Reportaże i dokumenty Polskiego Radia

Opowieść o strachu kobiet, które decydują się na terminację ciąży poza granicami Polski, i o lekarzach, którzy w obawie przed oskarżeniem o pomocnictwo odwlekają decyzje, narażając pacjentki na cierpienie. Cztery bohaterki reportażu, mimo psychicznego dyskomfortu, braku opieki w rodzimym języku i wysokich kosztów, szukają pomocy w niemieckim szpitalu w Prenzlau. To akt desperacji wobec systemu, który milczy, przeciąga decyzje i oskarża. W reportażu występują anonimowe pacjentki, ich partnerzy, dr Maria Kubisa, ordynator oddziału położniczo-ginekologicznego niemieckiego szpitala w Prenzlau i dr Janusz Rudziński. Autorzy sięgają po archiwalne nagrania z protestów i decyzji Trybunału Konstytucyjnego z 2020 roku. Reportaż powstał przy wsparciu stypendium dziennikarskiego Fundacji Współpracy Polsko-Niemieckiej.

To opowieść o Palestynie widziana z Warszawy przez pryzmat życia dr. Waleeda Abumoammara, cenionego onkologa, społecznika, męża i ojca trzech synów. Choć codziennie ratuje życie w polskim szpitalu, jego serce wciąż bije dla Gazy, skąd pochodzi. Urodzony w rodzinie analfabetów, dzięki stypendium zdobył wykształcenie w Polsce i zbudował tu dom. Ale nigdy nie zapomniał o ojczyźnie. Dziś łączy dwa światy: medycyny i aktywizmu, mówiąc głośno o prawie do wolności i godności na proimigranckich i propalestyńskich wiecach. Jak żyć, gdy wiadomości z Gazy przynoszą kolejne tragedie?

Pełny wyjątkowych dźwięków reportaż o relacji z naturą, o świecie łosi i ciszy. Żeby zobaczyć łosie, trzeba wstać o świcie, znać teren i zachowywać się tak, by nie zakłócić rytmu przyrody. Piotr Dembowski, pracownik Biebrzańskiego Parku Narodowego, zna ten świat od dziecka. Nie tylko potrafi je wypatrzyć, ale także… z nimi rozmawiać. Dawniej fotografował dziką przyrodę, dziś wabi łosie głosem, który rozpoznają. "Jak jeszcze fotografowałem dziką przyrodę, nigdy nie robiłem zdjęć łosi na bukowisku, dlatego, że bukowisko znajduje się w krzakach. Ale nauczyłem się je wabić, osłuchałem się z nimi i od tego czasu nie ma problemu. Fotografię rzuciłem, ale umiejętność wabienia nadal bardzo mi się przydaje" - opowiada bohater reportażu.

Marian Molenda, rzeźbiarz z Nysy, wystawił swoje prace nad rzeką, gdzie wieczorami, podświetlone, tworzyły magiczny pejzaż. W powodzi w 2024 roku część z nich została porwana przez wodę. „Moje rzeźby pływały jak żagle” – wspomina artysta, który nie skupia się na stratach, lecz na ludziach. Jego nowy projekt będzie hołdem dla tych, którzy ratowali miasto. Poetka Małgorzata Bobak-Końcowa nazwała rzeźby „aniołami apokalipsy” i dzieli się refleksją o tym, jak powódź zmieniła Nysę i jej mieszkańców. Czy po roku wrócił spokój?

Natalia Łuczak przez lata nie wiedziała, jak nazwać to, co ją dręczy. Dopiero rok temu poznała diagnozę. Mizofonia, czyli nadwrażliwość na dźwięki, o której wciąż mówi się zbyt mało. To nie kaprys ani przesada, lecz realny dyskomfort, który potrafi zdominować codzienne życie. Dla Natalii problem zaczyna się tam, gdzie inni nawet go nie zauważają - przy stole. Mlaskanie, siorbanie, gryzienie wywołują w niej silne emocje, czasem nawet nienawiść. To reakcja, której nie da się kontrolować, a która potrafi zniszczyć relacje i poczucie bezpieczeństwa. W reportażu głos zabierają także bliscy Natalii, którzy pomagają zrozumieć mechanizmy tej dolegliwości i drogę do odzyskania spokoju.

To jeden z najważniejszych reportaży w historii Polskiego Radia. To dźwiękowa opowieść o afrykańskim safari i Polaku, który poluje na słonie. Powstał w 1966 roku, a jego autor, Witold Zadrowski, stworzył dzieło tak poruszające, że jako pierwszy reportaż z Polski zdobył prestiżową nagrodę Prix Italia, radiowego Oskara. Od pierwszych minut wiadomo, że padnie strzał. Napięcie narasta z każdą sekundą, aż w trzydziestej minucie słuchacz niemal fizycznie czuje obecność monumentalnego zwierzęcia, które kona. "Im więcej się słucha, tym więcej się dostaje" - mówi myśliwy, bohater reportażu Zadrowskiego. To nie tylko opowieść o polowaniu, ale także o człowieku, który mierzy się z naturą, sobą i mikrofonem.

Strażacy z OSP Wesoła nie znają słowa "odpoczynek". To jedna z najaktywniejszych jednostek ochotniczych w Polsce. Tylko w ciągu roku interweniują ponad 800 razy! Podczas wrześniowego dyżuru wyjeżdżali aż 17 razy w ciągu jednej doby. Tworzą ją ludzie z pasją, mieszkańcy Warszawy, którzy z własnej inicjatywy pojawiają się na służbie nawet kilka razy w tygodniu. Gaszą pożary, ratują ofiary wypadków, wspierają inne jednostki. Wielu z nich należy do Jednostki Operacyjno-Technicznej, pełniącej całodobowe dyżury. Dla niektórych to początek drogi zawodowej. "Wchodzimy tam, skąd inni uciekają" - mówi dh Konrad Margulski.

3 października 1990 roku Niemcy znów stały się jednym państwem. To przełomowe wydarzenie zakończyło dekady podziału i symbolicznie zamknęło rozdział zimnej wojny. Po II wojnie światowej kraj został podzielony na NRD i RFN, a mur berliński stał się brutalnym symbolem ideologicznego rozłamu. Przełom nastąpił 9 listopada 1989 roku, gdy mur runął, a fala protestów i kryzys w NRD przyspieszyły zmiany. Traktat "2+4" otworzył drogę do zjednoczenia. 3 października NRD oficjalnie przystąpiła do RFN, a Niemcy odzyskały suwerenność. To wydarzenie zmieniło mapę Europy i stało się symbolem zwycięstwa jedności nad podziałem.

Hałas towarzyszy nam każdego dnia. Na ulicy, w pracy, w domu. Rzadko zastanawiamy się jednak, że właśnie on, niezauważalny i wszechobecny, stopniowo odbiera nam jeden z najcenniejszych zmysłów - słuch. Reportaż przedstawia historie osób, które doświadczyły powolnej utraty słuchu w wyniku wieloletniej ekspozycji na nadmierny hałas. Lekarze i specjaliści tłumaczą, w jaki sposób hałas uszkadza ucho wewnętrzne i dlaczego to zjawisko bywa nazywane "chorobą cywilizacyjną XX wieku".

Reportaż o pasji, odwadze i sile charakteru. Dariusz Kotala, emigrant z Polski mieszkający w Cambridge, porzucił karierę inżyniera po studiach na Politechnice Wrocławskiej, by realizować marzenia. Mimo choroby dwubiegunowej przemierzył świat na rowerze – z Anglii przez Azję, Nową Zelandię i USA. Teraz planuje pokonać Atlantyk i Pacyfik na specjalnej łodzi wiosłowej. Latem odbył rejs treningowy ze Świnoujścia do Elbląga. Jeśli wyprawa się powiedzie, zostanie pierwszym Polakiem, który przepłynie Pacyfik w ten sposób. Po zakończeniu łódź ma trafić do muzeum w jego rodzinnym mieście - Złotoryi.