Reportaże i dokumenty Polskiego Radia

Piotr i Paweł Kulczynowie to ojciec i syn, którzy razem przejechali dziesiątki tysięcy kilometrów. Podróżowali starym samochodem terenowym. Wyjazdy do azjatyckich krajów są dla nich nie tylko okazją do odwiedzenia niezwykłych miejsc i poznania ich mieszkańców. Poznają też lepiej siebie nawzajem, przez co ich więź staje się jeszcze silniejsza.

Ona, on i wielka miłość. Lubimy takie scenariusze. Zakochani, planują ślub i dzieci. Jest jednak jedno ale: jedno z nich jest osobą z niepełnosprawnością. Cały czas żyjemy w stereotypach, że tacy ludzie powinni zajmować się wyłącznie swoim kalectwem. Dlaczego my, jako społeczeństwo, nie patrzymy przychylnie na takie związki? Przecież każdy ma prawo do miłości. Wojciech Sawicki i Agata Tomaszewska, interablistyczna para jako "Life on Wheelz" prowadzi prężną działalność socialmediową na rzecz społecznej akceptacji osób z niepełnosprawnościami. A wszystko zaczęło się od fundacji AVALON, która od początku swojej działalności podjęła walkę ze stereotypami dotyczącymi osób z niepełnosprawnościami, pokazując, że w takiej grupie może się znaleźć każdy z nas…

Łopienka to niezamieszkała dziś bieszczadzka wieś. Leży na północnym stoku Łopiennika, nad nią góruje nad nią Przełęcz Hyrcza i masyw Korbani. Wieś powstała w XVI wieku na prawie wołoskim i początkowo nazywała się Lopinka. W XVIII wieku zbudowano w Łopience murowaną cerkiew parafialną pod wezwaniem św. Paraskewii. Pierwsza wzmiankę o cudownej ikonie Matki Bożej zwanej Łopieńską, którą w tej cerkwii umieszczono, datuje się na XVIII stulecie, ale do końca nie wiadomo kiedy cudowny obraz do wsi trafił. Po II wojnie światowej Łopienkę czekał podobny los, co wiele bieszczadzkich wsi - w czasie wysiedleńczej "Akcji Wisła" mieszkańców przesiedlono do Związku Radzieckiego i na Ziemie Odzyskane, a niszczejące domy i cerkiew rozkradziono. Dziś do łopieńskiej doliny przyjeżdżają turyści, podziwiając odbudowaną z ruin bieszczadzką cerkiew. W reportażu usłyszą państwo między innymi: Jadwigę Denisiuk, ks. Szymona Nosala, Katarzynę Karabin, Izabelę Kaczmar, Marię Bończak i Jerzego Korejwo.

Saul Dreier ma 96 lat. Urodził się w Krakowie. W czasie okupacji stracił całą rodzinę. Został jako nastoletni chłopiec sam na świecie. Przeżył trzy obozy koncentracyjne. W Mauthausen wraz z innymi więźniami stworzył męski chór. Wybijał rytm dwiema łyżkami i jak twierdzi z perspektywy czasu, przeżył Holocaust właśnie dzięki muzyce. Po wojnie Saul Dreier zamieszkał w Stanach Zjednoczonych. Będąc już na emeryturze poznał Ruby'ego Sosnowicza, który także przeżył obóz zagłady. Założyli kilka lat temu klezmerski zespół Holocaust Survivors Band - Zespół Ocalałych z Holocaustu. Po raz pierwszy w Polsce zagrali w 2016 roku na pl. Grzybowskim z Muńkiem Staszczykiem. Teraz Saul Dreier jeździ po świecie, aby opowiedzieć o swoim życiu i mówić młodemu pokoleniu, jak ważne jest szerzenie pokoju i jedności na świecie.

Arkady Fiedler, wnuk Arkadego Fidlera, wychował się w muzeum dziadka w Puszczykowie pod Poznaniem, wśród afrykańskich masek, kłów dzikich zwierząt i azteckich totemów. Wyjechał z Polski, by pracować w Londynie. Wrócił do Polski, żeby maluchem podróżować po świecie. Pierwszy jego projekt "Po drodze" wiódł wzdłuż granic Polski, drugi, maluchem przez Afrykę, potem przejechał Azję maluchem. Ostatnie jego projekty to podróż samochodem elektrycznym przez Afrykę, gdzie wyzwaniem było podłączenie samochodu do prądu i naładowanie, by moc jechać dalej przez busz czy Saharę. Był też w Arktyce i przejechał najpiękniejsze drogi Europy.

Zabytkowa kopalnia kredy, czyli popularne chełmskie podziemia kredowe przeżywają oblężenie turystów, którzy do królestwa Ducha Bielucha przybywają ze wszystkich stron Polski. Niejako zmuszeni przez pandemię do krajowej turystyki odkrywają magiczne zakątki, właśnie takie jak Chełm i jego unikatowe podziemia kredowe. Średniowieczne labirynty kredowych korytarzy eksplorują także naukowcy z Akademii Górniczo Hutniczej w Krakowie. Przy użyciu nowoczesnej aparatury inwentaryzują dostępne wyrobiska, tworząc trójwymiarowe mapy. Ich praca pozwoli rozszerzyć ofertę turystyczną i tchnąć w podziemia ducha nowoczesności. W reportażu wypowiadają się turyści odwiedzający chełmskie podziemia kredowe, przewodnicy: Grzegorz Langiewicz, Tomasz Kawalec i Mikołaj Kuczer, dyrektor Departamentu Promocji, Kultury i Sportu Urzędu Miasta Chełm Alicja Siatka, a także pracownicy naukowi Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie: Daniel Wałach i Justyna Jaskowska-Lemańska.

125 lat temu urodził się ppłk. Wacław Lipiński (28 września 1896). Jako szef propagandy Dowództwa Obrony Warszawy dodawał otuchy walczącej Warszawie w specjalnych komunikatach. Walczył z carską Rosją w Legionach, walczył z Rosją komunistyczną w wojnie polsko-bolszewickiej, walczył z Niemcami w 1939 roku, a zabili go Polacy w więzieniu we Wronkach 4 kwietnia 1949 roku.

Stanisław Lem wielokrotnie powtarzał, że Lwów jest częścią jego, a on jest częścią Lwowa. I tak pozostanie na zawsze. Wywiady dla niemieckiej telewizji czy prasy zaczynał słowami "jestem wypędzony". Swoje dziecięce i młodzieńcze wspomnienia związane z tym miastem spisał w książce "Wysoki Zamek". Jakkolwiek chętnie opowiadał o dziecięcych zabawach, parkach, cukierniach, które wryły się w pamięć kilkulatka, tak już konsekwentnie pomijał wspomnienia czasu Zagłady, okupacji niemieckiej i sowieckiej. Jak wyglądał Lwów Lema i co mogło być jego doświadczeniem do 1946 roku, gdy razem z rodzicami musiał opuścić Lwów?

Audycja dokumentalna poświęcona Eugeniuszowi Lokajskiemu ps. "Brok". Był nadzieją przedwojennej lekkoatletyki. Brał udział w wojnie obronnej w 1939 roku, dostał się do sowieckiej niewoli, ale udało mu się uciec. Zginął 25 września 1944 roku pod gruzami zbombardowanej kamienicy. Pozostawił po sobie kilkaset fotografii z Powstania Warszawskiego – niezwykłych, poruszających i pełnych emocji.

Perkusista Saull Dreier ma 95 lat, a współzałożycielem niezwykłego zespołu Holocaust Survivors Band został wieku 89 lat. Podróżuje po całym świecie, gra z różnymi muzykami i jest wielkim przyjacielem Muńka Staszczyka. Saul jest niezwykłym człowiekiem pełnym energii i pokazuje, jak można cieszyć się życiem.