Sprekend RD

By Reformatorisch dagbladNews Religion & Spirituality Christianity Education News Commentary

Sprekend RD episodes

June 14, 2024 Liever praten met de Russen dan een atoombom op Rotterdam
„Wanneer je te maken hebt met een tegenpartij die consequent blijk geeft dat je ze niet kan vertrouwen, waarom zou je dan met ze praten? Toch praat je met ze omdat je niet wilt escaleren; we willen geen atoombom op Rotterdam,” zegt dr. Arie Bloed. In de podcast Sprekend RD gaat hij in op het werk van de diplomaten. „Persoonlijke relaties in dit werk zijn zo belangrijk. Het probleem wordt er niet anders door, maar kan je van elkaar op aan? Dat is de vraag. Want in de diplomatie wordt ook een hoop gelogen.”
Een diplomaat moet volgens Arie Bloed geen groot ego hebben. „Het werk van een diplomaat vindt doorgaans op de achtergrond plaats. Achter de schermen probeer je tot oplossingen te komen. Dat noemen we stille diplomatie.”
Praten en tot oplossingen komen is belangrijk. Bloed noemt Rusland als voorbeeld. „Enerzijds begrijp ik dat er niet gepraat wordt met de Russen. Die stapelen leugen op leugen. Er zijn handelingen verricht die in strijd zijn met alle fundamentele beginselen van het internationaal recht. Maar de Russen verhuizen niet naar de maan en wij ook niet. Er komt een moment dat we weer samen door één deur moeten. Er moet gepraat worden om niet verder te escaleren.”
In de podcast Sprekend RD biedt Arie Bloed, die zelf veel ervaring heeft in diplomatie en onderhandelingen, een kijkje in wereld van de diplomatie.
47 min
June 07, 2024 D-Day: het begin van het einde van de Tweede Wereldoorlog
Op 6 juni is het 80 jaar geleden dat de grootste amfibische operatie ooit plaatsvond: de landing in Normandië, die de geschiedenis in zou gaan als D-Day. In deze aflevering van Sprekend RD vertelt journalist en kenner van de Tweede Wereldoorlog Riekelt Pasterkamp hoe die grootschalige operatie eraan toeging – en welke fabels er nog zijn.
De getallen zijn haast niet te bevatten: 156.000 militairen, 5300 schepen, 12.000 vliegtuigen. Bovendien deden aan Operation Overlord, zoals de complete militaire operatie heette, soldaten uit maar liefst tien landen mee. „Ook uit Nederland”, vertelt Pasterkamp. Tachtig jaar laten spreken de moed en zelfopoffering van de geallieerde strijdkrachten nog steeds tot de verbeelding.
De soldaten stuitten op de stranden van Normandië op het verzet van de Duitsers. Er lagen volgens Pasterkamp onder meer mijnen, staketsels (hindernissen) en prikkeldraadversperringen. „Op vier van de vijf stranden ging het relatief makkelijk. Maar één strand, Omaha Beach, veranderde in een bloedbad voor de Amerikanen. Het was als het ware prijsschieten voor de Duitsers toen die militairen op het strand landden. Bloody Omaha noemen de Amerikanen dat tot op de dag van vandaag.”
Het staat volgens Pasterkamp buiten kijf dat D-Day en de daaruit voortvloeiende Operation Overlord de bevrijding van West-Europa hebben bespoedigd. Tegelijk ziet hij het echte keerpunt van de Tweede Wereldoorlog in de keuze van Hitler om een oostfront te beginnen. „Als hij de Russen niet had aangevallen, dan waren ze denk ik gewoon in hun eigen land blijven zitten. Met D-Day kreeg Duitsland te maken met twee fronten en dat konden ze niet aan.”
Audiofragmenten zijn afkomstig uit de volgende documentaires:
Veteran recalls the horrors of D-Day | Memoirs of WWII #32
Landing in the first wave on Omaha Beach on D-Day | Jake Larson
Reageren op deze aflevering? Mail naar [email protected]
Meer Reformatorisch Dagblad?
Eerdere afleveringen zijn ook te vinden op: https://www.rd.nl/sprekendrd
Nieuwsbrief: https://www.rd.nl/nieuwsbrief
Instagram: https://www.instagram.com/rdbeeld
Facebook: https://nl-nl.facebook.com/refdag
YouTube: https://www.youtube.com/refdag
40 min
May 31, 2024 Israël vreest het ergste voor de gijzelaars; leven ze nog wel?
„Op veel plekken in Israël is weinig te merken van de oorlog. Naarmate ik dichter bij de grens met Gaza kwam, zag ik steeds meer helikopters en gevechtsvliegtuigen. Het geluid van de explosies was oorverdovend. Hoewel alle ogen op Rafah zijn gericht, wordt er ook in het noorden van Gaza nog onverminderd gevochten.”
Vlak bij de grens zag Richard de vele vrachtwagens met hulpgoederen de grens overgaan. De vraag is wel wat er gebeurd met de goederen als ze eenmaal in Gaza zijn aangekomen. Richard: „Je hoort verhalen dat de hulpgoederen door Hamas worden ingepikt. Het blijft lastig om dat te beoordelen, want ik bleef aan de Israëlische kant van de grens.”
Over de kritiek die Israël vanuit de wereld krijgt over het militaire optreden, is men in Israël hevig verontwaardigd. „Vooral de oudere generatie noemt de aanslag van 7 oktober een kleine holocaust. Het land heeft het volste recht zich te verdedigen en te voorkomen dat zo’n aanslag opnieuw wordt gepleegd, vinden ze.”
In de podcast spreekt Richard onder andere over de verontwaardiging op het arrestatiebevel van het Internationaal Strafhof, de militaire operatie in Rafah, de onderhandelingen met Hamas, de dienstplicht voor orthodoxe Joden en de positie van Netanyahu. Die Israëlische premier geeft aan dat hij verwacht dat de oorlog in Gaza nog wel zeven maanden gaat duren.
30 min
May 24, 2024 Meer kennis over vrouwenlichaam is kwestie van leven of dood
Het merendeel van de mensen dat zich bij een arts meldt met onverklaarbare klachten, is vrouw. Vaak kan de arts in kwestie de klacht ook niet meteen thuisbrengen. Daardoor moeten vrouwen vaak jaren wachten op een diagnose, en lopen ze soms met gevaarlijke kwalen door die niet worden aangepakt.
Iets dergelijks overkwam Mirjam Kaijer, vertelt ze in de nieuwe aflevering van Sprekend RD. Ze ging met klachten als oorsuizen, spierpijn en haarproblemen naar de huisarts, maar komt er na pas tien jaar achter wat er echt aan de hand is: een goedaardige tumor van de schildklier. Haar eigen ervaringen brachten haar ertoe Voices for Women op te richten: een organisatie die meer bekendheid wil geven aan vrouwspecifieke klachten waar in de geneeskunde nog te weinig aandacht voor is. Zaterdag organiseert Voices for Women de eerste Nationale Dag van de Vrouwengezondheid, waar onder meer demissionair minister van Volksgezondheid Pia Dijkstra komt spreken.
Volgens Kaijer gaat de geneeskunde nog te zeer uit van het mannenlichaam. „Medicatie bijvoorbeeld is gebaseerd op de gemiddelde blanke man. Dus met meer lichaamsvet, een heel andere bouw en een heel ander hormonaal stelsel. Dan kun je begrijpen dat vrouwen 60 procent vaker bijwerkingen hebben en 33 procent vaker met ernstige bijwerkingen worden opgenomen in het ziekenhuis.” Ook krijgen vrouwen bij klachten regelmatig te horen dat ze maar naar een psycholoog moeten gaan, terwijl de oorzaak fysiek is.
Fedde Scheele, gynaecoloog in het OLVG en hoogleraar en onderzoeker aan de Vrije Universiteit in Amsterdam, ziet een sociologische oorzaak voor het feit dat klachten van vrouwen minder serieus genomen lijken te worden dan die van mannen. „In onze cultuur zijn we best streng naar vrouwen. Bijt maar even door, zeggen moeders tegen hun dochter die klaagt over haar menstruatie. Het hoort er allemaal bij. Dus de vrouwen zijn stoer, wat mooi is, maar je kunt ook te stoer zijn. En behandelaren denken: daar ga je niet dood aan, doorbijten hoort bij het leven.”
Bovendien is er sprake van een kennishiaat. En die kan vergaande gevolgen hebben. Een vrouwenlichaam werkt namelijk echt heel anders dan een mannenlichaam. Bij bijvoorbeeld een hartaanval zijn er andere symptomen. „Als een vrouw met een hartinfarct op de eerste hulp komt, heeft ze zes keer zoveel kans als een man dat die diagnose gemist wordt.” „Alles in het vrouwenlichaam wordt anders ziek”, vertelt Mirjam Kaijer. Beiden hopen dat de bijeenkomst zaterdag ertoe leidt dat er meer onderzoek komt naar ziektes en aandoeningen bij vrouwen en dat vrouwen zelf meer opkomen voor hun klachten.
Link naar het meldpunt van Voices for Women: voicesforwomen.nl/meldpunt
Reageren op deze aflevering? Mail naar [email protected]
Meer Reformatorisch Dagblad?
Eerdere afleveringen zijn ook te vinden op: https://www.rd.nl/sprekendrd
Nieuwsbrief: https://www.rd.nl/nieuwsbrief
Instagram: https://www.instagram.com/rdbeeld
Facebook: https://nl-nl.facebook.com/refdag
YouTube: https://www.youtube.com/refdag
38 min
May 17, 2024 Steeds meer jongeren hebben schulden, maar is dat ook hun eigen schuld?
„Het is zo heftig om financieel het overzicht kwijt te zijn. Dan denk je de ene schuld te hebben ingelost, dient zich weer iemand anders aan die je geld leende,” zegt Karin Radstaak van het Nibud. Steeds meer jongeren kampen met schulden. Volgens Radstaak zijn jongeren daar maar deels verantwoordelijk voor. „Worden jongeren 18 jaar, dan worden ze geacht financieel zelfstandig te zijn. Vaak zijn ze daar niet goed op voorbereid. Beter is het om na je 18e in stappen financieel zelfstandig te worden.”
Jongeren maken gebruik van de mogelijkheden die ze krijgen. Als voorbeeld noemt Karin Klarna. Via deze website kan je van alles aanschaffen, maar hoef je pas veel later te betalen. Tot op het moment dat je dan moet betalen, heb je alweer andere schulden opgebouwd. En ook de rekening bij Klarna moet betaald worden, die door kosten of boetes alleen maar hoger wordt. Het Nibud pleit ervoor dat websites als Klarna veel meer de identiteit en leeftijd van de kopers vooraf gaan controleren.
Net als ouderen, schamen jongeren zich om te praten over hun schulden. „Bij het hebben van een schuld, denken we vaak ook dat het eigen schuld is. Maar het is niet erg om te zeggen dat je een keer niet mee kan doen, omdat je geen geld hebt. Daarbij speelt bij de jongeren wel mee dat ze niet altijd zien wat de consequenties op de langere termijn zijn van het geld dat ze nu uitgeven. Financiële educatie is daarom belangrijk.”
Het hebben van schulden, levert stress op. Wat moet ik wanneer nog betalen en aan wie? Jongeren gaan schulden ook negeren. Brieven en e-mails durven ze niet meer te openen. Ze nemen de zorg over de schulden overal mee naar toe. Het is een last die ze elk moment van de dag met zich meedragen. En ’s nachts liggen ze er wakker van.
35 min
May 10, 2024 Waarom kerkverlating vaak geleidelijk gaat
Kerkverlating: aan geen kerk gaat het voorbij. Maar wat zijn de oorzaken van de teruggang, en gaat het overal minder goed? In deze aflevering van Sprekend RD gaan socioloog en oud-RD-hoofdredacteur C.S.L. Janse en RD-kerkredacteur Addy de Jong met elkaar in gesprek over dit thema.
Cijfers geven van kerkverlating is lastig, vertelt Janse. Dat komt doordat veel mensen die feitelijk niet meer naar de kerk gaan, nog wel ingeschreven staan. Maar grove schattingen geven aan dat het om enkele tienduizenden kerkverlaters per jaar gaat. Dat is vooral in de Rooms-Katholieke Kerk en de PKN te zien. In de reformatorische kerken speelt het minder, aldus Janse.
Addy de Jong schrijft mee aan de serie artikelen die het Reformatorisch Dagblad op 11 en 18 mei publiceert rond kerkverlating. Hij interviewde schrijfster Franca Treur -bekend van de roman "Dorsvloer vol confetti"- en haar voormalige predikant ds. P. van Ruitenburg. Wat hem trof aan het gesprek? „Dat ze ondanks hun verschillen samen over wezenlijke zaken, zoals de hemel, konden praten." Volgens Addy is het belangrijk om oog te hebben voor mensen in de gemeente die dreigen af te haken. Hij citeert Augustinus: „Sluit jongeren in je hart en houd van ze".
Lees de artikelen over kerkverlating op rd.nl.
Reageren op deze aflevering? Mail naar [email protected]
Meer Reformatorisch Dagblad?
Eerdere afleveringen zijn ook te vinden op: https://www.rd.nl/sprekendrd
Nieuwsbrief: https://www.rd.nl/nieuwsbrief
Instagram: https://www.instagram.com/rdbeeld
Facebook: https://nl-nl.facebook.com/refdag
YouTube: https://www.youtube.com/refdag
29 min
May 03, 2024 Miep Kik-Westdorp (101): „Er was altijd angst. Waar gaan ze bombarderen?
Haar 18e verjaardag op 11 mei 1940 heeft ze niet gevierd. Ze was op de vlucht. Miep Westdorp woonde dicht bij de bruggen in Rotterdam waar in de eerste dagen van de oorlog hard gevochten werd. „Vanuit de neergelaten rubberboten schoten de Duitsers ook op de mensen aan de kant. Het was te gevaarlijk om thuis te blijven.” Wanneer ze aan de oorlog terugdenkt is het vooral de angst die haar is bijgebleven. „Dan lag ik ’s nachts te luisteren naar de vliegtuigen. Waar gaan ze bombarderen?” Ook was er angst wanneer ze ‘s avond voetstappen hoorde. Kwamen de Duitsers nu terug om haar broer te halen?
In de podcast Sprekend RD gaat redacteur Arno Lagendijk in gesprek met zijn oma, Miep Kik-Westdorp. Volgende week zaterdag hoopt ze 102 jaar oud te worden.
45 min
April 26, 2024 Wilhelmus zingen in de kerk: mooi of ongepast?
Rond Koningsdag klinkt het weer overal: het Wilhelmus. Ook in diverse kerken wordt het volkslied, na de zegen, de zondag na Koningsdag gezongen. In Sprekend RD legt RD-muziekredacteur Jaco van der Knijff uit waarom de ene kerk hier wel voor kiest en de andere niet.
Ook gaat Jaco kort in op de herkomst van het Wilhelmus. Die blijkt behoorlijk in nevelen gehuld. Tot op de dag van vandaag is bijvoorbeeld niet helder wie de auteur is. „Heel lang heeft het op naam van Marnix van Sint-Aldegonde gestaan. Later is Datheen ook wel genoemd, op basis van nieuw onderzoek. Maar eigenlijk weten we het gewoon niet.”
Jaco deed voor een artikel in het RDMagazine onderzoek naar het gebruik om in de periode rond Koningsdag en 4 en 5 mei het Wilhelmus te zingen in de kerk. Er wordt door kerken verschillend over gedacht, ontdekte hij. „Een aantal kerken zegt: in de dienst passen alleen maar de Psalmen Davids en enkele gezangen. Daar hoort het Wilhelmus niet bij. Anderen vinden dat het gevoel van vaderland en koningshuis ook in de kerk een plek mag krijgen.”
In het verleden speelde de discussie ook al. Jaco citeert een stukje uit de Saambinder waarin een lezer rond 1935 aan de hoofdredacteur -ds. G.H. Kersten- vraagt of het Wilhelmus in de dienst gezongen mag worden. Volgens Kersten is het „een kostelijk lied, maar niet om in de kerk te zingen”.
Behalve Jaco komen in de podcast ook twee kerkgangers aan het woord die vertellen hoe hun kerk hiermee omgaat.
Lees hier het artikel van Jaco over het Wilhelmus in de kerk
Reageren op deze aflevering? Mail naar [email protected]
Meer Reformatorisch Dagblad?
Eerdere afleveringen zijn ook te vinden op: https://www.rd.nl/sprekendrd
Nieuwsbrief: https://www.rd.nl/nieuwsbrief
Instagram: https://www.instagram.com/rdbeeld
Facebook: https://nl-nl.facebook.com/refdag
YouTube: https://www.youtube.com/refdag
27 min
April 19, 2024 Financieel misbruik ouderen leidt tot schrijnende situaties
Volgens officiële cijfers zijn naar schatting 30.000 ouderen van 65 jaar of ouder het slachtoffer van financieel misbruik. Deskundigen geven aan dat dit slechts het topje van de spreekwoordelijke ijsberg is. Het misbruik komt in allerlei vormen voor. Iemand doet boodschappen voor een oudere en betaalt met het geld van die oudere: een tas voor die ander, twee tassen voor zichzelf. In de podcast Sprekend RD leggen twee deskundigen uit hoe financieel misbruik vorm krijgt, maar ook hoe het mogelijk is te voorkomen.
„Misbruik komt vaak voor in een afhankelijkheidsrelatie. En vooral ouderen of mensen met een beperking zijn sterk afhankelijk van een ander. Denk aan familie of een mantelzorger,” zegt Oscar Balkenende. Hij is oprichter van Lokale Allianties, een netwerk waarin onder andere de politie, thuiszorg, notarissen, bewindvoerders, gemeenten, maar ook kerken in vertegenwoordigd zijn.
De afhankelijkheid van ouderen nemen ook toe door de toenemende digitalisering. Bewindvoerder Johnny Zandvoort noemt het voorval van een huishoudelijke hulp die de betaling van facturen verzorgde. „Tussen die facturen zaten ook facturen die van anderen waren. En dat ging zo door totdat bleek dat er geen geld meer op de rekening stond.”
In de podcast benoemen Oscar en Johnny schrijnende voorbeelden van financieel misbruik. „Het misbruik doet zich vaak ook voor doordat mensen hun problemen oplossen met het geld van een ander. Ook omdat voor een familielid of mantelzorger het misbruik makkelijk is. Dat tientje per maand kan op een gegeven moment honderd euro per maand worden. En het kan eindigen dat iemand in het testament van een ander komt te staan.”
43 min
April 12, 2024 Waarom zendingswerk eerder een opdracht dan een roeping is
Het aantal zendingswerkers dat voor de gereformeerde zendingsbond (GZB) nam de afgelopen vier jaar af met 20 procent. In Sprekend RD legt RD-redacteur Huib de Vries uit waar dat volgens hem mee te maken heeft. Gijsbert en Jenneke Wolvers uit Apeldoorn vertellen waarom zij wél de keuze maken om de zending in te gaan.
De GZB besteedt in 2024 aandacht aan zendingswerk onder het thema “Ga, iedereen is geroepen”. Volgens Huib -die onder meer sprak met de directeur van de GZB- waren er in 2019 nog 55 uitgezonden werkers en in 2023 nog 44; een terugval van 11 stuks. „Dat is heel fors. Het betekent dat de GZB een heel aantal posten niet kan vervullen.”
Huib deed ook navraag bij zendingsorganisaties van andere kerken, zoals de ZGG, de ZCGK en de ZHHK. Daar is het beeld iets anders, ontdekte hij. Bij bijvoorbeeld de ZGG is een duidelijke groei te zien. Vanuit de CGK en de HHK zijn er ook werkers die via andere organisaties zendingswerk doen. Dat geldt vermoedelijk ook voor de GZB, alleen heeft die daar geen cijfers van. Dat kan het beeld nog aardig nuanceren, volgens Huib. „De situatie is dus vrij divers. Je kunt over de hele linie bepaald niet zeggen dat het missionaire elan is afgenomen.”
In de podcast vertellen Gijsbert (61) en Jenneke (58) over hun uitzending voor de GZB naar Albanië, als alles goed gaat begin 2025. Een van de vragen die ter tafel komt, is of er een roeping nodig is voor het zendingswerk. Volgens Gijsbert niet; het is eerder een opdracht voor elke christen. „Een roeping is ook een stem die van buiten komt. God roept elke christen en zegt: Ga, jij zult Mijn getuige zijn. Dat is gewoon een opdracht, maar ook een vaststelling.”
Reageren op deze aflevering? Mail naar [email protected]
Bekijk ook onze videoserie 'Uit of Thuis', waarin Thirza Nieuwenhuis in gesprek gaat met zendelingen over hun werk en roeping.
Meer Reformatorisch Dagblad?
Eerdere afleveringen zijn ook te vinden op: https://www.rd.nl/sprekendrd
Nieuwsbrief: https://www.rd.nl/nieuwsbrief
Instagram: https://www.instagram.com/rdbeeld
Facebook: https://nl-nl.facebook.com/refdag
YouTube: https://www.youtube.com/refdag
37 min

About Sprekend RD

From the publisher's feed

Sprekend RD is de tweewekelijkse podcast van het Reformatorisch Dagblad met achtergronden bij het nieuws. Om de week duiken de presentatoren in een nieuw onderwerp. Daarvoor spreken ze met experts,…