort zaken speelt ook een rol. Als turbines op zee staan, vraagt het wel wat van de lak. Dus daar moet je ook wat mee en daar kunnen Nederlandse bedrijven een rol in spelen.'

Toch zijn nog maar weinig Nederlandse ondernemers gevestigd in Nederland. Juist omdat beide landen zo dicht bij elkaar liggen, komen de Deense turbinebouwers graag naar Nederland voor de windparken op zee. 'Vestas investeert bijvoorbeeld in een assemblagehal in Vlissingen voor de windparken die België en Nederland op zee willen laten bouwen. Dat betekent dat het voor Nederlandse onderaannemers interessant is om die contacten met Vestas en Siemens te hebben, maar dat ze heel goed in Nederland kunnen blijven.'

Onderstaande kaart van Esri, specialist in kaarttechnologie, laat zien waar er in Europa grote kansen liggen voor ondernemers:

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Wat overigens geen enkele reden is om voortaan maar af te zien van zakendoen met het VK, zegt Frans Nederstigt van de RVO. Goed, er komt een grens bij en als ondernemer komen er behoorlijk wat veranderingen op je pad, dus het is goed om op je netvlies te hebben welke impact de Brexit op je bedrijf kan hebben, vanaf 29 maart volgend jaar. 'Het is er voordat je er erg in hebt, dus het is belangrijk om in de gaten te hebben welke risico's je loopt. Soms is de link vrij direct, soms kan die heel indirect zijn.'

Zodra je productielijn afhankelijk is van een keten van leveranciers, toeleveranciers en andere schakels waar ook een Britse link aan gekoppeld is, kan je handel zomaar wegvallen of veel duurder worden, zegt Nedersigt. 'Dan denk je als Nederlandse ondernemer dat jij niets met de Brexit te maken hebt, maar je handel wordt wel duurder, je toeleverancier kan problemen krijgen, dus dat kan allemaal wel degelijk gevolgen hebben.' Nedersigt heeft één belangrijke tip: bezoek de site www.brexitloket.nl, waar je je ook kunt aanmelden voor het Brexit Forum Event, op 29 maart.

Onderstaande kaart van Esri, specialist in kaarttechnologie, laat zien waar er in Europa grote kansen liggen voor ondernemers:

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Want het Oost-Europese land heeft een lange historie van wiskundigen en daar weet de ICT-sector goed van te profiteren. 'Ze vergelijken zichzelf altijd met andere Centraal- en Oost-Europese landen als Slovenië, Slowakije, Polen, Tsjechië', vertelt Frans Nederstigt van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland. 'Daar laten ze echt wel zien dat ze het hoogste investeringsniveau en de hoogste IT-graad hebben. Ze zijn wat dat betreft wel goed ontwikkeld en ze noemen zichzelf terecht de innovation hub van die regio', vervolgt hij. Prezi, het veel gebruikte alternatief voor een powerpoint, is bijvoorbeeld een Hongaarse start-up.

Die sterke sector wil Hongarije de komende tijd verder uitbouwen. 'Ze proberen ook buitenlandse bedrijven naar Hongarije te halen. Er is een belangrijke uitdaging in het land. Enerzijds zijn er die marktkansen en groeikansen voor de Hongaarse ICT-bedrijven. Maar ze zitten ook nog wel met een structureel tekort aan goed opgeleide ICT-mensen.'

En dat biedt kansen: 'Je kan als Nederlandse ondernemer in Hongarije terecht voor goedkopere arbeidskrachten en goedkopere datacenters. Maar je kan ook kijken hoe je dat combineert met opleidingsmogelijkheden. Er zijn nu al een aantal privéscholen voor softwareontwikkelaars in Hongarije. Dat moeten er eigenlijk veel meer worden, want er moeten meer mensen opgeleid worden', legt Frans Nederstigt.

Onderstaande kaart van Esri, specialist in kaarttechnologie, laat zien waar er in Europa grote kansen liggen voor ondernemers:

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Er was deze week het toonaangevende 'Mobile World Congress' in Barcelona. Al jaren een begrip en Nederlandse bedrijven zijn er dan ook goed vertegenwoordigd. 'We hebben er zelfs ons eigen Holland Paviljoen', zegt Frans Nederstigt van de RVO - Rijksdienst voor Ondernemend Nederland - die in opdracht van het ministerie van Buitenlandse Zaken het buitenland afstruint voor Nederlandse ondernemers. 'Dit jaar komen er meer dan 100.000 bezoekers op af, georganiseerd door 'Mobile World Capital.'

Dat is een soort samenwerkingsverband in de buurt van Barcelona die in de digitale en mobiele transformatie zitten. 'Zij hebben door Oxford University en Accenture laten uitrekenen dat Spanje de komende drie jaar de potentie heeft om, alleen al in deze sector, ongeveer 48 miljard aan waarde toe te voegen aan het BBP', zegt Nederstigt. Dit is dus interessant voor Nederlandse ondernemers. 'Bekende Nederlandse bedrijven als Travis (vertaler) en Tikkie (betaaldienst) zitten daar al.'

Nederstigt waarschuwt wel dat je goed voorbereid naar zo'n congres moet gaan. 'We hebben in Barcelona het 'Netherlands Bussiness Support Office' die Nederlandse bedrijven hierbij kunnen helpen', vertelt hij. Daarnaast ondersteunen ze de Nederlandse bedrijven ook in het verdere proces van zakendoen in die regio.

Volgende week blijven we in de ICT-sector hangen maar vertrekken we wel uit Spanje. Dan verkennen we de kansen in Hongarije.

Onderstaande kaart van Esri, specialist in kaarttechnologie, laat zien waar er in Europa grote kansen liggen voor ondernemers:

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Frans Nederstigt van de RVO - Rijksdienst voor Ondernemend Nederland - struint in opdracht van het ministerie van Buitenlandse Zaken het buitenland af voor ondernemers. Deze week schuift hij aan met glazen vol Rioja-wijn en echte Spaanse tapas, want volgende week vindt in het meest prestigieuze wijngebied van Spanje een inkoopmissie plaats, georganiseerd door het Enterprise Europe Network. 'Winkelen in Spanje', omschrijft Nederstigt de missie. Ondernemers gespecialiseerd in Spanje, maar ook grote spelers zoals supermarkten die bezig zijn met Spaanse producten zouden baat kunnen hebben bij de inkoopmissie.

Rioja produceert jaarlijks maar liefst 386 miljoen flessen wijn. Daarvan exporteren ze ongeveer 100 miljoen liter naar buitenland, en dat willen ze uitbreiden, weet Nederstigt. Maar er valt 'beslist meer te halen' in de regio: denk ook aan andere Spaanse hapjes zoals droge worst, de serranoham uit de bergen.

Het netwerk, dat gericht is op export, nodigt Nederlandse mkb'ers uit voor de inkoopmissie. Tijdens de missie kunnen ondernemers ook speeddaten met Spaanse verkopers. Dat wordt overigens best makkelijk zaken doen, denkt Nederstigt, want de Spanjaarden willen hun producten natuurlijk aan de man brengen.

Volgende week: niets eetbaars, wel weer Spaans: het World Mobile Congress in Barcelona.

Onderstaande kaart van Esri, specialist in kaarttechnologie, laat zien waar er in Europa grote kansen liggen voor ondernemers:

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Frans Nederstigt van de RVO - Rijksdienst voor Ondernemend Nederland - struint in opdracht van het ministerie van Buitenlandse Zaken het buitenland af voor ondernemers. Deze week zit hij in het noord-westen van Italië, want in de buurt van Piermont en Turijn tiert de luchtvaart welig.

Vliegtuigen bouwen en luchthavenontwikkeling zorgen voor de economische waarde van het gebied. Denk bijvoorbeeld aan vliegtuigontwerper en -bouwer Leonardo, die onder meer voor Airbus onderdelen bouwt. Die werkt samen met veel toeleveranciers, vertelt Nederstigt. 'Die hebben een aparte regeling bedacht: hun toeleveranciers mogen maar 75 procent van hun omzet bij dit bedrijf halen. Om te voorkomen dat ze te veel gericht zijn op één klant en om de concurrentie onderling - tussen toeleveranciers en innovatie - te stimuleren.'

Daar liggen precies kansen voor Nederlandse ondernemers. Niet alleen zoeken ze nieuwe toeleveranciers, Italië heeft ook een nieuw luchthavenplan; het wil het aantal passagiers in de komende 12 jaar verdubbelen tot 300 miljoen. 'Die Noord-Italiaanse die zijn daar ook mee bezig. Een Nederlandse partner die ze daarvoor aangetrokken hebben is het Nederlandse omroepbedrijf AviaVox, dat mensen wel kennen van de vriendelijke aankondigingsberichten.' Die leveren dat nu ook aan Noord-Italiaanse luchthavens. 'Het systeem stelt volautomatisch een zin samen.'

Als je met Italiaanse bedrijven wilt werken heb je een Italiaanse partner nodig, adviseert Nederstigt. Daarvoor kun je contact opnemen met de ambassade in Rome of met de RVO zelf. 'Binnenkort organiseren we bij de Rijksdienst een kansenseminar, voor bedrijven die geïnteresseerd zijn in de kansen die er voor bedrijven liggen in de Italiaanse luchthavensector.'

Volgende week gaat Zakendoen in Europa naar wijnregio Rioja in Spanje.

Onderstaande kaart van Esri, specialist in kaarttechnologie, laat zien waar er in Europa grote kansen liggen voor ondernemers:

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Ierland voorziet problemen als het Verenigd Koninkrijk volgend jaar uit de Europese Unie treedt. Voor haar export is Ierland heel nauw verbonden met het Verenigd Koninkrijk. Ze delen zelfs een landsgrens. 'Als Groot-Brittannië uit de EU stapt, moet Ierland de exportgoederen eerst uitvoeren naar het Verenigd Koninkrijk en dan invoeren in Europa', vertelt Frans Nederstigt van RVO. Een extra obstakel dus.

Om het obstakel te omzeilen moet Ierland op zoek naar een oplossing om buiten de landbrug om producten te exporteren. Transport over zee, bijvoorbeeld. 'Ierland heeft wel een aantal havens, Belfast is bijvoorbeeld een bekende. Maar vergeleken met Nederlandse havens stelt dat niet zo veel voor. Een haven als Rosslare, in het zuidoosten, zou een interessante optie zijn voor directe routes naar Europa.' Het probleem: de Ierse havens zijn daar op dit moment nog niet klaar voor. Er is dus behoefte aan een extra impuls.

Nederland is niet het enige land met kennis op gebied van havens, ook België weet er wat van. Maar de Nederlandse Ambassade in Dublin is er druk mee bezig. 'Zij kunnen Nederlanders helpen aan zakenpartners en aan zakelijke kansen.' Volgens Nederstigt moeten bedrijven met expertise op gebied van havens daarom nu alert zijn.

Volgende week gaat Zakendoen in Europa naar Italië voor Aerospace.

Onderstaande kaart van Esri, specialist in kaarttechnologie, laat zien waar er in Europa grote kansen liggen voor ondernemers:

See omnystudio.com/listener for privacy information.

Frans Nederstigt van de RVO - Rijksdienst voor Ondernemend Nederland - struint in opdracht van het ministerie van Buitenlandse Zaken het buitenland af voor ondernemers. Deze week komt hij in het Deens Odense, een havenstad met 200.000 inwoners en groot geworden met de scheepsbouw. De stad is nu ook begonnen met robotics om te kunnen concurreren met Aziatische scheepsbouwers, vertelt Nederstigt.

Door de grote investeringen in robotics is er een cluster in de stad en regio waar ze nu de vruchten van plukken, weet Nederstigt. 'De hele stad is gericht op robotics. Je ziet er vanalles: onderzoeksinstituten, onderwijs- en investeringsprogramma's. Je moet je voorstellen: het is een stad met dezelfde omvang als Haarlem en daar zitten dan 150 bedrijven die met robotics werken. De grootste is Universal Robots, een lokaal bedrijf opgericht door drie studievrienden. Die maken robotarmpjes, een heel simpel concept. Inmiddels heeft het bedrijf 350 mensen in dienst en maakt het enorme winst.'

Odense focust zich behalve op robotics ook op drones en dan met name varende drones. 'Dus onbemande kleine bootjes die in de havens schepen en watergangen kunnen inspecteren en scheepverkeer kunnen monitoren.' Dat zou voor Rotterdam heel interessant kunnen zijn, zegt Nederstigt.

En er zit al een stukje Nederland: Valk Welding heeft een Deense tak die zich in lasrobots heeft bekwaamd. Ook interessant voor Nederlandse ondernemers, tipt Nederstigt, is het Deense 'Invest in Odense', het lokale investeringverhikel van de lokale overheid. 'Dat wordt geleid door een Nederlander, Joost Nijhof. Je kunt hem mailen in het Nederlands, hartstikke makkelijk.'

Volgende week gaat Zakendoen in Europa naar Ierland voor transport.

Onderstaande kaart van Esri, specialist in kaarttechnologie, laat zien waar er in Europa grote kansen liggen voor ondernemers:

See omnystudio.com/listener for privacy information.