SBS Tigrinya - ኤስ.ቢ.ኤስ ትግርኛ

ሰሙናዊ መደብ ስፖርት (06/09/2021)

* ኬፕታውን ኣብ ዝተኻየደ ውድድር ጉያ እግሪ 10000 ሜ ኢትዮጵያዊት ታዱ ናረ ብሉጽ ውልቃዊ ግዜ ብምምዝጋብ ተዓዊታ፡

* ኤርትራዊ ተቐዳዳማይ ቢንያም ግርማይ ኣብ ቦኽሪ ቅድድም ብሽግለታ ክላሲክ ግራንድ ቤሳንኮን ዶብስ ቀዳማይ ፕሮፌሽናል ዓወቱ ኣመዝጊቡ፡

* ሃገራዊት ጋንታ ኢትዮጵያ ቀዳማይ ምድባዊ መጻረዪ ግጥማ ንዋንጫ ዓለም ፊፋ 2022 ዝሓለፈ ዓርቢ ኣካይዳ ብጋና 1-0 ተሳዒራ፡

* ጂቡቲ ብወገና ኣንጻር ሻምፒዮን ኣፍሪቃ ኣልጀርያ ገጢማ ብገፊሕ 8-0 ተሳዒራ፡

* መጻረዪ ግጥም ንዋንጫ ዓለም ቐጠር 2022 ኣብ መንጎ ሃገራት ደቡብ ኣሜሪካ ብራዚልን ኣርጀንቲናን ሰንበት ብምኽንያት ጸገማት ምኽታል መምርሒታት ኮቪድ-19 ግጥም ተጀሚሩ ድሕሪ 5 ደቓይቕ ምቁራጹ መዛረቢ ዓለም ኮይኑ፡

እቲ ኣዝዩ ተላባዒ ዓሌት ኮሮና ቫይረስ ዝኾነ ደልታ ፡ በብዓይነቱ ሓድሽ ማዕበል መልከፍቲ ኮቪድ-19 ኣብ መላእ ዓለም ብምስፋሑ ፡  ነቲ ዓለምለኻዊ ኵነታት ለበዳ የጋድዶ ኣሎ ።

 'ሙ' ['Mu' ] ዝተሰምየ ሓድሽ ዓሌት ድማ ፡ ንሓለፍቲ ዉድብ ጥዕና ዓለም ከተሓሳስቦም ጀሚሩ፡ ጸብጻብ... _ _ _ _ ።

እዚ መቐጸልታ ናይቲ ምስ ጸሓፊ መጽሓፍ "መዘክር ወዲ ሃገረሰብ" ዝጸሓፈ መንገሻ ሃብተ የማነ እተገብረ ዝርርብ እዩ። ንባህሊን መንነትን ኣነባብራ ብዛዕባ ትገልጽ መጽሓፉ መሰረት ዝገበረ ዕላል እዩ።

ኣብዚ ቅሩብ እዋን ተሓቲማ ኣብ ዕዳጋ ትርከብ መጽሓፍ "መዘክር ወዲ ሃገረሰብ" ካብተን ኣብ ነበብቲ ቅልጡፍ ተቐባልነት ረኺባ ዘላ መጽሓፍ እያ። ኣብ ባህሊን ያታን ኣነባብራ ሕብረተሰብ ትግርኛ እትገልጽ መጽሓፍ ዝምልከት ምስ ጸሓፊኣ መንገሻ ሃብተ እተገብረ ዕላል ቀዳማይ ትሕዝቶ።

ዕለታዊ ዜና፥

** ኒው ሳውዝ ወልስ 70 ሚእታዊ ካብ ነበርታ ቀዳማይ ክታበት ተኸቲቦም።

** ሓይልታት ትግራይ  (ሕወሓት) ኣብ ክልል አማራ ዝርከብ ንብረት ናይ ኣመሪካ ትካል  ተራድኦ (USAID) ኣብ መኽዘናት ዝነበረ ናይ ረዲኤት ንብረት ምውሳዶም ኣብ ኢትዮጵያ ዝርከብ ናይቲ ትካል ሓላፊ ኣፍሊጡ።

ኣብ ስፖርት

** ሓደ ኣውስትራሊያዊ ተጻዋቲ ባይታ ቴኒስ ኣብ ዩ ኤስ ኦፐን ይዕወት

ኣርእስታት ጸብጻብ፥

ኤርትራ ንምትእትታው ኣሜሪካ ኣብ ኢትዮጵያ ከምትቃወሞን ንግዝኣታዊ ሓድነት እታ ሃገር ከም ትድግፍን ገሊጻ።

  መበል 60 ዓመት ምጅማር ብረታዊ ቃልሲ ናጽነት ኤርትራ ኣብ ኣስመራ ተኸቢሩ።

ኣብ ትግራይ ልዕሊ 6500 ኣብ ዓፋርን ኣምሓራን ኣስታት 600  ኣብያተ ትምህርቲ ብምዕናዎም ልዕሊ 1.4 ሚልዮን ተምሃሮ ልዕሊ 48 ሽሕ መማህራን ካብ ትምህርቲ ቦኺሮም።

ሚንስትሪ ንግድን ኢንዱስትሪን ኢትዮጵያ ቁጠባዊ ሸርሕታት ፈጺሞም ብዝብል ልዕሊ 50 ሽሕ ኣብያተንግዲ ዓሺጉ፣ ንልዕሊ 80 ሽሕ መጠንቀቕታ ከም ልዕሊ 1500 ከኣ ፍቓዶም ከም ዝሰረዘ ገሊጹ።

ሃገራዊ ባንኪ ኢትዮጵያ: ባንክታት እታ ሃገር ውህሉል መጠን ኣታዊ ኣብ ቤትጽፈቱ ዝዓቑርኦ ገንዘብ ካብ 5% ናብ 10% ፣ መጠን ወለድ: ልቓሕ ሓጺር እዋን ካብ 13% ናብ 16% ክውስኽ፣ መጠን ካብ ትካል ረድኤት ዝርከብ ሸርፊ ወጻኢ ካብ 30% ናብ 50% ወሲኹ ክዕቆር ዘገድድ ሕጊ ኣውጺኡ። ዝብሉን ካልኦትን  ኣርእስታት ዝሓዘ ጸብጻብ ልኡኽና ድሕሪ ዜና ክቐርብ እዩ።

ኣብዚ ብፍላይ ኣብ ኒው ሳውዝ ወልስን ቪክቶሪያን በዚ ሓድሽ ዓሌት ኮሮና ቫይረስ ዝኾነ ደልታ ኣስፋሕፊሕሉ ዘሎ እዋን፡ ብዙሓት ካብ ማሕበረሰብና ይለክፍን ሕማሞም በርቲዕዎም ናብ ሆስፒታል ዝውሰዱን ኣለዉ። ትማሊ ክልተ ኤርትራዊያን ደቂ ኣንስትዮ በዚ ሕማም ተለኺፈን ዓሪፈን ኣለዋ። ነዚ ብዝምልከት ምስ ዝሞታ ቅርበት ዘለዎን ኣብቲ ማሕበረሰብ ብንጥፈት ዝዋሳእን ኣቶ ያሲር ዓብዱርሒም ማሕሙድ መብርሂ ሂቡና ኣሎ።

ኣድያም በይንን ሳብሪና ኣደምን ኣብ ኣውስትራሊያ ዝዓበያ ኤርትራዊያን እየን። ንሳተን ምስካልኦት መዛኖአን ብምዃን ኣብ ወጻኢ ዝዓብዩ መንእሰያት ናብ ሓደ መጺኦም ብዛዕባ ታሪኽ ባህሊን ፖሎቲካ መበቆል ሃገሮም ክፈልጡን ከበርክቱን ዝነጥፋ ዘለዋ እየን።

ነብሰ-ክንክን ንዝተፈላለዩ ሰባት ዝተፈላለየ ትርጉም ኣለዎ ። ሕክምናዊ ምርምር ከም ዝሕብሮ ፡ ገዛእ ርእስኻ ምክንኻን ፡ ካብቲ መገዲ እቲ ዝሓሸ ምሉእ ጥዕና ንኺህልወካ መገዲ ይኸፍት እዩ ። ይኹን እምበር ፡ ናይ ስድራ ቤት ሓላፍነት ዘለወን ኣንስቲ ወይ ቈልዑ ዘለወን ፡ ካብኡ ሓሊፈን እውን ኣብ ስራሕ ዝውዕላ ኣንስቲ ከምዚ ምግባር  ቀሊል ኣይኰነን ።

ኣብዚ ናይ ሎሚ ምንባር ኣብ ኣውስትራሊያ መደብ ኣብ መዓልታዊ ሂወት ብዛዕባ ነብስኻ ኽትኣልየሉ እትኽእል ገለ መገድታት ዝድህስስ እዩ ።

መንግስቲ ኣመሪካ ኣብ 23 ነሓሰ 2021 ኣብ ልዕሊ ሓለቓ ስታፍ ምክልኻል ኤርትራ ጀነራል ፊሊጶስ ወ/ዮሃንስ ምስቲ ኣብ ትግራይ ዝተፈጸመ ግህሰት ሰብኣዊ መሰላት እተታሓሓዘ ብሕጊ ዓለማዊ ተሓታትነት ሰብኣዊ መሰላት ማግኒቲስኪ (the Global Magnitsky Human Rights Accountability Act) ማዕቀብ ተጌርሉ ኣሎ። ነዚ ብዝምልከት ጠበቓ ኣምሃ ሃብተማርያም ደረስ ዝሃበና መብርሂ መቐጸልታን መወዳእታን።