En l’univers na datti nagin sura e sut. Telescops volvan e spievlan il maletg. Ma per observar stailas e planets n’emporta quai nagut, di Thorsten Ulm che fa guidas en l’observatori Mirasteilas a Falera.

Falera è ideal per observar il tschiel. La polluziun tras glisch n’è betg uschè gronda. L’observatori Mirasteilas fa mesiraziuns perquai ch’ins vul sa laschar certifitgar sco lieu da “dark sky” (tschiel stgir).

Nus pudain vesair galaxias cun ils telescops a Falera ch’èn 60 milliuns onns da glisch davent. Quai vul dir: la glisch ch’arriva oz sin terra è vegnida tramessa cura ch’ils dinosaurs èn morts ora. Fascinant è la dimensiun da l’univers. Tut quai ch’ins survegn da stailas e planets è la glisch. Be tras analisa da la glisch han ins chattà ora co l’univers funcziuna e quant grond ch’el è.

Ina galaxia è in arranschament da milliardas da stailas che vegnan tegnidas ensemen tras la gravitaziun. Noss’atgna galaxia è ca. 100’000 onns da glisch. Quai vul dir che la glisch dovra dad in chantun da nossa galaxia a tschel 100’000 onns.