't Leerlab Podcast - Alles over leren leren en plannen!

Ben jij een beelddenker?
Of ben jij een woorddenker?

Misschien heb je daar meteen een antwoord op.

Maar in deze aflevering wil ik je meenemen in waarom die vraag eigenlijk niet zo handig is.

Want volgens wetenschappers bestaat er niet zoiets als een vast type beelddenker of woorddenker. Wat wél belangrijk is: dat we allemaal baat hebben bij het combineren van taal en beeld.

Bij ’t Leerlab noemen we dat:

Dubbel in je brein.

Deze effectieve leerstrategie helpt leerlingen om informatie beter te verwerken, omdat je gebruikmaakt van twee werkruimtes in het werkgeheugen: taal én beeld.

In deze aflevering ontdek je:

✅ Waarom de mythe van beelddenkers en woorddenkers niet helpend is
✅ Wat dubbel in je brein betekent
✅ Waarom grappige plaatjes in je presentatie vaak niet effectief zijn
✅ Hoe je beelden, symbolen en schema’s wél slim inzet
✅ Waarom leerlingen zelf tekeningen moeten maken bij de stof
✅ Hoe tekenen kan helpen om informatie beter te begrijpen en onthouden

En misschien wel de belangrijkste boodschap van deze aflevering:

Het gaat er niet om of een leerling een beelddenker is. Het gaat erom dat je taal en beeld slim combineert.

Wil jij meer praktische voorbeelden, werkvormen en inspiratie om effectieve leerstrategieën zoals deze goed in te zetten in jouw les?

Kom dan naar het Onderwijsfestival op vrijdag 30 oktober in Utrecht.

Tijdens deze dag duiken we in effectief leren, werkvormen, motivatie, AI, de Cornell-methode, de 5W1H-methode en nog veel meer praktische manieren om leerlingen beter te leren leren.

🎟️ Tickets: http://leerlabfestival.nl/

In deze aflevering ga ik in gesprek met Sabine van Zuijlen.

Sabine werkt als projectmanager HR Learning & Development bij Rabobank en heeft daarnaast haar eigen bedrijf: Flyndr StudieWijzer. Vanuit daar begeleidt ze jongeren bij leren leren, plannen en studiekeuze.

Maar haar interesse in leren leren begon ook heel persoonlijk.

Als moeder van drie kinderen zag ze van dichtbij hoe verschillend leren en plannen eruit kan zien.

Haar oudste zoon liep op de middelbare school vast, omdat hij eigenlijk nooit echt had hoeven leren.
Haar middelste zoon kreeg juist zoveel grip op zijn planning dat toetsweken bijna als vakantieweken voelden.
En bij haar dochter zag ze opnieuw hoe weinig aandacht er vanuit school was voor leren leren en plannen.

In deze aflevering hebben we het over:

✅ Waarom slimme leerlingen alsnog kunnen vastlopen
✅ Hoe plannen rust, overzicht en zelfvertrouwen kan geven
✅ Waarom flashcards pas werken als je ze goed inzet
✅ Hoe de 5W1H-methode helpt bij vakken zoals geschiedenis
✅ Waarom “ja zeggen” niet altijd betekent dat een leerling het ook gaat doen
✅ Waarom verbinding, focussen en ontlokken zo belangrijk zijn voordat je tips geeft

En misschien wel de belangrijkste boodschap van deze aflevering:

Als je jongeren echt wilt helpen met leren leren en plannen, begint het niet bij de tip. Het begint bij begrijpen waar ze staan.

Wil jij leren hoe je jongeren begeleidt bij leren leren, plannen, motivatie en eigenaarschap?

In Leerexpert Niveau 1 duik je in de basis van de Leerlabmethodiek, motiverende gespreksvoering, effectieve leerstrategieën en plannen.

De nieuwe groep start in oktober.

👉 Klik op de link en vul de vragenlijst in.

https://tleerlab.nl/alles-voor-docenten/leerexpert-niveau-1/

Vandaag is het 1 september 2026.

En dat is een bijzondere dag.

Want vandaag vieren we dat ’t Leerlab 8 jaar bestaat.

In deze aflevering neem ik je mee terug naar 2018. Naar het moment waarop ik nog vijf dagen per week voor de klas stond, mijn vader een coachopleiding deed en ik tijdens coachgesprekken ontdekte dat ik eigenlijk een eigen praktijk wilde beginnen.

Niet groots.
Niet perfect uitgedacht.
Maar gewoon: starten.

Mijn logeerkamer werd een praktijkruimte en naast mijn fulltime baan ging ik leerlingen begeleiden in de avonduren en weekenden.

En wat ik al snel ontdekte?

Leerlingen liepen vaak niet vast op de inhoud.

Ze liepen vast op de aanpak.

Hoe moet ik leren?
Hoe moet ik plannen?
Hoe houd ik overzicht?
Hoe ga ik om met fouten, spanning of onzekerheid?
Hoe ontdek ik wat voor mij werkt?

In deze aflevering vertel ik:

✅ Hoe ’t Leerlab in 2018 begon
✅ Waarom ik naast mijn baan een eigen praktijk startte
✅ Hoe de eerste Planagenda ontstond
✅ Waarom effectief leren veel meer is dan studievaardigheden
✅ Hoe de Leerlabmuur langzaam groeide
✅ Waarom mijn ondernemersreis eigenlijk raakt aan wat ik leerlingen gun

En misschien wel de belangrijkste boodschap van deze aflevering:

Leren is vallen, opstaan, doorgaan, groeien en ontdekken wat werkt. Niet alleen voor school, maar voor het leven.

Met deze aflevering open ik officieel de feestweek van ’t Leerlab.

Acht dagen lang delen we acht problemen die we in het onderwijs zien, maar natuurlijk ook acht oplossingen. Want dat is wat we bij ’t Leerlab willen blijven doen: de brug slaan tussen wetenschap en praktijk.

Wil je meedoen met de feestweek?

Check ons Instagram kanaal voor meer informatie.

https://www.instagram.com/tleerlab/

Leren leren en plannen zijn vaardigheden.

En vaardigheden moet je aanleren.

Toch doen we in het onderwijs soms alsof leerlingen dit vanzelf kunnen. We zeggen:

“Gebruik je agenda.”
“Maak maar een planning.”
“Werk met de Cornell-methode.”
“Stop met samenvatten.”
“Ga actief ophalen.”

Maar als leerlingen niet weten hoe dat eruitziet, wat ze precies moeten doen en waarom het werkt, blijft het vaak hangen in losse tips.

In deze aflevering neem ik je mee in twee aanpakken die je nodig hebt als je leerlingen effectief wilt leren leren:

✅ De directe aanpak: voordoen, hardop denken, samen oefenen en langzaam loslaten
✅ De indirecte aanpak: een krachtige leeromgeving waarin leren leren onderdeel wordt van je les

Je ontdekt:

✅ Waarom leren leren niet vanzelf gaat
✅ Waarom je leerstrategieën moet voordoen
✅ Wat de Leerlab-leercyclus inhoudt
✅ Waarom jouw les de oefenplek is
✅ Waarom praten over leren, feedback en reflectie zo belangrijk zijn
✅ Hoe de directe en indirecte aanpak elkaar versterken

En misschien wel de belangrijkste boodschap van deze aflevering:

Als je wilt dat leerlingen leren hoe ze moeten leren, moet je het voordoen én er een omgeving voor bouwen.

Dit is precies waar we tijdens het Onderwijsfestival op vrijdag 30 oktober in Utrecht mee aan de slag gaan.

We duiken in effectief leren, praktische werkvormen, de Cornell-methode, motivatie, AI, de 5W1H-methode en hoe je dit alles vertaalt naar jouw onderwijspraktijk.

En goed om te weten: wil je met meerdere collega’s komen en de tickets op factuur laten zetten? Dat kan. Stuur dan een mail naar [email protected] met het aantal tickets en de factuurgegevens.

Tickets: http://leerlabfestival.nl/

Aan het begin van het schooljaar besteden veel scholen aandacht aan leren leren.

Een paar mentorlessen over plannen.
Een uitleg over de agenda.
Misschien een lesje over woordkaartjes of samenvatten.

En daarna denken we soms:

Mooi. Dat hebben we gedaan.

Maar helaas werkt het niet zo.

Leerlingen maken niet automatisch de transfer van de mentorles naar andere vakken. Weten hoe je leert voor geschiedenis betekent niet automatisch dat je weet hoe je leert voor Frans, wiskunde, biologie of Engels.

Leren leren is contextgebonden.

In deze aflevering ontdek je:

✅ Waarom leren leren niet alleen in de mentorles thuishoort
✅ Waarom leerlingen de transfer naar andere vakken niet vanzelf maken
✅ Waarom studievaardigheden niet in een paar losse lesjes passen
✅ Wat het verschil is tussen de directe en indirecte aanpak
✅ Waarom jouw gewone les de oefenplek is
✅ Hoe je in de Gouden Weken start met leerroutines die je het hele jaar vasthoudt

En misschien wel de belangrijkste boodschap van deze aflevering:

Leren leren moet niet naast je onderwijs staan. Het moet ín je onderwijs zitten.

Wil jij hier praktisch mee aan de slag?

In het Gouden Weken Doeboek laat ik je zien hoe je effectief leren vanaf het begin van het schooljaar koppelt aan de Gouden Weken.

Je krijgt praktische werkvormen, uitleg en per regio een planning waarmee je klein en haalbaar kunt starten met leerroutines in jouw klas.

Klik op deze link en scoor het Gouden Weken Doeboek zolang het nog voor de actieprijs beschikbaar is.

Het Gouden Weken Doeboek: https://tleerlab.nl/winkel/gouden-weken/

Het is woensdag en dat betekent: tijd voor Werkvorm Woensdag.

Deze keer koppel ik de Braindump aan de Gouden Weken.

Want ja, de Braindump is een fantastische werkvorm om leerlingen actief te laten ophalen wat ze nog weten. Boek dicht, aantekeningen weg, brein aan.

Maar in de Gouden Weken zit er nog een extra laag onder.

Je ontdekt namelijk niet alleen welke lesstof nog actief in het geheugen zit, maar ook hoe je leerlingen leren.

Wie begint direct?
Wie twijfelt?
Wie stopt na dertig seconden?
Wie wil geen fouten maken?
Wie blijft zoeken en graven?

En precies daarom past deze werkvorm zo goed bij de start van het schooljaar.

In deze aflevering ontdek je:

✅ Waarom de Braindump perfect past in de Gouden Weken
✅ Hoe je voorkennis van vorig schooljaar actief ophaalt
✅ Waarom je leerlingen eerst echt zelf moet laten graven
✅ Hoe je ziet wie jouw leerlingen zijn als lerenden
✅ Waarom moeite, twijfel en vergeten bij leren horen
✅ Hoe je met deze werkvorm bouwt aan een veilige leercultuur

En misschien wel de belangrijkste boodschap van deze aflevering:

De Gouden Weken gaan niet alleen over wie je leerlingen zijn, maar ook over hoe ze leren.

Wil jij effectief leren slim combineren met de Gouden Weken?

In het Gouden Weken Doeboek laat ik je zien hoe je de start van het schooljaar gebruikt om goede leerroutines aan te leren.

En wil je nog meer verdieping, praktische werkvormen en inspiratie om effectief leren een vaste plek te geven in jouw onderwijs?

Kom dan naar het Onderwijsfestival op vrijdag 30 oktober in Utrecht.

Tijdens deze dag duiken we dieper in effectief leren, leerstrategieën, werkvormen en hoe je dit praktisch vertaalt naar jouw klas.

🎟️ Tickets: http://leerlabfestival.nl/

De Gouden Weken.

Die eerste zes tot acht weken van het schooljaar waarin jij als docent of leerkracht de toon zet voor de rest van het jaar.

Vaak denken we dan aan groepsvorming, regels, afspraken, samenwerken en verbinding. En terecht, want dat is ontzettend belangrijk.

Maar er is één onderdeel dat we in de Gouden Weken vaak vergeten:

leergewoontes.

Want juist aan het begin van het schooljaar kun je leerlingen leren hoe leren werkt.

Hoe haal je informatie actief op?
Hoe controleer je of je iets echt kent?
Hoe herhaal je slim?
Hoe plan je je schoolwerk?
Wat doe je als leren moeilijk voelt?

In deze aflevering ontdek je:

✅ Waarom de Gouden Weken meer zijn dan groepsvorming
✅ Waarom we vaak te snel doorschieten naar de inhoud
✅ Waarom leerlingen anders hun eigen leergewoontes ontwikkelen
✅ Waarom lezen, markeren en samenvatten zo aantrekkelijk voelen
✅ Hoe je kleine leerroutines kunt inbouwen in je lessen
✅ Waarom leren leren jaar in, jaar uit terug moet komen

En misschien wel de belangrijkste boodschap van deze aflevering:

Als jij in de Gouden Weken alleen werkt aan gedrag en groepsvorming, laat je een enorme kans liggen om ook leergewoontes aan te leren.

Wil jij hier praktisch mee aan de slag?

In het Gouden Weken Doeboek laat ik je zien hoe je de Gouden Weken koppelt aan leren leren en de vier effectieve leerstrategieën: actief ophalen, spreiden in de tijd, Switch & Hussel en dubbel in je brein.

Je vindt de link hier: https://tleerlab.nl/winkel/gouden-weken/

En wil je nog veel meer inspiratie, werkvormen en praktische voorbeelden om effectief leren een vaste plek te geven in jouw klas?

Kom dan naar het Onderwijsfestival op vrijdag 30 oktober in Utrecht.

Daar ontdek je hoe je van losse ideeën naar concrete routines gaat, zodat leerlingen niet alleen horen dát ze moeten leren, maar ook leren hóé.

Tickets: http://leerlabfestival.nl/

“Maar ik had echt geleerd.”

Misschien heb je die zin weleens gehoord na een toets.

Een leerling kijkt naar zijn cijfer en snapt er niks van. Want voor zijn gevoel heeft hij echt geleerd. Alleen als je daarna doorvraagt, blijkt dat “leren” vaak betekent:

“Ik heb het hoofdstuk gelezen.”

En daar zit precies het probleem.

Voor veel leerlingen voelt lezen als leren. Het is bekend, overzichtelijk en het kost relatief weinig moeite. Maar lezen is vaak passief. Terwijl leren juist vraagt om actie: actief ophalen, uitleggen, oefenen, toepassen en herhalen.

In deze aflevering ontdek je:

✅ Waarom leerlingen oprecht denken dat lezen hetzelfde is als leren
✅ Waarom we mild mogen zijn: leerlingen weten vaak niet beter
✅ Hoe je lezen kunt koppelen aan de Leerlab-leerladder
✅ Waarom lezen hooguit een startpunt is, maar nooit het eindpunt
✅ Welke vragen je kunt stellen als nieuwsgierige onderzoeker
✅ Hoe je “leren” vervangt door concrete leeracties

En misschien wel de belangrijkste boodschap van deze aflevering:

Als je wilt dat een leerling anders gaat leren, moet je eerst begrijpen hoe hij nu denkt dat leren werkt.

En precies daar gaan we in Leerexpert Niveau 1 mee aan de slag.

Want je kunt wel weten dat actief ophalen beter werkt dan lezen, maar dan ben je er nog niet. De vraag is: hoe voer je daar het gesprek over? Hoe zorg je dat de leerluiken van leerlingen open blijven? Hoe voorkom je dat je in de reparatiereflex schiet? En hoe begeleid je leerlingen stap voor stap naar effectiever leren?

In Leerexpert Niveau 1 leer je hoe je leerlingen niet alleen tips geeft, maar ze écht helpt begrijpen hoe leren werkt.

De nieuwe groep start in oktober en er zijn nog een paar plekken beschikbaar.

👉 Klik op de link en vul de vragenlijst in.

https://tleerlab.nl/alles-voor-docenten/leerexpert-niveau-1/

Wil je meer praktische werkvormen ontdekken die leerlingen écht helpen om effectiever te leren?

Kom dan naar het Onderwijsfestival op vrijdag 30 oktober in Utrecht.

Tijdens deze dag ontdek je hoe je effectieve leerstrategieën vertaalt naar haalbare werkvormen voor jouw klas. Geen droge theorie, maar praktische voorbeelden, subsessies en ideeën die je direct kunt inzetten.

Tickets: http://leerlabfestival.nl/

Het is woensdag en dat betekent: tijd voor Werkvorm Woensdag.

In deze aflevering staan woordkaartjes centraal. Of flashcards, zoals ze ook vaak genoemd worden.

We kennen ze allemaal: een begrip aan de ene kant, de uitleg aan de andere kant. Maar in de praktijk zie ik dat leerlingen woordkaartjes vaak niet effectief gebruiken.

Ze kijken naar het begrip, draaien het kaartje om en denken:

“O ja, dit wist ik.”

Maar herkennen is iets anders dan kennen.

In deze aflevering ontdek je:

✅ Waarom woordkaartjes vaak verkeerd worden gebruikt
✅ Waarom snel omdraaien vooral zorgt voor herkenning
✅ Hoe je woordkaartjes koppelt aan de Leerlab-leerladder
✅ Waarom leerlingen hun antwoord eerst moeten opschrijven of hardop uitleggen
✅ Hoe je werkt met bakjes: ken ik niet, twijfel, ken ik wel
✅ Hoe je woordkaartjes sterker maakt met voorbeelden, toepassingen en verbanden

En misschien wel de belangrijkste boodschap van deze aflevering:

Woordkaartjes werken pas echt als leerlingen actief moeten ophalen, uitleggen en toepassen.

Tijdens het Onderwijsfestival gaan we nog veel meer praktische werkvormen delen waarmee jij dit schooljaar het verschil kunt maken in je klas.

Wil jij erbij zijn?

Scoor dan je earlybird ticket via de link hierboven. Tot en met 8 september geldt de earlybird prijs.

Wil jij leerlingen niet langer laten aanmodderen met leren?

Kom dan naar het Onderwijsfestival op vrijdag 30 oktober in Utrecht.

Tijdens deze dag ontdek je hoe je effectieve leerstrategieën praktisch inzet in je les, hoe je leerlingen meeneemt in leren leren en hoe je dit niet als losse flodder, maar als onderdeel van je onderwijs neerzet.

Tickets: http://leerlabfestival.nl/

“Maar hij is zó slim.”

“Ze snapt het altijd zo snel.”

“Er zit veel meer in dan eruit komt.”

Misschien herken je dit wel. Een leerling die slim is, snel verbanden ziet en jarenlang prima cijfers haalde. Tot het ineens niet meer lukt.

De hoeveelheid stof neemt toe.
Toetsvragen worden moeilijker.
Er wordt meer zelfstandigheid verwacht.
Plannen wordt belangrijker.
Alleen opletten in de les is niet meer genoeg.

En dan lijkt het soms alsof zo’n leerling lui is, ongemotiveerd is of er met de pet naar gooit.

Maar vaak is er iets anders aan de hand.

In deze aflevering neem ik je mee in waarom slimme leerlingen toch slechte cijfers kunnen halen.

Je ontdekt:

✅ Waarom slimme leerlingen begrijpen vaak verwarren met beheersen
✅ Waarom herkennen niet hetzelfde is als kennen
✅ Waarom moeite voelen voor slimme leerlingen soms voelt als falen
✅ Waarom planning en aanpak vaak het echte probleem zijn
✅ Hoe je leerlingen helpt om leren explicieter te maken

En misschien wel de belangrijkste boodschap van deze aflevering:

Slim zijn is niet genoeg als je nooit hebt geleerd hoe je moet leren.

Tijdens het Onderwijsfestival gaan we precies hiermee aan de slag: hoe zorgen we ervoor dat álle leerlingen leren hoe leren werkt? Niet alleen de leerlingen die zichtbaar moeite hebben, maar ook de slimme leerlingen waarvan we soms denken: die redden zich wel.

Voel jij: hier wil ik bij zijn?

Scoor dan je ticket via de link hierboven.