Een podcast vanuit een invalshoek die we nog niet vaak voorbij hebben zien komen. Jan Pieter Meijer is crisisspecialist bij de Spoedeisende Jeugdzorg in Gelderland.

“Crisis gaat vaak over hoe je iets ervaart, of een bepaalde emotie, op dát moment. Een helder perspectief ontbreekt. Dit kan zijn voor een ouder, kind of voor een professional. ‘Wat moet ik nu? Ik weet niet wat ik moet doen!’ Dat kun je een crisis noemen.”

Een voorbeeld: De ene ouder overlijdt en de andere ouder is opgenomen in de verslavingszorg, dat zou je best een crisis kunnen noemen. Terwijl een ander kan zeggen, het kind heeft een fijn plekje bij opa en oma, er is nu geen haast bij. Is het dan nog steeds een crisissituatie?

Mensen legitimeren vaak hun handelen door een situatie te duiden als een crisis of als complex. Daar schuilt naar mijn idee het gevaar in van te snel handelen. Een beslissing willen nemen op basis van een gevoel van urgentie. Ik wil altijd eerst zelf begrijpen. Eerst zelf naar de mensen toe. Wat is volgens de persoon de crisis?

Ook als mensen bellen met de vraag: ‘Wanneer komen jullie dan? Is het spoed genoeg voor jullie?’ Dan is mijn antwoord: ‘Blijkbaar ervaren jullie het als crisis en ik ga proberen jullie daarbij te ondersteunen.’

Dat een crisis ook een kans kan zijn legt Jan Pieter heel helder uit. Je weet niet altijd van te voren welke kansen er zijn of zich voordoen. Dat weet je pas als je er bent geweest, als je in gesprek bent geweest en als je van alle kanten zoveel mogelijk informatie hebt verzameld. Maar als je er vanuit gaat dat een crisis kansen biedt, vanuit je eigen professionele grondhouding, dan sta je daar automatisch voor open en ga je de kansen ook zien.

Het zijn niet altijd de grote interventies die het verschil maken, vaak zijn het juist de kleine dingen die het doen. Elke situatie, hoe heftig ook, levert iets nieuws op, nieuwe inzichten, doorbraken, inzien dat het toelaten van hulpverlening het beste is, het nader tot elkaar komen van families, het uitspreken van zaken die nog niet uitgesproken waren. Een crisis laat vaak zien wat er niet werkt. Samen gaan we ontdekken wat de behoefte nou eigenlijk is en wat er wél gaat werken om daarin te voorzien.

Over Jan Pieter

Jan Pieter Meijer is ambassadeur Jeugd, Crisisspecialist Spoedeisende Jeugdzorg in Gelderland, voor kinderen van 0-18 jaar. Daarnaast is Jan Pieter ook actief als blogger, vooral op LinkedIn. Via dit platform zoekt hij verbinding. Hij schrijft veel over wat hij meemaakt en ziet, maar ook een kritische noot probeert hij toe te voegen. Allemaal vanuit een professionele houding en het willen zien en grijpen van kansen die zich voordoen.

Veel luisterplezier!

Dit is niet de eerste podcast met Arianne Struik als gast. Haar waardevolle kennis en ervaring op het gebied van omgang tussen ouders en uithuisgeplaatste kinderen blijft actueel. Margreet en Arianne hebben dan ook besloten hun krachten te bundelen in een nieuwe training: Contact tussen kinderen en ouders door een traumalens bekeken.

Wat zit er allemaal aan informatie, alleen al in deze titel?

Door deze podcast en de nieuwe training, hopen Margreet en Arianne professionals echt enthousiast te kunnen maken voor een plezierig contact tussen ouders en kind. We gaan kijken naar de omgang en hoe je dit veiliger kunt maken en ook hoe je het kind verder kunt helpen hierin. Want er zijn vaak zoveel vragen; Waar moet het contact plaatsvinden? Hoe vaak en wanneer dan? Dat deze vragen er liggen is niet verwonderlijk, want je hebt veel partijen waar je rekening mee wilt houden, het kind, de ouders, eventuele andere kinderen, de pleegouders en familie of het netwerk. En iedereen heeft een eigen mening en heeft zo zijn eigen ideeën over de omgang.

Want wat is nou het beste voor een kind, eerst goed en veilig landen in de nieuwe situatie of die biologische band in stand houden?

En is het wel een of-of situatie, zouden ze niet beide samen kunnen gaan?

Over deze vraag is Arianne is heel duidelijk: “Het één kan niet zonder het ander. Wij hechten ons aan nieuwe mensen op basis van ervaringen en relaties die we in het verleden zijn aangegaan. Om je goed te kunnen hechten aan pleegouders, heb je de biologische ouders nodig. Des te beter de band met de biologische ouders is, des te makkelijker wordt het ook om je opnieuw te hechten aan bijvoorbeeld pleegouders.”

50% van de pleegezin plaatsingen worden vroegtijdig beëindigd. Het blijkt dat kinderen er meer vertrouwen in hebben dat hun biologische ouders onderdeel in hun leven zullen blijven, dan dat de pleegouders dat zullen zijn. De band tussen ouder en kind maakt kinderen loyaal. Stel dat een kind niet langer in het pleegezin blijft, wie heeft het dan om op terug te kunnen vallen? Wie komt er op de verjaardag of is aanwezig bij een examen? Hierdoor kun je biologische ouders niet zomaar aan de kant schuiven, geeft Arianne aan.

“Het is indrukwekkend om te zien dat kinderen, ook op latere leeftijd, op zoek gaan naar hun biologische ouders, als ze deze niet (meer) kennen. Er spelen vaak allerlei fantasiebeelden door het hoofd van het kind.

Kinderen hebben er veel aan om te leren hoe ze om kunnen gaan met de onmogelijkheden en ongemakken van hun ouders. Als kinderen dit niet leren, doordat er bijvoorbeeld geen of weinig contact is, gaan kinderen daar dingen over fantaseren. Eenmaal volwassen is het dan veel moeilijker om jezelf te beschermen tegen gekwetst worden of in de steek gelaten. Het is dus belangrijk dat kinderen leren omgaan met hun ouders, zoals ze zijn, dus ook genieten van alle goede dingen die er zijn. Dat gunnen we kinderen natuurlijk allemaal.”

Het gaat er dan om, als er problemen zijn rondom omgang, dat je dan gaat onderzoeken wat het kan zijn. Daar gaan we ook aandacht in geven in de nieuwe training!

Meer informatie of aanmelden voor de training Contact tussen kind en ouder door een traumalens bekeken; https://hetlock.nl/opleidingen/contact-tussen-kind-en-ouder-door-een-traumalens-bekeken/

Veel luisterplezier!

Ester Wijnen deelt het vervolg van haar verhaal over intieme terreur en partnergeweld. In de vorige podcast heeft zij ons vooral meegenomen in de periode tijdens de relatie. Nu horen we ook over de jaren erna. Want ook al waren zij en haar partner gescheiden, het geweld ging door. Hoe is het Ester uiteindelijk gelukt om de patronen en de spiraal van geweld te doorbreken?

De relatie duurde 7 jaar. Ester liep toen op haar tandvlees, ging bijna kopje onder. Hoe bereik ik mijn partner nog? Hoe komen we hier samen nog uit? Hoe kom ík hier uit. Toen zij een weekend weg ging samen met een vriendin, herkende zij ook een andere kant van zichzelf weer terug. "Dit ben ik ook, ik kan plezier hebben." Dit werd haar lichtje. Het duurde uiteindelijk nog 10 maanden voordat zij de stap zette. Het woord scheiding durfde zij niet te gebruiken. Het was een periode van strategie, manoeuvreren.

Uiteindelijk zijn ze wel samen naar een advocaat gegaan. Haar partner wilde haar er niet alleen mee laten zitten en wilde het samen goed regelen, ook voor de kinderen. Godzijdank!  Toch een soort van goede afloop. Laat dit dan een aanloop zijn naar een betere toekomst. Dacht Ester toen nog ...

“Wij hebben beide een nieuwe partner gekregen en ook beide nog een kindje. In het begin leek het goed te klikken. Ik dacht dat het misschien wat rust zou brengen. Ik wilde intussen ook wel wat meer afstand nemen van hem door die nieuwe gezinssituaties. Kinderverjaardagen bijvoorbeeld, ik gaf aan dat ik die niet meer samen wilde vieren.

BAM. Het was of ik een oorlogsverklaring had ondertekend. Direct nam het geweld weer toe. Ik weet nog dat ik dacht: “Ik heb wel een hele lastige ex!” Het lag nog steeds altijd aan mij. Ik was star en inflexibel, ik moest ook altijd de beslissingen nemen. Achteraf gezien is dit nog steeds hetzelfde patroon van invloed en manipulatie. Niemand detecteert dat op dat moment als ex- partnergeweld.”

Ester geeft aan hoe belangrijk het is dat we verder kijken dan symptomen, ook als het om kinderen gaat. Ze pleit voor meer kennis over de patronen die huiselijk geweld, zoals bijvoorbeeld intieme terreur, in stand houden. Als professionals deze kennis zouden hebben, zijn zij sneller in staat om te herkennen wat er speelt.

“Eigenlijk wilde ik wel een eigen advocaat…

Uiteindelijk heb ik na een escalatie het Steunpunt Huiselijk Geweld gebeld, met angst en beven vol van schaamte. Ik zei letterlijk: “Ik maak dit nou al 15 jaar mee, ik ben al 7 jaar gescheiden, ik kom hier maar niet van af.” Ze vonden dat ik goed gehandeld had door de veiligheid in mijn eigen huis te waarborgen, maar konden verder niet zo veel voor me doen. Ze hebben me wel doorverwezen naar maatschappelijk werk.

Toen heb ik doorgezet voor mezelf en heb een advocaat in de arm genomen. Daar heb ik voor het eerst mijn hele verhaal gedaan. “Wat zegt u mevrouw! U bent 7 jaar gescheiden? U klinkt alsof u nog steeds getrouwd bent.” Dat was een confronterende spiegel, maar wat was het waar!”

Ester Wijnen is leiderschapscoach, spreker en organisatieadviseur en daarnaast auteur van de autobiografie Jij bent het probleem – Mijn leven met partnergeweld. In deel 1 van deze podcast (#068) zet Ester duidelijk uiteen hoe je intieme terreur zou kunnen herkennen als buitenstaander of professional.

Veel luisterplezier

Bijna iedere ouder kent het consultatiebureau wel. De meeste ouders vinden het fijn om te weten of hun kindje zich goed ontwikkeld. Hoe gaan deze consulten als er zorgen zijn of problemen binnen het gezin?

“Wij zien meer dan 90 procent van de gezinnen. We hebben dan ook een belangrijke preventieve taak. Tijdens de zwangerschap maken we al kennis. Het is voor ons belangrijk om tijdig te signaleren en hulp in te zetten. Hierdoor hopen we grotere problemen te voorkomen.”

Naast de regulieren controles, meten, wegen en inentingen, biedt het JGZ Kennemerland ook een breed scala aan kortdurende hulpverleningstrajecten.

Evelien benoemt een aantal vormen van begeleiding die zij bieden:

- Begeleiding tijdens de zwangerschap

- Cursus Stevig ouderschap

- Thuisbegeleiding

- Baby massage

- Begeleiding door een lactatiekundige met veel verstand van borstvoeding

- Orthopedagogen voor als er vragen zijn rondom de opvoeding

“Deze hulp kan heel snel worden opgestart, vaak binnen een week. Daarnaast is het gratis toegankelijk en is er geen wachtlijst. Er wordt ook geen dossier opgemaakt als ouders bijvoorbeeld de cursus Stevig Ouderschap volgen. Hierdoor is de hulp die we bieden heel laagdrempelig en wordt er ook goed gebruik van gemaakt.”

Evelien is naast jeugdverpleegkundige ook Aandachtsfunctionaris Huiselijk geweld en kindermishandeling. Voor haar is een belangrijke drive om dit te doen om te begrijpen hoe ouders of partners zover komen dat ze geweld gebruiken. Wat zit erachter?

“Het is zo belangrijk dat hier aandacht voor is. Ik merk dat er collega’s zijn die het niet willen zien. Het is natuurlijk geen leuk onderwerp. Niemand kan zich bijvoorbeeld seksueel misbruik echt voorstellen, maar het gebeurt wel echt.”

JGZ Kennemerland heeft verschillende partners met wie ze een goede samenwerking hebben. Er is veel hulp bijgekomen en deze zorg is ook goed bereikbaar, bijvoorbeeld door Veilig Thuis, het CJG en het LECK.

Tijdens de consulten ziet Evelien kinderen maar heel kort. Toch is zij goed in staat om opmerkelijke zaken bespreekbaar te maken. Oprechte aandacht en nieuwsgierigheid zijn hierin belangrijk. De ouder voelt zich gezien en gehoord zonder dat ze zich veroordeelt voelen.

- Benoem wat je ziet

- Heb geen oordeel

- Geef ouders de kans om te vertellen

- Als je je zorgen maakt, spreek dit uit en plan een vervolg afspraak in

Evelien benoemt in de podcast een aantal situaties waarbij het gesprek aangaan en vervolgens de samenwerking opzoeken veel goed heeft gedaan voor het gezin.

Ook heeft ze nog een waardevolle tip voor hulpverleners die veel binnen gezinnen komen: “Ik merk dat wij (consultatiebureau) soms vergeten worden. Er wordt niet altijd aan ons gedacht. Als een hulpverlener bij een gezin komt is er een hele grote kans dat wij ook contact met deze ouders hebben, we zien immers 90% van de ouders en hun kinderen. Soms weten we niet van elkaar dat er hulp is binnen het gezin. In het ergste geval werken we zelfs langs elkaar heen. Wij hebben een waardevol aanbod aan kortdurende hulp voor gezinnen met jonge kinderen.”

Over Evelien de Visser

Evelien is Jeugdverpleegkundige en aandachtsfunctionaris Huiselijk geweld en kindermishandeling bij JGZ (Jeugd Gezondheidszorg) Kennemerland. Ze is er voor kinderen en ouders van kinderen in de leeftijd van (zwangere vrouwen) – 9 maand tot 4 jaar en 3 maand.

Veel luisterplezier!

Deze keer is Margreet in gesprek met Danielle Steggink. Danielle vertelt over hoe zij het lijf door bewegen en lichaamservaringen, inzet als ingang bij kinderen die traumatische ervaringen hebben meegemaakt. Ervaringen worden opgeslagen in je lijf. Hierdoor ontstaan stressreacties. Naast EMDR en cognitieve gedragstherapie is er soms meer nodig om deze kinderen te behandelen.

“Je lijf is heel erg betrokken, je kunt niets doen zonder je lijf. Je hebt de nare gebeurtenis ook beleeft met je lijf. Je lijf geeft ook lichamelijk reacties op stress. ‘Uit je raampje gaan’ oftewel vechten of vluchten is ook een fysieke reactie. Je hebt je lijf nodig voor een vlucht- of vecht reactie. Als dat niet lukt, bevries je, ook dat doe je met je lijf. Deze reacties worden ingezet door je lijf, voordat je er over na hebt kunnen denken.”

Normaal gesproken wordt  een kind rustig door contact, door nabijheid,  als ze veel stress ervaren in hun lijf. Bij de meeste kinderen die Danielle in haar praktijk ziet is dit heel anders. Deze kinderen vinden direct contact juist heel eng.

“Ritmisch spel helpt. Bijvoorbeeld het overstuiten van een bal of het lopen of springen door de ruimte. Je gaat stapje voor stapje en waar iets lukt, ga je weer verder kijken wat een volgende stap zou kunnen zijn. Zo kan het kind het eerst fijn vinden om achter elkaar te bewegen, vervolgens misschien naast elkaar en zo bouw je door totdat je elkaar misschien fysiek tegenkomt in de ruimte. Als ook dit gelukt is, lukt misschien een high-five.”

Waar het ene kind stilletjes wordt en zich zoveel mogelijk onzichtbaar wil maken, zal het andere kind juist opvallend gedrag vertonen.

Als je veel of vaak nare dingen meemaakt, bijvoorbeeld door structureel huiselijk geweld, ontwikkel je lichamelijke stressreacties, dit kan ook op de langere termijn gevolgen lichamelijke hebben.  Je kunt al stress reacties krijgen omdat je bang bent dat het weer zal gebeuren. Je kunt dan niet meer ontspannen. Je lijf bereidt zich al voor op eventueel geweld. Zelfs als een kind op school zit, kan een kind al stressreacties vertonen omdat het nog beelden heeft van wat er al gebeurt is of al bezig is met wat er misschien gaat gebeuren. Telkens is er dus de stress en de spanning in het lijf.

Kinderen die veel stress ervaren kunnen bijvoorbeeld ook hun schouders optrekken of steeds oplettend om zich heen kijken wat er in de omgeving gebeurt. Je gaat scannen op gevaar. Dit doet je lijf, je bent je er vaak niet bewust van. Hierdoor ontstaan patronen in gedrag. Er hoeft maar iets te gebeuren, een kind dat te dicht langs je loopt of je vecht-vlucht reactie wordt al getriggerd.

Over Danielle - Zij is vanaf 1987 werkzaam als psychomotorisch therapeut, vooral met jonge kinderen. Sinds 2009 is zij werkzaam bij Kinder- en Jeugdtraumacentrum in Haarlem. 

Veel luisterplezier!

Het is waardevol, zeggen Anouska Kloes en Margreet Timmmer tegen elkaar, dat we ons meer en meer realiseren dat traumabehandeling en het verwerken van trauma, niet alleen door een therapeut wordt gedaan. Er is zoveel meer voor nodig. Ook de school speelt hierin een rol, een belangrijke rol zelfs.  

ACE?

Ingrijpende jeugdervaringen (ACE: Adverse Childhood Experiences) kunnen van alles zijn. Scheidingen, psychische problemen van een ouder, een ouder in de gevangenis, oorlogservaringen of verhuizen. Daarnaast kunnen alle vormen van huiselijk geweld en kindermishandeling aanleiding geven tot trauma bij kinderen.

Wat maakt dat het ene kind wel PTSS ontwikkeld en een ander kind niet?

“De hoeveelheid is zeker een factor. Een kind dat één keer iets vervelends meemaakt zal daar minder snel last van krijgen als kinderen die meerdere keren een nare gebeurtenis voor de kiezen krijgen. Een andere factor is de leeftijd van het kind. Hoe jonger een kind is, hoe meer invloed de gebeurtenis vaak heeft. Daarnaast de hoeveelheid steun van een volwassene of vanuit de omgeving die een kind ontvangt. Een kind schat de ernst van de situatie in op de reactie van een volwassene.” Anoushka vertelt ook over specifieke situaties waarin de ouder degene is die de onveiligheid veroorzaakt.

De traumabril opzetten

“Het is een andere manier van kijken. In plaats van te kijken naar ‘wat is er aan de hand met een kind?’, kijk je naar ‘wat is je overkomen? Wat heb je meegemaakt?’. Het gedrag van het kind probeer je te begrijpen in het licht van wat het heeft meegemaakt. ‘Hoe kunnen we je daarbij helpen?’ is dan al een heel andere vraag dan ‘wat is er aan de hand?’.”

De onzichtbare koffer

Een kind krijgt door de nare ervaringen, vaak ook negatieve overtuigingen over zichzelf. ‘Ik ben een slecht kind’, ‘het zal wel een reden hebben dat dit mij gebeurt’, zijn voorbeelden van gedachten die een kind over zichzelf kan hebben. 

Hoe herken je trauma bij een kind?

... Soms kunnen kinderen, juist om de schijn op te houden, heel vrolijk doen... de klachten kunnen heel divers zijn, dat maakt het ook zo lastig.

Wat kunnen leerkrachten hier in betekenen?

Je ziet dus niet altijd direct resultaat van je inspanningen. Voor leerkrachten is het dus ook belangrijk om te beseffen dat ze meewerken aan een resultaat dat misschien later pas zichtbaar wordt. Je kunt echt het verschil maken.

Wil jij na het luisteren van deze podcast ook het verschil maken? Wil je weten hoe jij kunt bijdragen aan het herstel van getraumatiseerde kinderen? Het LOCK verzorgt meerdere keren per jaar de training “Lesgeven aan getraumatiseerde kinderen”. Kijk op: hetlock.nl/opleidingen/lesgeven-aan-getraumatiseerde-kinderen/

Wat levert Lesgeven aan getraumatiseerde kinderen op?

Deze training geeft de leerkracht belangrijke handvatten om kinderen te kunnen helpen en ook de leerkrachten goed te ondersteunen in deze taak. Meer rust in je klas, minder incidenten. Je bent als leerkracht in staat eerder gedrag te duiden en situaties in te schatten waardoor het veel minder uit de hand loopt. Je wordt niet meer overvallen door situaties, maar kunt er op reageren en anticiperen.

Over Anouska Kloes

Anouska Kloes is GZ-psycholoog en in opleiding tot psychotherapeut. Zij werkt bij Kenter Jeugdhulp op de afdeling Kinder- en Jeugd Traumacentrum. In dit centrum werkt zij met kinderen en families die trauma’s hebben meegemaakt. Door de opleiding die zij volgt werkt zij nu ook op de poli in Amstelveen, daar ziet zij kinderen tussen de 0-23 jaar met allerlei soorten problematiek. Voor Het LOCK geeft Anouska de training; Lesgeven aan getraumatiseerde kinderen.

Veel luisterplezier!

Femke van het Nederend is Manager Kwaliteit & Innovatie bij CJG Kennemerland. In dit boeiende gesprek met Margreet Timmer haalt zij zaken aan die voor elke jeugdprofessional belangrijk en waardevol zijn.

Het CJG Kennemerland is één van de koplopers als het gaat om samenwerking met diverse partners binnen de keten. Waar eerst (voor)oordelen bestonden, met de vinger naar elkaar gewezen werd en wrijving ontstond is er nu het ‘we gevoel’. We doen het samen, we doen het goed, we gaan voor kwaliteit.

Hoe doen zij dit?

✔ Duidelijk uitspreken van verwachtingen. Zoals bij de warme overdrachten tussen CJG en Veilig Thuis. Wat heb jij van mij nodig? Waar lopen wij tegenaan en waar lopen jullie tegenaan? Waar kunnen we onze krachten bundelen en elkaar helpen?

✔ ‘Blind date’ een gesprek waarbij mensen uit verschillende organisatie vertellen over wat voor werk ze doen. Hiermee wordt begrip gekweekt voor elkaar. Daarnaast wordt ook ontdekt waar het werk van de één stopt en dat van een ander begint. Soms zit daar een gat tussen. Soms moet je dus kunnen verdragen dat er even niets gebeurt.*

✔ Innovatief werken. Er worden apps ontwikkeld, methodieken, trainingen en workshops. Er lopen diverse projecten en er wordt gewerkt aan preventie met scholen en husartsen.

✔ Eerlijk zijn, fysiek elkaar zien, je uitspreken over belangrijke zaken, openheid en delen. Als wij dat voorleven werkt dat door naar de teams en de gezinnen. Ook tegen de gemeentes kunnen zeggen wat je nodig hebt, of wat je juist niet nodig hebt.

✔ Training, intervisie, goede werkbegeleiding en heel veel reflectiemomenten, daar heeft iedereen recht op.

✔ Doorvragen en je mond kunnen houden als het moet. Vragen zijn je belangrijkste instrument als jeugd professional. Oordeelloos kunnen luisteren en praten over veiligheid. Ook hier is vertragen en doorvragen aan de ouder een mooie weg. Dat kunnen, vraagt vlieguren, maar ook uren aan reflectie en puzzelen van de professional. Door de drukte laten we dit vaak zitten. Ik gun het iedereen zo om beter te worden in je vak.

✔ In alle samenwerkingen is het belangrijkste om je verwachtingen uit te spreken en ook uit te spreken wat je nodig hebt. Dan gaat het vanzelf stromen. Als je elkaars mogelijkheden en onmogelijkheden goed kent neem je ook de taken op je die jij kan doen. “Zullen we jullie helpen? Helpt het als we het samendoen?”

* Als je samenwerkt in de keten, kun je ook dit met elkaar verdragen. Verdragen en vertragen. We hebben geconcludeerd met elkaar dat het onveilig is binnen een gezin. Ondertussen hebben we alles geprobeerd wat binnen onze mogelijkheden ligt, de deur naar het gezin blijft dicht. De buurvrouw is op de hoogte, de school denkt mee en toch blijft de onveiligheid en moeten we dit verdragen.

“Dat moeten verdragen heb ik liever dan dat we een schijnveiligheid creëren en een soort rookgordijn eromheen hangen.  Het doen voorkomen dat iemand op papier de regie over de zaak heeft, terwijl we allemaal weten dat het gezin geen hulpverlener toelaat. Dat vind ik veel gevaarlijker nog dan de onveiligheid zelf. Veiligheid kun je nooit alleen herstellen. Het hele netwerk moet hierin worden betrokken.”

Samenwerken aan Veiligheid

“Veiligheid en geheimen gaan niet samen. Je kunt dan geen veiligheidsplan maken. Ouders zeggen niet echt ja tegen een plan als school er niet van mag weten en alles binnenshuis moet blijven. Je wil een echte ja, dus ga je opnieuw het gesprek aan. Onze coaches die bij de gezinnen komen worden hier op getraind. Het is ingewikkeld en moeilijk werk dat deze professionals en coaches doen.”

👍 Tip van ons: Aan het einde van de podcast geeft Femke nog vele waardevolle tips voor jeugd professionals voor in jouw eigen dagelijkse praktijk!

Veel luisterplezier!

Ester Wijnen is leiderschapscoach, spreker en organisatieadviseur en daarnaast auteur van de autobiografie Jij bent het probleem – Mijn leven met partnergeweld.

In deze podcast vertelt Ester over haar eigen ervaringen en de ervaringen van lotgenoten. Voor Ester is het belangrijk dat het beeld over huiselijk geweld verandert en dat we ons er van bewust worden dat geweld ook voorkomt bij hoger opgeleide gezinnen met tweeverdieners.

“Als ik de voordeur uit stap ben ik succesvol in werk en sport, als ik de voordeur weer binnenkom ben ik bang voor mijn eigen man.”

Het naar buiten brengen van haar verhaal in o.a. haar boek ‘Jij bent het probleem – Mijn leven met partnergeweld,’ biedt lotgenoten veel herkenning en steun. Daarbij biedt het professionals ook inzicht en perspectief hoe het nou echt werkt van binnenuit.

“Ik heb niet alleen stem te geven aan mijn eigen verhaal, maar ook aan het universele verhaal van alle anderen.”

De schuld- en schaamtegevoelens hebben een grote rol gespeeld bij Ester. Hierdoor ontkende zij een tijdlang de situatie waar ze in zit, ‘zo wil je niet zijn’. Een ander dilemma was voor haar of ze ooit aan haar kinderen zou kunnen vertellen hoe het leven met hun vader was. Ester heeft er bewust voor gekozen om pas naar buiten te treden met haar verhaal toen haar kinderen volwassen waren.

“Ook na de scheiding ging het mentale geweld verder. De patronen veranderden eigenlijk niet. Controle drang en machtsongelijkheid waren er nog steeds.”

Waaraan je intieme terreur zou kunnen herkennen

- Je relatie is een roller-coaster, uitstappen lijkt geen optie.

- Het steeds meer negeren van je eigen intuïtie. ‘Je hebt het fout’, wordt er telkens tegen je gezegd.

- Jaloezie en beschermingsdrang vanuit de partner/pleger.

- ‘Zoals jij doet is niet normaal!’ je wordt naar beneden gehaald. Hierdoor ontstaat twijfel ‘misschien ben ik ook wel niet normaal?’

- Het is niet allemaal slecht en naar. Je hebt samen ook een droom, een verlangen, dat blijft. Hierdoor voelt het leven als een mind-fuck waarin je vast komt te zitten.

- Steeds weer op je tenen lopen, dag in, dag uit. Het kost heel veel energie.

- Door de machtsongelijkheid die er is, vervagen je eigen grenzen langzaamaan.

- Je zit vast in de waan van de dag, je kunt er niet uitstappen, je kinderen, je huishouden ,je werk, alles gaat door. Je kunt jezelf niet toestaan om kwetsbaar te zijn.

- Verpulvering, het legt je lam.

“Wat je ook probeert het lukt niet om de escalatie te voorkomen. Wanneer je probeert te de-escaleren door je terug te trekken, gaat het helemaal mis. Dan doe je het ook weer fout en wordt dat je vervolgens weer voor de voeten gegooid. Laat staan als je besluit om grenzen aan te geven of je mening te geven. Geen enkele strategie lijkt te werken. De weg van de minste weerstand, gewilligheid, lijkt dan soms de enige uitweg nog. Een overlevingsstrategie voor mijn leven met partnergeweld.”

Vechtscheiding of partnergeweld?

Eenzijdig partnergeweld wordt nog lang niet altijd (h)erkent. Hier ligt een opdracht voor professionals om na te denken over hun eigen visie op huiselijk geweld. Het is nodig dat we zien dat dit overal is. Laat je niet te snel afschepen, vraag door en kijk verder, wat zegt je gevoel? Je moet ook jezelf goed kennen als professional. Welke beelden heb ik zelf eigenlijk bewust of onbewust meegekregen vanuit mijn eigen socialisatie? Hoe kijk ik naar geweld? Wie overkomt dat?

Ester Wijnen zorgt met haar boek, lezingen en ook deze podcast voor een stukje bewustwording. Neem het mee en wees alert.

“Ik ben de schaamte voorbij en wil het zwijgen doorbreken. Slachtoffer van partnergeweld, ik ben een van hen.”

Veel luisterplezier!

Podcast #067 Summer Koster en Klariena Bouma

Uitgelicht: De nieuwe Beroepscode voor het Sociaal Domein

Margreet, Klariena en Summer hebben een gesprek over de nieuwe Beroepscode die sinds 1 januari 2022 van kracht is gegaan. Wat betekent dit voor jeugdprofessionals en voor cliënten?

Het is goed om te benoemen dat de nieuwe beroepscode er is voor alle professionals binnen het Sociaal Domein die werken met gezinnen en mensen. Denk aan de jeugdprofessional, de ambulant begeleider of de maatschappelijk werker. Voorheen hadden ze allemaal een eigen beroepscode. Dat is vanaf nu samengevoegd. Het idee hierachter is dat al deze professionals in dienst staan van de vraagstukken die er zijn binnen de samenleving. Je bent er voor de ander.

Klariena: “Dat betekent voor ons als trainer van de beroepscode trainingen, ook wel Professionele standaarden genoemd, dat er wat verandert. Waar de beroepscode voor jeugdprofessionals vooral gericht was op het kind, gaat het nu over de mens. Dat is veel breder. Ik vind dat heel mooi, want het is ook breder dan dat. Mensen die met mensen werken.”

Hoe voorkomen we met dit nieuwe artikel dat we straks het kind of de jeugdige vergeten?

Dat is een terechte vraag en ook één van de kritische noten die worden benoemd. In artikel K stond: Handelen conform signalen kindermishandeling. Die zit bijvoorbeeld niet in de nieuwe beroepscode. Dit is deels een gemiste kans, zeggen de trainers: “Wij doen dit werk voor kwetsbaren in de samenleving. Het thema kindermishandeling en huiselijk geweld is een belangrijk thema binnen de (jeugd)hulpverlening. Daar alert op zijn, daar het verschil kunnen maken.”

De reden waarom dit niet meer apart wordt benoemd, is omdat elke professional dit sowieso al moet doen, je bent wettelijk verplicht zo te handelen. Dan hoeft het niet meer los benoemd te worden, is de gedachte. Dit vraagt van trainers een extra alertheid juist op dit thema.

Van verschillen naar uniformiteit

Summer: “Wat mij ook opviel is uniformiteit. Misschien ook wel een bevordering daarvan, dat hoop ik tenminste. Dat deze nieuwe Beroepscode tegemoet komt onze integrale opdracht. Samenwerken met de professionals binnen het Sociaal Domein. Er zijn rolverschillen, organisatieverschillen en je had beroepscodeverschillen. Eén van die verschillen is nu weg. Samen stellen we de mens centraal. Wat ik doe, heeft effect op de mensen eromheen, dus ook op de andere professionals die betrokken zijn bij een gezin. Samen streven we naar uniformiteit in ons handelen.”

Ongeveer 1/3 deel van de nieuwe beroepscode staat in het teken van informatievoorziening en dossiervorming. En als het dan over integraal samenwerken gaat, dan is dit een belangrijk onderdeel daarvan. Hoe leg je de informatie vast? Hoe deel je informatie met elkaar? De nieuwe beroepscode probeert aan dit vraagstuk uitkomst te bieden.

Wat vraagt de nieuwe beroepscode van jou als professional:

We zijn heel benieuwd naar wat jij als professional ervaart als het over de nieuwe Beroepscode gaat. Wil je graag je kennis opfrissen en echt kennismaken met deze nieuwe Beroepscode. Je bent altijd welkom bij Klariena en Summer! Kijk op de website voor de data, deze training bieden we eens per maand aan, jij kunt dus zelf kiezen wanneer je wilt deelnemen.

Veel luisterplezier!