Kan jumɛn bɛ yɛn?

O min dilanna, farafinnna kɔkan sanfɛ kalanden dɔw fɛ kabɔ Canada, Bulgarie, USA ani jamana wɛrɛw ra. An ye Djelia dilanbagaw ŋɛnma Aboubacar OUATARRA lo bissimilah bi sibiri ka bɔ Canada bi barro kɛnɛ kan.

Mandenkan fɔ cogo nɔgɔ kɛnɛ kan, an ye baara daŋɛn ŋɛnfɔ lamɛnbagaw ye ni Baasabati SIDIBE ye. Togodaw kunkan na, an ye ci sama aradioso Baguoé FM barakɛla Fouss Kader ma ka bɔ Boundiali, Côte d'Ivoirejamana na.

Seko ni lɔnko kunafoniw ra, an kumanan Tiéfow ka lajɛrɛ, "Festival Tiéfo BRE kan, ni labɛnbaga Diakalia TRAORE ye ka bɔ Burkina Faso.

Rido binna Moussa Keïta ka ɲɛnamaya kan, min lakodɔnnen don kosɛbɛ a ka ɲɛnajɛ tɔgɔ fɛ Moussa Koffoé, n’o ye Gine ɲɛnajɛ ɲɛmɔgɔ dɔ ye. Bi jumadon mɛkalo tile 12 san 2025 sɔgɔma, dɔnkotigi min si bɛ san 62 la, o sara Tripano dɔgɔtɔrɔso la Damakania, Kindia mara la. Tununi min bɛ laadala diɲɛ don dusukunnata juguw kɔnɔ.

Nin dɔgɔkun in bɔko bɛ bonya da nin Gine ɲɛnajɛla ŋana in kan. An y’a ka baarakɛɲɔgɔn dɔ Sɔrɔ, n’o ye Issouf CONDE ye min bɛ Weele ko Grand Papus.

Ni y'a san 41 ye ko Robert Nesta MARLEY, ni bɛ k'o a ma Bob Marley, reggea dɔnkililababaga ɲanan tun fatura san 1981 ka maiklo tile 11, ka si to san 36 ra, ka sababya kɛ bonbana ye. Yasa ko san yɛlɛman ŋɛnnɛmaye kan jumɛn beyen jɛmunkan ye baro sigi ni Côte d'Ivoire reggea dɔnkililaba Fadal DEY ye bi sibiri ni na.

Nin lɔgɔkun ni na, ani hakilisigi dɔgɔtɔrɔ Mme SINKA Kadidia DRAME ye bi baro kɛnɛ sigi n'an ye, yala mɔgɔ bi se k'i furuŋɔngɔn sugandi cogo di, a y'o ŋinikali lo jabi an ye ka bɔ Burkina Faso.

Mandenkan fɔcɔgɔ nɔgɔ kɛnɛ kan, Baasabati SIDIBE ye "Kanu" daŋɛn ŋɛnfɔ lamɛnbagaw ye kabɔ Laguinée.

Togodaw kunafoni na, an ye aradioso "Adjamé FM" baarakɛla Farros TOURE wele ka bɔ Abdjan.

Seko ni lɔnko kunafoniw ra, ani bɔ danla, Adama TOURE ye baarao kɛ kabɔ Tambacounda, Sénégal jamana na.

Dɔw ko a ma sogokun, dɔw fana ko jirimɔgɔnin u ko a ma faransikan la "Masque". O be farafina ani mande seko ani donko ko fɔ na ga ladala kow ana’na ga ɲɛnɛmaya kow nasirafɛ. N’ga yala o jirimɔgɔni – sogokun nunun lakodonen don sifinw fɛ wa .
Nin de y’an ga bi kan jumɛn bɛ yen jɛmukan baro sen ye Tiémoko DIARRA n’a ka mɔgɔ weelelen bina masaala kɛ min kan.

Aw ka bi kan jumɛn bɛ yen jɛmukan bɛna kuma Djéguélé Festival de kan, o min ye balafɔlaw ka lajɛ ba ye. O min tako kɔnɔntɔnan jɛnɛjɛw kɛra ka bɔ avril kalo kile duru la kata bla a kile tani fla la, Boundiali dugu kɔnɔ Côte d’Ivoire jamana la. Bala ye ladala fɔli ke minɛn ye Côte d’Ivoire, Mali ani Burkina Faso sɛnɛfɔw bɛ jɛɛlen don min la, n’u ba ko laɲɛnɛmaya ɲɔgɔnfɛ san o san.

Aw ka bi kan jumɛn bɛ yen jɛmukan bɛna kɛ Amadou Bagayoko de kan, kabɔ Amadou & Mariam dɔngilida kulu la, ale min fatura avril kalo’in damine la Bamako, o kɛra dusukasi ko b'a ye Mali seko ni dɔnko tigila mɔgɔw bolo.

Sabu Amadou Bagayoko kɛra Mali ani farafina seko ni donko yanga baw dɔ ye diɲyɛ kɔnɔ ko sabukɛ u ka fɔlidumanw ye. Ka fara o kan, Amadou Bagayoko jɔyɔrɔ tun ka bon’ kɔsɔbɛ hadamadenya ɲɔgon dɛmɛ nasirafɛ demisɛniw ani seko ni donko layiriwali la Mali la. 

O kama an ye bi kan jumɛn bɛ yen jɛmukan kerɛn-kɛrɛn ya ka kɛ Amadou Bagayoko kan.

N’gɔni fɔla ɲana Django Diabaté ka bɔ Mali la, kɛrɛn-kɛrɛnenya la ka bɔ Kita kuru ani budofo, ale de y’an ga bi mɔgɔ weelelen ye Kan jumɛn bɛ yen jɛmukan kɔ kɔnɔ.

A n’a ka n’gɔnifɔ kalanden o ye Andre Farstad ka bɔ Norvège jamana la, olu de bina aw ka nin dɔgɔkun kan jumɛn bɛ yen jɛmukan laɲɛnɛmaya Tiémoko DIARRA kɛrɛfɛ.

Bi kan jumɛn bɛ yen jɛmukan kɔnɔ, Tiémoko DIARRA n’a ka mɔgɔ weelelen bɛna kuma farafinna jaa maana layiriwali de kan, cogomin’na a bɛ se ka nafa kɛ sifinw ye minnun bɛ a baara la ani minnun ba’ lajɛ. 

Nin lɔgɔkun ni na, an ye kɛnɛ sigi ni Burkina Faso dɔnkilabaga, Damo FAMA ye. Ale min lakolɔnna jamaba fɛ, festival "Polyphonie pour la paix lajɛrɛ senfɛ, ani Boncana MAIGA ka Tugankuna jɛmunkan senfɛ, TV5 jabaraniso kan.