Vos en Lommer

Een zomerse aflevering met een vreemd insect dat opeens in Amsterdam opdook. Bleek meegelift met een boomkluit uit Frankrijk... de cicade. De Amstel leek opeens aan de Middellandse Zee te liggen! Maar die cicade leeft jarenlang als larf onder de grond, om vervolgens slechts enkele weken als volwassene bovengronds te leven. En een andere zomerse verschijning is de stokroos. "Het blije ei in de straat", volgens Bart. Het is ook een uitbundig bloeiend feestnummer in vele straten in de stad. Een omgeving waar hij zich beter voelt dan buiten de bebouwde kom.

Waarin blijkt dat de gewone dwergvleermuis een heel bijzonder beestje is en bijzonder klein. Hij past in een lucifersdoosje! En waarin Bart zich probeert voor te stellen hoe het eraan toegaat in de vleermuizenkraamkamer. En het boomblauwtje komt ter sprake. De meest voorkomende vlinder van Nederland. Wisten we dat? Mieren verzorgen er kuddes rupsen van.

De groene specht schijnt een algemene broedvogel te zijn waar het ook nog eens heel goed mee gaat. Maar Bart heeft hem nog nooit gezien. Heeft hem wel vaak in de verte horen lachen. Deze specht leeft voornamelijk van de wat grotere mieren die hij uit de grond haalt met zijn 10 cm lange tong. Waar laat hij die als hij aan het roffelen is? En de klaproos is een plant waar veel meer verhalen over te vertellen zijn dan je denkt. Leden van deze papaverfamilie vindt je op je maanzaadbolletje én in bolletjesslikkers....

Wat een fantastisch beest is de mier toch eigenlijk, daar komt Bart achter in deze aflevering. Een mier is zo sterk als een mens die 40 kratten bier kan tillen en beschermt en melkt zijn kudde luizen. Maar ook onthullen wij de ultieme manier om van miern af te komen als ze te opdringerig worden. Verder in de aflevering de fascinerende ransuil. Kwetsbaar voor bosuil, strenge winters en een tekort aan veldmuizen...

De madelief, je kijkt er zo overheen. Maar kijk eens goed! Dan zie je veel meer. We kennen hem als klein bloemetje dat overal tussen het gras groeit; "Er is hier nauwelijks een vierkante kilometer te vinden waar hij niet te zien is", volgens Geert. Maar als je het gras niet maait, kan ie wel 20 cm groot worden. Fun fact: In 2023 is ie verkozen tot Nationale Bloem door het programma Vroege Vogels. En de roek komt deze aflevering ook voorbij vliegen. Een echte gezelligerd, behalve als je er naast woont....

Beleef die gedenkwaardige opname mee die Geert en Bart live in het Amsterdamse Oosterpark maakten op 4 juni 2023! Het park zat vol met zonaanbidders en Vos & Lommer-fans. Geert vertelt eerst iets over de ontstaansgeschiedenis van dit park en waarom er wél egels in rondlopen, maar géén mollen. De grote neef van de schreeuwlelijk halsbandparkiet is de grote Alexanderparkiet. Hij is inderdaad veel groter en maakt een wat zwaarder, schor klinkend geluid. En tot slot aandacht voor de roodwangschildpadden die lagen te zonnen op een ongevallen boomstam bij de vijver. En waarom ze hier uiteindelijk kinderloos zullen sterven ...

Bart vind de liguster een nostalgisch aandoende struik. Want vroeger werd die heel veel als heg, als tuinafscheiding gebruikt. Nu zie je vaak beukenhaag, taxus of laurier. Maar wat ruikt die liguster lekker als je hem laat groeien! Gewoon als struik, niet als heg. En dan nog de koekoek. Wat een spectaculaire vogel is dat! Huiveringwekkend precies in het uitkienen van een 'gast'-nest om snel een ei te leggen. In huiveringwekkende precisie slechts geëvenaard door het kuiken dat uit dat ei gekropen komt....

Het woord 'wants' roept vervelende associaties op: bedwants, muurwants... Maar de vuurwants is een fijne tuingenoot. Bijt alleen in afgevallen bladeren en luizen. En heeft een fenomenaal mooie tekening op de rug. Hij lijkt wel een historisch schild van het Afrikaanse continent. En we eindigen deze aflevering met een rasoptimist. De kleine karekiet. Want een vogel die in het voorjaar vanuit het zuiden van de Sahara naar Nederland vliegt om hier in het riet een nest te bouwen en vier eieren te leggen die er door een koekoeksjong uitgemieterd worden waarna het, zittend op de kop van dit jong, deze indringer bijvoert tot het volwassen is om dan blijgemoed in het najaar weer zuidwaarts te trekken; dat noem ik een optimist.

De glimworm of de vuurvlieg, het is geen worm én geen vlieg. Wat is het dan wel? Een insect dat gedijt bij duister, dus dat het lastig heeft in de stad. Maar in grote donkere parken wel opgloeit in het voorjaar. En de veenmol is óók geen mol, maar een insect dat gedijt tussen de planten van je moestuintje. Maar of jij daar blij van wordt? De echte mol wel in ieder geval!

Een irritante vechtjas, zo wordt er wel gekeken naar de nijlgans. En inderdaad, het verdedigen van nest en territoir zit diep in de aard van deze schoonheid. Het is een echte stadsbewoner die zich met zijn geluid ook niet echt populair maakt. Maar in deze afleveringen ook kersenplukken in de stad. Let voortaan op de boskriek! In tegenstelling tot wat z'n naam doet vermoeden, ook een echte -en lekkere!-stadsboom.