شعر | با صدای شاعر

▨ نام شعر: داروگ

▨ شاعر: نیما یوشیج

▨ با صدای: احمد شاملو

▨ موسیقی: قطعه‌ی کجایی از کیهان کلهر و علی بهرامی فرد، از آلبومِ تنها نخواهم ماند

▨ پالایش و تنظیم: شهروز

ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

خشک آمد کشتگاه من

در جوار کشت همسایه.

گرچه می‌گویند: «می‌گریند روی ساحل نزدیک

سوگواران در میان سوگواران.»

قاصد روزان ابری، داروگ! کی می‌رسد باران؟

بر بساطی که بساطی نیست

در درون کومه‌ی تاریک من که ذره‌ای با آن نشاطی نیست

و جدار دنده‌های نی به دیوار اطاقم دارد از خشکیش می‌ترکد

-چون دل یاران که در هجران یاران-

قاصد روزان ابری، داروگ! کی می‌رسد باران؟

▨

نیما یوشیج

ـــــــــــــــــــــــــ

نشانه‌گذاری در شعر نیما یوشیج همیشه مجادله‌برانگیز بوده است. نشانه‌گذاری و متن شعر که در بالا آمده، بر اساس کتاب ِ مجموعه اشعار نیما یوشیج، انتشارات زرین، چاپ اول انجام گرفته است.

▨ نام شعر: اتوبوس در برف

▨ شاعر: احمدرضا احمدی

▨ با صدای: احمدرضا احمدی

▨ پالایش و تنظیم: شهروز

ــــــــــــــــــــــــ

گوش کن؛

اتوبوس در برف مانده‌است

دستان من از پنجره‌های اتوبوس بیرون مانده‌است

نه امید من مبهم است

نه ناامیدی من مبهم

می‌خواستم در اتوبوس

که در برف مانده بود

عاشقان را صدا کنم

بگویم چه کسی عشقِ من را

که گم کردم

صاحب خواهد شد؟

 آن لحظه‌ای که اتوبوس در برف ماند

من از کودکی به جوانی

از جوانی به پیری

رسیده‌بودم

اتوبوس در برف مانده‌است

نه کمکی‌ست

نه نجاتی‌ست

اتوبوس در برف مانده‌است

▨ 

احمدرضا احمدی

از مجموعه شعرِ جای پای عاشقان در برف مانده است

نشر چلچه، چاپ ۱۳۹۶

▨ شعر: ای یاد دوردست که دل می‌بری هنوز

▨ شاعر: حسین منزوی

▨ با صدای: حسین منزوی

♪ پالایش و تنظیم: شهروز

────────♪────────

این غزل توسط شاعر، به برادرش بهروز منزوی تقدیم شده است

────────♪────────

ای یاد ِ دوردست که دل می‌بری هنوز

چون آتش ِنهفته به خاکستری هنوز

هر چند خط کشیده بر آیینه‌ات زمان

در چشمم از تمامی خوبان، سَری هنوز

ای چلچراغ ِ کهنه که زان سوی سال‌ها

از هر چراغ ِ تازه، فروزان‌تری هنوز

بالین و بسترم، همه از گل بیاکنی

شب بر حریم ِ خوابم اگر بگذری هنوز

ای نازنین درخت ِ نخستین گناه ِ من

از میوه‌های وسوسه بارآوری هنوز

آن سیب‌های راه به پرهیز بسته را

در سایه‌سار ِ زلف، تو می‌پروری هنوز

وان سفره‌ی شبانه‌ی نان و شراب را

بر میزهای خواب، تو می‌گستری هنوز

سودای دلنشین ِ نخستین و آخرین

عمرم گذشت و توام در سری هنوز

با جرعه‌ای ز بوی تو از خویش می‌روم

آه ای شراب ِ کهنه که در ساغری هنوز

▨ نام شعر: پاییز در تهران

▨ شاعر: رضا براهنی

▨ با صدای: رضا براهنی

♪ پالایش و تنظیم: شهروز

─────♪ ─────

در ابتدا  یک پچپچ عجیب    در باد و برگ‌های به ظاهر جوان و سبز     آغاز شد

آنگاه عطسه‌های مریض آمد از کودکان شاد خیابان‌ها     که چند روز بعد به بستر خفتند

وصف نگاه مردمی ازین دست        تنها    در ذهن‌های عاشق موسیقی می‌گنجد

وقتی که باد وزید اشک‌های عمیقی را در چشم‌های کمسوی مردان پیر بازنشسته در پارک‌ها چرخاند

انگار ماتمی ابدی بر گونه‌هایشان باریده بود

زنها شتاب کردند  صف بی‌قرار شد  می‌لرزیدند

در باد   برگ‌های به ظاهر جوان و سبز تماشان می‌کردند  بی چشم و خیس

و جسته‌جسته و، با یک زبان الکن ِ بی‌قاعده تسلیشان می‌دادند

در کوچه‌های خلوت      معشوقه‌های جوان       شانه در تهی ِ سینه‌های عاشق‌هاشان بردند:

– ناگاه سرد شد!   من سردم است!   تو سردت نیست؟  من سردم است    تو سردت؟ … –

– نه!   داغم هنوز!      داغم!     از بوسه ، بوسه‌های تو داغم     هنوز     هنوز … –

آنگاه یک کلاغ وقیح از افق نمایان شد      چاقو کشید سوی پرستوها

با چکش مقعّر ِ منقارش     کوبید راه‌های هوا را به هم

فریاد زد: فصل فضای سوخته می‌آید        شاه شما منم! (1)

تاراج شاخه‌ها به شبانگاه آغاز شد

انگار، پایان نداشت

می‌ریخت در تلالوی باران و باد    زیر چراغ برق

صدها هزار کفّه‌ی رنگین و خرد و خیس ترازو        از آسمان به روی زمین نازل شد

مردان ِ سر برهننه که چتری نداشتند، روزنامه به سر می رفتند

شب، جویبارهای خیابان‌ها را      از یک شمال ِ روشن     سوی جنوب‌های جهان می‌راند

و صبح بعد    کوچه‌های جهان پـُر بود

و بوی تازه‌ی تریاک فصل می‌آمد       از تکیه‌های برگ

قیلوله‌ای غریب، جهان را ربود و برد

در ساعتی ملول       پیکان چوبدستی ِ مرد تکیده‌ی پاییزی      در جویبار مرگ فرو می‌رفت

و روز بعد    در «درکه»

وقتی زن جوانی    خورشید را که تازه بر آن جشن مرگ رنگ تابیده بود، نشانم داد،   من می‌گریستم

عادت به مرگ این همه عالم نداشتم

خورشید از هزار ضلع و زاویه می‌آمد

و کشتی عظیمی از برگ‌ها را     از صخره‌های ساحل البرز      در آب‌های دریای دیدگانم می‌انداخت

دریای دیدگانم    با رنگ برگ‌ها    خون می‌گریست

] ای فصل، فصل خیره سری در سرای خواب! ای خواب، خواب خیره سری در فصول آب!

ای برگ‌های زرد فروریخته        برشانه‌های من        وقتی که نیستم![

من می‌گریستم

– بی آنکه سر درآورم از این همه انبوهی ِ تباهی و اغراق حجم‌ها –

طاووس‌های عاشق ِ من    سر بُریده     در امواج ِ آب، رها      می‌رفتند

و طوطی ملوّنی از آسمانی مخفی     خورشید را تقلید می‌کرد

من می‌گریستم

– بی آنکه سر درآورم از این همه …

آن کیست کیست که می آید از حاشیه  تنها    سوزان      سرگردان؟

خاتون این « شَمَن»(2)؟ همخواب این «اوزان»(3)؟

نه! نه!

شولای مرگ عشق بپوشانید        بر قامت برگ جوان!

دفنش کنید!

خاک جنازه را به باد و آب بپاشانید!

عادت به مرگ این همه عالـَم نداشتم

بی آنکه سردر آورم از این همه …

▨

یازدهم آذر ۱۳۷۰ - تهران

از کتاب خطاب به پروانه ها، صفحه ۵۴

▨

پی‌نوشت‌ها؛

(1) – اشاره به تعبیر « پادشاه فصلها ، پاییز» از روانشاد مهدی اخوان ثالث.

(2) – شمن ، پیر – پیامبر – شاعر ترکان کهن.

(3) – اوزان در ترکی آذربایجانی به معنای شاعر.

▨ نام شعر: به کجا چنین شتابان

▨ شاعر: محمدرضا شفیعی کدکنی

▨ با صدای: محمدرضا شفیعی کدکنی

▨ پالایش و تنظیم: شهروز

ــــــــــــــــــــــــ

«به کجا چنین شتابان؟»

گَوَن از نسیم پرسید

«دلِ من گرفته زینجا

هوس سفر نداری

ز غبار این بیابان؟»

«همه آرزویم، اما

چه کنم که بسته پایم...»

«به کجا چنین شتابان؟»

«به هر آن کجا که باشد به جز این سرا سرایم»

«سفرت به خیر! اما، تو و دوستی، خدا را

چو ازین کویرِ وحشت به سلامتی گذشتی

به شکوفه ها به باران

برسان سلامِ ما را»

▨ 

محمدرضا شفیعی کدکنی

▨ نام شعر: اختر چرخ ادب (قطعه‌ی شماره‌ی ۱۶۶)

▨ شاعر: پروین اعتصامی

▨ با صدای: آناهیتا فقیه

▨ پالایش و تنظیم: شهروز

ــــــــــــــــــــــــ

این‌که خاک سیهش بالین است

اختر چرخ ادب پروین است

گرچه جز تلخی از ایام ندید

هر چه خواهی سخنش شیرین است

صاحب آن‌همه گفتار امروز

سائل ِ فاتحه و یاسین است

دوستان به که ز وی یاد کنند

دل بی‌دوست دلی غمگین است

خاک در دیده بسی جان‌فرساست

سنگ بر سینه بسی سنگین است

بیند این بستر و عبرت گیرد

هر که را چشم حقیقت‌بین است

هر که باشی و ز هر جا برسی

آخرین منزل هستی این است

آدمی هر چه توانگر باشد

چو بدین نقطه رسد مسکین است

اندر آنجا که قضا حمله کند

چاره تسلیم و ادب تمکین است

زادن و کشتن و پنهان کردن

دهر را رسم و ره دیرین است

خرم آن کس که در این محنت‌گاه

خاطری را سبب تسکین است

▨ 

رخشنده اعتصامی

مشهور به پروین اعتصامی

▨ نام شعر: ریشه در خاک

▨ شاعر: فریدون مشیری

▨ با صدای: شاعر و حسین علیزاده

♬ پالایش و تنظیم: شهروز

ــــــــــــــــــــــــ

تو از این دشتِ خشکِ تشنه روزی کوچ خواهی کرد

و اشک من تو را بدرود خواهد گفت

نگاهت تلخ و افسرده‌ست

دلت را خار خار ِ ناامیدی سخت آزرده‌ست

غم این نابه‌سامانی همه توش و توانت را ز تن بُرده‌ست

تو با خون و عرق، این جنگل پژمرده را رنگ و رمق دادی

تو با دست تهی با آن همه طوفانِ بنیان‌کن دَر افتادی

تو را کوچیدن از این خاک، دل برکندن از جان است

تو را با برگ‌برگِ این چمن پیوندِ پنهان است

تو را این ابر ِ ظلمت‌گستر ِ بی‌رحم ِ بی‌باران 

تو را این خشک‌سالی‌های پی در پی

تو را از نیمه ره برگشتن ِ یاران

تو را تزویر غمخواران

ز پا افکند

تو را هنگامۀ شوم شغالان

بانگ بی‌تعطیل زاغان

در ستوه آورد

تو با پیشانی پاک نجیبِ خویش

که از آن سویِ گندم‌زار

طلوع با شکوهش خوش‌تر از صد تاج ِ خورشید است؛

تو با آن گونه‌های سوخته از آفتابِ دشت

تو با آن چهره‌ی افروخته از آتش ِ غیرت

-که در چشمان من والاتر از صد جام جمشید است-

تو با چشمانِ غم‌باری

ـ که روزی چشمه‌ی ِ جوشان ِشادی بود

اینک حسرت و افسوس، بر آن

سایه افکنده‌ست ـ خواهی رفت

و اشکِ من تو را بدرورد خواهد گفت

من اینجا ریشه در خاکم

من اینجا عاشق این خاکِ از آلودگی پاکم

من اینجا تا نفس باقی‌ست می‌مانم

من از اینجا چه می‌خواهم، نمی‌دانم

امید روشنایی گرچه در این تیره گی‌ها نیست

من اینجا باز در این دشتِ خشکِ تشنه، می‌رانم

من اینجا روزی آخر از دل این خاک، با دستِ تهی

گُل بر می‌افشانم

من اینجا روزی آخر از ستیغ ِ کوه، چون خورشید

سرود ِ فتح می‌خوانم

و می‌دانم

تو روزی باز خواهی گشت

▨ نام شعر (رباعی): با یک دل غمگین

▨ شاعر: اسماعیل خویی

▨ با صدای: اسماعیل خویی و داریوش اقبالی

▨ پالایش و تنظیم: شهروز

ــــــــــــــــــــــــ

با یک دلِ غمگین، به جهان شادی نیست

تا یک ده ویران بوَد، آبادی نیست

تا در همه‌ی جهان یکی زندان است

در هیچ کجای عالم، آزادی نیست

▨ 

اسماعیل خویی

▨ نام شعر: جا مانده است

▨ شاعر: حسین پناهی

▨ با صدای: حسین پناهی

▨ پالایش و تنظیم: شهروز

ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

جامانده است چیزی جایی

که هیچ‌گاه دیگر هیچ‌چیز

جایش را پر نخواهد کرد

نه موهای سیاه و

نه دندان‌های سفید