We staan er niet altijd bij stil. Maar naast het gewone uur, heeft ons lichaam ook een eigen klok, het zogenaamde circadiane ritme. Voor deze ontdekking werd vorig jaar nog de Nobelprijs voor geneeskunde uitgereikt. Want onze lichaamsklok bepaalt niet alleen mee wie een nachtraaf of een vroege vogel is, ook tal van lichaamsprocessen (hartslag, spijsvertering, concentratie) en psychologische effecten worden door deze klok gereguleerd.

Amerikaanse onderzoekers hebben nu een bloedtest ontwikkeld die deze klok niet alleen sneller, maar ook veel nauwkeuriger kan meten. Op basis van twee bloedsamples dat je laat trekken, controleert het computerprogramma op de aanwezigheid van 40 biomarkers. Die biomarkers bestaan uit zogenaamde RNA-moleculen, moleculen die de cellen het lichaam in sturen om het instructies te geven over hoe het moet functioneren en wat er gebouwd moet worden. Door te kijken wanneer en welke RNA-moleculen zich in het bloed bevinden kan het programma met een vrij nauwkeurige zekerheid (minstens onder de twee uur) onze lichaamstijd vertellen.

Deze doorbraak werd in het wetenschappelijke tijdschrift PNAS gepubliceerd. Het zal nog een tijdje duren voordat de test voldoende ontwikkeld en toegankelijk is (tot nu werd ze voorlopig alleen op gezonde personen uitgetest), maar ze zou na verdere fine-tuning niet alleen een grote medische, maar misschien ook wel een grote maatschappelijke impact kunnen hebben. Chronobioloog Roelof Hut (Universiteit Utrecht) legt ons uit waarom.