Pismo do słuchania

Jak patrzeć na książki, filmy, media i świat, kiedy coraz trudniej ułożyć sobie tożsamość? Opinie i przekonania, które próbują się nie przejmować, że płyną coraz bardziej znikąd.

Karolina Lewestam – (ur. 1979), dziennikarka i redaktorka, członkini redakcji „Pisma”. Obroniła doktorat z filozofii na Uniwersytecie Bostońskim. Wielokrotnie nominowana do nagrody Grand Press w kategorii „Publicystyka”. Autorka książek dla dzieci: Mała księżniczka, Silla i Strażniczka perły oraz dla dorosłych: zbioru esejów Pasterze smoków i powieści Pamiętnik Magdy Kot.

-------

Zamów aktualny numer „Pisma”: https://magazynpismo.pl/kup-aktualny-numer-pisma/

Apteczka. Kulturalny niezbędnik złożony z najważniejszych książek, reprodukcji obrazów, filmów i płyt, ale też wspomnień o miejscach, formujących doświadczeń. Moich rozmówców i rozmówczynie pytam o to, co przynosi im spokój, napędza do działania i ratuje w momentach kryzysu. Z czego składa się kulturalna apteczka artysty wizualnego Michała Smandka? 

Zapraszam do słuchania cyklu
Mateusz Roesler

-------
Zamów aktualny numer magazynu „Pismo”: https://magazynpismo.pl/kup-aktualny-numer-pisma/

Jak rozpoznać dezinformację? Zapisz się na bezpłatny kurs: https://magazynpismo.pl/nie-daj-sie-nabrac-jak-rozpoznac-dezinformacje/

Animacja: Esy-floresy studio animacji

APTECZKA. Kulturalny niezbędnik złożony z najważniejszych książek, reprodukcji obrazów, filmów i płyt, ale też wspomnień o miejscach, formujących doświadczeń. Moich rozmówców i rozmówczynie pytam o to, co przynosi im spokój, napędza do działania i ratuje w momentach kryzysu. Z czego składa się kulturalna apteczka etiopsko-amerykańskiej artystki wizualnej, Julie Mehretu?

Zapraszam do słuchania cyklu

Mateusz Roesler

-------

Zamów aktualny numer magazynu „Pismo”: https://magazynpismo.pl/kup-aktualny-numer-pisma/

Teraz wszyscy coś mają” versus „kiedyś nikt nie miał orzeczenia o”. Między tymi dwiema skrajnościami rozciąga się dziś nasza rzeczywistość. Dostęp do diagnozowania jest większy niż w przeszłości, a jednocześnie wielu wystarczy wypełnienie krótkiego, internetowego testu, by jego wynik natychmiast uczynić fundamentem własnej tożsamości. Z jednej strony półki w księgarniach uginają się od poradników o życiu z ADHD (niektóre nazywają go życiową „supermocą”), w spektrum, z chorobą X lub zaburzeniem Y. Z drugiej – influencerzy w krótkich rolkach albo uczestnicy popularnych reality show (choćby Love is Blind) tłumaczą swoje zachowania (nierzadko nieodpowiedzialne, a często krzywdzące innych) stwierdzeniem: „Bo to ja i moje ADHD”.

Podczas spotkania krytycznie przyglądaliśmy się zjawisku, w którym diagnoza – często wyłącznie domniemana – staje się narzędziem do opisu siebie. Czasem również zwalniającym z autorefleksji. Zastanawialiśmy się, gdzie leży granica między zrozumieniem własnych ograniczeń a używaniem ich jako tarczy ochronnej („Zawaliłam przez moje ADHD”; „On jest po prostu toksyczny”).'
Rozmawialiśmy też o słowach, które wyciekły z gabinetów terapeutycznych i całkowicie zdominowały naszą codzienność. Czy ten nowy, na pozór pogłębiony język faktycznie pomaga lepiej rozumieć siebie i naszych bliskich, czy raczej zamyka nas w ograniczającym zbiorze medycznych etykiet?

W rozmowie wzięły udział:

Kama Wojtkiewicz – psycholożka, autorka podcastu Sznurowadła myśli i książki Sobą zajęci. O pułapkach samorozwoju i kultury terapeutycznej (Wydawnictwo Agora). Publikowała w takich magazynach, jak „Newsweek Psychologia”, „Tygodnik Powszechny”, „Vogue”, „Kukbuk”, „Wysokie Obcasy”, „Glamour”. Absolwentka prawa na King’s College London w Wielkiej Brytanii, jednolitych studiów magisterskich z psychologii klinicznej i zdrowia na Uniwersytecie SWPS w Warszawie oraz ZPSM nr 1 II stopnia w klasie skrzypiec. Doświadczenie kliniczne zdobywała na Oddziale Całodobowym w Klinice Psychiatrii, Stresu Bojowego i Psychotraumatologii w Wojskowym Instytucie Medycznym w Warszawie. Prowadzi warsztaty psychoedukacyjne, konsultacje psychologiczne i psychoedukuje w mediach społecznościowych (@sznurowadla.mysli).

Olimpia Jenczek – prezeska Fundacji Mamy Podobnie, samorzeczniczka ADHD, trenerka, podcasterka i organizatorka bezpłatnych spotkań psychoedukacyjnych „Korki z neuroróżnorodności” dla dorosłych. Przez kilka lat tworzyła strefę zdrowia psychicznego na Slot Art Festival. Prowadzi szkolenia i warsztaty z zakresu neuroróżnorodności dla firm i organizacji, szkoliła między innymi pracowników Benefit Systems, Brain Embassy, Taurona czy Generali. Współautorka raportu Neurokomfort w pracy i rekrutacji, czyli przed jakimi wyzwaniami stajemy jako neuroróżnorodni w świecie pełnym bodźców? przygotowanego z Pracuj.pl, nagrodzonego Brązowym Spinaczem w konkursie Złote Spinacze. W 2025 roku opublikowała książkę Życie z ADHD. Brakująca instrukcja obsługi (Wydawnictwo W.A.B.).

Debatę poprowadziła Magdalena Kicińska, redaktorka prowadząca w „Piśmie”, dziennikarka, reporterka, pisarka.

---
Zamów aktualne wydanie magazynu: https://magazynpismo.pl/kup-aktualny-numer-pisma/

Jak patrzeć na książki, filmy, media i świat, kiedy coraz trudniej ułożyć sobie tożsamość? Opinie i przekonania, które próbują się nie przejmować, że płyną coraz bardziej znikąd.

Karolina Lewestam – (ur. 1979), dziennikarka i redaktorka, członkini redakcji „Pisma”. Obroniła doktorat z filozofii na Uniwersytecie Bostońskim. Wielokrotnie nominowana do nagrody Grand Press w kategorii „Publicystyka”. Autorka książek dla dzieci: Mała księżniczka, Silla i Strażniczka perły oraz dla dorosłych: zbioru esejów Pasterze smoków i powieści Pamiętnik Magdy Kot.

-------

Zamów aktualny numer „Pisma”: https://magazynpismo.pl/kup-aktualny-numer-pisma/

Rynek suplementów diety bije rekordy – w Polsce wydajemy na nie już miliardy złotych rocznie. Coraz więcej płacimy również za wszelkiego rodzaju produkty kultury wellness – od świec zapachowych i kul do kąpieli, które mają wprowadzić nas w nastrój hygge, poprzez poradniki i dzienniki wdzięczności aż po weekendowe wyjazdy rozwojowe, treningi uważności i jogi z udziałem młodych kóz. Wszystko to robimy w jednym celu: poprawienia swojego dobrostanu, osiągnięcia „najlepszej możliwej wersji siebie”. W imię czego to jednak robimy: potrzeb własnych czy tych wykreowanych przez sztaby marketingowców próbujących monetyzować nasze kompleksy, lęki i niepokoje? Jak zorientować się, na ile motywacja do zmiany wynika z czytania sygnałów ciała i ducha, a na ile jest skutkiem komunikatów reklamowych? Dlaczego tak często sięgamy po rozwiązania w trybie instant – szybkie, nierzadko na skróty? W trakcie lipcowej Premiery Pisma próbowaliśmy podsumować te procesy. Sprawdzaliśmy, co zyskujemy, a co tracimy w pogoni za doskonałością. 

W rozmowie wzięły udział: 

Ewa Jarczewska-Gerc - doktorka nauk humanistycznych, adiunktka w Katedrze Psychologii Różnic Indywidualnych, Diagnozy i Psychometrii na Uniwersytecie SWPS. Psycholożka, trenerka biznesu i promotorka zdrowia psychicznego. Bada, dlaczego jedni ludzie lepiej radzą sobie z wyzwaniami niż inni oraz jak skutecznie wspierać dobrostan psychiczny. Kieruje projektami dotyczącymi emocji, motywacji i profilaktyki depresji, w tym pierwszym ogólnopolskim reprezentatywnym badaniem poświęconym depresji mężczyzn.

Lena Gontarek - dziennikarka freelancerka, redaktorka, absolwentka Polskiej Szkoły Reportażu. Publikowała m.in. w "Wysokich Obcasach", "Gazecie Wyborczej", portalu Weekend.gazeta.pl, a ostatnio również w "Tygodniku Powszechnym".

Debatę poprowadzi Magdalena Kicińska, redaktorka prowadząca w "Piśmie", reporterka i poetka.  

---

Zamów aktualne wydanie magazynu: https://magazynpismo.pl/kup-aktualny-numer-pisma/

Apteczka. Kulturalny niezbędnik złożony z najważniejszych książek, reprodukcji obrazów, filmów 
i płyt, ale też wspomnień o miejscach, formujących doświadczeń. Moich rozmówców i rozmówczynie pytam o to, co przynosi im spokój, napędza do działania i ratuje w momentach kryzysu. Z czego składa się kulturalna apteczka brytyjsko-indyjskiego muzyka Charliego Jeera?

Zapraszam do słuchania cyklu

Mateusz Roesler

-------

Zamów aktualny numer magazynu „Pismo”: https://magazynpismo.pl/kup-aktualny-numer-pisma/

Apteczka. Kulturalny niezbędnik złożony z najważniejszych książek, reprodukcji obrazów, filmów i płyt, ale też wspomnień o miejscach, formujących doświadczeń. Moich rozmówców i rozmówczynie pytam o to, co przynosi im spokój, napędza do działania i ratuje w momentach kryzysu. Z czego składa się kulturalna apteczka japońsko-brytyjskiej animatorki i storyboardzistki Ayi Suzuki? 

Zapraszam do słuchania cyklu
Mateusz Roesler

-------
Sponsorem tekstu jest Estrada Poznańska, organizator Międzynarodowego Festiwalu Filmów Animowanych Animator, który odbędzie się w Poznaniu w dniach 4-12 lipca 2026 roku. 

Zamów aktualny numer magazynu „Pismo”: https://magazynpismo.pl/kup-aktualny-numer-pisma/

Jak patrzeć na książki, filmy, media i świat, kiedy coraz trudniej ułożyć sobie tożsamość? Opinie i przekonania, które próbują się nie przejmować, że płyną coraz bardziej znikąd.

Karolina Lewestam – (ur. 1979), dziennikarka i redaktorka, członkini redakcji „Pisma”. Obroniła doktorat z filozofii na Uniwersytecie Bostońskim. Wielokrotnie nominowana do nagrody Grand Press w kategorii „Publicystyka”. Autorka książek dla dzieci: Mała księżniczka, Silla i Strażniczka perły oraz dla dorosłych: zbioru esejów Pasterze smoków i powieści Pamiętnik Magdy Kot.

-------

Zamów aktualny numer „Pisma”: https://magazynpismo.pl/kup-aktualny-numer-pisma/