Mesele Ekonomi

Neden Böyle’nin yeni bölümünde Murat Kubilay’ın konuğu siyaset bilimci Özgün Emre Koç. İkili muhalefete yönelik yargı kıskacı, ekonomiye dair olumsuz sinyaller ve seçim sürecinin gölgesinde Türkiye’nin önündeki tabloyu tartışıyor. Kubilay ve Koç siyaset sahnesinde öne çıkan sorulara yanıt arıyor. Son günlerde iktidarın artan baskısı ve sertleşen söylemi neyin habercisi? Diğer taraftan muhalefetin adımları yeterli mi? Tüm bu gelişmeler anketlere nasıl yansıyor?

Atilla Yeşilada bu haftaki Zor Görev'de ekonominin "hasar-tespit raporunu" çıkartıyor. Ekonomi için karamsar olan Yeşilada, iktidarın kötüleşen ekonomiye müdahale etmeyeceğini söyledi. Zam fırtınası devam edecek dedikten sonra Türkiye'nin büyüme performansı ile ilgili eleştirilerini sıraladı. Ekonomideki dengesizlikleri saymaya kalksak zaman yetmez diyen Yeşilada'ya göre bizdeki gibi negatif reel faiz uygulayan hiçbir ülke yok. Ekonomide sistem çökebilir diyen Yeşilada, "kaderimize razı olduk bekliyoruz" ifadelerini kullandı.

Mesele serisinin bu bölümünde Gülener Kırnalı, tüm dünyayı endişelendiren küresel gıda krizini ele alıyor. İklim değişikliği ve enerji krizinin yanı sıra Rusya-Ukrayna Savaşı'nın patlak vermesiyle giderek kötüleşen küresel gıda sistemi derin bir yara aldı. Peki şu an gıda krizi ne durumda? Önümüzdeki dönemlerde Türkiye ve dünyayı bekliyor? Uzmanların tahminleri neler? Gülener Kırnalı bu soruların cevabını arıyor.

Gazeteci Dr. Artunç Kocabalkan ile ekonomik sorunların alanda yatan nedenleri, seçmen tercihlerinde ekonominin ağırlığını, hızla derinleşen enflasyon sorununu ve artan gelir adaletsizliğini konuştuk. Türkiye iktidarların enflasyonu düşürmek gibi bir hedefleri olmadığını söyleyen Kocabalkan, önümüzdeki aylarda enflasyonun yüksek seyretmeye devam edeceğini söyledi. Küresel stagflasyon riskine de değindi ve 2022-2023 yılları çok zor geçecek ama sonrası güzel olacak dedi.

İYİ Parti Ekonomi Politikaları Başkanı Prof. Dr. Bilge Yılmaz, ekonominin gidişatını yorumladı. İşlerin kötü gittiğini, servet ve gelir dağılımının bozulduğunu, sermaye kısıtlamalarının başladığını, borçlanma faizinin artığını ve döviz likiditesinde sorun olduğunu söyledi. Ekonomik büyümenin sorunları gidermediğini ve adaletsizlikleri arttırdığını ifade eden Yılmaz, ekonomi yönetiminin çok ciddi hatalar yaptığını ve çözüm için bazı isimlerin "istifa" etmesi gerektiğini belirtti. Yakın vadede yaşayabileceğimiz olası sorunları da sıralayan Yılmaz'a göre "döviz likidite krizi" riski olduğunu söyledi. Şu an pastanın küçülmenin ama ilerleyen günlerde bunun da olabileceğini söyledi.

Deneyimli gazeteci Erdal Sağlam, ekonomi ve siyasette Ankara kulislerini aktarmaya devam ediyor.

Atilla Yeşilada bu hafta ekonomi ve siyasetteki 5 senaryoyu ve bunların olası sonuçlarını yorumladı. "Şok faiz artışı olursa ne olur?", "Hiçbir şey yapılmazsa ne olur?", "Enflasyon endeksli bono ne getirir?", "Nebati ve Kavcıoğlu giderse işler değişir mi?" ve "Erken seçim neleri değiştirir?" sorularını yanıtlayan Yeşilada, iktidar değişikliğinde piyasalarda çok pozitif bir hava olacağını söyledi. Faiz artışının dolar üzerinde büyük bir etki yaratmayacağını çünkü enflasyonun %70 olduğunu ifade etti. Yeşilada'ya göre Türkiye'de resmi olmasa da sermaye kısıtlaması uygulanıyor.

Murat Kubilay'ın bu haftaki konuğu Ömer Rıfat Gencal. İki isim Merkez Bankası'nın faiz kararını, yükselen dolar kurunu ve üç haneye doğru tırmanan enflasyonu konuştu. Ayrıca, kur korumalı mevduattaki son durumu da yorumlayan Gencal ve Kubilay, açıklanacağı konuşulan enflasyona endeksli bonoyu da masaya yatırdı. Artan bütçe açığının taşıdığı riskleri sıralayan Gencal, ekonominin siyasi yansımalarını Murat Kubilay ile konuştu.

Ekonomist Güldem Atabay, beklenen ama "şimdilik" açıklanmayan süper bonoyu yorumladı. "Neden açıklanmadı ve bir gün açıklanırsa nasıl etkileri olur?" sorularını yanıtlayan Atabay'a göre süper bono istenilen sonucu vermeyecek. Mayıs başından bugüne dolar ve faizlerdeki yükselişi de yorumlayan Atabay, ekonomide kısır döngünün içinde olduğumuzu ve maliyetin her gün arttığını söyledi. Hazine üzerindeki yükün yükseldiğini, bunun da faizleri yükselttiğini anlatan Atabay, seçimin ana belirleyicisi olarak döviz kurlarındaki seviyeyi işaret etti.

Gazeteci Erdal Sağlam Ankara Sayfası'nın yeni bölümünde içeride muhafeletin adımlarıyla artan siyasi baskı ve dışarı NATO endeksli olarak ortaya çıkan tartışmaların ekonomideki tıkanmayı hızlandırdığını belirtiyor. Sağlam, son haftalarda merkez bankası rezervlerinde yaşanan çözülmenin devam etmekte olduğunu belirtiyor. Buna karşı kurdaki baskı devam ediyor ve dövize yönelik talep hem bireysel hem de kurumsal olarak artmaya devam ediyor. Sağlam, Erdoğan'ın son dönemde yaptığı açıklamalara ve batıya yönelik olarak Kılıçdaroğlu üzerinden verdiği mesajlara dikkat çekerek Ankara'da bir panik havasının olduğunu berlirtiyor.