SBS Tigrinya - ኤስ.ቢ.ኤስ ትግርኛ

ኣብ መላእ ኣውስትራሊያ ዝርከቡ ኣጋር መዓልታዊ ነቲ ብእግሪ ናይ ምጉዓዝ ሕጊ ብዘይምፍላጥ የፍርሱ ። እዚ መቕጻዕቲ ከስዕብ ይኽእልን ሓሓሊፉ'ውን ሓደጋ የስዕብን ። ኣብዚ ኵነታት እዚ ከመይ ጌርና ካብ ዘይተሓስበ ናይ ገንዘብ መቕጻዕቲ ከም እንገላገልን ብኸመይ ካብ ሓደጋ ከም እንድሕንን ከምኡውን ንገለ ካብቲ ኣብ ኣውስትራልያ ዘሎ ልሙድ ሕግታት ኣጋር ምፍላጥ ኣገዳሲ ከም ዝዀነ ምርዳእ ኣገዳሲ እዩ።

ንሎሚ 30 ሓምለ 2024 ዝተዳለወ ሓጸርቲ ዜናታት ኤስ ቢ ኤስ ትግርኛ ኣርእስታት ዜና፥ ብ እስራኤል ክግበር ዝኽእል መጥቃዕቲ ብምስጋእ ኣውስትራሊያውያን ናብ ሊባኖስ ከይጉዓዙን ኣብታ ሃገር ዝርከቡ "ቀልጢፎም ክወጹ" መንግስቲ ኣውስትራሊያ ጸዊዑ ። ምርጫ ፐንዙወላ ሲዒቡ ፓናማ ንዲፕሎማሰኛታታ ካብ ቨነዝዌላ ስሒባ ። ፕረዚደንታት ጂቡቲን ፈረንሳን ምሕዳስ ወትሃደራዊ ውዕል ክልቲኤን ሃገራት ፈሪሞም።

ንሎሚ ሰኑይ 29 ሓምለ 2024 ንሓደ ሰዓት ዝጸንሕ መደብና፥ ሒዝና ቀሪብና ኣለና። ድሕሪ ዜና፡ ምስ ጋዜጠኛን ገጣምን ሃይሉ ሳህለ ዝገበርናዮ ዕላል ቀዳማይ ክፋል ምስ ግጥምታቱ ኣሰኒና ከነቕርበልኩም ኢና። ልኡኽና ዝሰደደልና ጸብጻብ፡ ኢትዮጵያ ነቲ ንነዊሕ እዋን ትጽቢት ዝግበረሉ ዝነበረ ሸርፊ ብር ብዕዳጋ ክውሰን ዝብል ውሳነ ከትተግብር ተቐቢላ። ፕረዚደንት ልኡላዊ ባይቶ ሱዳን ጀነራል ዓብደልፋታሕ ኣል'ቡርሃን ፕረዚደንት ኤርትራ ዝርከቦም ሰለስተ መራሕቲ ዓዲሙ ሰሙናዊ መደብ ስፖርትን ካልእ ዝተፈላለዩ ትሕዝቶታት ቀሪብና ኣለና። ኣርእስታት ዜና፥ ኣብቲ እስራኤል ተቖጻጺራቶ ትርከብ ግዝ ኣት ሶርያ ኣኽራን ጐላን ኣብ ዝርከብ ሚዳ ኲዕሶ እግሪ መጥቃዕቲ ኣየር ተፈጺሙ ብውሕዱ 12 ሰባት ድሕሪ ምቕታሎም፡ እስራኤል ኣብ ሊባኖስ ናይ ሮኬት መጥቃዕቲ ፈንያ። ፕረዚደንት ሩስያ ቭላድሚር ፑቲን ፡ ኣመሪካ ኣብ ጀርመን ናይ ነዊሕ ርሕቀት ሚሳይላት እንተ ኣዋፊራ ፡ ሩስያ ኣብ ውሽጢ ምዕራባውያን ሃገራት ከጥቅዕ ዝኽእል ርሕቀት ኣብዘለዎ ከባቢ ተመሳሳሊ ሚሳይላት ከተዋፍር ምዃና ገሊጹ ኣሎ ። ምክትል ቀዳማይ ሚኒስተር ሪቻርድ ማርለስ ፡ ሃገረ ፍልስጤም ኣፍልጦ ንምሃብ ካብ ሰልፊ ለበር ናይ ኒው ሳውዝ ዌልስ ዝቐረበ ጻውኢት ፡ ምላሽ ሂቡ ኣሎ ። ኤርትራዊ ቢንያም ግርማይ ጋንትኡ ኢንተርማርሸ ዎንቲ ክሳብ 2028 ምስኣ ክጸንሕ ውዕሉ ኣናዊሓትሉ፣

ኣብዚ ቅሩብ እዋን ናብ ኣውስትራሊያ መጺኡ ምንባር ጀሚሩ ዝርከብ ጋዜጠኛን ገጣምን ሃይሉ ሳህለ ዝገበርናዮ ዕላል። ኣብዚ ቀዳማይ ክፋል ብዛዕባ ናብ ሞያ ጋዜጣኝነትን ግጥምን ኣተኣታትዋኡን ዘጋጠምዎ ኩነታትን ምስ ግጥምታቱ ቀሪቡ ኣሎ።

ኣርእስታት ዜና፥ ኣብቲ እስራኤል ተቖጻጺራቶ ትርከብ ግዝ ኣት ሶርያ ኣኽራን ጐላን ኣብ ዝርከብ ሚዳ ኲዕሶ እግሪ መጥቃዕቲ ኣየር ተፈጺሙ ብውሕዱ 12 ሰባት ድሕሪ ምቕታሎም፡ እስራኤል ኣብ ሊባኖስ ናይ ሮኬት መጥቃዕቲ ፈንያ። ፕረዚደንት ሩስያ ቭላድሚር ፑቲን ፡ ኣመሪካ ኣብ ጀርመን ናይ ነዊሕ ርሕቀት ሚሳይላት እንተ ኣዋፊራ ፡ ሩስያ ኣብ ውሽጢ ምዕራባውያን ሃገራት ከጥቅዕ ዝኽእል ርሕቀት ኣብዘለዎ ከባቢ ተመሳሳሊ ሚሳይላት ከተዋፍር ምዃና ገሊጹ ኣሎ ። ምክትል ቀዳማይ ሚኒስተር ሪቻርድ ማርለስ ፡ ሃገረ ፍልስጤም ኣፍልጦ ንምሃብ ካብ ሰልፊ ለበር ናይ ኒው ሳውዝ ዌልስ ዝቐረበ ጻውኢት ፡ ምላሽ ሂቡ ኣሎ ። ኤርትራዊ ቢንያም ግርማይ ጋንትኡ ኢንተርማርሸ ዎንቲ ክሳብ 2028 ምስኣ ክጸንሕ ውዕሉ ኣናዊሓትሉ፣

ሰሙናዊ መደብ ስፖርት * ኤርትራዊ ቢንያም ግርማይ ጋንትኡ ኢንተርማርሸ ዎንቲ ክሳብ 2028 ምስኣ ክጸንሕ ውዕሉ ኣናዊሓትሉ፣ ባንዴራ ኤርትራ ተሰኪሙ ኣብ መኽፈቲ ስነስርዓት ኦሎምፒክስ ፓሪስ 2024 መሪሑ ክምርሽ’ንከሎ ንሃገሩ ወኪሉ ኣብ ቅድድም ቅልጣፈ ግዜ ብውልቂ ተሳቲፉ መበል 29 ወዲኡ፣ * ኦሎምፒክስ ፓሪስ 2024 ዝሓለፈ ዓርቢ ብድሙቕ ስነስርዓት ኣብ ሩባ ሰን ከተማ ፓሪስ ተኸፊቱ፣ * ኢትዮጵያ ኣብ ውድድር ቅልጣፈ ስጉምቲ ንዝወዳደር ምስጋና ዋኩማን ሓንባሲት ሊና ኣለማየሁን ሰንደቕ ዓላማ’ታ ሃገር እናውለብለቡ ኣብ መኽፈቲ ስነስርዓት ክምርሹ ክብሪ ሂባ፣

ፕረዚደንት ልኡላዊ ባይቶ ሱዳን ጀነራል ዓብደልፋታሕ ኣል'ቡርሃን ፕረዚደንት ኤርትራ ዝርከቦም ሰለስተ መራሕቲ ዓዲሙ። ኣብ ትግራይ፡ ክልተ ሚልዮን ኣብ ሓደጋ ጥምየት ከምዝርከቡ ምስልታት ሳተላይት ኣቃሊዖም። ባይቶ ቱርኪ ሓይሊ ባሕሪ እታ ሃገር ኣብ ሶማልያ ክዋፈር ፈቒዱ።

ንሎሚ ሓሙስ 25 ሰነ 2024 ንሓደ ሰዓት ዝጸንሕ መደብና፥ ሒዝና ቀሪብና ኣለና። ምስ ዶ/ር ፍጹም ሰመረ ወልደጊዮርጊስ ኪኢላ ዕደና ተፈጥሮኣዊ ሃብትታት፣ ትሕተ ቅርጽን ልምዓት ኢንዱስትሪታትን ዝተኻየደ ቃለ መሕትት ሎሚ ናይ መወዳእታ ክቐርብ እዩ። ኤርትራ መገዲ ኣየር ኢትዮጵያ ናብ ኣስመራ ዘካይዶ በረራ ከቋርጽ ከም ዝወሰነት ኣፍሊጣ። ኤርትራ ሱዳናዊ ዲፕሎማት ካብታ ሃገር ክወጽእ ከም ዝኣዘዘት ተሓቢሩ። ማእኸላይ ኮምሽን ቁፅፅር ህወሓት ካብቲ ክካየድ ዝሕሰብ ዘሎ ጉባኤ ኣባላቱ ከም ዝሰሓቡ ኣፍሊጡ።ዝብሉ ጸብጻባት ል ኡኽና እዮም። ምርዳእ ስርዓተ ሕጊ ኣውስትራሊያ፡ ኣብያተ ፍርዲን ሕጋዊ ደገፍን ዝብል ሰሙናዊ መደብ ምንባር ኣብ ኣውስትራሊያ ክቐርብ እዩ ኣርእስታት ዜና፥ ኣውስትራሊያ ኣብ "ሕጽረት ብዝሒ ህጻናት " ከም ትርከብ ዘላ ሓደ ሓድሽ ጸብጻብ ሓቢሩ። ናይዚ ምኽንያት ጸቕጢ ክብሪ መነባብሮን ቁጠባዊ ስግኣትን እዩ ተባሂሉ። ኣብ ኔፓል ፡ ሓንቲ ነፋሪት ንኽትበርር ኣብትብገሰሉ ዝነበረት ካብ መሕንበቢ ጽርግያ ወጺኣ ብምሕምሻሻ ፡ ብውሕዱ 18 ተጓዓዝቲ ሞይቶም ። ኤርትራ መገዲ ኣየር ኢትዮጵያ ናብ ኣስመራ ዘካይዶ በረራ ከቋርጽ ከም ዝወሰነት ኣፍሊጣ።

ኣርእስታት ዜና፥ ኣውስትራሊያ ኣብ "ሕጽረት ብዝሒ ህጻናት " ከም ትርከብ ዘላ ሓደ ሓድሽ ጸብጻብ ሓቢሩ። ናይዚ ምኽንያት ጸቕጢ ክብሪ መነባብሮን ቁጠባዊ ስግኣትን እዩ ተባሂሉ። ኣብ ኔፓል ፡ ሓንቲ ነፋሪት ንኽትበርር ኣብትብገሰሉ ዝነበረት ካብ መሕንበቢ ጽርግያ ወጺኣ ብምሕምሻሻ ፡ ብውሕዱ 18 ተጓዓዝቲ ሞይቶም ። ኤርትራ መገዲ ኣየር ኢትዮጵያ ናብ ኣስመራ ዘካይዶ በረራ ከቋርጽ ከም ዝወሰነት ኣፍሊጣ።

እቲ ን ኣርባዕተ ዓመታት ህዝቢ ዓለም ብሃረርታ ክጽበዮ ዝጸንሐ ኦሎምፒክ ፓሪስ ኣብዚ ቀዳመ ሰንበት ክጅምር እዩ። ኣስታት 200 ሃገራት ዓለም ድማ ኣብቲ ጸወታት ክሳተፉ ስፖርተኛታተን ድሮ ሊኢኸን ኣለዋ። ኣብቲ ፍጻመ ገለ ካብቲ ኣብ ውሽጢ ኣርባዕተ ሰሙን ዝግበር ጸወታታት ኦሎምፒክ ቅድሚ ሕጂ ዘጋጠመ ፍጻመታት ክንድህስስ ኢና ። ኣብ ዝሓለፈ ጸወታታት ኦሎምፒክ ተቓውሞታት: ናይ ምሕሳም ተቓውሞታት: ናይ ግብረ ሽበራ ተግባራት እውን ከይተረፈ ተራእዩ እዩ ። ይኹን እምበር ፡ እዚ ስፖርት እዚ ፡ ምስ ከም ውድድር ዋንጫ ዓለም ፊፋ ፡ ሻምፒዮና ኣትሌቲክስ ዓለም ወይ ሱፐር ቦል ዝኣመሰለ ካልእ ዓይነት ስፖርት ኽነጻጸር ከሎ ፡ ኣዝዩ ኣቓልቦ ዝስሕብ ንምንታይ እዩ ?