Musow ka kɛnɛ

Bi bi in na, yɔrɔjanfuru kɛlen don fɛn ye min ka ca kosɛbɛ an ka sigidaw kɔnɔ k'a sababu kɛ, kalan, baara, tunkalataga o n'a ɲɔngɔnna caman ye. Nga, yala, furu be se ka si jan sɔrɔ kasɔrɔ furuɲɔgɔnma  fila tɛ ɲɔgɔn kan wa? Mun de ka kan ka kɛ yasa ka dannaya sabati? walasa yɔrɔ janya kana fiɲɛ bila jarabi la?  Lalaïcha DOUCOURE n'a ka maa welelenw bena jaabi caman di an ma o ko la. 

Kunnafonnidibaara ye tiɲɛdili baara ye, nga ni ye muso ye, baara in tiimɛli be gɛlɛya tuma dɔw a. Ka kɛɲɛ ni kunnafonidi kannabilali tɔgɔladon laɲɛnamayali ye, aw ka jɛmukan be na kuma bi musolakaw jɔyɔrɔ de kan baara in kɔnɔ. Yala u ni cɛlakaw ka kan jɔyɔrɔ la wa? Gɛlɛya jumɛnw b'o sɔrɔ ka caya?  Lalaïcha DOUCOURE n'a ka mɔgɔ welelenw b'o walawala an ye bi. 

Bi musow ka kɛnɛ kan, an bɛ kuma ɲangatawalew ni tɔɔrɔyawalew kan, minnu bɛ ɲɛsin musow ma Mauritanie. Laban min kɛra n'a ye mɔgɔw dabali ban kosɔbɛ, o ye sifinmuso Faty Hamadoun Ba ta de ye. Seereya dɔ la, ko cɛ-ni-musoya-binkanni de kɛra muso in na avirilikalo tile 18, k'a dugujɛ a tile 19, ni ka tila k'a bɔnɛ a nin na.

Sɛgɛsɛgɛli  jaabiw y’a yira ko ɲanaminimafɛn caya kojugu de ye muso in nin tigɛ. Nga Faty Hamadoun Ba ka suturali don avirilikalo tile 23, a somɔgɔw y'o jaabiw kɔn, ka da a kan joginda jugumanw yera u denmuso fari la. U y’a ɲini kokura sɛgɛsɛgɛli wɛrɛw ka kɛ. Hadamadenw ka hakɛw lafasalikɛlaw fana bɛ k'o kelen de ɲini. Koumba Kanouté n’a ka mɔgɔ welelenw b’a tɔ ɲɛfɔ an ye. 

Musow ma to kɔ Abidjan seko ni dɔnko suguba MASA tako 14 la. K'a ta avirilikalo tile 11 na ka taa a bila a tile 18 na, musow ka tali yera ani ka diya mɔgɔw ye. Poyi, ɲɔgɔlɔn, nsiirin, dɔn ani dɔwɛrɛw, u tun bɛ ka ɲɛnɛmaya don o don. Ɲanajɛ in kɛra sababu ye ka musow jɔyɔrɔ sinsin seko ni dɔnko la. A kun ye, k’u ka baara kɛlenw lakodɔn ani k’u yira diɲɛ bɛɛ la.

Kabi san 2024 na, MASA cɛsirilen don ka cɛw ni musow damakɛɲɛ seko ni dɔnko baaraw la. O yɛrɛ kama, jɔnjɔn kɛrɛnkɛrɛnnen dɔ bɛ di muso dɔ ma, a ka baara kosɔn. Koumba Kanouté tun b’a kɛnɛ kan an ye.  

Bi, musow ka kɛnɛ jɛmukan kɔnɔ, an bɛna kuma cɛ-ni-musoya kalanw de kan bogotiginiw fɛ, nin bɔlɔlɔkantile in na. O hukumu kɔnɔ, sɛtanburukalo tile naani yɛrɛ sugandira diɲɛ tɔnba fɛ, i ko don kɛrɛnkɛrɛnnen cɛ-ni-musoya kalan kan. Ani an bɛn'a dɔn kun jumɛnw la bogotigininw bɛ taa cɛ-ni-musoya kunnafoni ɲini yɔrɔ wɛrɛw la, a bɛ se ka kɔlɔlɔ jumɛn de lase u ka musoya ma ani cɛ-ni-musoya kalan cogo ɲuman ye mun ye bogotiginiw fɛ. Koumba Kanouté n’a ka mɔgɔ weelelenw bɛna o walawala an ye sisan. 

Bi musow ka kɛnɛ bɛ kuma saniya de kan, jɛɲɔgɔnmaw ani furuɲɔgɔnmaw ni ɲɔgɔn cɛ. Yala sanuya bɛ se ka matarafa cogo di olu ni ɲɔgɔn cɛ. Kasɔrɔ sanuyabaliya kɛlen don ka degun ni gɛlɛyaba lase jɛɲɔgɔnmaw ni furuɲɔgɔnmaw ma, sabu la ale ɲɛnɛmaya jɔsen dɔ ye. Jɛɲɔgɔnmaw ka sanuya sigilen bɛ minu kan, Koumba Kanouté n’a ka mɔgɔ welelenw b’o ɲɛfɔ an ye. 

Bi, an be kuma baabu min kan, o ye kɔrɔlenko ye an fɛ farafinna. A be kɛ kabini an bɛnbaw tile la. Halibi a ko be senna. Yala a be fɔ aw fana fɛ ko muso te sɔrɔ gwansan wa? O be fɔ ka ɲɛsin mun de ma?  A fan dɔ te furunafoloko ye wa? An be kuma o yɛrɛ de kan. Furunafolo kɔrɔ ye mun ye ? A fɔlɔla min ? A be sara mun de kosɔn ? Yala furunafolo sarali ye diyagoya ye wa? N’o ma sara yala muso te se ka sɔrɔ wa?

An be don min na iko bi a ko be bolo ɲuman kan?  Nin kɛnɛ in kɔnɔ aw bena jaabi sɔrɔ. O la, an be Mariam Sanogo ni  Bassati Sidibe de bisimila ka bɔ BF ni La Guinée.

Ni wari be muso fɛ, a b’a yɛra fisaya cɛw ma. Walima  a be sɔn ka yɛlɛ ka lɔ a cɛ kunna. Dɔw fana b’a fɔ ko bi bi in na, ni muso te baara la, walima n’a te ka fɛn kɛ a yɛrɛ ye, a ka gɛlɛ a ka furu ka sabati. Nin hakilina sugu nunu, an ka teli k’u mɛn maaw fɛ, an fɛ Farafinna. Bɛɛ n’a ka hakilina don. Nga a tiyɛn yɛrɛ ye jumɛn ye? Yala furumuso ka kan ka se k’a yɛrɛ ta wa?

Bi, an be kuma baabu min kan, o ye muso ka se a yɛrɛ kɔrɔ sɔrɔ sira fɛ, yala o be se ka furuso sigi nɔgɔy’a bolo wa? An bena masala o baabu de kan nin kɛnɛ in kɔnɔ. An be Mahoua Bakayoko de bisimila. Gafesɛbɛnna don ka bɔ Cote d’Ivoire jamana na.

Bi musow ka kɛnɛ kan, an bɛ  kuma npogotiginiw kungolo ɲagamili de kan bɔlɔlɔ sanfɛ. La Guinée, kalanden musomanin 5 gɛnna ka bɔ ka bɔ u ka kalansow la, fo zuluyekalo tile 3. O sɔrɔla u  ka ja dɔ fɛ min carinna bɔlɔlɔ forobakumayɔrɔw sanfɛ.

Kalanko minisiriso fana ye latigɛ ta k’u gɛn bawo k’u ye dankari kɛ taabiyaw la, ani k’u ye la Guinée kalan lanɔgɔ. Mali fana la, ɲɔgɔnlɔnbɔla dɔ fana bilala ka taa kaso la, cɛ-ni-musoyabinkani sankɔrɔtali kama, a kɛlen k'o  kumaw fɔ ja dɔ kɔnɔ ni denmisɛnnin dɔ ye. A ko bɛ sanga na, nga a kɔlɔlɔtan tɛ. Denmisɛnniw ani bogotiginiw yɛrɛ ɲɛsinnen don gɛlɛya sugu jumɛn de la bɔlɔlɔw sanfɛ?  Koumba Kanouté n’a ka mɔgɔ welelenw b’o ɲɛfɔ an ye.  

Ka kɛŋɛ ni musow ka tɔgɔladon ye n’a bɛ fɔ a man ko "journée internationale des droits des femmes" anw y’a latigɛ ka kuma di musow ma; ninjuguyawale nɛsinna olu minnu ma. An ye kuman di fana dɛmɛdon cakɛda Akwaba Mousso fana ma; olu cɛsirilen don o muso kofɔlen ninnu ladonni na. Côte d Ivoire jamana kɔnɔ san o san dɔ be ka fara musow hakɛ kan olu minnu niimantɔrɔlen don. LEILA MANDE ka musow ka kɛnɛ.