Nuacht Mhall. Príomhscéalta na seachtaine, léite go mall.

*

Inniu an dara lá dhéag de mhí na Nollag. Is mise Niall Ó Cuileagáin.

Chuir an Ríocht Aontaithe tús ar a plean vacsaínithe Covid-19 an tseachtain seo caite. Maidin Dé Máirt fuair an chéad duine an vacsaín, bean darb ainm Margaret Keenan atá nócha bliain d’aois. Rugadh í in Inis Ceithleann i gContae Fhear Manach agus bhog sí go Coventry i Sasana níos mó ná seasca bliain ó shin. Tugadh an vacsaín, atá táirgthe ag Pfizer-BioNTech, do Margaret in oispidéal i gcathair Coventry. Dúirt sí gur mhór an phribhléid di an vacsaín a fháil agus go raibh sí ag súil le ham a chaitheamh lena clann agus a cairde. Tá 25,000 dáileog den vacsaín tagtha go dtí an Tuaisceart agus tugadh an chéad dáileog d’altra i mBéal Feirste maidin Dé Máirt freisin. Ceaptar go bhfoilseoidh Rialtas na hÉireann an plean vacsaínithe an tseachtain seo chugainn agus go mbeidh na chéad dáileoga ar fáil san athbhliain.

Tá na cainteanna maidir leis an mBreatimeacht ag druidim chun críche anois agus gan aon chomhaontú socraithe go fóill. Bhí cruinniú sa Bhruiséil tráthnóna Dé Céadaoin idir ceannasaí an Choimisiúin Eorpaigh Ursula von der Leyen agus Príomh-Aire na Breataine Boris Johnson ach ní raibh siad in ann an t-easaontas atá fós eatarthu a réiteach. Tá difríochtaí ann go fóill maidir le cearta iascaireachta, cursaí caighdeáin agus rialachas an chomhaontaithe trádála. Dúirt von der Leyen go bhfuil féidearthacht láidir ann nach mbeidh comhaontú trádála idir an tAontas Eorpach agus an Bhreatain san athbhliain. Beidh Dé Domhnaigh seo chugainn an spriocdháta d’aon chomhaontú.

Ba bhliain an-chrua í 2020 do chách ach bhí sí an-deacair ar fad d’ealaíontóirí mar gheall ar na srianta poiblí. Mar sin féin, chruthaigh TG4 Samhlú 2020 chun gaiscí agus cruthaitheacht ealaíonta na hÉireann a cheiliúradh. Is clár teilifíse é Samhlú 2020 atá suite sna ceantair timpeall ar Chloch na Rón i gConamara, Contae na Gaillimhe. Tá Tommy Tiernan sa phríomhról agus de réir TG4 “tabharfaidh sé an lucht féachana ar aistear gliondrach agus draíochtúil de cheol, damhsa agus amharclannaíocht”. Craolfar Samhlú 2020 ar TG4 oíche Dé Máirt seo chugainn ag leathuair tar éis a naoi agus beidh daoine ar fud an domhain in ann é shruthlú ar Sheinnteoir TG4.

*

Léirithe ag Conradh na Gaeilge i Londain. Tá script ar fáil i d'aip phodchraolta.

*

GLUAIS

pribhléid - privilege

táirgthe - produced

ag druidim chun críche - coming to a close

easaontas - disagreement

comhaontú - agreement, union

gaiscí - achievements, deeds

cruthaitheacht - creativity