Nuntii Latini

Vladimir Putin, praesidens Russiae, de statu nationis orationem fecit, in qua condiciones sociales, evolutionem oeconomicam et praecipue potentiam militarem, quomodo augeretur, pertractavit. Confirmavit Russis nullum propositum in ullam terram invadendi esse et evolutionem armorum tantum ad pacem in toto terrarum orbe conciliandam spectare. Praesidens censebat necesse esse paupertatem in Russia proximis sex annis dimidiare et efficere, ut natalitas aequaliter cresceret. Se paratum esse programmata ad prosperitatem populi pertinentia quadraginta centesimis augere. Oratio de statu nationis praesidentis etiam ad comitia praesidentialia spectabat, quorum primum suffragium post decem dies (18.3.) fiet.

Germani tandem novum regimen habebunt

Factio socio-democratica Germaniae (SPD) suffragio facto decrevit, ut cum conservativis, quibus Angela Merkel praeest, administrationem susciperet. Itaque democratae sociales una cum democratis Christianis (CDU/CSU) novum Germaniae regimen constituent. Numquam ante constitutio regiminis tam diu duravit, nam comitia foederalia iam mense Septembri facta erant.

Comitia Italiae

In comitiis Italiae die Dominico factis cives non tantum delegatos in parlamentum creaverunt nam eodem die etiam electiones regionales factae sunt. Plurima suffragia accepit coalitio dextra centralis, in qua sunt factio Forza Italia et foederati eius. Ex singulis partibus politicis plurima suffragia accepit motus Quinque stellarum.

Novus archiepiscopus creatus

Doctor theologiae Tapio Luoma novus archiepiscopus ecclesiae Finnicae evangelico-Lutheranae creatus est, cum trecenta septuaginta quattuor suffragia (374) sive maiorem ex eis partem (56,17%) obtinuit. Hodie episcopus est dioecesis Esboënsis. Tapio Luoma munus archiepiscopi Kalendis Iuniis suscipiet, quo die archiepiscopus hodiernus Kari Mäkinen rude donabitur.

In Scotia nova reperta archaeologica

In Scotia septentrionali-orientali apud suburbium Milltimber urbis Aberdeen, vestigia habitationis humanae inde ab aetate mesolithica excavationibus recentibus reperta sunt. Antiquissima ex eis sunt quindecim milium annorum, sed notabilia imprimis sunt testimonia praesentiae Romanorum, in his nonaginta furni ad panes coquendos constructi. Illi furni, ut archaeologi credunt, a militibus Romanis anno octogesimo tertio vel quarto facti sunt, cum copiae Romanorum duce Gnaeo Iulio Agricola in partes Britanniae septentrionales penetrabant, ut imperium Romanum dilatarent. Quod autem illis non contigit et Romani ex Scotia se recipere coacti sunt.

Signum veris: ursi ex somno excitantur

Ursi in vivario Helsinkiensi habitantes ex nido hiemali Kalendis Martiis exierunt. Frigora ursos non perturbant sed lumen solis in dies augescens eos allicit. Somnus ursorum hiemalis plerumque mense Martio vel Aprili finitur, in Europa meridiana, ubi cibus per totum annum facilius invenitur, ursi hieme non omnino dormiunt.

(Tuomo Pekkanen)

Nuntii Latini 9.3.2018

Praesidens Vladimir Putin, decreto Consilii securitatis Nationum Unitarum oboediens, copiis Russis in Syria bellantibus ignistitium imperavit: pugnae singulis diebus ad quinas horas intermitterentur, ut cives e regione Damasci borbardationibus vexata effugere possent et iis remedia et auxilium humanitarium suppeditarentur. Milites tamen regiminis Syriae ignistitio neglecto impetus cruentos in illa loca facere perrexerunt.

(Reijo Pitkäranta)

Quid Poloni fecerint

Tribunal Unionis Europaeae iudicavit Polonos leges de qualitate aeris violavisse. Iussit eos sine mora edictis obsequi incipere; aliter illos pecunia multatum iri. Iam complures annos modos emissionum particularum venenosarum excedunt, ut e sententia apparet. E Sede circumiectali Europaea dicitur quinquaginta milia hominum in Polonia quotannis propter pollutiones aerias praemature mori.

(Satu Tuominen)

Europa frigoribus alget

Hac septimana tota fere Europa frigoribus arcticis ex Sibiria diffusis laborat. Vis eorum tanta fuit, ut etiam Romae nives caderent, quam ob rem plurimae scholae clausae sunt et commeatus publicus in magnas difficultates vocatus est. Neque Romani post annum bis millesimum duodecimum (2012) hiemem tam asperam experti sunt.

(Reijo Pitkäranta)

Antidepressiva utilia

Rerum periti diu litigabant, utrum remedia antidepressiva ad mentem sanandam adiuvarent, necne. Ex amplissima investigatione internationali nuper divulgata patet ea re vera illi morbo avertendo conferre. Quantam autem vim in diversis casibus habeant et quales effectus secundarios secum ferant, e qualitate singulorum medicamentorum pendere videtur.

(Reijo Pitkäranta)

Turku Pompeii Finlandiae

Aboae sive in urbe Turku, quod olim caput Finlandiae erat, ruinae urbis mediaevalis in lucem venerunt. Reficiebatur palaestra Scholae cathedralis Aboënsis, cum sub pavimento partes viae stratae veteris et constructiones duarum domuum apparuerunt. Huc accesserunt fornices cellarum et fragmenta quaedam vasorum. Sunt iam, qui dicant Aböenses suos proprios Pompeios habere.

(Reijo Pitkäranta)

Finis Olympiorum hiemalium

Die Dominico (25.2.) Olympiis hiemalibus in urbe PyeongChang habitis finis impositus est. Longe optimo successu certaverunt athletae Norvegiae: hi enim sibi omnino undequadraginta nomismata conciliaverunt, in iis quattuordecim aurea. Secundum locum obtinuit Germania uno et triginta nomismatis acceptis.

(Reijo Pitkäranta)

Iivo Niskanen Olympionices

Athletae Finlandenses in Olympiis hiemalibus rem bene gesserunt, si respicis eos sex nomismata domum reportavisse. In cursu campestri quinquaginta chiliometrorum, quod certamen regium dicitur, Iivo Niskanen cum ingenti suorum gaudio Olympionices evasit. In scridatione autem feminarum Krista Pärmäkoski tribus nomismatis potita est, e quibus unum argenteum erat, duo aenea.

(Reijo Pitkäranta)

Bellum in Syria paene septem annos geritur. USA et Turcia, membra Natonis, partes inter se adversas sustinent. Intersunt etiam Russia et multae aliae terrae gregesque. Turci mense Ianuario impetus in Syriam susceperunt, quia Curdos, qui confinium septentrionale Syriae tenent, terroristas habent. In Turcia insignis minoritas Curdorum habitat ideoque praesidens Erdogan timet, ne potestas eorum corroboretur. USA autem Curdos sustinet, qui fortiter contra ordinem Isis pugnaverunt. Russia regimen praesidentis Bashar al-Assad adiuvat, sed Turcia eum gradu demovere velit. Al-Assad iam dicitur Curdos contra Turcos pugnantes adiuvare.

Conventus de securitate Monacensis

In conventu de securitate Monacensi de operatione pacis in Ucraina orientali tuendae disputatum est. Sigmar Gabriel, minister a rebus exteris Germaniae, arbitrabatur (17.2.) sanctiones Russiae impositas laxari posse, si de illa operatione conventum esset. Propositum erat, ut tutatores ex eis terris colligerentur, quae membra Natonis non essent. Anders Fogh Rasmussen, pristinus secretarius generalis Natonis, inter illas terras Finniam, Suetiam Austriamque nominaverat. Praesidens Sauli Niinistö, de hac re diurnariis Finlandensibus locutus bellum Ucrainae maximum in Europa problema esse censebat, ad quod solvendum, si fieri posse videretur, Finniam adesse debere.

Estonia saeculum independentiae celebrat

Die vicesimo quarto mensis Februarii (24.2.2018) Res publica Estoniae independentiam centum annorum officialiter celebrat, sed festivitates iam mense Aprili anni superioris (2017) incohatae sunt, quo centum anni ex eo tempore lapsi erant, quo partes ab Estoniensibus habitatae in unum iunctae sunt. Celebratio usque ad diem secundum mensis Februarii anni bis millesimi vicesimi (2.2.2012) continuabitur, qui dies anniversarius centesimus erit pacis Dorpatensis. Lituania independens facta est decem fere diebus ante, Lettonia duabus septimanis post quam Estonia.

Eodem anno (11.11.1918) declaratum est etiam Poloniam limitibus pristinis acceptis conditam esse.

Res periegetica in Finnia crescit

Anno superiore (2017) plures in Finniam periegetae venerunt quam umquam ante, nam res periegetica quattuordecim centesimis (14%) crevit, cum numerus apud Finnos pernoctantium sex miliones et dimidium superavit. Plerique periegetae ex Russia, Germania, Suetia, Britannia, Sinis venerunt. Longe plurimi urbem Helsinki cum regionibus adiacentibus et Lapponiam petiverunt.) Augmentum rei viatoriae est pars progressus globalis, nam oeconomia crescente plures quam antea potestatem peregrinandi habent. In multis locis, quibus viatores in Europa favere solent, nimia hominum frequentia requiem petentibus est iam molesta. Extensione vitae urbanae proximitas naturae atque amplum spatium et silentium periegetas in terras septentrionales attrahunt.

(Tuomo Pekkanen)

Nuntii Latini 23.2.2018

Die Dominico (12.2.) in Russia gravis calamitas aeria facta est, cum aëroplanum, quod in urbem Orsk versus volabat, prope Moscuam in terram decidit. Omnes unus et septuaginta insessores vitam amiserunt. Testes oculati narraverunt aëroplanum iam ante praecipitationem flammis correptum et in aëre displosum esse. Causa calamitatis vitium quoddam technicum esse existimatur.

(Reijo Pitkäranta)

De invitatione inopinata

Moon Jae-in, praesidens Coreae Meridianae, in Coream Septentrionalem hospitio invitatus est. Vocationem proposuit soror dictatoris Kim Jong-un, quae die Saturni (10.2.) praesidentem Moon in palatio praesidentiali convenit. Epistulae invitatoriae ipse Kim Jong-un subscripserat.

(Reijo Pitkäranta)

Quid Guterres dixerit

António Guterres, secretarius generalis Nationum Unitarum, censet communitatis internationalis esse Iraquiam adiuvare propter ea gravissima damna, quae inter bellum contra ordinem Isis gerendum pertulerit. ”Totus orbis terrarum”, inquit, ”vobis multum debet pro vestra pugna adversus hostem acerrimum et omni mundo minacem”.

(Reijo Pitkäranta)

De commercio servorum

In Britannia custodes publici tres viros deprehenderunt, quos de ducentis hominibus in servitute tenendis suspectos habent. Scelus gravissimum in lucem venit, cum immigrantes in quodam latifundio Cornubiensi laborantes auxilium ab operariis Exercitus salvifici petivissent. Magistratus existimant in Britannia saltem tredecim milia hominum esse, qui ad opus servile coguntur.

(Saara Honkanen)

Qualitas aëris Germaniae

Regimen Germaniae quinque urbes delegit, in quibus commeatus publicus omnino gratuitus esset. Quae sunt Bonna, Manhemum, Essendia, Herrenbergium, Ruotlingia. Experimentum eo spectat, ut usu autocinetorum privatorum deminuto qualitas aëris melior reddatur. Unio Europaea de pollutionibus aëriis Germanorum tam sollicita est, ut illis actiones contrarias minitetur, nisi copiam emissionum contrahant.

(Reijo Pitkäranta)

Dies linguae surdorum

Dies Lunae (12.12.) in Finlandia linguae gesticulatoriae dedicatus erat. Celebrabatur enim tunc dies natalis Caroli Oscar Malm, qui pridie Idus Februarias anno millesimo octingentesimo vicesimo sexto (1826) natus est. Ille vir apud nos pater institutionis surdorum habetur, quippe qui linguam gesticulatoriam promoverit et in urbe Borgoa primam scholam surdis docendis condiderit.

(Reijo Pitkäranta)

De Olympiis hiemalibus

Die nono mensis Februarii (9.2.) in urbe PyeongChang Coreae Meridianae Olympia hiemalia inaugurata sunt. His ludis e Finlandia centum fere athletae intersunt. Primis quidem diebus nostrates admodum bono successu certaverunt. Krista Pärmäkoski in scridatione feminarum iam duo nomismata aenea sibi conciliavit, et Enni Rukajärvi in certamine slopestyle appellato itidem locum tertium consecuta est.

(Reijo Pitkäranta)

Nuntii Latini 16.2.2018

Postridie Kalendas Februarias primo vespere praesidens Sauli Niinistö filiolo auctus est salva coniuge Jenni Haukio. Pater, qui partui aderat, et matrem et infantulum bene valere nuntiavit. Numquam antea in Finnia factum est, ut praesidens rei publicae munere fungens pater fieret. Multa milia civium parentibus variis modis gratulabantur. In multimediis non tantum de recenti partu sed etiam de septimana praesidentis negotiosa narrabatur, nam Niinistö die Dominico (28.1.) in alterum praesidentatum primo suffragio creatus erat atque pridie ante filiolum natum (1.2.) munus praesidentis inierat et sollemne ius iurandum ante parlamentum dederat.

Praesidatus parlamenti creatus

Praeses parlamenti Finniae creata est Paula Risikko, factionis conservativae, adhuc ministra a rebus domesticis. Primus vicepraeses est Mauri Pekkarinen, factionis centralis, qui etiam in priore praesidatu eundem locum tenuit. In tertium a praeside locum est creata Tuula Haatainen, legata parlamentaris socio-democratica. Comitia die Martis (6.2.) inaugurata sunt.

Anniversarium victoriae Stalingradi

Dies anniversarius victoriae Stalingradi in Russia celebratus est. Proelium Stalingradense, quod inter cruentissima belli mundani secundi numeratur, finitum est, cum marescalcus campi Fridericus Paulus et nonaginta unum milia militum Germanorum postridie Kalendas Februarias anno millesimo nongentesimo quadragesimo tertio (2.2.1943) in deditionem venerunt. Stalingrad, mortuo iam Stalino Volgograd appellatum, fuit velut cardo belli, unde clades Germanorum incohata est. Magnae erant utrimque clades. In certaminibus, quae dimidium anni duraverunt, urbs ipsa deleta est. A parte Sovietica paene quingenta milia militum ceciderunt, ex Germanis eorumque foederatis saltem ducenta quinquaginta milia.

In Guatemala monumenta culturae Maya reperta

Archaeologi in Guatemala sub silva pluviali complura dena milia aedificiorum, pyramides munitionesque Mayarum antiquorum reppererunt, ex quibus apparet in regione Péten Guatemalae septentrionalis vel decem hominum miliones olim habitare potuisse, quod etiam ter quaterve plus est quam adhuc praesumptum est. Ex novissimis repertis apparet, ut investigatores censent, in Media America amplissimum cultum humanum floruisse, qui cum pristino cultu Sinensium aut Graecorum posset comparari. Investigatio technica Lidar laseriana ex aeroplanis et helicopteris facta est. Area investigata duo milia centum metra quadra patet. Cultura Maya in Mexico meridiano, Guatemala, Beliza, Salvatoria, Honduria illa fere aetate floruit, quae iniit mille annis ante Christum natum et causa ignota decimo saeculo ineunte exstincta est. Mayae praeter Astecos maxime insignes aborigines Americae habentur. Ars eorum erat egregiae qualitatis, suam scripturam habebant, calendaria accurata faciebant.

(Tuomo Pekkanen)

Nuntii Latini 9.2.2018

Die Dominico (28.1.) in Finlandia comitia praesidentialia habita sunt. Omnino octo candidati inter se certabant, quis eorum civitati proximo sexennio praefuturus esset. Victoriam manifestissimam reportavit Sauli Niinistö, praesidens hodiernus, qui paene sexaginta tres centesimas (62,7%) suffragiorum sibi conciliavit. Hic eventus eo sensu historicus erat, quod nunc primum accidit, ut praesidens iam primo suffragio eligeretur

(Reijo Pitkäranta)

Putin inter gratulatores

Moderatores multarum civitatum praesidenti Sauli Niinistö de victoria comitiorum gratulati sunt. Unus eorum erat praesidens Vladimir Putin, qui in salutatione sua animum ad magnam auram popularem, qua ille frueretur, animum advertit. Idem dixit Russiam paratam esse id agere, ut necessitudines inter utramque civitatem intercedentes sustentarentur et stabilitas securitasque corroborarentur.

(Reijo Pitkäranta)

Bellum civile commemoratur

Die Lunae sive die vicesimo septimo huius mensis (27.1.) centum anni acti erant, cum bellum civile in Finlandia exarsit. Eo bello cruento rerum novatores, qui russati dicebantur, adversus albatos sive copias parlamenti et senatus dimicaverunt. Pax restituta est Idibus Maiis (15.5.), postquam duodequadraginta fere milia civium in pugnis vitam amiserunt.

(Reijo Pitkäranta)

Silentium parlamenti triste

Die Veneris septimanae proximae (26.1.) in parlamento Finlandiae silentium triste actum est ad memoriam belli civilis recolendam. Paulo ante praesides omnium factionum suam quisque partem orationis communis recitaverant, ubi concorditer democratiam, reconciliationem, integritatem civitatis defendebant. Sperabant fore, ne patria umquam tantam calamitatem acciperet.

(Reijo Pitkäranta)

Oratio praesidentis Trump

Praesidens Donald Trump congressui Americano orationem de statu nationis habuit. Primum quidem Americanos ad concordiam reconciliandam hortatus est nec non incrementum oeconomicum laudavit. Monuit etiam, quantopere inopia quaestus se praesidente decrevisset et quantum renovatio rei tributariae civibus prodesset. Insuper nuntiavit campum carceralem, qui in Guantanamo est, etiam posthac in usu fore.

(Reijo Pitkäranta)

Oblatio Britannis facta

Moderatores Unionis Europaeae Britannis occasionem e societate Unionis paulatim exeundi obtulerunt. Proposuerunt enim, ut illi usque ad finem anni bis millesimi vicesimi (2020) in mercatu interno manerent et ius libere commeandi haberent. Eodem tempore stipem societatis expenderent et legibus Unionis obtemperarent.

(Reijo Pitkäranta)

De hora aestiva reicienda

Administratores Finlandenses operam daturi sunt, ut consuetudine horae aestivae Unionis Europaeae desistatur. Sententiam ceterarum terrarum et parlamenti Europaei primum explorabunt. Legati parlamentares nostri mense Novembri petitionem civilem huius rei agebant. Quam quidem repudiaverunt, cum hora aestiva directivo Europaeo constituta esset.

(Satu Tuominen)

Nuntii Latini 2.2.2018

Emmanuel Macron, praesidens Franciae, Britanniam nuper (18.1.) visitans cum prima ministra Theresa May imprimis migrationem et Britanniae ex Unione Europaea exitum tractavit, sed maximi apud Britannos habebatur, quod Macron Tapete Baiocense, quo expugnatio Britanniae et pugna Hastingensis (a. 1066) illustrantur, in Britanniam commodatum iri pollicitus est. Illud tapete est linteum undecimi saeculi septuaginta tria metra longum et quinquaginta fere centimetra altum, filis multicoloribus variegatum, quod in museo urbis Bayeux (ant. Augustodurum) Normandiae conservatur. Sunt in tapeti plus sescenti homines, praeterea aedificia, naves, canes aliaque animalia, quae figuris et textibus Latinis variegatis descripta sunt.

De causa interitus Astecorum

Populus Astecorum, qui in planitie edita Mexicana vivebat, saeculo sexto decimo paene omnino disparuit. Investigatores credunt causam interitus tandem repertam esse. Cum sceleti undetriginta Astecorum examine acidi nucleici (DNA < DeoxyriboNucleicum Acidum) investigarentur, apparuit causam mortis probabiliter fuisse bacterium, cui nomen est Salmonella enterica. Illud bacterium febrim altissimam, dolorem capitis, haemorrhagiam ex oculis, ore nasoque efficit et sic affectis brevi tempore mortem affert. Paucis annis quindecim miliones Astecorum, quae octoginta fere centesimae totius populi fuisse aestimantur, ita perierunt. Investigatio facta est in Universitate Tubingensi.

Siccitas Promuntoriopolitanis imminet

Promuntoriopolis Africae Australis (vulgo Cape Town, Kapstadt) siccitate nostri saeculi gravissima vexatur. Iam timetur, ne aqua in epitoniis aquariis omnino deficiat. Itaque usus aquae cotidianus in octogena septena litra pro capite iam restrictus est et mense Februario non plus quam quinquagena litra singulis permittentur. Penuria aquae imminente officinae, in quibus sal ex aqua marina separatur, propere aedificantur atque de novis puteis profundis terebrandis deliberatur. Promuntoriopoli sunt tres miliones quingenta milia incolarum, praeterea paene binae miliones peregrinorum, quibus lavatio pluvia in balneis deversoriorum ad duas minutas restricta est, urbem annuatim visitant.

Papa gastronomiae obiit

Paul Bocuse, coquus Francus Lugdunensis in orbe terrarum clarissimus et papa gastronomiae appellatus, unum et nonaginta annos natus diem (20.1.) obiit supremum. Novam culinam, quae minus opulenta et calorifica est quam culina classica traditionalis, promovit neque de materia cibariorum recentissima et optimae qualitatis, quanti sit aestimanda, monere desiit. Bocuse praecepta ciborum ingeniosa creavit, libros culinarios scripsit, coquos erudivit, summas cauponas constituit, certamen ”Bocuse d’or” condidit, quod velut certamen mundanum artis culinariae habetur. Etiam coqui Finni in illo certamine bonum successum habuerunt et effectus Pauli Bocuse in culinam Finnicam magni aestimatur.

(Tuomo Pekkanen)

Nuntii Latini 26.1.2018

Novo anno ineunte praesidatus Unionis Europaeae ad Bulgariam transiit. Sollemnitates inaugurales ibi habitae reclamationibus obscuratae sunt, quibus cives ostenderunt, quantopere actionum virorum politicorum se pigeret. Etiam moderatores Unionis solliciti sunt de criminalitate ordinata, qua Bulgaria vexatur nec non paupertate admodum gravi, qua illa civitas laborat.

(Reijo Pitkäranta)

Tunesia nivibus tecta

Hac hieme tempestates insolitae Tunesienses temptaverunt. Quamquam initium anni calidius erat, quam fieri consuevit, his septimanis pleraque loca Tunesiae nivibus densis obruta sunt. Inter nimbos nivales aquarum agmina de caelo tam acriter ceciderunt, ut diluvia efficerent. Pluit etiam locis desertis, ubi quadraginta annis pluviae omnino defuerant.

(Saara Honkanen)

Madsen caedis accusatur

Inventor Danus nomine Peter Madsen accusatur, quod redactricem Suetam Kim Wall occiderit. Accusator monet de scelere gravissimo agi et flagitat, ut is aut vinculis sempiternis damnetur aut ad curam sanitatis mentis cogatur. Mense Augusto Wall ad navem subaqaneam Madsenii spectandam profecta est, et postea partes corporis eius in mari inventae sunt.

(Reijo Pitkäranta)

Helsinki emporium maximum

Helsinki, caput Finlandiae, respectu multitudinis viatorum, emporium Europae et totius orbis terrarum frequentissimum evasit. Anno enim proximo per portus eius amplius duodecim miliones hominum transierunt. Causa principalis eius rei videtur esse, quod magna pars itinerantium per Helsinkium viam in urbem Tallinnam facit.

(Reijo Pitkäranta)

Z. Topelius celebratur

Die Dominico (14.1.) ducenti anni acti erant, cum Zacharias Topelius, unus e viris in historia Finlandiae maximis, natus est. Is non solum scriptor subtilissimus variarum rerum historicarum erat, sed etiam diurnarius praestantissimus. Libris et scriptis editis effecit, ut in animis civium sensus patriae nasceretur et illi intellegerent, quam amoena esset terra Finlandia.

(Reijo Pitkäranta)

Pandae e Sinis venerunt

Ailuropoda melanoleuca est appellatio scientifica animalis urso similis, quod nomine pandae notum est. Die Iovis (18.1.) meridie e Sinis duo pandae Helsinkium advecti sunt, ut inter praesidentes Sauli Niinistö et Xi Jinping anno ante convenerat. Inde illi advenae iter in viridarium oppidi Ähtäri continuaverunt, ubi posterius in omnium conspectu erunt.

(Reijo Pitkäranta)

Novus ordo naturae

In Finlandia novus ordo conditus est, qui naturae intactae defendendae operam navat. Fautores inter alia id agere volunt, ut magna animalia in naturam nostram restituantur. Censent vel bisontem Europaeum et equum silvaticum, nisi ab homine tota Europa expulsi essent, etiam hodie in silvis nostris futuros fuisse.

(Reijo Pitkäranta)

Nuntii Latini 19.1.2018

Michael Wolff, redactor Americanus, qui de praesidente Donaldo Trump librum revelationum scripsit, credit fore, ut ille propter imperitiam munus deponere probabiliter cogatur. In libro ”Fire and Fury: Inside the Trump White House” opiniones multorum hominum prope praesidentem versantium referuntur, qui de eius peritia dubitant. Omnes ex eis idem sentire.

At Rex Tillerson, minister a rebus exteris, censet praesidentem Trump ad munus exsequendum plane competentem esse. Sibi numquam causam fuisse de sanitate mentali praesidentis dubitare. Trump ipse monuit indolem stabilem et ingeniosam maximas suas esse virtutes.

Globulus nuclearis maior et minor

Kim Jong-un, dictator Coreae Septentrionalis, cum Kalendis Ianuariis orationem televisificam haberet, ”Omnes Civitates Americae Unitae,” inquit, ”intra iactum missilium nostrorum nuclearium iacent et globulus impressorius ad illa missilia emittenda in scriptorio meo semper est. Haec est veritas, non minatio.”

His verbis auditis praesidens Donald Trump biduo post per servitium twitter ita respondit: ”Ego quoque similem globulum nuclearem habeo et ille est multo maior et fortior.” - Mense Novembri Coreani Septentrionales experimentum fecerunt, quo missile in altitudinem quattuor milium et quingentorum chiliometrorum emiserunt.

December in regione arctica calidior

Mense Decembri temperatura media in regione Maris glacialis erat solito calidior, in Alasca et in Sibiria septentrionali-orientali prorsus decem gradibus. Spatium glaciei maritimae erat ibi Decembri mense decies centenis milibus chiliometris quadratis angustius quam fuerat ante decem annos. Decennio spatium glaciei in medio tribus virgula septem centesimis (3,7%) decrevit.

Arbores in urbe celerius quam ruri crescunt

Crederes arbores in tranquillitate ruris procul sordibus optime crescere, sed ex investigatione recenti res est contraria. In magnis urbibus calor solis ita conservatur, ut nocturno tempore aer etiam decem gradibus calidior sit quam ruri. Praeterea etiam generalis calefactio climatis incrementum arborum nutrit. Calefactione climatis fit, ut arbores post annum millesimum nongentesimum sexagesimum (1960) septendecim centesimis (17%) celerius crescant. In urbibus autem etiam viginti quinque centesimis (25%) celerius quam ruri crescere possunt, nam calor et maior copia carbonei dioxydati in aere urbium photosynthesim adiuvat.

Bursa Helsinkiensis crescit, dividenda annotinis largiora

Bursa monetaria Helsinkiensis his sex annis (2012-2017) paene octoginta centesimis crevit. Faenora fuerunt minima, quam ob rem investitores pecunias suas tam in Finnia quam in aliis terris in actionibus bursariis posuerunt. Plerique oeconomistae censent hunc annum iam septimum fore quo aestimationes titulorum augescant.

(Tuomo Pekkanen)

Sauli Niinistö, praesidens Finlandiae, Kalendis Ianuariis nationi orationem televisificam habuit. Primum quidem res domesticas attingebat monens, quam dulce esset anni Finnorum iubilaei nuper praeteriti reminisci. Valde tamen dolendum esse, quod patria paulo post, quam sui iuris facta esset, in atrox bellum civile ruisset, cuius vulneribus etiam hodie laboraret.

(Reijo Pitkäranta)

Altera pars orationis

In ea orationis parte, quae ad negotia extera pertinebat, Niinistö se de dominatione nationum praepotentium sollicitum esse dixit. ”In dies”, inquit, ”clarius patet, quantum Sinae, Russia, Civitates Americae Unitae ceteris civitatibus praevaleant in rebus politicis magni momenti tractandis. Unio Europaea secundas partes agit, et auctoritas Ordinis Nationum Unitarum deminuta est.”

(Reijo Pitkäranta)

Rerum in Corea status

Die Mercurii mane (3.1.) duces Coreae Septentrionalis et Coreae Meridianae telephonice inter se collocuti sunt. Quem sermonem per lineam calidam sic dictam habuerunt. Via consultationibus ita patefacta speratur fore, ut tensio politica inter utramque civitatem paulatim remittat. Convenit iam, ut Corea Septentrionalis athletas´ad Olympia hiberna mitteret.

(Reijo Pitkäranta)

Israel ab UNESCO secedet

Moderatores Israelis nuntiaverunt civitatem suam ab UNESCO sive Ordine educationis, scientiae, culturae Nationum Unitarum secessuram esse. In causa esse, quod ordo ille iterum atque iterum Israelem aggressus esset. Decretum anno proximo exeunte valere incipiet. Constat in suffragiis saepe accidisse, ut fautores Israelis cladem acciperent terris Arabicis iis adversantibus.

(Reijo Pitkäranta)

De maribus tuendis

Nationes Unitae consultaturae sunt, ut pactio de maribus utendis et tuendis ante annum bis millesimum vicesimum (2020) perficiatur. Saltem centum quadraginta terrae illi consilio favent. Pactio ad regiones maritimas extra fines nationales sitas attinebit, ubi difficultates propter actiones oeconomicas nimis liberas ortae sunt.

(Satu Tuominen)

De quattuor depontanis

Unus modus novi anni incipiendi est de ponte Romano nomine Cavour in Tiberim desilire. Qui mos anno millesimo nongentesimo quadragesimo sexto (1946) initium cepit, cum quidam vir opere destitutus se in flumen praecipitavit, ut artem et audaciam suam publice monstraret. Hoc anno vergente quattuor homines eandem rem gesserunt.

(Reijo Pitkäranta)

Studium linguae cornicum

Investigatores Americani linguam cornicum discere cupiunt. Arbitrantur enim illas aves magna voce crocitantes aliquo modo inter se colloqui. Ad examinandum, quidnam vociferationes earum sibi vellent, in tecto cuiusdam universitatis urbis Washington instrumenta collocata sunt, quae voces cornicum ad usum scientificum taenia imprimerent.

(Reijo Pitkäranta)

Nuntii Latini 5.1.2018