Naast de kwartiermakers Marlies de Vries en Chris fontein spreken we met een aantal nauw betrokken bij de sector. We bellen daarvoor met Leen Paape over de expertgroep, opleiding en beroepsprofiel. We spreken Marcel Pheijffer. Hij reageert op het stuk over fraude, en aan het woord komt Maaike Westra. Zij is vanaf 1 januari voorzitter van de NBA young profs, en zij kijkt naar het rapport door de bril van de jongste generatie accountants.

Aanmelden en info NBA-ledenvergadering

Druk en tegendruk: Slotrapportage kwartiermakers toekomst accountancy

De komende jaren is het kleur bekennen waar het AI betreft. Wat betekent de EU Artificial Intelligence Act straks voor de accountant? Wat is een betrouwbaar AI-systeem? Wat is de rol van ‘algorithm audit’? Welke rol spelen AI-systemen straks als onderdeel van het controleren van een jaarrekening of van ESG-informatie? Hoe verhoudt AI zich tot cultuur en ethiek? Wat zijn de bedrijfsrisico’s van AI, en wat zijn de risico’s voor de bedrijfsvoering? Hoe gaat de accountant om met een kennisachterstand in AI? In deze aflevering van Vitamine A proberen we een laag dieper te gaan in de AI-trend.

Info over en aanmelden voor Accountantsdag 2023.

Online pdf van het proefschrift van Mona de Boer: Trustworthy AI and accountability: yes, but how?

Marcel Pheijffer. Marcel Pheijffer (1967) is hoogleraar Forensische Accountancy aan de universiteiten Nyenrode en Leiden. Hij is accountant 'in hart en nieren', maar inmiddels zonder RA-titel. Tussen 1991 en 2003 was hij werkzaam bij de FIOD in Haarlem. Daar was hij betrokken bij een aantal grootschalige onderzoeken op het terrein van de georganiseerde criminaliteit en organisatiecriminaliteit. In 2002 was hij werkzaam als inhoudelijk secretaris van de Parlementaire Enquêtecommissie Bouwnijverheid. En hij promoveerde in 2000 op het proefschrift 'De forensisch accountant; het recht meester'. Daarnaast kennen velen hem van zijn vele bijdragen aan het debat, onder andere in het FD, op accountant.nl en andere kanalen.

Meer over NBA Handreiking 1137.

Te gast is Marcel Pheijffer. Marcel Pheijffer (1967) is hoogleraar Forensische Accountancy aan de universiteiten Nyenrode en Leiden. Hij is accountant 'in hart en nieren', maar inmiddels zonder RA-titel. Tussen 1991 en 2003 was hij werkzaam bij de FIOD in Haarlem. Daar was hij betrokken bij een aantal grootschalige onderzoeken op het terrein van de georganiseerde criminaliteit en organisatiecriminaliteit. In 2002 was hij werkzaam als inhoudelijk secretaris van de Parlementaire Enquêtecommissie Bouwnijverheid. En hij promoveerde in 2000 op het proefschrift 'De forensisch accountant; het recht meester'. Daarnaast kennen velen hem van zijn vele bijdragen aan het debat, onder andere in het FD, op accountant.nl en andere kanalen.

Meer over NBA Handreiking 1137.

De rol van de accountant bij het identificeren van fraude is al jaren onderwerp van discussie. Fraude is achteraf vaak zwart/wit, maar voordat deze ontdekt wordt wellicht nog bontgekleurd of met vele grijstinten. En naderhand wordt graag naar de accountant gewezen.

Marianne van Kimmenade is sinds 2019 senior beleidsadviseur en 'themaregisseur fraude' bij de NBA. Zij was eerder nauw betrokken bij de eerdere ‘verkennende oorzakenanalyse fraude’ van de beroepsorganisatie.

Lees meer over NBA Standaard 240.

In deel 2 van dit tweeluik noemt Marcel het accountantsberoep “relevanter dan ooit”. En het aantrekkelijke van het accountantsvak “is niet alleen dat je zorgt dat er geen dingen fout gaan, maar dat je ook ontzettend zorgt dat er dingen goed gaan”.

Ook bespreken we een eerste kennismaking met het kersverse Moreel besluitvormingsmodel voor accountants, en we praten over zijn nieuwe initiatief Stridy.

Marcel Smits is een ‘echte’ accountant in business. We praten in deel 1 van deze podcast over het belang van de opleiding en titel. De maatschappelijke rol van de accountant. Over houding en gedrag. Hoe succes het karakter vormt. Over hoe hij kennis uit de gedragswetenschappen integreerde in zijn leiderschap. Een overview-gesprek, over het accountantsberoep en de bevlogen loopbaan van Marcel Smits.

Boeken die in het gesprek ter sprake komen:

Nassim Taleb - Fooled by Randomness: The Hidden Role of Chance in Life and in the Markets

Robert Wright - The Moral Animal: Why We Are, the Way We Are: The New Science of Evolutionary Psychology

Kets de Vries - Leaders, Fools and Impostors: Essays on the Psychology of Leadership

Het waardenonderzoek van de NBA is onderdeel van een breder veranderprogramma, met als titel Accountant van de toekomst. Dit programma bestaat naast het waardenonderzoek uit desk research en rondetafels. Medio 2024 mag de ledenvergadering van de NBA zich uitspreken over een concreet voorstel voor dat toekomstbestendige beroepsprofiel, zo is de ambitie van het bestuur.

Petra Tijmstra leidt bij de NBA dit brede veranderprogramma, en vandaag is zij te gast in Vitamine A. We spreken over de context, het belang en noodzaak van een onderzoek naar de fundamenten onder de toekomst van de accountant.

Luister je deze podcast tussen 11 en 28 april 2023, weet dan dat je de enquête nog in kan vullen. Daarvoor hebben alle leden van de NBA en trainees een email ontvangen, en kan je die niet meer vinden, ga dan naar https://www.nba.nl/waardenonderzoek

Te gast zijn Anton Dieleman (voorzitter van het Adviescollege Beroepsreglementering (ACB) van de NBA, en directeur vaktechniek bij Mazars) en Rients Abma, directeur van beleggersorganisatie Eumedion. Zij reflecteren met NBA-handreiking 1118 op de rol van de accountant bij de Algemene Vergadering.

Hoogleraar Accounting Jan Bouwens is te gast, en we spreken over ESG en de Foundation for Auditing Research (FAR). Wat drijft hem? Bouwens: "Ik vind het zelf heel interessant om te snappen hoe je meer zekerheid geeft over informatie.” En waarom windt hij zich op over ESG? Bouwens: “In management accounting hebben we heel veel onderzoek gedaan naar (hoeveelheden) maatstaven. Financial accountants hebben dat nog nooit gedaan.” 

Website FAR: https://foundationforauditingresearch.org/

Columns Jan Bouwens op accountant.nl: https://www.accountant.nl/auteurs/j/jan-bouwens/